Scenariusz lekcji. Tytuł lekcji Powtórzenie i utrwalenie wiadomości o układzie pokarmowym. Data i miejsce realizacji Zespół Szkół w Żakowie

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Scenariusz lekcji. Tytuł lekcji Powtórzenie i utrwalenie wiadomości o układzie pokarmowym. Data i miejsce realizacji Zespół Szkół w Żakowie"

Transkrypt

1 Scenariusz lekcji Autor/ka / Autorzy: Grażyna Rechnio Trenerka wiodąca: Olga Wieczorek-Trzeciak Tytuł lekcji Powtórzenie i utrwalenie wiadomości o układzie pokarmowym. Data i miejsce realizacji Zespół Szkół w Żakowie Adresaci Uczniowie klasy II gimnazjum Cel CEL OGÓLNY: uczeń potrafi określić rolę składników pokarmowych dla organizmu CELE OPERACYJNE: uczeń wie, jaki wpływ na organizm mają dodatki do żywności, uczeń umie odczytać skład żywności i dokonać analizy jej składników, uczeń potrafi wybrać odpowiednie dla siebie produkty, uczeń umie interpretować informacje, uczeń dostrzega konieczność wdrożenia zasad racjonalnego żywienia w codziennym życiu, uczeń kształtuje poczucie odpowiedzialności za swoje zdrowie. Zaplanowany sposób ewaluacji Praca klasowa

2 Scenariusz ramowy Nazwa ćwiczenia i jego krótki opis Czas Materiały 1. Faza wprowadzająca - "Ciocia z Ameryki" 15 minut Uczniowie siedzą w kręgu. Kolejno opisują i pokazują produkt spożywczy, który chcieliby dostać od cioci z krótkim uzasadnieniem. 2. Faza realizacyjna - praca w grupach 20 minut Nauczyciel dzieli klasę na dwuosobowe grupy i rozdaje karty pracy oraz opakowania wybranych produktów. Wyjaśnia jakie jest zadanie uczniów: należy przeczytać skład produktów których opakowania leżą przed grupą i posegregować je wg kolumn z kart pracy. Każda grupa po wykonaniu tego zadania skupia się na dodatkach do żywności i na podstawie otrzymanych materiałów kwalifikuje je na szkodliwe i nieszkodliwe. Poszczególne grupy prezentują swoje wyniki. Nauczyciel wspólnie z klasą porównuje produkty z poszczególnych grup i stara się wybrać produkty o najzdrowszym składzie (tzn. z najmniejszą ilością dodatków, lub dodatków nieszkodliwych) Uczniowie uzasadniają dlaczego istotne jest czytanie informacji na opakowaniach Wnioskują czy należy dokonywać wyboru w codziennych zakupach żywnościowych. 3. Faza podsumowująca - "Kostka" 10 minut Uczniowie siedzą w kręgu. Rzucają kostką, na której ściankach są po 3 produkty spożywcze. Zadaniem ucznia, do którego zostanie rzucona kostka jest wybranie najzdrowszego z nich i krótkie uzasadnienie (etykiety produktów umieszczonych na kostce są dostępne dla uczniów).

3 Szczegółowe materiały dla nauczyciela/nauczycielki KARTA PRACY Zadanie 1 Podzielcie składniki podane na opakowaniach i umieśćcie je w poszczególnych kolumnach tabeli: produkt białka cukry tłuszcze witaminy dodatki sztuczne baton czekoladowy jogurt owocowy

4 chipsy cola Zadanie 2 Wszystkie składniki z kolumny dodatki sztuczne podzielcie na szkodliwe i nieszkodliwe, korzystając z materiałów, które otrzymaliście.

5 dodatki sztuczne baton czekoladowy jogurt owocowy chipsy cola szkodliwe nieszkodliwe szkodliwe nieszkodliwe szkodliwe nieszkodliwe szkodliwe nieszkodliwe

6 Wykaz niektórych dodatków do żywności DODATKI NIESZKODLIWE DODATKI PODEJRZANE

7 DODATKI WYWOŁUJĄCE ZABURZENIA JELITOWE DODATKI WYWOŁUJĄCE ZABURZENIA TRAWIENNE (ŻOŁĄDKOWE) DODATKI WYWOŁUJĄCE CHOROBY SKÓRY DODATKI WYWOŁUJĄCE UCZULENIE NERWOWE (WYSYPKI) 220 DODATKI NISZCZĄCE WITAMINY Z GRUPY B DODATKI WYWOŁUJĄCE CHOROBY NACZYŃ KRWIONOŚNYCH (ZABURZENIA CIŚNIENIA)

8 DODATKI NIEBEZPIECZNE (REAKCJE ALERGICZNE) DODATKI BARDZO NIEBEZPIECZNE DODATKI RAKOTWÓRCZE DODATKI ZAKAZANE Źródło:

9 Dodatki spożywcze Barwniki Dodatki do żywnosci E i ich wpływ na organizm człowieka: E 100 nieszkodliwy (kurkumina) E 101 nieszkodliwy (rybaflawina) E 102 niebezpieczny (tartaksyna) E 103 zabroniony E 104 podejrzany (żółć benzopirydrynowa) E 105 zabroniony E 110 niebezpieczny (żółć pomarańczowa S) E 111 zabroniony E 120 niebezpieczny (koszenilina) E 121 zabroniony E 122 podejrzany (azorubina) E 123 bardzo niebezpieczny (barwnik amoniakalny) E 124 niebezpieczny (róż koszenilinowa) E 125 zabroniony E 126 zabroniony E 127 niebezpieczny (erytozyna) E 130 zabroniony E 131 rakotwórczy (błękit patentowy) E 132 nieszkodliwy (indygotyna) E 140 nieszkodliwy (chlorofil) E 141 podejrzany (związek chlorofilowy) E 142 rakotwórczy (zieleń lisaminowa) E 150 podejrzany (karmel) E 151 podejrzany (czerń brylantowa B.N.) E 152 zabroniony E 153 nieszkodliwy (węgiel drzewny) E 160 nieszkodliwy (karotenoidy) E 161 nieszkodliwy (ksantofil) E 162 nieszkodliwy (betanina) E 163 nieszkodliwy (antocyjan) E 170 nieszkodliwy (węglan wapnia) E 171 podejrzany (dwutlenek tytanu; zabroniony w Polsce) E 172 podejrzany (tlenki i wodorotlenki żelaza) E 173 podejrzany (aluminium) E 174 nieszkodliwy (srebro) E 175 nieszkodliwy (złoto) E 180 podejrzany (pigment rubinowy) E 181 -tanina; niebezpieczny; Konserwanty E 200 nieszkodliwy (kwas sorbowy), sery, margaryny i inne E 201 nieszkodliwy (sól sodowa kwasu sorbowego), sery, margaryny i inne E 202 nieszkodliwy (sól potasowa kwasu sorbowego), sery, margaryny i inne E 203 nieszkodliwy (sól wapniowa kwasu sorbowego), sery, margaryny i inne E 210 rakotwórczy (benzoesan), napoje gazowane, majonezy, marynaty, konserwy owocowe i warzwyne, sałatki E 211 rakotwórczy (benzoesan sodu) E 212 rakotwórczy (benzoesan potasu) E 213 rakotwórczy (benzoesan wapnia) E 214 rakotwórczy (benzoesan etylu) E 215 rakotwórczy (benzoesan estru etylowego) E 216 rakotwórczy (benzoesan propylu) E 217 rakotwórczy (benzoesan estru propylu) E 218 rakotwórczy (benzoesan metylu) E 219 rakotwórczy (benzoesan estru metylu) E 220 niszczy witaminę B12 (bezwodnik siarki), soki owocowe i koncentraty, wino, suszone owoce E 221 zakłóca czynności jelit (siarczyn sodu) E 222 zakłóca czynności jelit (dwusiarczyn sodu) E 223 zakłóca czynności jelit (metadwusiarczyn sodu) E 224 zakłóca czynności jelit (metadwusiarczyn potasu) E 226 zakłóca czynności jelit (siarczyn wapnia) E 227 zakłóca czynności jelit (dwusiarczyn wapnia) E 230 zakłóca czynności skóry (dwufenyl), owoce cytrusowe (zabezpieczenie skórek przed owadami) E 231 zakłóca czynności skóry (ortofenylofenol) E 232 zakłóca czynności skóry (ortofenyl sodu) E 233 zakłóca czynności skóry (2, 4 - thiaxolyl) E 236 nieszkodliwy (kwas mrówkowy), ryby wędzone, surowe soki owocowe E 237 nieszkodliwy (mrówczan sodu) E 238 nieszkodliwy (mrówczan wapnia) E 239 rakotwórczy (heksamina) E 249 szkodzi przy nadciśnieniu (azotyn potasu), wędliny E 250 szkodzi przy nadciśnieniu (azotyn sodu), wedliny E 251 szkodzi przy nadciśnieniu (azotan sodu), sery podpuszczkowe i topione E 252 szkodzi przy nadciśnieniu (azotan potasu), sery podpuszczkowe i topione E 260 nieszkodliwy (kwas octowy), marynaty: śledzie, grzyby, sałatki E 261 nieszkodliwy (octan potasu) marynaty: śledzie, grzyby, sałatki E 262 nieszkodliwy (dwuoctan sodu) marynaty, śledzie, grzyby, sałatki E 263 nieszkodliwy (octan wapnia) marynaty, śledzie, grzyby, sałatki E 270 nieszkodliwy (kwas mlekowy) E 280 nieszkodliwy (kwas propionowy) E 281 nieszkodliwy (sól sodowa kwasu propionowego)

10 E 282 nieszkodliwy (sól wapniowa kwasu propionowego) E 283 nieszkodliwy (sól potasowa kwasu propionowego) E 290 zakłóca czynnosci jelit (dwutlenek węgla), konserwant; napoje, wody mineralne E szkodliwy; wycofany w USA; Antyutleniacze (antyoksydanty) Emulgatory (zagęszczacze) E 300 nieszkodliwy (witamina C) E 301 nieszkodliwy (sól sodowa kwasu askorbinowego) E 302 nieszkodliwy (sól wapniowa kwasu askorbinowego) E 304 nieszkodliwy (kwas palmitynowy) E 306 nieszkodliwy (witamina E) E 307 nieszkodliwy (witamina E jako produkt syntezy) E 308 nieszkodliwy (witamina E jako produkt syntezy) E 309 nieszkodliwy (witamina E jako produkt syntezy) E 310 powoduje wysypki (galusan propylowy) E 311 powoduje wysypki (galusan octylowy) E 312 powoduje wysypki (galusan dodecylowy) E 320 zwiększa poziom cholesterolu, zabroniony (BHA) E 321 zwiększa poziom cholesterolu, zabroniony (BHT) E 322 nieszkodliwy (lecytyna) E 325 nieszkodliwy (sól sodowa kwasu mlekowego), sery, pieczywo, pasztety E 326 nieszkodliwy (sól potasowa kwasu mlekowego) E 327 nieszkodliwy (sól wapniowa kwasu mlekowego), desery w proszku E 330 rakotwórczy (kwas cytrynowy), odpady poprodukcyjne cukru; różne E 331 nieszkodliwy (sól sodowa kwasu cytrynowego) E 332 nieszkodliwy (sól potasowa kwasu cytrynowego) E 333 nieszkodliwy (sól wapniowa kwasu cytrynowego) E 334 nieszkodliwy (kwas winowy) E 335 nieszkodliwy (sól sodowa kwasu winowego) E 336 nieszkodliwy (sól potasowa kwasu winowego) E 337 nieszkodliwy (sól wapniowa kwasu winowego), sery, przetwory mięsne E 338 zakłóca trawienie (kwas ortofosforowy) E 339 zakłóca trawienie (sól sodowa kwasu ortofosforowego) E 340 zakłóca trawienie (sól potasowa kwasu ortofosforowego) E 341 zakłóca trawienie (sól wapniowa kwasu ortofosforowego) E podejrzany; E podejrzany; E 400 nieszkodliwy (kwas alginowy) E 401 nieszkodliwy (alginian sodowy) E 402 nieszkodliwy (alginian potasowy) E 403 nieszkodliwy (alginian amonowy) E 404 nieszkodliwy (alginian wapniowy) E 405 nieszkodliwy (alginian propylenowo - glikolowy) E 407 zakłóca trawienie (karagenan) E 450 zakłóca trawienie (fosforany) E 461 zakłóca trawienie (metyloceluloza) E zaburzenia żołądka, rakotwórczy (związki celulozy); E zaburzenia żołądka, rakotwórczy (związki celulozy); E może zawierać składniki z uboju zwierząt; nie dopuszczony w Polsce; E podejrzany; może zawierać składniki z uboju zwierząt; E podejrzany; może zawierać składniki z uboju zwierząt; w Polsce niedopuszczona wersja E 472 d, e, f; E nieszkodliwy; może zawierać składniki z uboju zwierząt; E nieszkodliwy; może zawierać składniki z uboju zwierząt; znajduje się w margarynach; nie dopuszczony w Polsce; E może zawierać składniki z uboju zwierząt;

11 E sól kwasu EDTA; nie dopuszczony w Polsce; E podejrzany, zaburzenia żołądka (ester propylenowo- glikolowy); może zawierać składniki z uboju zwierząt; E może zawierać składniki z uboju zwierząt; E nieszkodliwy; E mogą zawierać składniki z uboju zwierząt; E mogą zawierać składniki z uboju zwierząt; Inne E 500a - węglan sodu, soda - syntetyczny, regulator kwasowości; różne E 500b - wodorowęglan sodu (kwaśny węglan sodu), soda oczyszczona - syntetyczny, regulator kwasowości, środek spulchniający; sery, wypieki i inne E 501a - węglan potasu - syntetyczny, regulator kwasowości; różne E 501b - wodorowęglan potasu (kwaśny węglan potasu) - syntetyczny, regulator kwasowości, środek spulchniający; różne E 503a - węglan amonu - syntetyczny, regulator kwasowości, środek spulchniający; różne E 503b - wodorowęglan amonu (kwaśny węglan amonu) - syntetyczny, regulator kwasowości, środek spulchniający; różne (podczas pieczenia ulatnia się całkowicie) E węglan magnezu - syntetyczny, środek spulchniający; różne E chlorek potasu - konserwy, wędliny i wyroby garmażeryjne, nieszkodliwy; E silnie żrące; E silnie żrące; E żelazocyjanek potasu - syntetyczny, usuwa jony żelaza; sól kuchenna, wino E glukoniany - syntetyczny, przeciwdziałają zbrylaniu; sproszkowane produkty żywnościowe E kwas L-glutaminowy - syntetyczny, wzmocnienie smaku potraw; przyprawy, koncentraty zup w proszku, konserwy mięsne i inne E glutaminian sodu - syntetyczny, wzmocnienie smaku potraw E podejrzany; E może zawierać składniki z uboju zwierząt; E dwutlenek krzemu i krzemiany; nie dopuszczony w

12 Polsce; E może zawierać składniki z uboju zwierząt; nie dopuszczony w Polsce; E może zawierać składniki z uboju zwierząt; E może zawierać składniki z uboju zwierząt; E może zawierać składniki z uboju zwierząt; E może zawierać składniki z uboju zwierząt; E silikon; nie dopuszczony w Polsce; E wosk pszczeli; nieszkodliwy; E może zawierać składniki z uboju zwierząt; E może zawierać składniki z uboju zwierząt; E aspartam; podejrzany o powodowanie raka mózgu; Źródło:

Czy wiesz, co jesz? Tajemnicze składniki E - konserwanty

Czy wiesz, co jesz? Tajemnicze składniki E - konserwanty Czy wiesz, co jesz? Tajemnicze składniki E - konserwanty W poprzednim wydaniu Lifestyle Na zdrowie pisaliśmy o barwnikach dodawanych do żywności. Tym razem przedstawiamy konserwanty. Konserwanty Substancje

Bardziej szczegółowo

SUBSTANCJE DODATKOWE W ŻYWNOŚCI. Sylwia Zakrzewska Anna Mężyńska Zdrowie Publiczne mgr II rok gr. 6

SUBSTANCJE DODATKOWE W ŻYWNOŚCI. Sylwia Zakrzewska Anna Mężyńska Zdrowie Publiczne mgr II rok gr. 6 SUBSTANCJE DODATKOWE W ŻYWNOŚCI Sylwia Zakrzewska Anna Mężyńska Zdrowie Publiczne mgr II rok gr. 6 CZYM SĄ SUBSTANCJE DODATKOWE W ŻYWNOŚCI? nie są produktami spożywczymi, nie są także typowymi składnikami

Bardziej szczegółowo

SKLEPIK SZKOLNY. Opracowanie: Katarzyna Jaworska. Maj 2015

SKLEPIK SZKOLNY. Opracowanie: Katarzyna Jaworska. Maj 2015 SKLEPIK SZKOLNY Opracowanie: Katarzyna Jaworska Maj 2015 Nowelizacja Ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia Co można sprzedawać w sklepikach szkolnych? W jednostkach systemu

Bardziej szczegółowo

Barwniki i pigmenty. E 101 - ryboflawina, laktoflawina, witamina B2 - żółtopomarańczowy, naturalny lub syntetyczny; przyprawy i wiele innych

Barwniki i pigmenty. E 101 - ryboflawina, laktoflawina, witamina B2 - żółtopomarańczowy, naturalny lub syntetyczny; przyprawy i wiele innych Barwniki i pigmenty schemat: symbol E - nazwy handlowe i systematyczne - kolor, pochodzenie; dodawany do produktów E 100 - kurkumina (kurkuma) - żółty, roślinny; przyprawy, koncentraty E 101 - ryboflawina,

Bardziej szczegółowo

Poniżej lista dodatków stosowanych w przemyśle spożywczym - moze się komuś przyda przy lekturze etykietek ulubionych batoników:

Poniżej lista dodatków stosowanych w przemyśle spożywczym - moze się komuś przyda przy lekturze etykietek ulubionych batoników: Poniżej lista dodatków stosowanych w przemyśle spożywczym - moze się komuś przyda przy lekturze etykietek ulubionych batoników: E100 - kurkuma; nieszkodliwy E101 - ryboflawina (laktoflawina, witamina B2);

Bardziej szczegółowo

Czy wiemy, co jemy? szkodliwe dla zdrowia dodatki do żywności

Czy wiemy, co jemy? szkodliwe dla zdrowia dodatki do żywności Zeszyty Studenckiego Ruchu Materiały 15 Sesji Studenckich Naukowego Akademii Kół Naukowych Akademii Świętokrzyskiej Świętokrzyskiej im. Jana Kochanowskiego im. Jana Kochanowskiego w Kielcach, 2006 w Kielcach,

Bardziej szczegółowo

PYTANIE BADAWCZE. Czy większość napojów, które pijemy jest zdrowa?

PYTANIE BADAWCZE. Czy większość napojów, które pijemy jest zdrowa? Leon Grzesik PYTANIE BADAWCZE Czy większość napojów, które pijemy jest zdrowa? HIPOTEZA Większość napojów, które pijemy są niezdrowe. PRZEBIEG DOŚWIADCZENIA Wypisać wszystkie substancje w napojach. Sprawdzić

Bardziej szczegółowo

SUROWCE CHEMICZNE CHEMITEST. Tel.: 063 242 68 53 Faks: 063 242 68 53 E-mail: chemitest@ikonin.pl kom. 693 545 885. ul. Kolejowa 11 62-510 Konin - A -

SUROWCE CHEMICZNE CHEMITEST. Tel.: 063 242 68 53 Faks: 063 242 68 53 E-mail: chemitest@ikonin.pl kom. 693 545 885. ul. Kolejowa 11 62-510 Konin - A - - A - ACESULFAM K ADYPINIAN DWUOKTYLU ALKOHOL BENZYLOWY ALKOHOL FURFURYLOWY ALKOHOL IZOPROPYLOWY ALKOHOL STEARYNOWY AMONIAK 25% roztwór AMONU CHLOREK (salmiak) AMONU FOSFORAN AMONU MOLIBDENIAN AMONU NADSIARCZAN

Bardziej szczegółowo

Substancje dodatkowe do żywności

Substancje dodatkowe do żywności Substancje dodatkowe do żywności E 100 Kurkumina Naturalny, roślinny, żółty barwnik z rozłogów rośliny Curcuma longa. Spożywany w dużych ilościach może powodować nadmierne wydzielanie żółci. Uważany za

Bardziej szczegółowo

E 101 (i) Ryboflawina Naturalny, roślinny, żółty barwnik. Witamina B2. Występuje w przyrodzie. Uważany za nieszkodliwy.

E 101 (i) Ryboflawina Naturalny, roślinny, żółty barwnik. Witamina B2. Występuje w przyrodzie. Uważany za nieszkodliwy. E 101 (i) Ryboflawina Naturalny, roślinny, żółty barwnik. Witamina B2. Występuje w przyrodzie. Uważany za nieszkodliwy. E 101(ii) Ryboflawiny-5 -fosforan Barwnik syntetyczny. Powstaje w wyniku reakcji

Bardziej szczegółowo

Są to: barwniki aromaty wzmacniacze smaku substancje słodzące regulatory kwasowości przeciwutleniacze konserwanty

Są to: barwniki aromaty wzmacniacze smaku substancje słodzące regulatory kwasowości przeciwutleniacze konserwanty Obecnie większość produktów żywnościowych wytwarza się z udziałem dodatków, które polepszają właściwości organoleptyczne i smakowe, oraz warunkują ich trwałość i jakość. Są to: barwniki aromaty wzmacniacze

Bardziej szczegółowo

Dodatki do żywności budzą w ostatnich latach wiele emocji.

Dodatki do żywności budzą w ostatnich latach wiele emocji. Dodatki do żywności budzą w ostatnich latach wiele emocji. Ich stosowanie utożsamia się często z chemizacją żywności i pogarszaniem przez to jej jakości zdrowotnej. Jako konsumenci zadajemy sobie wiele

Bardziej szczegółowo

Rola poszczególnych składników pokarmowych

Rola poszczególnych składników pokarmowych Zdrowy styl życia Rola poszczególnych składników pokarmowych 1. Białka Pełnią w organizmie funkcję budulcową. Są składnikiem wszystkich tkanek oraz kości. 2. Tłuszcze Pełnią w organizmie funkcję energetyczną.

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE KOMISJI (UE) NR

ROZPORZĄDZENIE KOMISJI (UE) NR 26.3.2010 Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej L 80/19 ROZPORZĄDZENIE KOMISJI (UE) NR 257/2010 z dnia 25 marca 2010 r. ustanawiające program ponownej oceny dopuszczonych dodatków do żywności zgodnie z rozporządzeniem

Bardziej szczegółowo

DO CZEGO SĄ STOSOWANE DODATKI DO ŻYWNOŚCI?

DO CZEGO SĄ STOSOWANE DODATKI DO ŻYWNOŚCI? DODATKI DO ŻYWNOŚCI Prawodawstwo Unii Europejskiej definiuje dodatki jako,,każdą substancję, która w normalnych warunkach ani nie jest spożywana sama jako żywność, ani nie jest stosowana jako charakterystyczny

Bardziej szczegółowo

ROZDZIAŁ 1. ASORTYMENT TOWAROWY 11

ROZDZIAŁ 1. ASORTYMENT TOWAROWY 11 Spis treści WSTĘP 9 ROZDZIAŁ 1. ASORTYMENT TOWAROWY 11 1.1. Podstawowe pojęcia towaroznawstwa 12 1.2. Towar 14 1.2.1. Podział towaroznawstwa 14 1.2.2. Przydatność wiedzy o towarach w pracy w handlu 15

Bardziej szczegółowo

=============================================================================================================

============================================================================================================= Sztuczne barwniki i inne dodatki do żywności dla dzieci mogą powodować nadpobudliwość (zespół ADHD). A jak działają na nas emulgatory, zagęstniki, konserwanty, przeciwutleniacze? Lista E ma gwarantować,

Bardziej szczegółowo

MATERIAŁY POMOCNICZE W BIAŁEJ KRAINIE OSTROŻNIE Z SOLĄ I CUKREM

MATERIAŁY POMOCNICZE W BIAŁEJ KRAINIE OSTROŻNIE Z SOLĄ I CUKREM MATERIAŁY POMOCNICZE W BIAŁEJ KRAINIE OSTROŻNIE Z SOLĄ I CUKREM 1. Cukrowa Wróżka (do wycięcia) 1 2. Zagadki Wydobywa się ją z ziemi, lecz kupuje w sklepie. Gdy jej dodasz do potrawy, to smakuje lepiej.

Bardziej szczegółowo

Fosfor w żywności i żywieniu

Fosfor w żywności i żywieniu Wydział Nauk o Żywności SGGW Fosfor w żywności i żywieniu Prof. dr hab. Mirosław Słowiński Zakład Technologii Mięsa Wydział Nauk o Żywności Szkoła Główna Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie Rozporządzenie

Bardziej szczegółowo

Mądre zakupy. Kryteria wyboru żywności

Mądre zakupy. Kryteria wyboru żywności Kryteria wyboru żywności Plan prezentacji: Podstawowe definicje Rady dla kupującego Etykiety produktów żywnościowych Substancje dodatkowe Wzbogacanie żywności Znakowanie żywności ekologicznej Znakowanie

Bardziej szczegółowo

Konspekt lekcji diagnozującej z biologii dla kl. II gimnazjum. Temat: Budowa i funkcjonowanie układu pokarmowego człowieka.

Konspekt lekcji diagnozującej z biologii dla kl. II gimnazjum. Temat: Budowa i funkcjonowanie układu pokarmowego człowieka. Konspekt lekcji diagnozującej z biologii dla kl. II gimnazjum Temat: Budowa i funkcjonowanie układu pokarmowego człowieka. Hasło programowe: Budowa i funkcjonowanie organizmu człowieka. Cele lekcji: w

Bardziej szczegółowo

(Tekst mający znaczenie dla EOG)

(Tekst mający znaczenie dla EOG) L 295/178 Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 12.11.2011 ROZPORZĄDZENIE KOMISJI (UE) NR 1130/2011 z dnia 11 listopada 2011 r. zmieniające załącznik III do rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady

Bardziej szczegółowo

Dozwolone substancje dodatkowe i warunki ich stosowania do Ŝywności dla niemowląt i małych dzieci

Dozwolone substancje dodatkowe i warunki ich stosowania do Ŝywności dla niemowląt i małych dzieci Załącznik nr 5 Dozwolone substancje dodatkowe i warunki ich stosowania do Ŝywności dla niemowląt i Tabela 1. Maksymalne dawki dozwolonych substancji dodatkowych stosowanych w produkcji preparatów przeznaczonych

Bardziej szczegółowo

Barwniki spożywcze. Anna Rychter i Michalina Kolan. II Liceum Ogólnokształcące z oddziałami dwujęzycznymi i międzynarodowymi imienia Mikołaja

Barwniki spożywcze. Anna Rychter i Michalina Kolan. II Liceum Ogólnokształcące z oddziałami dwujęzycznymi i międzynarodowymi imienia Mikołaja Barwniki spożywcze Anna Rychter i Michalina Kolan II Liceum Ogólnokształcące z oddziałami dwujęzycznymi i międzynarodowymi imienia Mikołaja Kopernika w Lesznie Czym są barwniki? To chemiczne związki organiczne

Bardziej szczegółowo

KOMISJA EUROPEJSKA. Bruksela, dnia XXX SANCO/13103/2010 Rev. 2 (POOL/E3/2010/13103/13103R2- EN.doc) [ ](2011) XXX projekt

KOMISJA EUROPEJSKA. Bruksela, dnia XXX SANCO/13103/2010 Rev. 2 (POOL/E3/2010/13103/13103R2- EN.doc) [ ](2011) XXX projekt KOMISJA EUROPEJSKA Bruksela, dnia XXX SANCO/13103/2010 Rev. 2 (POOL/E3/2010/13103/13103R2- EN.doc) [ ](2011) XXX projekt ROZPORZĄDZENIE KOMISJI (UE) nr / z XXX zmieniające załącznik III do rozporządzenia

Bardziej szczegółowo

Główny podział dodatków z listy E:

Główny podział dodatków z listy E: Poniżej przedstawiamy listę dodatków E. Jest to spis chemicznych dodatków do żywności, które zostały sklasyfikowane i pogrupowane w/g przeznaczenia przez instytucje Unii Europejskiej. Nazwa pochodzi od

Bardziej szczegółowo

PO BASENIE NA FRYTKI? ĆWICZENIA TO NIE WSZYSTKO

PO BASENIE NA FRYTKI? ĆWICZENIA TO NIE WSZYSTKO PO BASENIE NA FRYTKI? ĆWICZENIA TO NIE WSZYSTKO Monika Hajduk dietetyk ZNACZENIE PRAWIDŁOWEGO ŻYWIENIA DZIECI I MŁODZIEŻY Prawidłowe żywienie dzieci i młodzieży jest czynnikiem warunkującym ich optymalny

Bardziej szczegółowo

Sklepik wzorowy smaczny i zdrowy

Sklepik wzorowy smaczny i zdrowy Sklepik wzorowy smaczny i zdrowy To NASZ Zielony sklepik w Zespole Szkół im. Jana Pawła II w Zielonkach! ZIELONKI = Zielony Sklepik = zdrowe i smaczne jedzenie Mamy coś do powiedzenia o piramidzie zdrowego

Bardziej szczegółowo

Projekt współfinansowany przez Unię Europejską ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego

Projekt współfinansowany przez Unię Europejską ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego Projekt współfinansowany przez Unię Europejską ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego Tytuł projektu: Realizacja Przedmiot Treści nauczania z podstawy programowej Treści wykraczające poza podstawę

Bardziej szczegółowo

KONSPEKT LEKCJI Z REALIZACJI EDUKACJI EKOLOGICZNEJ I PROZDROWOTNEJ - KORELACJA MIĘDZYPRZEDMIOTOWA

KONSPEKT LEKCJI Z REALIZACJI EDUKACJI EKOLOGICZNEJ I PROZDROWOTNEJ - KORELACJA MIĘDZYPRZEDMIOTOWA KONSPEKT LEKCJI Z REALIZACJI EDUKACJI EKOLOGICZNEJ I PROZDROWOTNEJ - KORELACJA MIĘDZYPRZEDMIOTOWA Temat: CZY ŻYWNOŚĆ ZAWSZE JEST ZDROWA? Opracowanie: mgr Izydora Antczak Czas trwania zajęć: 2godziny Przedmiot:

Bardziej szczegółowo

BSiE 15. Dorota Stankiewicz Informacja BSiE nr 962 (IP 102G) Dodatki do żywności

BSiE 15. Dorota Stankiewicz Informacja BSiE nr 962 (IP 102G) Dodatki do żywności BSiE 15 Dorota Stankiewicz Informacja BSiE nr 962 (IP 102G) Dodatki do żywności I. Podstawowe regulacje prawne dotyczące substancji dodatkowych w żywności Substancje dodawane do żywności można podzielić

Bardziej szczegółowo

39-400 Tarnobrzeg ul. Kopernika 6A Bank:VW BANK Direct: 97213000042001022681590001 WYKAZ ODCZYNNIKÓW CHEMICZNYCH DLA SZKÓŁ DO NAUKI CHEMII

39-400 Tarnobrzeg ul. Kopernika 6A Bank:VW BANK Direct: 97213000042001022681590001 WYKAZ ODCZYNNIKÓW CHEMICZNYCH DLA SZKÓŁ DO NAUKI CHEMII CHEMILAB Sprzedaż Odczynników i Produktów Chemicznych NIP 867-000-03-83 tel/fax 015 8222105, 8229261 tel. Kom. 0604 480827 www.chemilab.pl, e-mail: bozena.gladysz@chemilab.pl, chemilab@chemilab.pl 39-400

Bardziej szczegółowo

Barwniki dozwolone i warunki ich stosowania w żywności

Barwniki dozwolone i warunki ich stosowania w żywności Barwniki dozwolone i warunki ich stosowania w żywności Załącznik nr 3 Tabela 1. Wykaz barwników dozwolonych do stosowania w żywności Lp. Numer wg systemu oznaczeń Unii Europejskiej Nazwa własna Numer wg

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI ROZDZIAŁ 1. PODSTAWY TOWAROZNAWSTWA 11 WSTĘP 9

SPIS TREŚCI ROZDZIAŁ 1. PODSTAWY TOWAROZNAWSTWA 11 WSTĘP 9 SPIS TREŚCI WSTĘP 9 ROZDZIAŁ 1. PODSTAWY TOWAROZNAWSTWA 11 1. Podstawy towaroznawstwa 13 1.1. Zakres towaroznawstwa 13 1.2. Klasyf ikacja towarów 15 1.3. Kryteria podziału towarów (PKWiU) 15 1.4. Normalizacja

Bardziej szczegółowo

Dodatki do żywności - Lista emulgatorów 2

Dodatki do żywności - Lista emulgatorów 2 Dodatki do żywności - Lista emulgatorów 2 Poniższy artykuł jest kontynuacją Dodatki do żywności - Lista emulgatorów rozwiniętą w miarę możliwości o nowe składniki wraz z opisami dotyczącymi wpływu "E"

Bardziej szczegółowo

SPRAWDZIAN II wersja B Rozdziały 3, 4 i 5

SPRAWDZIAN II wersja B Rozdziały 3, 4 i 5 ... (imię i nazwisko, klasa) SPRAWDZIAN II wersja B Rozdziały 3, 4 i 5 Proszę czytać wszystkie polecenia i informacje do zadań. Rozwiązania i odpowiedzi należy zapisać czytelnie w miejscu na to przeznaczonym.

Bardziej szczegółowo

OCENA WYSTĘPOWANIA KONSERWANTÓW W ŻYWNOŚCI NA RYNKU WARSZAWSKIM

OCENA WYSTĘPOWANIA KONSERWANTÓW W ŻYWNOŚCI NA RYNKU WARSZAWSKIM BROMAT. CHEM. TOKSYKOL. XLV, 2012, 3, str. 917 922 Katarzyna Ratusz, Magdalena Maszewska OCENA WYSTĘPOWANIA KONSERWANTÓW W ŻYWNOŚCI NA RYNKU WARSZAWSKIM Szkoła Główna Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie,

Bardziej szczegółowo

Piramida Żywienia. Dominika Kondrak Karina Warwas 1TFS

Piramida Żywienia. Dominika Kondrak Karina Warwas 1TFS Piramida Żywienia Dominika Kondrak Karina Warwas 1TFS Zasady zdrowego żywienia 1. Dbaj o różnorodnośd spożywanych produktów. 2. Strzeż się nadwagi i otyłości, nie zapominaj o codziennej aktywności fizycznej.

Bardziej szczegółowo

Zasady zdrowego żywienia

Zasady zdrowego żywienia Metadane scenariusza Zasady zdrowego żywienia 1. Cele lekcji a) Wiadomości Uczeń: - zna zasady prawidłowego żywienia, - zna piramidę zdrowego żywienia, - zna zapotrzebowanie energetyczne dla osób w danym

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA. z dnia 19 grudnia 2002 r. w sprawie suplementów diety. (Dz. U. z dnia 17 lutego 2003 r.)

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA. z dnia 19 grudnia 2002 r. w sprawie suplementów diety. (Dz. U. z dnia 17 lutego 2003 r.) Dz.U.03.27.236 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA z dnia 19 grudnia 2002 r. w sprawie suplementów diety (Dz. U. z dnia 17 lutego 2003 r.) Na podstawie art. 9 ust. 4 pkt 3 ustawy z dnia 11 maja 2001 r. o warunkach

Bardziej szczegółowo

MONI'TOR POLSKI DZIENNIK URZĘDOWY RZECZYPOS~OLITEJ POLSKIEJ

MONI'TOR POLSKI DZIENNIK URZĘDOWY RZECZYPOS~OLITEJ POLSKIEJ MONI'TOR POLSKI DZIENNIK URZĘDOWY RZECZYPOS~OLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 4 grudnia 1990 r. Nr 45 TREŚĆ: Poz.: ZARZĄDZENIE 348 Ministra Zdrowia i Opieki Spolecznej z dnia 12 listopada 1990 r, w sprawie

Bardziej szczegółowo

Scenariusz zajęć (c) Ochrona środowiska i zachowania proekologiczne

Scenariusz zajęć (c) Ochrona środowiska i zachowania proekologiczne Scenariusz zajęć (c) Ochrona środowiska i zachowania proekologiczne Temat zajęć: Ochrona środowiska i zachowania proekologiczne Liczba godzin: 1 Liczba uczniów: 30 Cele ogólne: uświadomienie uczniom potrzeby

Bardziej szczegółowo

ZDROWO AKTYWNI SZKOŁA PODSTAWOWA NR 8 W TARNOWIE

ZDROWO AKTYWNI SZKOŁA PODSTAWOWA NR 8 W TARNOWIE ZDROWO AKTYWNI SZKOŁA PODSTAWOWA NR 8 W TARNOWIE PIRAMIDY EGIPSKIE Piramidy to budowle, które przetrwały tysiące lat. Najbardziej trwała była ich podstawa, czyli część zbudowana na ziemi. PIRAMIDA ZDROWEGO

Bardziej szczegółowo

TEMAT: Kuchnia to nie apteka

TEMAT: Kuchnia to nie apteka TEMAT: Kuchnia to nie apteka STRESZCZENIE Przepisy na ten sam wypiek mogą znacznie się od siebie różnić składem procentowym składników, a mimo to ciasta po upieczeniu będą miały podobny wygląd i smak.

Bardziej szczegółowo

SCENARIUSZ ZAJĘĆ KOŁA NAUKOWEGO BIOLOGICZNO - CHEMICZNEGO

SCENARIUSZ ZAJĘĆ KOŁA NAUKOWEGO BIOLOGICZNO - CHEMICZNEGO SCENARIUSZ ZAJĘĆ KOŁA NAUKOWEGO BIOLOGICZNO - CHEMICZNEGO prowadzonego w ramach projektu Uczeń Online 1. Autor: Iwona Zdunek 2. Grupa docelowa: uczniowie klas II gimnazjum 3. Liczba godzin: 2 4. Temat

Bardziej szczegółowo

ZASADY ZDROWEGO ŻYWIENIA DZIECI I MŁODZIEŻY W WIEKU SZKOLNYM

ZASADY ZDROWEGO ŻYWIENIA DZIECI I MŁODZIEŻY W WIEKU SZKOLNYM ZASADY ZDROWEGO ŻYWIENIA DZIECI I MŁODZIEŻY W WIEKU SZKOLNYM (Instytutu Żywności i Żywienia 2009) 1. Jedz codziennie różne produkty z każdej grupy uwzględnionej w piramidzie. 2. Bądź codziennie aktywny

Bardziej szczegółowo

1. Czy zwracasz uwagę na indeks glikemiczny i konserwanty zawarte w kupowanych produktach?

1. Czy zwracasz uwagę na indeks glikemiczny i konserwanty zawarte w kupowanych produktach? 1. Czy zwracasz uwagę na indeks glikemiczny i konserwanty zawarte w kupowanych produktach? Indeks glikemiczny? Dla wielu z nas pojęcie indeksu glikemicznego jest wciąż obce. Odgrywa on jednak znaczącą

Bardziej szczegółowo

Produkty Mleczne Tłuszcze Mięso, ryby, jaja Piramida żywienia Czego powinniśmy unikać Napoje gazowane, Chipsy Słodycze, Fast Foody PAMIĘTAJ!!

Produkty Mleczne Tłuszcze Mięso, ryby, jaja Piramida żywienia Czego powinniśmy unikać Napoje gazowane, Chipsy Słodycze, Fast Foody PAMIĘTAJ!! Zdrowy tryb życia Co robić żeby zdrowo żyć? Co otrzymujemy dzięki zdrowemu stylowi życia? Jak wygląda plan zdrowego żywienia? Chcesz być szczupła? Zdrowe odżywianie Węglowodany Warzywa i owoce Produkty

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA 1) z dnia 19 grudnia 2002 r. w sprawie substancji wzbogacających dodawanych do żywności i warunków ich stosowania

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA 1) z dnia 19 grudnia 2002 r. w sprawie substancji wzbogacających dodawanych do żywności i warunków ich stosowania Dz.U.03.27.237 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA 1) z dnia 19 grudnia 2002 r. w sprawie substancji wzbogacających dodawanych do żywności i warunków ich stosowania (Dz. U. z dnia 17 lutego 2003 r.) Na podstawie

Bardziej szczegółowo

Zasady zdrowego żywienia i aktywności fizycznej młodzieży

Zasady zdrowego żywienia i aktywności fizycznej młodzieży Zasady zdrowego żywienia i aktywności fizycznej młodzieży Pamiętaj o codziennym spożywaniu produktów zawartych w piramidzie! PRODUKTY ZBOŻOWE ( mąki, kasza, ryż, płatki, pieczywo i makarony) Sągłównym

Bardziej szczegółowo

12. Scenariusz lekcji dla gimnazjów i szkół ponadgimnazjalnych

12. Scenariusz lekcji dla gimnazjów i szkół ponadgimnazjalnych 12. Scenariusz lekcji dla gimnazjów i szkół ponadgimnazjalnych Temat: Jak rozumieć informacje zamieszczone na etykiecie produktu spożywczego. Cel: wyjaśnienie uczniom, jak korzystać z informacji żywieniowych

Bardziej szczegółowo

DODATKI DO ŻYWNOŚCI Przyjaciel czy wróg?

DODATKI DO ŻYWNOŚCI Przyjaciel czy wróg? DODATKI DO ŻYWNOŚCI Przyjaciel czy wróg? SUBSTANCJE DODATKOWE Substancje obce to takie substancje, które nie spełniają warunków określonych dla środków spożywczych i używek, a mogą znajdować się w nich

Bardziej szczegółowo

Odporność chemiczna - PVC

Odporność chemiczna - PVC dporność chemiczna - PVC dporność chemiczna nieplastyfikowanego PVC niepodlegającego naprężeniu mechanicznemu na płyny przy 20 C i 60 C L.p Chemikalia lub produkty Stężenie Temperatura 20 C 60 C 1. Aceton

Bardziej szczegółowo

(Akty o charakterze nieustawodawczym) ROZPORZĄDZENIA

(Akty o charakterze nieustawodawczym) ROZPORZĄDZENIA PL 12.11.2011 Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej L 295/1 II (Akty o charakterze nieustawodawczym) ROZPORZĄDZENIA ROZPORZĄDZENIE KOMISJI (UE) NR 1129/2011 z dnia 11 listopada 2011 r. zmieniające załącznik

Bardziej szczegółowo

PLAN WYNIKOWY NAUCZANIA ZAJĘĆ TECHNICZNYCH W GIMNAZJUM. Podstawowe [P] zna przedmiotowe zasady oceniania omawia regulamin pracowni

PLAN WYNIKOWY NAUCZANIA ZAJĘĆ TECHNICZNYCH W GIMNAZJUM. Podstawowe [P] zna przedmiotowe zasady oceniania omawia regulamin pracowni PLAN WYNIKOWY NAUCZANIA ZAJĘĆ TECHNICZNYCH W GIMNAZJUM KLASA III Moduł Dział podręcznika Treści nauczania Wiadomości Osiągnięcia szczegółowe uczniów Umiejętności Podstawowe [P] Ponadpodstawowe [PP] Podstawowe

Bardziej szczegółowo

Warzywa i owoce powinny wchodzić w skład codziennej diety, gdyż są źródłem cennych witamin, zwłaszcza witaminy C oraz B - karotenu.

Warzywa i owoce powinny wchodzić w skład codziennej diety, gdyż są źródłem cennych witamin, zwłaszcza witaminy C oraz B - karotenu. Warzywa i owoce powinny wchodzić w skład codziennej diety, gdyż są źródłem cennych witamin, zwłaszcza witaminy C oraz B - karotenu. Dostarczają także kwasu foliowego. Zawierają znaczne ilości składników

Bardziej szczegółowo

ZAŁĄCZNIK 1 DOZWOLONE SUBSTANCJE DODATKOWE W POSZCZEGÓLNYCH TYPACH

ZAŁĄCZNIK 1 DOZWOLONE SUBSTANCJE DODATKOWE W POSZCZEGÓLNYCH TYPACH 0 PRZEPISY OGÓLNE załączniku 2 mogą być obecne w przetworzonych produktach spoŝywczych, zgodnie z, z wyjątkiem wyraźnie zabronionych w tym załączniku Barwniki wymienione w załączniku 3 mogą być obecne

Bardziej szczegółowo

L is t a E spis dodatków do żywności, które zostały uznane przez wyspecjalizowane instytucje Unii Europejskiej za bezpieczne i dozwolone do użycia.

L is t a E spis dodatków do żywności, które zostały uznane przez wyspecjalizowane instytucje Unii Europejskiej za bezpieczne i dozwolone do użycia. L is t a E spis dodatków do żywności, które zostały uznane przez wyspecjalizowane instytucje Unii Europejskiej za bezpieczne i dozwolone do użycia. Nazwa pochodzi od kontynentu Europy. Lista ta jest sporządzana

Bardziej szczegółowo

JAK CZYTAĆ ETYKIETY?

JAK CZYTAĆ ETYKIETY? JAK CZYTAĆ ETYKIETY? Znakowanie produktów Wszystkie produkty spożywcze muszą być znakowane. Każdy kupujący ma prawo do uzyskania wszystkich potrzebnych informacji przed kupnem danego produktu. Co powinna

Bardziej szczegółowo

Barwniki jako dodatki do żywności

Barwniki jako dodatki do żywności ŻYWNOŚĆ 2014-04-09 Dr Katarzyna Kozłowska Katedra Żywienia Człowieka SGGW Barwniki jako dodatki do żywności WSZECHNICA ŻYWIENIOWA SGGW 09 KWIETNIA 2014 Co może zawierać żywność? (przykłady) SKŁADNIKI ODŻYWCZE

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 29 stycznia 2013 r. Poz. 138. Rozporządzenie. z dnia 18 stycznia 2013 r.

Warszawa, dnia 29 stycznia 2013 r. Poz. 138. Rozporządzenie. z dnia 18 stycznia 2013 r. DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 29 stycznia 2013 r. Poz. 138 Rozporządzenie Ministra Zdrowia 1) z dnia 18 stycznia 2013 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie składu oraz oznakowania

Bardziej szczegółowo

ODPORNOŚD CHEMICZNA TERMOPLASTÓW

ODPORNOŚD CHEMICZNA TERMOPLASTÓW PMMA PC PU PCV PVDF PTFE PP PE PET POMH POMC PA66 PA6 ODPORNOŚD CHEMICZNA TERMOPLASTÓW Odporny. Niewielkie lub żadne zmiany w masie. Nieznaczny wpływ na właściwości mechaniczne. Częściowo odporny. Wraz

Bardziej szczegółowo

Jak czytać. 500g. Ilość. Nazwa produktu. Wykaz składników. Trwałość. Producent/ importer

Jak czytać. 500g. Ilość. Nazwa produktu. Wykaz składników. Trwałość. Producent/ importer Jak czytać Płatki z ryżu i pełnoziarnistej pszenicy, wzbogacone witaminami (B1, B2, B3, B6, kwas foliowy, B12, C) i żelazem Waga netto: NAJLEPIEJ SPOŻYĆ PRZED KOŃCEM CZERWCA 2008 1 2 Ilość Nazwa produktu

Bardziej szczegółowo

MIĘSO, WĘDLINY, RYBY, JAJKA I NASIONA ROŚLIN STRĄCZKOWYCH W DIECIE DZIECKA

MIĘSO, WĘDLINY, RYBY, JAJKA I NASIONA ROŚLIN STRĄCZKOWYCH W DIECIE DZIECKA MIĘSO, WĘDLINY, RYBY, JAJKA I NASIONA ROŚLIN STRĄCZKOWYCH W DIECIE DZIECKA Wartość odżywcza Żywność z tej grupy należy do grupy produktów białkowych. Białko mięsa, ryb i jaj charakteryzuje sie dużą wartością

Bardziej szczegółowo

LIST NR 1. List Wspólnoty Europejskiej

LIST NR 1. List Wspólnoty Europejskiej 6.2.2009 Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej L 37/9 POROZUMIENIE W FORMIE WYMIANY LISTÓW między Wspólnotą Europejską i Republiką Chile dotyczące zmian w dodatku V do Umowy w sprawie handlu winem załączonej

Bardziej szczegółowo

W WIEKU PRZEDSZKOLNYM

W WIEKU PRZEDSZKOLNYM 10 ZASAD ZDROWEGO ŻYWIENIA DZIECI W WIEKU PRZEDSZKOLNYM 1.Jedz codziennie różne produkty z każdej grupy uwzględnionej w piramidzie. 2.Bądź codziennie aktywny fizycznie ruch korzystnie wpływa na sprawność

Bardziej szczegółowo

KOMISJA EUROPEJSKA. Bruksela, dnia XXX SANCO/13065/2010 Rev. 3 (POOL/E3/2010/13065/13065R3-EN Annex Part 3.doc) [ ](2011) XXX projekt

KOMISJA EUROPEJSKA. Bruksela, dnia XXX SANCO/13065/2010 Rev. 3 (POOL/E3/2010/13065/13065R3-EN Annex Part 3.doc) [ ](2011) XXX projekt KOMISJA EUROPEJSKA Bruksela, dnia XXX SANCO/13065/2010 Rev. 3 (POOL/E3/2010/13065/13065R3-EN Annex Part 3.doc) [ ](2011) XXX projekt ROZPORZĄDZENIE KOMISJI (UE) nr / z XXX zmieniające załącznik II do rozporządzenia

Bardziej szczegółowo

KOMISJA EUROPEJSKA. Bruksela, dnia XXX SANCO/13065/2010 Rev. 3 (POOL/E3/2010/13065/13065R3-EN Annex Part 1.doc) [ ](2011) XXX projekt

KOMISJA EUROPEJSKA. Bruksela, dnia XXX SANCO/13065/2010 Rev. 3 (POOL/E3/2010/13065/13065R3-EN Annex Part 1.doc) [ ](2011) XXX projekt KOMISJA EUROPEJSKA Bruksela, dnia XXX SANCO/13065/2010 Rev. 3 (POOL/E3/2010/13065/13065R3-EN Annex Part 1.doc) [ ](2011) XXX projekt ROZPORZĄDZENIE KOMISJI (UE) nr / z XXX zmieniające załącznik II do rozporządzenia

Bardziej szczegółowo

11. Scenariusz lekcji dla gimnazjów i szkół ponadgimnazjalnych

11. Scenariusz lekcji dla gimnazjów i szkół ponadgimnazjalnych 11. Scenariusz lekcji dla gimnazjów i szkół ponadgimnazjalnych Temat: Samodzielna ocena swojego żywienia i aktywności fizycznej. Cele: zapoznanie ucznia z praktycznymi aspektami układania prawidłowo zbilansowanej

Bardziej szczegółowo

Prawidłowe żywienie jest jednym z najważniejszych czynników środowiskowych, wpływających na rozwój człowieka i utrzymanie przez niego dobrego stanu

Prawidłowe żywienie jest jednym z najważniejszych czynników środowiskowych, wpływających na rozwój człowieka i utrzymanie przez niego dobrego stanu Prawidłowe żywienie jest jednym z najważniejszych czynników środowiskowych, wpływających na rozwój człowieka i utrzymanie przez niego dobrego stanu zdrowia. Polega ono na całkowitym pokryciu zapotrzebowania

Bardziej szczegółowo

WYKAZ FORM CHEMICZNYCH WITAMIN I SKŁADNIKÓW MINERALNYCH, KTÓRE MOGĄ BYĆ STOSOWANE W PRODUKCJI SUPLEMENTÓW DIETY

WYKAZ FORM CHEMICZNYCH WITAMIN I SKŁADNIKÓW MINERALNYCH, KTÓRE MOGĄ BYĆ STOSOWANE W PRODUKCJI SUPLEMENTÓW DIETY Załącznik do rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia. 2013 r. (poz..) WYKAZ FORM CHEMICZNYCH WITAMIN I SKŁADNIKÓW MINERALNYCH, KTÓRE MOGĄ BYĆ STOSOWANE W PRODUKCJI SUPLEMENTÓW DIETY 1. Witaminy: 1) WITAMINA

Bardziej szczegółowo

SCENARIUSZ LEKCJI. TEMAT LEKCJI: JESTEŚ TYM, CO JESZ - dodatki do żywności. Streszczenie. Czas realizacji

SCENARIUSZ LEKCJI. TEMAT LEKCJI: JESTEŚ TYM, CO JESZ - dodatki do żywności. Streszczenie. Czas realizacji SCENARIUSZ LEKCJI OPRACOWANY W RAMACH PROJEKTU: INFORMATYKA MÓJ SPOSÓB NA POZNANIE I OPISANIE ŚWIATA. PROGRAM NAUCZANIA INFORMATYKI Z ELEMENTAMI PRZEDMIOTÓW MATEMATYCZNO-PRZYRODNICZYCH Autorzy scenariusza:

Bardziej szczegółowo

Wykaz form chemicznych witamin i składników mineralnych, które mogą być stosowane w produkcji suplementów diety

Wykaz form chemicznych witamin i składników mineralnych, które mogą być stosowane w produkcji suplementów diety Załącznik nr 2 Wykaz form chemicznych witamin i składników mineralnych, które mogą być stosowane w produkcji suplementów diety 1. Witaminy: 1) WITAMINA A: a) retinol, b) octan retinylu, c) palmitynian

Bardziej szczegółowo

Lista kategorii produktów przyjętych na Targi SIAL

Lista kategorii produktów przyjętych na Targi SIAL Załącznik 7 do Regulaminu Lista kategorii produktów przyjętych na Targi SIAL Proszę zaznaczyć produkty, które chcą Państwo wystawiać w czasie trwania Targów a) Półprodukty żywnościowe i składniki (pakowane

Bardziej szczegółowo

ŻYWNOŚĆ TWÓJ CUDOWNY LEK

ŻYWNOŚĆ TWÓJ CUDOWNY LEK ŻYWNOŚĆ TWÓJ CUDOWNY LEK Nasz organizm jest wspaniale działającym samoregulującym się systemem Czynniki zewnętrzne: Pożywienie Gazy oddechowe Informacja NASZE ZDROWIE W DUŻEJ MIERZE ZALEŻY OD TEGO CO I

Bardziej szczegółowo

Laboratoria.net Innowacje Nauka Technologie

Laboratoria.net Innowacje Nauka Technologie Akceptuję W ramach naszej witryny stosujemy pliki cookies w celu świadczenia państwu usług na najwyższym poziomie, w tym w sposób dostosowany do indywidualnych potrzeb. Korzystanie z witryny bez zmiany

Bardziej szczegółowo

5. Surowce, dodatki do żywności i materiały pomocnicze

5. Surowce, dodatki do żywności i materiały pomocnicze spis treści 3 Wstęp... 8 1. Żywność 1.1. Podstawowe definicje związane z żywnością... 9 1.2. Klasyfikacja żywności... 11 2. Przechowywanie i utrwalanie żywności 2.1. Zasady przechowywania żywności... 13

Bardziej szczegółowo

SPOŁECZEŃSTWO OD KUCHNI Integracja międzypokoleniowa mieszkańców Śliwkowego Szlaku

SPOŁECZEŃSTWO OD KUCHNI Integracja międzypokoleniowa mieszkańców Śliwkowego Szlaku SPOŁECZEŃSTWO OD KUCHNI Integracja międzypokoleniowa mieszkańców Śliwkowego Szlaku NASZE KULINARNE TRADYCJE NASZE KULINARNE TRADYCJE Co składa się na nie? Bez jakich produktów i potraw nie wyobrażamy sobie

Bardziej szczegółowo

SCENARIUSZ PIJMY WODĘ NA ZDROWIE!

SCENARIUSZ PIJMY WODĘ NA ZDROWIE! SCENARIUSZ PIJMY WODĘ NA ZDROWIE! CELE: 1. Przekazanie dzieciom wiedzy na temat znaczenia wody dla ludzi, zwierząt i roślin. 2. Uświadomienie dzieciom wagi picia wody. 3. Przekazanie dzieciom wiedzy na

Bardziej szczegółowo

dr inż. Marta Jeruszka-Bielak Wszechnica żywieniowa Warszawa, 21 października 2015 r.

dr inż. Marta Jeruszka-Bielak Wszechnica żywieniowa Warszawa, 21 października 2015 r. Rozporządzenie Ministra Zdrowia dotyczące żywienia w stołówkach i asortymentu w sklepikach szkolnych szansą na poprawę sposobu żywienia i stanu zdrowia dzieci i młodzieży. dr inż. Marta Jeruszka-Bielak

Bardziej szczegółowo

TECHNOLOGIA ŻYWNOŚCI CZ. 3 TECHNOLOGIE KIERUNKOWE TOM 2

TECHNOLOGIA ŻYWNOŚCI CZ. 3 TECHNOLOGIE KIERUNKOWE TOM 2 TECHNOLOGIA ŻYWNOŚCI CZ. 3 TECHNOLOGIE KIERUNKOWE TOM 2 Praca zbiorowa pod red. Ewy Czarnieckiej-Skubina SPIS TREŚCI Rozdział 1. Przetwórstwo mięsne 1.1. Mięso jako surowiec do przetwórstwa 1.2. Ubój zwierząt

Bardziej szczegółowo

DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 28 sierpnia 2015 r. Poz. 1256 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA 1) z dnia 26 sierpnia 2015 r. w sprawie grup środków spożywczych przeznaczonych do

Bardziej szczegółowo

Żywność. zapewnia prawidłowe funkcjonowanie. poprawia samopoczucie

Żywność. zapewnia prawidłowe funkcjonowanie. poprawia samopoczucie Warsztaty żywieniowe Żywność buduje i regeneruje dostarcza energii zapewnia prawidłowe funkcjonowanie poprawia samopoczucie Żaden pojedynczy produkt nie dostarczy Ci wszystkiego, czego potrzebujesz dlatego

Bardziej szczegółowo

SKLEPIKI SZKOLNE. Lista produktów spożywczych polecanych do sklepiku szkolnego

SKLEPIKI SZKOLNE. Lista produktów spożywczych polecanych do sklepiku szkolnego SKLEPIKI SZKOLNE Prawidłowe żywienie jest jednym z istotnych elementów wpływających korzystnie na zdrowie dziecka. Dzieci i młodzież powinny spożywać 4-5 posiłków w ciągu dnia. Oznacza to, iż w czasie

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 28 czerwca 2012 r. Poz. 728. Rozporządzenie. z dnia 19 czerwca 2012 r. w sprawie wykazu laboratoriów referencyjnych

Warszawa, dnia 28 czerwca 2012 r. Poz. 728. Rozporządzenie. z dnia 19 czerwca 2012 r. w sprawie wykazu laboratoriów referencyjnych DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 28 czerwca 2012 r. Poz. 728 Rozporządzenie Ministra Zdrowia 1) z dnia 19 czerwca 2012 r. w sprawie wykazu laboratoriów referencyjnych Na podstawie

Bardziej szczegółowo

Scenariusz lekcji przyrody w klasie IV szkoły podstawowej. Hasło programowe: Czynności życiowe, higiena i zdrowie człowieka.

Scenariusz lekcji przyrody w klasie IV szkoły podstawowej. Hasło programowe: Czynności życiowe, higiena i zdrowie człowieka. Scenariusz lekcji przyrody w klasie IV szkoły podstawowej Hasło programowe: Czynności życiowe, higiena i zdrowie człowieka. Temat: Składniki pokarmowe i ich znaczenie dla organizmu. Korelacja ze ścieżką

Bardziej szczegółowo

8. Tablice odporności chemicznej PE i PP

8. Tablice odporności chemicznej PE i PP 8. Tablice odporności chemicznej PE i PP Oznaczenia: PE- polietylen o dużej gęstości, PP - polipropylen s.s. - roztwór nasycony 1 - odporne, 2 - częściowo odporne 3 - nieodporne, Zamieszczone niżej dane

Bardziej szczegółowo

ZASADY ZDROWEGO Z YWIENIA DZIECI

ZASADY ZDROWEGO Z YWIENIA DZIECI ZASADY ZDROWEGO Z YWIENIA DZIECI 1. Jedz codziennie różne produkty z każdej grupy uwzględnionej w piramidzie. 2. Bądź codziennie aktywny fizycznie - ruch korzystnie wpływa na sprawność i prawidłową sylwetkę.

Bardziej szczegółowo

Rola substancji krystalicznych w życiu człowieka. Autor: Adrian Radoń Politechnika Śląska, Wydział Mechaniczny Technologiczny

Rola substancji krystalicznych w życiu człowieka. Autor: Adrian Radoń Politechnika Śląska, Wydział Mechaniczny Technologiczny Rola substancji krystalicznych w życiu człowieka Autor: Adrian Radoń Politechnika Śląska, Wydział Mechaniczny Technologiczny Czym są kryształy? Otaczające nas substancje możemy podzielić na amorficzne

Bardziej szczegółowo

Wybieram zdrowie i zdrowe odżywianie

Wybieram zdrowie i zdrowe odżywianie Wybieram zdrowie i zdrowe odżywianie Doktorze Zdrówko, co to znaczy być zdrowym? Być zdrowym, to nie tylko nie chorować, ale też czuć się dobrze, być radosnym i sprawnym fizycznie. Czy wiesz, co pomaga

Bardziej szczegółowo

Scenariusz lekcji Temat: A B C bezpiecznego eksperymentowania

Scenariusz lekcji Temat: A B C bezpiecznego eksperymentowania Scenariusz lekcji Temat: A B C bezpiecznego eksperymentowania Lidia Wasyłyszyn Cele lekcji a) ogólny: zapoznanie z regulaminem pracowni chemicznej i kartami charakterystyki substancji; b) operacyjne: uczeń

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI. Wprowadzenie 13

SPIS TREŚCI. Wprowadzenie 13 SPIS TREŚCI Wprowadzenie 13 I. Mąka, kasze, ryż, makarony 15 1. Wstęp 15 2. Mąka 16 2.1. Przemiał ziarna zbożowego 16 2.2. Mąki chlebowe i niechlebowe 17 2.2.1. Mąki chlebowe 17 2.2.2. Mąki niechlebowe

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA 1) z dnia 19 czerwca 2012 r. w sprawie wykazu laboratoriów referencyjnych

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA 1) z dnia 19 czerwca 2012 r. w sprawie wykazu laboratoriów referencyjnych ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA 1) z dnia 19 czerwca 2012 r. w sprawie wykazu laboratoriów referencyjnych Na podstawie art. 78 ust. 4 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia

Bardziej szczegółowo

Zalecenia dotyczące żywienia dzieci w przedszkolach

Zalecenia dotyczące żywienia dzieci w przedszkolach Zalecenia dotyczące żywienia dzieci w przedszkolach NORMY ŻYWIENIA DLA DZIECI W WIEKU PRZEDSZKOLNYM I SZKOLNYM W POLSCE OPRACOWANO W INSTYTUCIE ŻYWNOŚCI I ŻYWIENIA I ZATWIERDZONE ZOSTAŁY PRZEZ INSTYTUT

Bardziej szczegółowo

ZDROWE ODŻYWIANIE = ZDROWE ŻYCIE

ZDROWE ODŻYWIANIE = ZDROWE ŻYCIE ZDROWE ODŻYWIANIE = ZDROWE ŻYCIE RACJONALNIE = ZDROWO Zdrowa dieta jest jednym z najważniejszych elementów umożliwiających optymalny wzrost, rozwój i zdrowie. Ma przez to wpływ na fizyczną i umysłową

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI WSTĘP... 11

SPIS TREŚCI WSTĘP... 11 SPIS TREŚCI WSTĘP................................................................ 11 1. PRODUKCJA ŻYWNOŚCI (Zygmunt Litwińczuk, Joanna Barłowska)......... 13 1.1. Podstawowe pojęcia i regulacje prawne

Bardziej szczegółowo