Zakres zadań i kompetencji dwóch komisji nazewniczych działających w Polsce

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Zakres zadań i kompetencji dwóch komisji nazewniczych działających w Polsce"

Transkrypt

1 Ewa Wolnicz-Pawłowska Zakres zadań i kompetencji dwóch komisji nazewniczych działających w Polsce Wraz z rozwojem cywilizacji coraz to nowe obszary życia społecznego stają się przedmiotem obserwacji, opisu i interpretacji ze strony środowisk decyzyjnych. Nasila się presja, aby ujednolicać ( konteneryzować ) różne przejawy życia społecznego, nie tylko miary i wagi (jak np. w średniowieczu), ale także nazewnictwo i terminologię. Działaniami ujednolicającymi często zajmują się specjalne instytucje oficjalne urzędowe organy nazewnicze. W różnych krajach mają one różne nazwy, strukturę i zakres kompetencji, ale pełnią podobną funkcję. Efektem pracy wielu takich organów jest opracowanie i publikacja wykazów ujednoliconych nazw i terminów, przeznaczonych do obiegu publicznego, zwłaszcza urzędowego. W pracach takich organów standaryzacyjnych zazwyczaj biorą udział specjaliści i eksperci z wielu dziedzin nauki. W odniesieniu do samej czynności porządkowania i ujednolicania nazw, norm, przepisów itp., stosuje się w języku polskim trzy określenia, trzy terminy: ustalanie normalizacja standaryzacja. Pierwszy termin: ustalanie, w odniesieniu do urzędowej standaryzacji nazw geograficznych używany był już w okresie międzywojennym. W 1929 roku utworzono Komisję do opracowywania wniosków w sprawie ustalania urzędowej nomenklatury miejscowości w Polsce, podobnie w 1934 roku wydano rozporządzenie o ustaleniu nazw miejscowości i o numeracji nieruchomości. Termin ten występował jeszcze do niedawna w nazwie urzędowej komisji nazewniczej, działającej przy różnych urzędach centralnych w latach : Komisja Ustalania Nazw Miejscowych, później Komisja Ustalania Nazw Miejscowych i Obiektów Fizjograficznych, następnie Komisja Ustalania Nazw Miejscowości i Obiektów Fizjograficznych. Obecnie słowo to zniknęło z nazwy tej komisji, która nazywa się Komisją Nazw Miejscowości i Obiektów Fizjograficznych. Do przeszłości należy także nazwa

2 Komisja Ustalania Nazw Geograficznych w Instytucie Geografii PAN (lata , wcześniej: Komisja Nazw Geograficznych przy Polskim Towarzystwie Geograficznym w latach ). Słowo ustalanie znajdziemy również w wielu współczesnych oficjalnych dokumentach, przede wszystkim w ustawie z dn. 29 sierpnia 2003 roku o urzędowych nazwach miejscowości i obiektów fizjograficznych, a także w rozporządzeniu Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dn. 24 marca 2000 r. w sprawie trybu i zakresu działania Państwowej Rady Geodezyjnej i Kartograficznej i Komisji Standaryzacji Nazw Geograficznych poza Granicami Polski. Chronologicznie jako drugi pojawił sie termin normalizacja, który wyrasta z tradycji francuskiej (fr. normalisation). Obecny jest w nazwie Polski Komitet Normalizacyjny. Urząd ten powstał w 1924 r., kiedy silne były jeszcze kulturowe wpływy francuskie. Zadaniem tego Komitetu jest organizowanie i prowadzenie normalizacji (standaryzacji) w skali ogólnokrajowej. Komitet zajmuje się między innymi wydawaniem spisów nazw państw i jednostek administracyjnych wraz z kodami międzynarodowymi. Najmłodszy jest termin standaryzacja, zapożyczony z tradycji angielskiej (ang. standardization). Do rozpowszechnienia tego terminu przyczyniły się z pewnością kontakty międzynarodowe, zwłaszcza ogólnoświatowe konferencje ONZ poświęcone standaryzacji nazw geograficznych (od 1967 r.). Termin ten występuje w nazwie organu nazewniczego Komisja Standaryzacji Nazw Geograficznych poza Granicami Rzeczypospolitej Polskiej (wcześniej w latach Komisja Standaryzacji Nazw Geograficznych Świata ). Jako nazwa czynności związanych z urzędowym ujednolicaniem nazewnictwa geograficznego, standardyzacja występuje w terminologii wielu innych języków słowiańskich, np. w czeskim, słowackim, rosyjskim, ukraińskim, białoruskim, bułgarskim, macedońskim, serbskim, chorwackim i słoweńskim. Od początku XXI wieku pojawia się także w oficjalnych dokumentach państwowych, np. w rozporządzeniu Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 2000 r. Tę rozmaitość tradycji terminologicznych w nazewnictwie polskich urzędów widać również w tłumaczeniach na język polski nazw instytucji międzynarodowych, np.: - ang. ETSI (European Telecommunications Standards Instutute) pol. Europejski Instytut Norm Telekomunikacyjnych; - ang. ISO (International Organization for Standardization) pol. Międzynarodowa

3 Organizacja Normalizacyjna; - franc. CEN (Comité Européen de Normalisation) pol. Europejski Komitet Normalizacyjny. Dodam, że np. we francuskiej tradycji badań terminologicznych oboczne występowanie terminów rodzimych i obcych z pochodzenia nie jest problemem i w słownikach terminologicznych można umieszczać różne warianty, o ile funkcjonują one jako równorzędne (Moszko 2010). Jak zaznaczyłam w tytule referatu, w Polsce działają dwie komisje nazewnicze, zajmujące się opiniowaniem i ustalaniem urzędowych nazw geograficznych. Obie mają charakter ekspercki, doradczy, ale inny jest ich zakres zadań i działają na podstawie innych aktów prawnych. Organy nazewnicze w Polsce Komisja Nazw Miejscowości i Obiektów Fizjograficznych Komisja Standaryzacji Nazw Geograficznych poza Granicami Rzeczypospolitej Polskiej (nazwy obiektów w kraju) (nazwy obiektów za granicą) Starsze tradycje ma Komisja Nazw Miejscowości i Obiektów Fizjograficznych. W przeszłości jej nazwa ulegała drobnym zmianom, zmieniały się także instytucje rządowe, przy których komisja była afiliowana. Obecnie jest to Ministerstwo Administracji i Cyfryzacji. Komisja ta zajmuje się nazwami geograficznymi w granicach kraju. Działa na podstawie ustawy z dnia 29 sierpnia 2003 roku o urzędowych nazwach miejscowości i obiektów fizjograficznych. Ustawa gwarantuje stanowisko przewodniczącego Komisji ekspertowijęzykoznawcy, określa także skład i tryb powoływania pozostałych członków. Reprezentują oni różne dyscypliny naukowe: językoznawstwo, historię (zwłaszcza historię osadnictwa), geografię i kartografię. W komisji zasiadają również przedstawiciele innych urzędów państwowych, takich jak Ministerstwo Administracji i Cyfryzacji, Główny Urząd Statystyczny, Główny Geodeta Kraju, Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego, Ministerstwo Obrony Narodowej i inne. Podstawowym celem działalności Komisji jest uporządkowanie i aktualizacja urzędowego nazewnictwa geograficznego w granicach kraju. Wykazy urzędowe potrzebne są przede

4 wszystkim w stosunkach administracyjnych, ale także w celach komunikacyjnych i edukacyjnych. Użytkownikami takich wykazów są np. wydawcy różnego typu map i atlasów, media, szkoły itp. Zadaniem Komisji jest opiniowanie wniosków, nadsyłanych przez gminy, a dotyczących ustalenia, zmiany lub zniesienia nazw miejscowości i ich części oraz nazw obiektów fizjograficznych (takich jak rzeki, jeziora, pola, lasy, wzgórza itp.). W zakres kompetencji Komisji wchodzi także inicjatywa ustalania, zmiany lub zniesienia nazwy. Komisja niekiedy korzysta z tego prawa; w praktyce jest to na ogół związane z poprawianiem wniosków napływających do Komisji. Od 2005 roku, w związku z przyjęciem przez polski sejm ustawy o mniejszościach narodowych i etnicznych oraz o języku regionalnym, Komisja rozpatruje i opiniuje również wnioski o nadanie dodatkowych nazw w językach mniejszościowych. Uchwalenie ustawy z 2003 r. było bardzo ważne, gdyż ten nowy akt prawny zastąpił poprzednią standaryzacyjną podstawę prawną: rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej z 1934 roku. Według postanowień ustawy z 2003 roku Komisja była zobowiązana w ciągu 5 lat opracować wykazy standaryzowanych nazw miejscowości, natomiast w ciągu 10 lat wykazy nazw fizjograficznych. Wykazy standaryzowane zatwierdza i publikuje w urzędowym dzienniku właściwy minister. Dopiero od tej chwili stają sie one nazwami urzędowymi. Obecnie urzędowy wykaz nazw miejscowości i ich części jest opublikowany na stronach internetowych Ministerstwa Administracji i Cyfryzacji, natomiast trwa opracowywanie nazw obiektów fizjograficznych. Zakres nazw geograficznych, które powinny być standaryzowane (i ewentualnie publikowane jako urzędowe) nie jest dokładnie określony, zwłaszcza w odniesieniu do niewielkich obiektów fizjograficznych, takich jak np. parki wiejskie czy pola. Wiadomo, że nazwy tego typu obiektów często się zmieniają, niejednokrotnie zmienia się również ich charakter, bo np. podlegają zabudowie. Na posiedzeniach Komisji niejednokrotnie dyskutowano, gdzie postawić granicę standaryzacji: co powinno być ujednolicone, a co należy pozostawić swobodnej kreacji danej wspólnoty komunikatywnej. Wątpliwości rodzą się zwłaszcza przy nazwach opisowych typu Park Miejski.

5 W ustawach z 2003 i 2005 roku opisano procedury postępowania przy standaryzacji nazw geograficznych, jednakże dużą rolę w praktycznym procedowaniu odgrywa dotychczasowa tradycja. Nazwa standaryzowana musi zawierać: 1) pełną nazwę obiektu w mianowniku 2) formę dopełniacza 3) informację o rodzaju obiektu (według założonej listy) 4) współrzędne geograficzne. W tzw. tekstach prawnych autentycznych (oryginalnych) mogą zdarzyć się błędy. Prawo polskie przewiduje procedury, związane z poprawieniem takich błędów ( Obwieszczenie o sprostowaniu błędu ). Kryteria, którymi kieruje się Komisja w swoich pracach, to: 1) zgodność brzmienia i pisowni nazwy z zasadami polskiego języka ogólnego 2) etymologia nazwy 3) zapisy historyczne 4) tradycja używania nazwy w lokalnej wspólnocie 5) częstość występowania na mapach i w innych współczesnych opracowaniach. W przeszłości funkcję przewodniczącego Komisji pełnili wybitni językoznawcy, tacy jak np. Stanisław Rospond czy Mieczysław Szymczak. Obecnie tę odpowiedzialną funkcję pełni pani prof. Barbara Czopek-Kopciuch, ja jestem jej zastępcą. Drugim organem nazewniczym w Polsce jest Komisja Standaryzacji Nazw Geograficznych poza Granicami Rzeczypospolitej Polskiej. Jest ona powołana w drodze rozporządzenia (a więc aktu prawnego niższego rzędu, niż ustawa) Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 24 marca 2000 r. Jest usytuowana przy urzędzie Głównego Geodety Kraju. Komisja ta wyrosła z innych tradycji, niż opisana wyżej, ponieważ pierwotnie tworzyli ją geografowie i kartografowie. W rozporządzeniu nie wskazano dyscypliny naukowej, którą ma reprezentować przewodniczący, ale był to zwyczajowo geograf; można tu wymienić tak znanych uczonych, jak Lech Ratajski czy Jerzy Kondracki. Od ubiegłego roku tę funkcje powierzono mnie, wiceprzewodniczącymi są pan prof. Andrzej Markowski (jednocześnie Przewodniczący Rady Języka Polskiego przy Prezydium PAN) oraz pan mgr Maciej Zych, kartograf. Sekretarzem Komisji jest przedstawiciel Głównego Geodety Kraju, obecnie pani mgr Katarzyna Przyszewska. W skład Komisji wchodzą eksperci w zakresie licznych filologii (zwłaszcza orientalnych), geografowie i kartografowie, a także przedstawiciele Ministerstwa

6 Obrony Narodowej i Ministerstwa Spraw Zagranicznych. Zadania Komisji są bardzo rozległe, między innymi ustalanie i publikowanie wykazów urzędowych nazw geograficznych świata, ustalanie zasad latynizacji graficznych systemów niełacińskich, proponowanie do użytku międzynarodowego obcojęzycznych form nazw ważniejszych obiektów geograficznych w Polsce, opracowywanie przewodników toponimicznych. Najnowszą publikacją Komisji jest książka Urzędowy wykaz polskich nazw geograficznych świata. Do ważnych zadań tej Komisji należy współdziałanie z organizacjami międzynarodowymi i odpowiednimi organami standaryzacyjnymi w innych państwach, w szczególności z UNGEGN. Komisja pracuje zgodnie z regulaminem, zatwierdzonym przez Głównego Geodetę Kraju. Kryteria, którymi kieruje się Komisja w swoich ustaleniach, są podobne do tych, które wymieniłam przy Komisji Nazw Miejscowości i Obiektów Fizjograficznych. Kierujemy się zarówno poprawnością w języku polskim, jak i w języku oryginalnym, etymologią nazwy, tradycją używania w języku polskim, powszechnością użycia itp. Podobne są również wątpliwości, dotyczące zakresu standaryzacji, np. czy wprowadzać nazwy urzędowe dla kościołów, pomników czy bazarów. Dodam jeszcze, że skład obu Komisji jest po części ten sam, to znaczy kilka osób uczestniczy w posiedzeniach obu Komisji, co przyczynia się do stosowania podobnych zasad postępowania przy standaryzacji. W innych krajach organizacja i skład ekspercki bywają odmienne. Polskie rozwiązanie organizacyjne wypływa z naszej tradycji. Ma swoje plusy i minusy. Kłopotliwe jest to, że Komisje nie pracują systematycznie, ale spotykają się kilka razy w roku. Problematyczna jest także siła sprawcza obu Komisji, implantacja w życie naszych ustaleń i uchwał, chociaż daje się zauważyć wyraźna poprawa.

7 Ewa Wolnicz-Pawłowska (Warschau) Aufgaben- und Kompetenzbereich von zwei polnischen Ortsnamenkommissionen Im Laufe der Zivilisationsentwicklung werden immer wieder neue Bereiche des Soziallebens zum Gegenstand der Beobachtung, Beschreibung und Interpretation vonseiten der Entscheidungsmilieus. Es intensiviert sich der Druck, verschiedene Erscheinungen des sozialen Lebens zu vereinheitlichen, darunter Namen und Terminologie. Insbesondere betrifft dies Toponyme und geographische Termini. Mit den Vereinheitlichungsmaßnahmen befassen sich oft spezielle Einrichtungen offizielle Namenbehörden 1. In verschiedenen Staaten tragen solche Stellen unterschiedliche Namen, haben diverse Strukturen und Kompetenzbereiche, erfüllen jedoch ähnliche Funktionen. Das Arbeitsergebnis vieler solcher Organe besteht in der Bearbeitung und Veröffentlichung von Verzeichnissen vereinheitlichter Namen und Termini, die für den öffentlichen Gebrauch vorgesehen sind, vor allem aber für den amtlichen. An den Arbeiten solcher Standardisierungsorgane sind meistens Spezialisten und Experten aus vielen Bereichen der Wissenschaft beteiligt. Im Polnischen wird die Tätigkeit selbst, die in dem Ordnen und Vereinheitlichen von Namen (sowie von Normen, Vorschriften u. Ä.) besteht, mit drei Bezeichnungen benannt: - ustalanie (Festlegung * ) - normalizacja (Normierung, Normung) - standaryzacja (Standardisierung). In Bezug auf die amtliche Standardisierung geographischer Namen wurde der Terminus ustalanie in Polen schon in der Zwischenkriegszeit verwendet. So wurde zum Beispiel 1929 eine Kommission für Bearbeitung der Anträge bezüglich der Festlegung amtlicher Nomenklatur von Ortschaften in Polen (Komisja do opracowywania wniosków w sprawie ustalania urzędowej nomenklatury miejscowości w Polsce) ins Leben gerufen und 1934 wurde eine Verordnung über die Festlegung der Namen von Ortschaften und über die Nummerierung von Immobilien erlassen (rozporządzenie o ustalaniu nazw miejscowości i o numeracji nieruchomości) 2. Bis vor Kurzem kam der Terminus in der offiziellen Bezeichnung der Ortsnamenkommission vor, die in den Jahren bei verschiedenen Zentralstellen fungierte: Komisja Ustalania Nazw Miejscowych (Kommission für Festlegung von Ortsnamen), dann Komisja Ustalania Nazw Miejscowych i Obiektów Fizjograficznych (Kommission für Festlegung von Ortsnamen und von Namen physiographischer Objekte), und anschließend Komisja Ustalania Nazw Miejscowości i Obiektów Fizjograficznych 1 Vgl. Stichwort names authority (Nr. 232) in: Słownik terminów używanych przy standaryzacji nazw geograficznych (Glossary of Terminology used in the Standardization of Geographical Names, polnische Übersetzung), Warszawa 1998, S. 55. * Das Substantiv ustalanie ist ein Deverbativum von dem Verb ustalać (imperfektiver Aspekt), das Substantiv ustalenie vom Verb ustalić (perfektiver Aspekt). Den beiden polnischen Verben entspricht im Deutschen sowohl festlegen als auch feststellen. Hier hat es im Polnischen eher die Bedeutung festlegen. (Anm. d. Ü.) 2 Beispiele für Vorkommen des Wortes ustalanie nach: E. Wolnicz-Pawłowska, Naukowiec, ekspert, urzędnik funkcje i role językoznawcy w procesie standaryzacji nazw geograficznych, in: Chrematonimia jako fenomen współczesności, M. Biolik, J. Duma (Hg.), Wydawnictwo Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego w Olsztynie, Olsztyn 2011, S Die angeführte rechtliche Grundlage war die Verordnung (mit Gesetzeskraft) des Präsidenten der Republik Polen vom 24. Oktober 1934 über die Festlegung der Namen von Ortschaften und physiographischen Objekten und über die Nummerierung von Immobilien Rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 24 października 1934 r. o ustalaniu nazw miejscowości i obiektów fizjograficznych oraz o numeracji nieruchomości. (Dziennik Ustaw [Gesetzblatt] Nr 94, poz. 850).

8 (Kommission für Festlegung von Namen von Ortschaften und physiographischen Objekten). Zurzeit kommt dieses Wort in dem Namen dieser Kommission nicht vor, die die Bezeichnung Komisja Nazw Miejscowości i Obiektów Fizjograficznych (Kommission für Namen von Ortschaften und physiographischen Objekten) trägt 3. Der Vergangenheit gehört auch der Name Komisja Ustalania Nazw Geograficznych (Kommission für Festlegung geographischer Namen) im Institut für Geographie der Polnischen Akademie der Wissenschaften an (in den Jahren , früher in den Jahren : Komisja Nazw Geograficznych [Kommission für geographische Namen] bei der Polnischen Gesellschaft für Geographie [Polskie Towarzystwo Geograficzne]). Das Wort ustalanie findet man in vielen gegenwärtigen polnischen offiziellen Dokumenten, vor allem im Gesetz vom 29. August 2003 über die amtlichen Namen von Ortschaften und physiographischen Objekten ** sowie in der Verordnung *** des Ministers für innere Angelegenheiten und Verwaltung vom 24. März 2000 über die Vorgehensweise und den Tätigkeitsbereich des Staatlichen Rates für Geodäsie und Kartographie sowie der Kommission für Standardisierung geographischer Namen außerhalb der Grenzen Polens 4. Chronologisch gesehen tauchte der Terminus normalizacja als der zweite auf und leitet sich aus der französischen Tradition (fr. normalisation) ab. Er kommt in der Bezeichnung Polski Komitet Normalizacyjny (Polnisches Komitee für Normung, PKN) vor. Die Stelle entstand 1924, als französische Kultureinflüsse immer noch stark waren. Die Aufgabe des Komitees besteht in der landesweiten Organisation und Durchführung der Normung (Standardisierung) sowie in der internationalen Zusammenarbeit in diesem Bereich 5. Im Rahmen des PKN arbeiten Technische Komitees (Komitety Techniczne, KT), die sich mit bestimmten Bereichen befassen (zurzeit gibt es 315 solche Komitees). Polski Komitet Normalizacyjny gibt u. a. Verzeichnisse von Staatsnamen und Namen von Verwaltungseinheiten zusammen mit internationalen Codes heraus. Die von PKN herausgegebenen Normungsdokumente tragen die Bezeichnung Polska Norma 6. Der jüngste ist der Terminus standaryzacja, entlehnt aus der englischen Tradition (engl. standardization). Zu seiner Verbreitung trugen internationale Beziehungen und vor allem weltweite UNO-Konferenzen bei, die (seit 1967) der Standardisierung geographischer Namen gewidmet sind. In Polen kommt der Terminus in der Bezeichnung des Namen-Organs Komisja Standaryzacji Nazw Geograficznych poza Granicami Rzeczypospolitej Polskiej 7 (Kommission für Standardisierung geographischer Namen außerhalb der Grenzen von Republik Polen) vor (früher in den Jahren Komisja Standaryzacji Nazw Geograficznych Świata [Kommission für Standardisierung geographischer Namen der Welt]). Als eine Bezeichnung von den mit der amtlichen Vereinheitlichung geographischer Namen verbundenen Tätigkeiten taucht standaryzacja in den Terminologien vieler anderer slawischer Sprachen auf: z.b. im Tschechischen, Slowakischen, Russischen, Ukrainischen, 3 * * Ustawa z dnia 29 sierpnia 2003 r. o urzędowych nazwach miejscowości i obiektów fizjograficznych (Dziennik Ustaw 2003 Nr 166, poz. 1612). (Anm. d. Ü.) * ** Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 24 marca 2000 r. w sprawie trybu i zakresu działania Państwowej Rady Geodezyjnej i Kartograficznej i Komisji Standaryzacji Nazw Geograficznych poza Granicami Polski oraz zasad wynagradzania ich członków. (Dziennik Ustaw 2000 Nr 26, poz. 316). (Anm. d. Ü.) 4 Vgl. Toponymic Guidelines of Poland for Map Editors and other Users (Polski przewodnik toponimiczny dla redaktorów map i innych użytkowników), fourth revised edition, Elaboration: E. Wolnicz- Pawłowska, M. Zych, Head Office of Geodesy and Cartography, Warszawa 2010, S Zurzeit fungiert Polski Komitet Normalizacyjny auf der Grundlage des Gesetzes vom 12. September 2002 über die Normung Ustawa z dnia 12 września 2002 r. o normalizacji (Dziennik Ustaw 2002 Nr 169, poz. 1386). 7

9 Weißrussischen, Bulgarischen, Mazedonischen, Serbischen, Kroatischen und Slowenischen 8. Seit dem Anfang des 21. Jahrhunderts erscheint das Wort auch in offiziellen polnischen staatlichen Dokumenten, z.b. in der Verordnung des Ministers für innere Angelegenheiten und Verwaltung aus dem Jahre Die Vielfältigkeit der terminologischen Traditionen in den Bezeichnungen der Dienststellen ist auch in der polnischen Wiedergabe von Namen der internationalen Einrichtungen zu sehen, z.b.: - engl. ETSI (European Telecommunications Standards Institute) poln. Europejski Instytut Norm Telekomunikacyjnych; - engl. ISO (International Organization for Standardization) poln. Międzynarodowa Organizacja Normalizacyjna; - fr. CEN (Comité Européen de Normalisation) poln. Europejski Komitet Normalizacyjny. Hinzuzufügen wäre, dass der französischen Terminologieschule zufolge das alternative Vorkommen von einheimischen und fremden Termini akzeptabel sei; in terminologischen Wörterbüchern werden unterschiedliche Varianten zugelassen, wenn sie als gleichrangige gebräuchlich sind 10. Ähnlich ist es in Polen, was in den Bezeichnungen der Namenbehörden zu beobachten ist, die sich mit geographischen Namen befassen. Es sind in Polen zwei Namen-Kommissionen tätig, die sich mit dem Begutachten und Festlegen amtlicher geographischer Namen beschäftigen. Die beiden tragen einen Expertenund Beratungscharakter, haben jedoch andere Aufgabenbereiche und andere rechtliche Grundlagen. Namenbehörden in Polen Komisja Nazw Miejscowości i Obiektów Fizjograficznych (Kommission für Namen von Ortschaften und physiographischen Objekten) Komisja Standaryzacji Nazw Geograficznych poza Granicami Rzeczypospolitej Polskiej (Kommission für Standardisierung geographischer Namen außerhalb der Grenzen von Republik Polen) (Namen der Objekte im Inland) (Namen der Objekte im Ausland) Komisja Nazw Miejscowości i Obiektów Fizjograficznych hat längere Traditionen. In der Vergangenheit unterlag ihre Bezeichnung kleinen Änderungen, es wechselten sich auch Regierungseinrichtungen, denen die Kommission angegliedert war; zurzeit ist es das Ministerium für Verwaltung und Digitalisierung. Die Kommission befasst sich mit geographischen Namen auf dem Staatsgebiet Polens. Sie fungiert auf der Grundlage des Gesetzes vom 29. August 2003 über die amtlichen Namen von Ortschaften und physiographischen Objekten. Die Verabschiedung des Gesetzes war von sehr großer Bedeutung, da dieses neue Recht die frühere rechtliche Standardisierungsgrundlage ersetzte, nämlich die Verordnung des Präsidenten der Republik Polen aus dem Jahre Słowiańska onomastyka. Encyklopedia, Bd. I, E. Rzetelska-Feleszko, A. Cieślikowa, J. Duma (Hg.), Towarzystwo Naukowe Warszawskie, Warszawa 2002, S Vgl. Anmerkung 4 oben sowie Anmerkung *** d. Ü. 10 Vgl. A. Moszko, Planowanie terminologiczne w dobie globalizacji, in: Język polski wczoraj, dziś, jutro, B. Czopek-Kopciuch, P. Żmigrodzki (Hg.), Wydawnictwo Lexis, Kraków 2010, S

10 Das Gesetz sieht vor, dass der Posten des Kommissionsvorsitzenden von einem Sprachwissenschaftexperte bekleidet wird. Es bestimmt auch die Zusammensetzung sowie die Berufungsweise anderer Mitglieder der Kommission. Sie vertreten verschiedene Bereiche der Wissenschaft: Linguistik, Geschichte (insbesondere Ansiedlungsgeschichte), Geographie und Kartographie. Der Kommission gehören auch Vertreter anderer staatlicher Stellen an: des Ministeriums für Verwaltung und Digitalisierung, Statistischen Hauptamtes, Hauptgeodäten des Landes, Ministeriums für Kultur und Nationalerbe, Ministeriums der Verteidigung u.a. Es gelten (vierjährige) Amtsperioden im Fungieren der Kommission. Das grundlegende Arbeitsziel der Kommission besteht im Ordnen und Aktualisierung amtlicher geographischer Namen auf dem Staatsgebiet Polens. Amtliche Verzeichnisse sind vonnöten vor allem in öffentlichen Beziehungen, aber auch zu Kommunikations- sowie Bildungszwecken. Benutzer solcher Verzeichnisse sind z.b. Herausgeber von Handbüchern verschiedener Art, Karten und Atlanten, vielerlei Medien, Dienststellen aller Ebenen u. Ä. Es gehört zu den Aufgaben der Kommission, Anträge zu begutachten, die von Gemeinden eingereicht werden und Festlegung, Änderung oder Abschaffung von Namen von Ortschaften oder ihren Teilen sowie von physiographischen Objekten (wie Flüsse, Seen, Felder, Wälder, Hügel u. Ä.) betreffen. Der Kompetenzbereich der Kommission umfasst auch die Initiative bezüglich der Festlegung, Änderung oder Abschaffung eines Namens. Von diesem Recht macht die Kommission manchmal Gebrauch; in der Praxis ist es gewöhnlich mit dem Korrigieren von eingetroffenen Anträgen verbunden. In Zusammenhang damit, dass der polnische Sejm das Gesetz über nationale und ethnische Minderheiten sowie Regionalsprache verabschiedete, untersucht und begutachtet die Kommission seit dem Jahre 2005 auch Anträge betreffend zusätzliche Ortsnamen in Minderheitensprachen. Laut den Bestimmungen des Gesetzes aus dem Jahre 2003 wurde die Kommission verpflichtet, innerhalb von fünf Jahren Verzeichnisse von standardisierten (d.h. von der Kommission begutachteten) Namen von Ortschaften und innerhalb von zehn Jahren Verzeichnisse von Namen physiographischer Objekte zu erstellen. Die standardisierten Verzeichnisse werden von dem zuständigen Minister gebilligt und in einem Amtsblatt veröffentlicht. Erst dann werden sie zu amtlichen Namen. Zurzeit ist das Amtsverzeichnis der Namen von Ortschaften und von ihren Teilen auf der Internetseite des Ministeriums für Verwaltung und Digitalisierung zugänglich, die Arbeiten an den Namen physiographischer Objekte sind dagegen immer noch im Gange. Der Umfang der zu standardisierenden (und ggf. als amtliche zu veröffentlichenden) geographischen Namen ist nicht exakt bestimmt, insbesondere in Bezug auf Namen kleinerer physiographischer Objekte wie Parks in Dörfer oder Felder. Solche Flurnamen unterliegen bekanntlich häufigen Änderungen, es ändert sich auch mehrmals der Charakter solcher Objekte sie werden beispielsweise bebaut oder bewaldet. Es wurde mehrmals in den Sitzungen der Kommission diskutiert, wo der Standardisierung Grenzen gesetzt werden sollen: was soll vereinheitlicht werden und was soll man der freien Kreation jeweiliger Kommunikationsgemeinschaft überlassen. Es entstehen Zweifel vor allem im Falle von Beschreibungsnamen wie Park Miejski (Stadtpark). Es wurden in den Gesetzen aus den Jahren 2003 und 2005 die Verfahrensregeln für Standardisierung geographischer Namen bestimmt, in der Beratungspraxis der Kommission spielt jedoch die bisherige Tradition eine bedeutende Rolle. Ein standardisierter Name muss Folgendes umfassen: 1) voller Name des Objekts im Nominativ 2) Form des Genitivs

11 3) Angabe der Art des Objekts (nach der angenommenen Liste) 4) geographische Koordinaten. Es können in verbindlichen Rechtstexten Fehler vorkommen. Das polnische Recht sieht Verfahren vor, die mit der Korrektur solcher Fehler verbunden sind. Sie soll durch eine Bekanntmachung über die Fehlerkorrektur (obwieszczenie o sprostowaniu błędu) erfolgen. Schleicht sich z.b. in einem Rechtstext ein (Tipp)fehler in einen Ortsnamen ein, so muss er durch solch eine Bekanntmachung korrigiert werden. Während ihrer Arbeiten orientiert sich die Kommission nach folgenden Kriterien: 1) Übereinstimmung der Lautform und Schreibung mit den Regeln der polnischen Allgemeinsprache 2) Etymologie des Namens 3) historische Schreibungen 4) Gebrauchstradition des Namens in der lokalen Gemeinschaft 5) Häufigkeit des Vorkommens auf Karten sowie in anderen gegenwärtigen Bearbeitungen. In der Vergangenheit wurde der Posten des Kommissionsvorsitzenden u. a. von Stanisław Rospond und Mieczysław Szymczak bekleidet. Zurzeit übt Prof. Barbara Czopek-Kopciuch diese verantwortungsvolle Funktion aus und ich bin ihre Stellvertreterin. Das zweite Namen-Organ in Polen ist Komisja Standaryzacji Nazw Geograficznych poza Granicami Rzeczypospolitej Polskiej. Die Kommission wurde durch die Verordnung (also auf der Grundlage eines Rechtsakts niedrigeren Ranges als ein Gesetz) des Ministers für innere Angelegenheiten und Verwaltung vom 24. März 2000 ins Leben gerufen. Sie fungiert zurzeit bei dem Amt des Hauptgeodäten des Landes. Die Standardisierungskommission geht auf andere Traditionen zurück als die oben beschriebene, da sie von Geographen und Kartographen 1951 als Komisja Nazw Geograficznych bei der Polnischen Gesellschaft für Geographie gegründet wurde (seit 1953 trug sie die Bezeichnung Komisja Ustalania Nazw Geograficznych und war dem Institut für Geographie der Polnischen Akademie der Wissenschaften angegliedert). Ihre Aufgabe bestand in der Vereinheitlichung von Namen auf Karten der Welt sowie in der internationalen Zusammenarbeit in diesem Bereich. In der Verordnung aus dem Jahre 2000 wurde die wissenschaftliche Disziplin nicht bestimmt, die der Kommissionsvorsitzende vertreten sollte, in der Vergangenheit jedoch wurde der Posten üblicherweise von einem Geographen bekleidet. Hier könnte man solche berühmten Wissenschaftler nennen wie Lech Ratajski oder Jerzy Kondracki wurde ich mit dieser Funktion betraut, die stellvertretenden Vorsitzenden sind Prof. Andrzej Markowski (zugleich der Vorsitzende des Rates für die polnische Sprache beim Präsidium der Polnischen Akademie der Wissenschaften) und Herr Maciej Zych ein Kartograph. Die Funktion des Kommissionssekretärs übt die Vertreterin des Hauptgeodäten des Landes aus zurzeit Frau Katarzyna Przyszewska. Mitglieder der Kommission sind Experten für zahlreiche Philologien (insbesondere für orientalische), Geographen und Kartographen sowie Vertreter des Ministeriums der Verteidigung und Ministeriums für Auswärtige Angelegenheiten. Der Aufgabenbereich der Standardisierungskommission ist sehr umfangreich und umfasst u. a.: - Erstellung und Veröffentlichung von Verzeichnissen amtlicher geographischer Namen der Welt, - Festlegung von Latinisierungsregeln für nichtlateinische graphische Systeme, - Vorschlagen der fremdsprachlichen Formen von Namen wichtigerer geographischer Objekte in Polen für den internationalen Gebrauch, - Erstellung von toponymischen Richtlinien (Toponymic Guidelines).

12 Die neuesten Veröffentlichungen der Kommission sind Urzędowy wykaz polskich nazw geograficznych świata (Amtliches Verzeichnis polnischer geographischer Namen der Welt) sowie (jede zwei Jahre aktualisiertes) Urzędowy wykaz nazw państw i terytoriów niesamodzielnych (Amtliches Verzeichnis von Staatsnamen und Namen unselbstständiger Territorien). Beide Bücher erschienen 2013 in Warschau und sind auch auf der Internetseite der Kommission erhältlich. Zu den wichtigen Aufgaben der Standardisierungskommission gehört auch die Zusammenarbeit mit internationalen Organisationen und zuständigen Standardisierungsorganen in anderen Ländern, insbesondere mit denen, die in UNGEGN vertreten sind. Die Kommission arbeitet nach der vom Hauptgeodäten des Landes gebilligten Geschäftsordnung. Die von der Kommission bei ihren Festlegungen berücksichtigten Kriterien ähneln denjenigen, die ich bezüglich der Komisja Nazw Miejscowości i Obiektów Fizjograficznych nenne. Wir orientieren uns sowohl an der Korrektheit in der polnischen Sprache als auch in einer Originalsprache, an der Namensetymologie, Gebrauchstradition im Polnischen, allgemeinen Gebräuchlichkeit der Verwendung u. Ä. Es bestehen auch ähnliche Zweifel bezüglich des Standardisierungsumfangs, z.b. ob man amtliche Namen für Gebäude (wie Kirchen, Paläste), Denkmäler, Straßen, Marktplätze einführen soll. Hinzuzufügen wäre, dass sich die Zusammensetzungen beider Kommissionen teilweise überlappen, d. h. einige Personen beteiligen sich an den Sitzungen beider Kommissionen, was zu ähnlichen Vorgehensregeln bei der Standardisierung beiträgt. In anderen Ländern ist die Standardisierung anders organisiert und anders sieht die Expertenzusammensetzung aus. Die polnische Lösung stammt aus unserer Tradition und hat ihre Vor- sowie Nachteile. Schwierig ist die Tatsache, dass die Kommissionen nicht systematisch arbeiten, sondern treten ihre Mitglieder einige Male im Jahr zusammen. Problematisch ist auch die praktische Umsetzungskraft beider Kommissionen, d. h. das Umsetzen unserer Festlegungen und Beschlüsse. Die Effizienzsteigerung der Verwaltungsstrukturen nach dem polnischen Beitritt zur Europäischen Gemeinschaft brachte

www.mniejszosci.narodowe.mac.gov.pl www.jezyki-mniejszosci.pl

www.mniejszosci.narodowe.mac.gov.pl www.jezyki-mniejszosci.pl www.mniejszosci.narodowe.mac.gov.pl www.jezyki-mniejszosci.pl Polski system oświaty umożliwia uczniom należącym do mniejszości narodowych i etnicznych podtrzymywanie poczucia tożsamości narodowej, etnicznej,

Bardziej szczegółowo

Digitalizacja szlaku konnego w Borach Dolnośląskich i jego promocja. Digitalisierung Reitwege in Bory Dolnośląskie und deren Werbung

Digitalizacja szlaku konnego w Borach Dolnośląskich i jego promocja. Digitalisierung Reitwege in Bory Dolnośląskie und deren Werbung Digitalizacja szlaku konnego w Borach Dolnośląskich i jego promocja Digitalisierung Reitwege in Bory Dolnośląskie und deren Werbung Konferencja organizowana w ramach projektu Digitalizacja szlaku konnego

Bardziej szczegółowo

Steuerberaterin Ria Franke

Steuerberaterin Ria Franke Polnische Arbeitnehmer mit Wohnsitz in Polen Polscy pracownicy z miejscem zamieszkania w Polsce Steuerberaterin Ria Franke Verdienst > 450 / Monat Wynagrodzenie > 450 /miesięcznie Entscheidung über die

Bardziej szczegółowo

Einkommensteuergesetz Körperschaftsteuergesetz Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych

Einkommensteuergesetz Körperschaftsteuergesetz Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych Zweisprachige Textausgabe Tekst dwuj zyczny Einkommensteuergesetz Körperschaftsteuergesetz Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych T umaczenie Rödl &

Bardziej szczegółowo

PRZYKŁADOWY ARKUSZ CZĘŚCI USTNEJ EGZAMINU MATURALNEGO 2013 JĘZYK NIEMIECKI

PRZYKŁADOWY ARKUSZ CZĘŚCI USTNEJ EGZAMINU MATURALNEGO 2013 JĘZYK NIEMIECKI PRZYKŁADOWY ARKUSZ CZĘŚCI USTNEJ EGZAMINU MATURALNEGO 201 JĘZYK NIEMIECKI KWIECIEŃ 201 ZESTAW ISN_0 1 minuty (Wersja dla zdającego) W czasie pobytu za granicą mieszkasz u znajomych. Z nimi odwiedziłeś/-łaś

Bardziej szczegółowo

Z L E C E N I E Nazwa firmy (spółki)..

Z L E C E N I E Nazwa firmy (spółki).. Rejestracja podatkowa w Niemczech spółki kapitałowej z siedzibą w Polsce Rejestracja podatkowa w Niemczech jest obowiązkowa, jeżeli firma z siedzibą w Polsce ma wykonywać w Niemczech usługi, od których

Bardziej szczegółowo

Blick über die Grenzen: Bestandsmanagement in polnischen Unternehmen

Blick über die Grenzen: Bestandsmanagement in polnischen Unternehmen Blick über die Grenzen: Bestandsmanagement in polnischen Unternehmen Dr. Ing. Aleksander Niemczyk, Mag. Tomasz Janiak Institut für Logistik und Lagerwirtschaft 2 Pressestimmen Die neuesten Zahlen des Statistischen

Bardziej szczegółowo

Sprachpolitik und Zertifizierung Polityka językowa a certyfikacja

Sprachpolitik und Zertifizierung Polityka językowa a certyfikacja Polityka językowa a certyfikacja Das System der europäischen Niveaustufen als Element der Sprachpolitik des Europarats System europejskich poziomów biegłości jako jeden z elementów polityki językowej Rady

Bardziej szczegółowo

Wolontariat w Polsce podstawowe fakty. Ehrenamt in Polen -Grundlegende Fakten. Anna Pytlik 30.08.2014, Rydułtowy

Wolontariat w Polsce podstawowe fakty. Ehrenamt in Polen -Grundlegende Fakten. Anna Pytlik 30.08.2014, Rydułtowy Wolontariat w Polsce podstawowe fakty Ehrenamt in Polen -Grundlegende Fakten Anna Pytlik 30.08.2014, Rydułtowy Podstawa prawna Rechtsgrund Ustawa o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie z

Bardziej szczegółowo

Egzamin maturalny z języka niemieckiego na poziomie dwujęzycznym Rozmowa wstępna (wyłącznie dla egzaminującego)

Egzamin maturalny z języka niemieckiego na poziomie dwujęzycznym Rozmowa wstępna (wyłącznie dla egzaminującego) Egzamin maturalny na poziomie dwujęzycznym 111 2.6.4. Część ustna. Przykładowe zestawy zadań Przykładowe pytania do rozmowy wstępnej Rozmowa wstępna (wyłącznie dla egzaminującego) Rozmowa wstępna 1 minuta

Bardziej szczegółowo

PAŃSTWOWE OGNISKO PLASTYCZNE im. L. Konarzewskiego Seniora w Rydułtowach DAS LUDWIK-KONARZEWSKI- SENIOR-KULTURZENTRUM FÜR KUNST IN RYDUŁTOWY

PAŃSTWOWE OGNISKO PLASTYCZNE im. L. Konarzewskiego Seniora w Rydułtowach DAS LUDWIK-KONARZEWSKI- SENIOR-KULTURZENTRUM FÜR KUNST IN RYDUŁTOWY PAŃSTWOWE OGNISKO PLASTYCZNE im. L. Konarzewskiego Seniora w Rydułtowach DAS LUDWIK-KONARZEWSKI- SENIOR-KULTURZENTRUM FÜR KUNST IN RYDUŁTOWY HISTORIA PLACÓWKI Geschichte der Schule 1 grudnia 1945 roku

Bardziej szczegółowo

POLSKA OŚWIATA NA UKRAINIE

POLSKA OŚWIATA NA UKRAINIE ROCZNIK LUBUSKI TOM XXX, CZ. I, 2004 Władysław Strutyński POLSKA OŚWIATA NA UKRAINIE Pod koniec lat osiemdziesiątych ubiegłego stulecia, w czasach pieriestrojki w ZSRR, okrągłego stołu w Polsce (1989 r.),

Bardziej szczegółowo

ODNAWIALNE ŹRÓDŁA ENERGII W POLSCE I W NIEMCZECH - WPROWADZENIE Erneuerbare Energiequellen in Polen und in Deutschland eine Einführung

ODNAWIALNE ŹRÓDŁA ENERGII W POLSCE I W NIEMCZECH - WPROWADZENIE Erneuerbare Energiequellen in Polen und in Deutschland eine Einführung ODNAWIALNE ŹRÓDŁA ENERGII W POLSCE I W NIEMCZECH - WPROWADZENIE Erneuerbare Energiequellen in Polen und in Deutschland eine Einführung BMUB, 9 Dezember 2014 Zainstalowana moc - Energia wiatrowa Installierte

Bardziej szczegółowo

Anfrage. 95 Jahre 95 lat

Anfrage. 95 Jahre 95 lat Anfrage KONTAKT: Telefon +49 561 40090160 Fax 032223735277 email anfrage@24.pflegeteam.net Skype pflegeteam.net Internet www.24.pflegeteam.net Adres pocztowy: Wallensteinstr. 3 Doradztwo: Tylko po wcześniejszym

Bardziej szczegółowo

JĘZYK NIEMIECKI DLA ABSOLWENTÓW KLAS DWUJĘZYCZNYCH

JĘZYK NIEMIECKI DLA ABSOLWENTÓW KLAS DWUJĘZYCZNYCH Egzamin maturalny maj 2009 JĘZYK NIEMIECKI DLA ABSOLWENTÓW KLAS DWUJĘZYCZNYCH KLUCZ PUNKTOWANIA ZADAŃ CZĘŚĆ I HÖRVERSTEHEN ZADANIA ZAMKNIĘTE Zadanie 1. Poprawna odpowiedź (1 pkt) A. X B. X C. D. X E. X

Bardziej szczegółowo

Freiwillige Feuerwehr Reken Ochotnicza Straż Pożarna Reken

Freiwillige Feuerwehr Reken Ochotnicza Straż Pożarna Reken Ochotnicza Straż Pożarna Reken - Hilfeleistung bei Notständen und bei Unfällen -Pomoc w stanach zagrożenia i w wypadkach -Brandbekämpfung und Menschenrettung - Zwalczanie pożarów i ratownictwo ludzi -Brandschutzaufklärung

Bardziej szczegółowo

Anna Garczewska, Krzysztof Garczewski Polskie i niemieckie narracje historyczne w filmach na tle prawa i polityki

Anna Garczewska, Krzysztof Garczewski Polskie i niemieckie narracje historyczne w filmach na tle prawa i polityki Akademia Humanistyczna im. Aleksandra Gieysztora ost-west-forum Gut Gödelitz e.v. Anna Garczewska, Krzysztof Garczewski Polskie i niemieckie narracje historyczne w filmach na tle prawa i polityki Pułtusk

Bardziej szczegółowo

PRZYKŁADOWY ARKUSZ CZĘŚCI USTNEJ EGZAMINU MATURALNEGO 2013 JĘZYK NIEMIECKI

PRZYKŁADOWY ARKUSZ CZĘŚCI USTNEJ EGZAMINU MATURALNEGO 2013 JĘZYK NIEMIECKI PRZYKŁADOWY ARKUSZ CZĘŚCI USTNEJ EGZAMINU MATURALNEGO 201 JĘZYK NIEMIECKI KWIECIEŃ 201 ZESTAW ISN_0 1 minuty (Wersja dla zdającego) Wybierasz się ze znajomymi na pieszą wycieczkę po okolicy. Porozmawiaj

Bardziej szczegółowo

Fragebogen zur steuerlichen Erfassung von polnischen Einzelunternehmen / Formularz podatkowej rejestracji polskich przedsiębiorstw jednoosobowych

Fragebogen zur steuerlichen Erfassung von polnischen Einzelunternehmen / Formularz podatkowej rejestracji polskich przedsiębiorstw jednoosobowych Fragebogen zur steuerlichen Erfassung von polnischen Einzelunternehmen / Formularz podatkowej rejestracji polskich przedsiębiorstw jednoosobowych Finanzamt Oranienburg Heinrich-Grüber-Platz 3 16515 Oranienburg

Bardziej szczegółowo

EGZAMIN MATURALNY 2012 JĘZYK NIEMIECKI

EGZAMIN MATURALNY 2012 JĘZYK NIEMIECKI Centralna Komisja Egzaminacyjna w Warszawie EGZAMIN MATURALNY 2012 JĘZYK NIEMIECKI dla absolwentów klas dwujęzycznych Kryteria oceniania odpowiedzi MAJ 2012 Zadanie 1. 1.1. C 1.2. A 1.3. A 1.4. B Zadanie

Bardziej szczegółowo

Przyimki. Präpositionen

Przyimki. Präpositionen Przyimki Präpositionen Przyimki to słowa współpracujące z rzeczownikiem lub z zaimkiem: pod stołem do szkoły w pokoju dla ciebie z rodzicami od babci Tak samo funkcjonują przyimki w języku niemieckim.

Bardziej szczegółowo

Deutsch-polnischer Workshop Interkulturelles Webdesign

Deutsch-polnischer Workshop Interkulturelles Webdesign Guten Tag Deutsch-polnischer Workshop Interkulturelles Webdesign Oerlinghausen 5-11.08.2013 bei Bielefeld die Hauptidee Uns interessieren Unterschiede, die einen Unterschied machen. In unserem Workshop

Bardziej szczegółowo

Nahverkehr ohne Grenzen Gemeinsamer Vortrag DB Netz AG und PKP PLK S.A. Ruch regionalny bez granic Wspólna prezentacja DB Netz AG i PKP PLK S.A.

Nahverkehr ohne Grenzen Gemeinsamer Vortrag DB Netz AG und PKP PLK S.A. Ruch regionalny bez granic Wspólna prezentacja DB Netz AG i PKP PLK S.A. Nahverkehr ohne Grenzen Gemeinsamer Vortrag DB Netz AG und PKP PLK S.A. Ruch regionalny bez granic Wspólna prezentacja DB Netz AG i PKP PLK S.A. DB Netz AG/PKP PLK S.A. Arvid Kämmerer/Ireneusz Kluczyk

Bardziej szczegółowo

Herzliche Einladung an alle Schüler der 1.-7. Klasse Serdecznie zapraszamy wszystkich uczniów klas 1-7

Herzliche Einladung an alle Schüler der 1.-7. Klasse Serdecznie zapraszamy wszystkich uczniów klas 1-7 Herzliche Einladung an alle Schüler der 1.-7. Klasse Serdecznie zapraszamy wszystkich uczniów klas 1-7 Kinderwallfahrt 2015 Pielgrzymka dzieci 2015 Religiöse Kinderwoche (RKW) 2015 Wakacje z Bogiem (RKW)

Bardziej szczegółowo

Centrala Bank PKO BP o/ Choszczno Sąd Rejonowy Szczecin

Centrala Bank PKO BP o/ Choszczno Sąd Rejonowy Szczecin Es ist uns ein Vergnügen, Ihnen das von uns mitentwickelte Montagesystem für PV Module vorstellen zu dürfen. Wir empfehlen vor Beginn der Montage eine kurze Unterweisung bzw. Schulung bei unseren Fachleuten

Bardziej szczegółowo

Gewerbe und Beschäftigung deutscher Bürger in Polen

Gewerbe und Beschäftigung deutscher Bürger in Polen Gewerbe und Beschäftigung deutscher Bürger in Polen Doradca Podatkowy Steuerberater Albert Kokoszka ul. Srebrna Góra 2a, 66-600 Krosno Odrzańskie tel. 068 383 8967 Podstawowe obowiązki Grundlegende Pflichten

Bardziej szczegółowo

CENTRALNE BIURO ŚLEDCZE KOMENDY GŁÓWNEJ POLICJI

CENTRALNE BIURO ŚLEDCZE KOMENDY GŁÓWNEJ POLICJI CENTRALNE BIURO ŚLEDCZE KOMENDY GŁÓWNEJ POLICJI Działania podejmowane przez CBŚ mają na celu zwalczanie przestępczości zorganizowanej o charakterze transgranicznym, kryminalnym, narkotykowym i ekonomicznym

Bardziej szczegółowo

1983-2013. 30 lat współpracy 30 Jahre Schüleraustausch

1983-2013. 30 lat współpracy 30 Jahre Schüleraustausch 1983-2013 30 lat współpracy 30 Jahre Schüleraustausch 1983 Poznań 1983 - Posen Wymianę szkolną pomiędzy Bismarckschule z Hanoweru a V Liceum Ogólnokształcącym im. Klaudyny Potockiej w Poznaniu zapoczątkowali:

Bardziej szczegółowo

UZUPEŁNIA ZESPÓŁ NADZORUJĄCY EGZAMIN W KLASIE TRZECIEJ GIMNAZJUM Z JĘZYKA NIEMIECKIEGO POZIOM PODSTAWOWY KWIECIEŃ 2013. miejsce na naklejkę z kodem

UZUPEŁNIA ZESPÓŁ NADZORUJĄCY EGZAMIN W KLASIE TRZECIEJ GIMNAZJUM Z JĘZYKA NIEMIECKIEGO POZIOM PODSTAWOWY KWIECIEŃ 2013. miejsce na naklejkę z kodem Centralna Komisja Egzaminacyjna Arkusz zawiera informacje prawnie chronione do momentu rozpoczęcia egzaminu. Układ graficzny CKE 2011 UZUPEŁNIA ZESPÓŁ NADZORUJĄCY KOD UCZNIA PESEL miejsce na naklejkę z

Bardziej szczegółowo

BASISDATEN 1. PERSÖNLICHE ANGABEN

BASISDATEN 1. PERSÖNLICHE ANGABEN BASISDATEN Status: Status kandydata w chwili rozpoczcia stypendium [Studierende studenci; Graduierte absolwenci, czyli osoby, które posiadaj ju dyplom (np. licencjat, inynier, magister); Doktoranden doktoranci;

Bardziej szczegółowo

Platforma Dostawców VW

Platforma Dostawców VW PROCES REJESTRACJI Proces rejestracji Dostawcy na światowej platformie dostawców Koncernu VW składa się z trzech etapów: informacja własna od dostawcy (SSR) akceptacja umowy ramowej B2B wypełnienie bazy

Bardziej szczegółowo

OPIS TESTU DIAGNOSTYCZNEGO Z PNJN II rok - filologia germańska Rok akademicki 2013/2014

OPIS TESTU DIAGNOSTYCZNEGO Z PNJN II rok - filologia germańska Rok akademicki 2013/2014 OPIS TESTU DIAGNOSTYCZNEGO Z PNJN II rok - filologia germańska Rok akademicki 2013/2014 KATALOG WYMAGAŃ I ZADAŃ NA TEŚCIE DIAGNOSTYCZNYM ZAKRES MATERIAŁU Rok II TEIL I: Aufsatz (wypracowanie, objętość

Bardziej szczegółowo

PRÓBNY EGZAMIN MATURALNY Z JĘZYKA NIEMIECKIEGO

PRÓBNY EGZAMIN MATURALNY Z JĘZYKA NIEMIECKIEGO ARKUSZ ZAWIERA INFORMACJE PRAWNIE CHRONIONE DO MOMENTU ROZPOCZĘCIA EGZAMINU! Miejsce na naklejkę dysleksja MJN-R1_1P-091 PRÓBNY EGZAMIN MATURALNY Z JĘZYKA NIEMIECKIEGO STYCZEŃ ROK 2009 POZIOM ROZSZERZONY

Bardziej szczegółowo

EGZAMIN MATURALNY 2012 JĘZYK NIEMIECKI

EGZAMIN MATURALNY 2012 JĘZYK NIEMIECKI Centralna Komisja Egzaminacyjna w Warszawie EGZAMIN MATURALNY 2012 JĘZYK NIEMIECKI POZIOM PODSTAWOWY Kryteria oceniania odpowiedzi MAJ 2012 ZADANIA ZAMKNIĘTE Zadanie 1. Obszar standardów ze słuchu 1.1.

Bardziej szczegółowo

Der Grenzraum von oben Pogranicze z lotu ptaka

Der Grenzraum von oben Pogranicze z lotu ptaka Der Grenzraum von oben Pogranicze z lotu ptaka Das Projekt wird von der Europäischen Union aus Mitteln des Europäischen Fonds für Regionale Entwicklung im Rahmen des Operationellen Programms der grenzübergreifenden

Bardziej szczegółowo

EGZAMIN MATURALNY OD ROKU SZKOLNEGO 2014/2015 JĘZYK NIEMIECKI POZIOM PODSTAWOWY ROZWIĄZANIA ZADAŃ I SCHEMATY PUNKTOWANIA (A1)

EGZAMIN MATURALNY OD ROKU SZKOLNEGO 2014/2015 JĘZYK NIEMIECKI POZIOM PODSTAWOWY ROZWIĄZANIA ZADAŃ I SCHEMATY PUNKTOWANIA (A1) EGZAMIN MATURALNY OD ROKU SZKOLNEGO 2014/2015 JĘZYK NIEMIEKI POZIOM PODSTAWOWY ROZWIĄZANIA ZADAŃ I SHEMATY PUNKTOWANIA (A1) GRUDZIEŃ 2013 Zadanie 1. (0 5) proste, typowe wypowiedzi ustne, artykułowane

Bardziej szczegółowo

Współdziałanie z zakładową organizacją związkową. Rozdział II. Umowa o pracę. Oddział 1. Zawarcie umowy o pracę

Współdziałanie z zakładową organizacją związkową. Rozdział II. Umowa o pracę. Oddział 1. Zawarcie umowy o pracę 23 2 25 1 Art. 23 2. Art. 24. 2. Przepisy art. 9 1 1 4 stosuje się odpowiednio. Dział drugi. Stosunek pracy Współdziałanie z zakładową organizacją związkową Jeżeli przepisy prawa pracy przewidują współdziałanie

Bardziej szczegółowo

Vom 17. März 2015. Der Bundestag hat mit Zustimmung des Bundesrates das folgende Gesetz beschlossen:

Vom 17. März 2015. Der Bundestag hat mit Zustimmung des Bundesrates das folgende Gesetz beschlossen: 338 Bundesgesetzblatt Jahrgang 2015 Teil II Nr. 9, ausgegeben zu Bonn am 20. März 2015 Gesetz zu dem Abkommen vom 5. Dezember 2014 zwischen der Bundesrepublik Deutschland und der Republik Polen zum Export

Bardziej szczegółowo

Scenariusz lekcji z języka niemieckiego

Scenariusz lekcji z języka niemieckiego Scenariusz lekcji z języka niemieckiego Temat: In den Sommerferien fahren wir nach Berlin (W wakacje pojedziemy do Berlina). Klasa: szósta szkoły podstawowej Główny cel lekcji: Uczniowie powinnni sporządzić

Bardziej szczegółowo

Demographischer Wandel in Polen, Deutschland und Europa. Przemiany demograficzne w Polsce, Niemczech i Europie. Interdisciplinary Polish Studies 2

Demographischer Wandel in Polen, Deutschland und Europa. Przemiany demograficzne w Polsce, Niemczech i Europie. Interdisciplinary Polish Studies 2 Demographischer Wandel in Polen, Deutschland und Europa Przemiany demograficzne w Polsce, Niemczech i Europie Interdisciplinary Polish Studies 2 Tim Buchen, Dagmara Jajeśniak-Quast, Mark Keck-Szajbel,

Bardziej szczegółowo

ORDNUNG DER ELTERNVERTRETUNG REGULAMIN RADY RODZICÓW. Geschäftsordnung des Elternbeirates der Deutschen Schule Warschau Willy-Brandt-Schule

ORDNUNG DER ELTERNVERTRETUNG REGULAMIN RADY RODZICÓW. Geschäftsordnung des Elternbeirates der Deutschen Schule Warschau Willy-Brandt-Schule ORDNUNG DER ELTERNVERTRETUNG REGULAMIN RADY RODZICÓW Geschäftsordnung des Elternbeirates der Deutschen Schule Warschau Willy-Brandt-Schule Die Aufgaben der Deutschen Schule Warschau werden wahrgenommen

Bardziej szczegółowo

Seminarium / Seminar Rolnictwo ekologiczne produkcja roślinna Ökolandbau Schwerpunkt Pflanzenproduktion

Seminarium / Seminar Rolnictwo ekologiczne produkcja roślinna Ökolandbau Schwerpunkt Pflanzenproduktion Seminarium / Seminar Rolnictwo ekologiczne produkcja roślinna Ökolandbau Schwerpunkt Pflanzenproduktion Kowary, 19-20.05.2011 Dolnośląsko-Saksońska Akademia Rolnictwa i Ochrony Środowiska Niederschlesisch-Sächsische

Bardziej szczegółowo

Zakładanie działalności własnej i spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w Niemczech i w Polsce. aspekty podatkowe, pułapki

Zakładanie działalności własnej i spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w Niemczech i w Polsce. aspekty podatkowe, pułapki Rechtsanwalt Wirtschaftsprüfer Steuerberater Partnerschaftsgesellschaft Zakładanie działalności własnej i spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w Niemczech i w Polsce aspekty podatkowe, pułapki Jolanta

Bardziej szczegółowo

Zgłoszenie Szkody Komunikacyjnej / Kfz-Schadenanzeige OC / Haftpflichtschaden AC / Kaskoschaden

Zgłoszenie Szkody Komunikacyjnej / Kfz-Schadenanzeige OC / Haftpflichtschaden AC / Kaskoschaden Zgłoszenie Szkody Komunikacyjnej / Kfz-Schadenanzeige OC / Haftpflichtschaden AC / Kaskoschaden Data zdarzenia / Unfalldatum... Godzina /Uhrzeit... Miejscowośd / Unfallort... Paostwo / Staat... Osoby ranne

Bardziej szczegółowo

KLUCZ PUNKTOWANIA ODPOWIEDZI

KLUCZ PUNKTOWANIA ODPOWIEDZI Egzamin maturalny maj 2010 JĘZYK NIEMIECKI POZIOM PODSTAWOWY KLUCZ PUNKTOWANIA ODPOWIEDZI ZADANIA ZAMKNIĘTE Zadanie 1. Obszar standardów ze słuchu 1.1. R 1.2. Zdający stwierdza, czy tekst zawiera określone

Bardziej szczegółowo

Von der Idee zum Erfolg - Od pomysłu do sukcesu. WTC 26.11.2013 Poznań

Von der Idee zum Erfolg - Od pomysłu do sukcesu. WTC 26.11.2013 Poznań Von der Idee zum Erfolg - Od pomysłu do sukcesu O nas / Über uns Firma założona w 1991 w Duisburgu, od roku 2001 we Frankfurt nad Odrą. Jesteśmy zespołem międzynarodowych doradców, trenerów i moderatorów

Bardziej szczegółowo

KOMPENSATA DLA OFIAR PRZESTĘPSTW AUSTRIA

KOMPENSATA DLA OFIAR PRZESTĘPSTW AUSTRIA Podręcznik 80/2004 AUSTRIA (pl) 1 KOMPENSATA DLA OFIAR PRZESTĘPSTW AUSTRIA 1. Prawo krajowe... 2 1.1. Wykonanie [art. 18]... 2 1.2. Krajowe systemy kompensaty [art. 12 ust. 2]... 2 2. Odpowiedzialne organy

Bardziej szczegółowo

Auf der Internet-Suche nach Pressglas in Polen... mit Allegro und/oder ebay

Auf der Internet-Suche nach Pressglas in Polen... mit Allegro und/oder ebay Abb. 2007-3/472 Allegro Polen... http://www.allegro.pl/26013_antyki_i_sztuka.html... Suche nach Glas: Antyki i Sztuka... Antyki... Szkło SG September 2007 Auf der Internet-Suche nach Pressglas in Polen...

Bardziej szczegółowo

Zadanie 1 Zadanie 3. Zadanie 3. Rozdział 3. Przed obejrzeniem filmu: Schritt 1. Film ohne Ton. Schritt 2. Film mit Ton

Zadanie 1 Zadanie 3. Zadanie 3. Rozdział 3. Przed obejrzeniem filmu: Schritt 1. Film ohne Ton. Schritt 2. Film mit Ton .shock Fotolia Przed obejrzeniem filmu: Zadanie 1 Zadanie 3 Zadanie 1 Was stellt dieses Foto dar? Schreib deine Assoziationen auf. Napisz swoje skojarzenia z powyższym zdjęciem. Zadanie 2 Wie sieht die

Bardziej szczegółowo

Vertrag Nr. / Umowa nr:

Vertrag Nr. / Umowa nr: 1 Ort und Datum Vertrag Nr. / Umowa nr: zwischen: Suwałki Miejscowość i data / pomiędzy: der Jobagentur / agencją zatrudnienia: Lingua Germanica ul. Noniewicza 10/444 16 400 Suwałki Polska Nr. der Genehmigung

Bardziej szczegółowo

Propozycje przykładowych zadań przygotowujących do ustnego egzaminu maturalnego w nowej formule

Propozycje przykładowych zadań przygotowujących do ustnego egzaminu maturalnego w nowej formule Propozycje przykładowych zadań przygotowujących do ustnego egzaminu maturalnego w nowej formule Lektion 11 Kannst du mir bitte helfen? I. Ich kann das nicht! ABI SPRECHEN 1 (rozmowa z odgrywaniem roli)

Bardziej szczegółowo

Moje prawa w opiece nad osobami starszymi: Wynagrodzenie i Czas pracy Spotkanie opiekunek ze Europy Środkowo- wschodniej w Zurychu, 15.11.

Moje prawa w opiece nad osobami starszymi: Wynagrodzenie i Czas pracy Spotkanie opiekunek ze Europy Środkowo- wschodniej w Zurychu, 15.11. Moje prawa w opiece nad osobami starszymi: Wynagrodzenie i Czas pracy Spotkanie opiekunek ze Europy Środkowo- wschodniej w Zurychu, 15.11.2015 Christine Michel, Sekretarz Branży opieki w domach prywatnych,

Bardziej szczegółowo

Scenariusz lekcji języka niemieckiego

Scenariusz lekcji języka niemieckiego Termin realizacji:. Czas trwania : 45 min. Klasa III gim Temat lekcji: Wie feierst du? Scenariusz lekcji języka niemieckiego Cele językowe: Uczeń zna słownictwo ze świętami Bożego Narodzenia Rozumie tekst

Bardziej szczegółowo

Futuro. design by Przemysław Mac Stopa

Futuro. design by Przemysław Mac Stopa design by Przemysław Mac Stopa PL / EN / DE / Optymalizacja powierzchni biurowej i tym samym kosztów biura jest kluczowa. Wyzwaniem jest jednak połączenie tego wymagania z utrzymaniem wysokiego komfortu

Bardziej szczegółowo

Język niemiecki. Poziom podstawowy Próbna Matura z OPERONEM i Gazetą Wyborczą KRYTERIA OCENIANIA ODPOWIEDZI POZIOM PODSTAWOWY

Język niemiecki. Poziom podstawowy Próbna Matura z OPERONEM i Gazetą Wyborczą KRYTERIA OCENIANIA ODPOWIEDZI POZIOM PODSTAWOWY Poziom podstawowy Język niemiecki Język niemiecki. Poziom podstawowy KRYTERIA OCENIANIA ODPOWIEDZI POZIOM PODSTAWOWY Zadanie 1. Za każde poprawne rozwiązanie przyznajemy 1 punkt. Maksimum 5. R F 1.1. Arthus-Bertrand

Bardziej szczegółowo

WIĘCEJ DEMOKRACJI VIA INTERNET?

WIĘCEJ DEMOKRACJI VIA INTERNET? WARSZTATY WIĘCEJ DEMOKRACJI VIA INTERNET? 7 CZERWCA 2011 r. ////// godz.17 20 NOWY WSPANIAŁY ŚWIAT, UL. NOWY ŚWIAT 63, WARSZAWA WIĘCEJ DEMOKRACJI VIA INTERNET? 7 CZERWCA 2011 r. ////// godz.17 20 NOWY

Bardziej szczegółowo

Akademia Humanistyczna im. Aleksandra Gieysztora

Akademia Humanistyczna im. Aleksandra Gieysztora Akademia Humanistyczna im. Aleksandra Gieysztora Polska mi^dzy Niemcami arosja Materiaty z mi^dzynarodowych kolokwiöw Gödelitz, 27-29 marca 2009 Pultusk, 24-26 wrzesnia 2010 pod redakcjq Karola Czejarka

Bardziej szczegółowo

Opracowanie: Danuta Kubińska

Opracowanie: Danuta Kubińska Opracowanie: Danuta Kubińska Scenariusz lekcji. Przedmiot: język niemiecki Podręcznik: Alles klar 2b rozdział 9 Czas: 2 godziny lekcyjne Miejsce: pracownia języka niemieckiego Temat: Das Wichtigste in

Bardziej szczegółowo

Odzyskanie zapłaconego w Niemczech podatku od usług budowlanych (Bauabzugsteuer)

Odzyskanie zapłaconego w Niemczech podatku od usług budowlanych (Bauabzugsteuer) Odzyskanie zapłaconego w Niemczech podatku od usług budowlanych (Bauabzugsteuer) W przypadku gdy firma / osoba prowadząca działalność gospodarczą wykonuje w Niemczech usługi budowlane bez zwolnienia z

Bardziej szczegółowo

!!" # $ %! & ' $ (! () *! ) +,--./0 $ 1 ) 2 + $ ! " # $% &$ ' ( )* % $ & +, -&. & & ///

!! # $ %! & ' $ (! () *! ) +,--./0 $ 1 ) 2 + $ !  # $% &$ ' ( )* % $ & +, -&. & & /// !!"# $ %! &' $(!()*!)+,--./0 $1) 2+$!"# $%&$'()*%$&+,-&.& &/// 0(&1&&!# "&%+&+&2 &. 3-& $%&$'( 3))2# &11%04(15%2 &. 3-& $%&$'( 3)))456789:# 6.1&& (&7+3$&(.3&7 (&(.3 $%&$ '(&7 :;)11# 6.1&&8$-&89:6.1&&$.3$+&7$-3

Bardziej szczegółowo

WIZYTA STUDYJNA WE FRANKFURCIE N. ODRĄ / SŁUBICACH STUDIENBESUCH IN FRANKFURT (O) / SLUBICE 12-14 LUTY / FEBRUAR 2014

WIZYTA STUDYJNA WE FRANKFURCIE N. ODRĄ / SŁUBICACH STUDIENBESUCH IN FRANKFURT (O) / SLUBICE 12-14 LUTY / FEBRUAR 2014 PRACTPLANT WIZYTA STUDYJNA WE FRANKFURCIE N. ODRĄ / SŁUBICACH STUDIENBESUCH IN FRANKFURT (O) / SLUBICE 12-14 LUTY / FEBRUAR 2014 Projekt PRACTPLANT (nr projektu 0855.01.J2.2.280813.1.10) jest dofinansowany

Bardziej szczegółowo

Projekt. Dolnośląsko-Saksońska Akademia Rolnictwa i Ochrony Środowiska. Niederschlesisch-Sächsische Akademie für Landwirtschaft und Umweltschutz

Projekt. Dolnośląsko-Saksońska Akademia Rolnictwa i Ochrony Środowiska. Niederschlesisch-Sächsische Akademie für Landwirtschaft und Umweltschutz Projekt Dolnośląsko-Saksońska Akademia Rolnictwa i Ochrony Środowiska Niederschlesisch-Sächsische Akademie für Landwirtschaft und Umweltschutz Dolnośląski Ośrodek Doradztwa Rolniczego we Wrocławiu Konferencja

Bardziej szczegółowo

Wyroby medyczne Systemy zarządzania jakością Wymagania do celów przepisów prawnych

Wyroby medyczne Systemy zarządzania jakością Wymagania do celów przepisów prawnych POPRAWKA do POLSKIEJ NORMY ICS 03.120.10; 11.040.01 PN-EN ISO 13485:2012/AC Wprowadza EN ISO 13485:2012/AC:2012, IDT Wyroby medyczne Systemy zarządzania jakością Wymagania do celów przepisów prawnych Poprawka

Bardziej szczegółowo

OBS UGI KLAWIATURY GALILEO

OBS UGI KLAWIATURY GALILEO OBS UGI KLAWIATURY GALILEO KCINSTRUKCJA 600 BETRIEBSANLEITUNG FÜR DIE GALILEO TESTATUR Wprowadzenie / Opis w³aœciwoœci Gratulujemy zakupu KLAWIATURY GALILEO. Niniejszy podrêcznik u ytkownika zawiera wszystkie

Bardziej szczegółowo

Projekt współfinansowany przez Unię Europejską ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego

Projekt współfinansowany przez Unię Europejską ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego Analyse der durchgeführten Untersuchung am Beispiel des Bereichs Bildung Szczegółowa analiza wyników przeprowadzonych badań na przykładzie dziedziny edukacja Dr Paweł Skowron Ocena poziomu zadowolenia

Bardziej szczegółowo

DIPLOMARBEIT. Titel der Diplomarbeit. Zur Situation der vietnamesischen Emigranten in Polen. Verfasserin. Nguyen Bich Ngoc Lai

DIPLOMARBEIT. Titel der Diplomarbeit. Zur Situation der vietnamesischen Emigranten in Polen. Verfasserin. Nguyen Bich Ngoc Lai DIPLOMARBEIT Titel der Diplomarbeit Zur Situation der vietnamesischen Emigranten in Polen Verfasserin Nguyen Bich Ngoc Lai angestrebter akademischer Grad Magistra der Philosophie (Mag.phil.) Wien, 2010

Bardziej szczegółowo

Regio Info. Entwicklung eines zweisprachigen Fahrgastinformationssystems für den grenznahen Raum zwischen Sachsen und Polen

Regio Info. Entwicklung eines zweisprachigen Fahrgastinformationssystems für den grenznahen Raum zwischen Sachsen und Polen Regio Info Entwicklung eines zweisprachigen Fahrgastinformationssystems für den grenznahen Raum zwischen Sachsen und Polen Stworzenie dwujęzycznego systemu informacji pasażerskiej dla regionu przygranicznego

Bardziej szczegółowo

Polsko-Niemiecka Współpraca Młodzieży (PNWM) das Deutsch-Polnische Jugendwerk (DPJW)

Polsko-Niemiecka Współpraca Młodzieży (PNWM) das Deutsch-Polnische Jugendwerk (DPJW) zip zap Sprachanimationen Workshops Animacje językowe warsztaty 2015 Polsko-Niemiecka Współpraca Młodzieży (PNWM) już od 2008 roku organizuje warsztaty z animacji językowej Zip-Zap W ubiegłych latach wzięło

Bardziej szczegółowo

Spis treści Rozdział I. Umowy nazwane Kodeksu cywilnego Rozdział II. Inne umowy

Spis treści Rozdział I. Umowy nazwane Kodeksu cywilnego Rozdział II. Inne umowy Spis treści Rozdział I. Umowy nazwane Kodeksu cywilnego... 1 1. Umowa sprzedaży... 2 2. Umowa sprzedaży na raty... 8 3. Umowa sprzedaży z prawem odkupu... 16 4. Umowa sprzedaży z prawem pierwokupu... 24

Bardziej szczegółowo

Prawo ochrony konkurencji i konsumentów zestaw ustaw Recht des Wettbewerbs- und Verbraucherschutzes Gesetzessammlung

Prawo ochrony konkurencji i konsumentów zestaw ustaw Recht des Wettbewerbs- und Verbraucherschutzes Gesetzessammlung Zweisprachige Textausgabe Tekst dwuj zyczny Prawo ochrony konkurencji i konsumentów zestaw ustaw Recht des Wettbewerbs- und Verbraucherschutzes Gesetzessammlung T umaczenie Patricia Elbers Robert Siwik

Bardziej szczegółowo

Polsko-Niemiecki Instytut Badawczy w Collegium Polonicum w Słubicach. Polsko-Niemiecki Instytut Badawczy w Collegium Polonicum w Słubicach

Polsko-Niemiecki Instytut Badawczy w Collegium Polonicum w Słubicach. Polsko-Niemiecki Instytut Badawczy w Collegium Polonicum w Słubicach Polsko-Niemiecki Instytut Badawczy w Collegium Polonicum w Słubicach Deutsch-Polnisches Forschungsinstitut am Collegium Polonicum in Słubice Regulamin Der Senat der Europa-Universität Viadrina verabschiedet

Bardziej szczegółowo

EGZAMIN MATURALNY Z JĘZYKA NIEMIECKIEGO MAJ 2013 POZIOM ROZSZERZONY CZĘŚĆ I. Czas pracy: 120 minut. Liczba punktów do uzyskania: 23 WPISUJE ZDAJĄCY

EGZAMIN MATURALNY Z JĘZYKA NIEMIECKIEGO MAJ 2013 POZIOM ROZSZERZONY CZĘŚĆ I. Czas pracy: 120 minut. Liczba punktów do uzyskania: 23 WPISUJE ZDAJĄCY Centralna Komisja Egzaminacyjna Arkusz zawiera informacje prawnie chronione do momentu rozpoczęcia egzaminu. Układ graficzny CKE 2010 KOD WPISUJE ZDAJĄCY PESEL Miejsce na naklejkę z kodem dysleksja EGZAMIN

Bardziej szczegółowo

Raport Ergotest. Raport Ergotest. Arbeit und Gesundheit Das polnische Forum für Arbeitssicherheit

Raport Ergotest. Raport Ergotest. Arbeit und Gesundheit Das polnische Forum für Arbeitssicherheit Arbeit und Gesundheit Das polnische Forum für Arbeitssicherheit Das Entscheider-Magazin für den polnischen Arbeitsschutz MEDIADATEN Titelporträt Kurzcharakteristik Arbeitsschutz in Polen Verstärkte Initiativen

Bardziej szczegółowo

JĘZYK NIEMIECKI POZIOM PODSTAWOWY

JĘZYK NIEMIECKI POZIOM PODSTAWOWY EGZAMIN MATURALNY W ROKU SZKOLNYM 2013/2014 JĘZYK NIEMIECKI POZIOM PODSTAWOWY ROZWIĄZANIA ZADAŃ I SCHEMAT PUNKTOWANIA MAJ 2014 ZADANIA ZAMKNIĘTE Zadanie 1. Obszar standardów ze słuchu 1.1. F 1.2. R 1.3.

Bardziej szczegółowo

Pobranie makr firmy Rittal oraz wstawianie do projektu systemu EPLAN electric P8

Pobranie makr firmy Rittal oraz wstawianie do projektu systemu EPLAN electric P8 Pobranie makr firmy Rittal oraz wstawianie do projektu systemu EPLAN electric P8 Zgodność od wersji 1.8 Copyright 2007 EPLAN Software & Service GmbH & Co. KG. Die EPLAN Software & Service GmbH & Co. KG

Bardziej szczegółowo

Einbau von Rauchwarnmeldern nach DIN 14676

Einbau von Rauchwarnmeldern nach DIN 14676 Einbau von Rauchwarnmeldern nach DIN 14676 Gesetzlich ist der Eigentümer für die Installation von Rauchwarnmeldern verantwortlich. Objekt: Einfamilienhaus mit insgesamt 3 Etagen. Objektanschrift: Beispielweg

Bardziej szczegółowo

Die heutige Veranstaltung versteht sich aber auch

Die heutige Veranstaltung versteht sich aber auch Die heutige Veranstaltung versteht sich aber auch Einführung durch Berlin wird den Erwartungen seiner polnischen Nachbarn bislang nicht gerecht Ergebnisse des 85. Stadtforums am 5. Oktober 2001 Unter dem

Bardziej szczegółowo

Zentralstelle für Arbeitsvermittlung BEWERBUNG Biuro Pośrednictwa Pracy PODANIE Vorname: Imię

Zentralstelle für Arbeitsvermittlung BEWERBUNG Biuro Pośrednictwa Pracy PODANIE Vorname: Imię Ankietę wypełnić w języku niemieckim Name: Nazwisko: Zentralstelle für Arbeitsvermittlung BEWERBUNG Biuro Pośrednictwa Pracy PODANIE Vorname: Imię FOTO FOTOGRAFIA Anschrift: Adres: Telefon u. Vorwahlnummer:

Bardziej szczegółowo

LEGENDE / OPIS MAPY. 1 Naumburger Dom

LEGENDE / OPIS MAPY. 1 Naumburger Dom LEGENDE / OPIS MAPY 1 Naumburger Dom Der evangelische Naumburger Dom St. Peter und Paul in Naumburg stammt größtenteils aus der ersten Hälfte des 13. Jahrhunderts. Bis zum 1564 war der Dom der Bischofssitz

Bardziej szczegółowo

ANLAGEN UND AKTIVITÄTEN DES SEEHAFENS SWINOUJSCIE

ANLAGEN UND AKTIVITÄTEN DES SEEHAFENS SWINOUJSCIE Vortrag (4) ANLAGEN UND AKTIVITÄTEN DES SEEHAFENS SWINOUJSCIE Marek Trojnar, Swinoujscie 33 Komplex der Häfen in Szczecin und Świnoujście Strategische Lage Der kürzeste Weg aus Skandinavien nach Südeuropa

Bardziej szczegółowo

Gewerbliches Eigentumsrecht Gesetzessammlung Prawo w asnoêci przemys owej zbiór ustaw

Gewerbliches Eigentumsrecht Gesetzessammlung Prawo w asnoêci przemys owej zbiór ustaw Zweisprachige Textausgabe Tekst dwuj zyczny Gewerbliches Eigentumsrecht Gesetzessammlung Prawo w asnoêci przemys owej zbiór ustaw T umaczenie Agnieszka Sarnowska Anna Guzikowska-Ney Konsultacja j zykowa

Bardziej szczegółowo

Stand Up. design by Mikomax Team

Stand Up. design by Mikomax Team design by Mikomax Team PL / EN / DE / Coraz więcej pracowników skarży się na dyskomfort fizyczny w pracy. Nawet najlepszy fotel biurowy nie rozwiąże tego problemu. Doraźne rozwiązania również nie jeśli

Bardziej szczegółowo

EGZAMIN W KLASIE TRZECIEJ GIMNAZJUM CZĘŚĆ 3. JĘZYK NIEMIECKI POZIOM PODSTAWOWY

EGZAMIN W KLASIE TRZECIEJ GIMNAZJUM CZĘŚĆ 3. JĘZYK NIEMIECKI POZIOM PODSTAWOWY Arkusz zawiera informacje prawnie chronione do momentu rozpoczęcia egzaminu. UZUPEŁNIA ZESPÓŁ NADZORUJĄCY KOD UCZNIA PESEL miejsce na naklejkę EGZAMIN W KLASIE TRZECIEJ GIMNAZJUM CZĘŚĆ 3. JĘZYK MIECKI

Bardziej szczegółowo

Dr. honoris causa: 1990 - prof. Hans Klaus Breddin; Frankfur am Main 2003 prof. Manfred Göthert; Bonn

Dr. honoris causa: 1990 - prof. Hans Klaus Breddin; Frankfur am Main 2003 prof. Manfred Göthert; Bonn Copernicus Alexander von Humboldt Foundation: Prof. Anna Kuryliszyn-Moskal Prof. Włodzimierz Musiał Prof. Marek Rogowski Dr. honoris causa: 1990 - prof. Hans Klaus Breddin; Frankfur am Main 2003 prof.

Bardziej szczegółowo

EGZAMIN MATURALNY Z JĘZYKA NIEMIECKIEGO MAJ 2012 POZIOM ROZSZERZONY CZĘŚĆ I. Czas pracy: 120 minut. Liczba punktów do uzyskania: 23 WPISUJE ZDAJĄCY

EGZAMIN MATURALNY Z JĘZYKA NIEMIECKIEGO MAJ 2012 POZIOM ROZSZERZONY CZĘŚĆ I. Czas pracy: 120 minut. Liczba punktów do uzyskania: 23 WPISUJE ZDAJĄCY Centralna Komisja Egzaminacyjna Arkusz zawiera informacje prawnie chronione do momentu rozpoczęcia egzaminu. Układ graficzny CKE 2010 KOD WPISUJE ZDAJĄCY PESEL Miejsce na naklejkę z kodem dysleksja EGZAMIN

Bardziej szczegółowo

ZŁĄCZA BUDOWLANE G e r ü s t k u p p l u g e n

ZŁĄCZA BUDOWLANE G e r ü s t k u p p l u g e n ZŁĄCZA BUDOWLANE G e r ü s t k u p p l u g e n Kuźnia Sułkowice firma o tradycjach od 1887 r. jest największym producentem kutych złącz budowlanych w Europie. Oferujemy szeroki asortyment złącz budowlanych

Bardziej szczegółowo

KLUCZ PUNKTOWANIA ZADAŃ

KLUCZ PUNKTOWANIA ZADAŃ Egzamin maturalny maj 2009 JĘZYK NIEMIECKI POZIOM PODSTAWOWY KLUCZ PUNKTOWANIA ZADAŃ ZADANIA ZAMKNIĘTE Zadanie 1. Obszar standardów ze słuchu 1.1. D 1.2. B 1.3. Zdający określa główną myśl tekstu. (II.

Bardziej szczegółowo

Stowarzyszenie Rodzin i Osób Niepełnosprawnych 44-280 Rydułtowy ul. Obywatelska 50/3

Stowarzyszenie Rodzin i Osób Niepełnosprawnych 44-280 Rydułtowy ul. Obywatelska 50/3 Stowarzyszenie Rodzin i Osób Niepełnosprawnych 44-280 Rydułtowy ul. Obywatelska 50/3 Die Familien- und Behindertenverei 44-280 Rydułtowy ul. Obywatelska 50/3 ata utworzenia SRiON - 26.03.1997r. - Gründung

Bardziej szczegółowo

EGZAMIN MATURALNY 2013 JĘZYK NIEMIECKI

EGZAMIN MATURALNY 2013 JĘZYK NIEMIECKI Centralna Komisja Egzaminacyjna w Warszawie EGZAMIN MATURALNY 2013 JĘZYK NIEMIECKI POZIOM PODSTAWOWY Kryteria oceniania odpowiedzi MAJ 2013 ZADANIA ZAMKNIĘTE Zadanie 1. Obszar standardów ze słuchu 1.1.

Bardziej szczegółowo

Arbeitnehmerfreizügigkeit zwischen Deutschland und Polen. Swobodny przepływ pracowników między Polską a Niemcami. Interdisciplinary Polish Studies 1

Arbeitnehmerfreizügigkeit zwischen Deutschland und Polen. Swobodny przepływ pracowników między Polską a Niemcami. Interdisciplinary Polish Studies 1 Arbeitnehmerfreizügigkeit zwischen Deutschland und Polen Swobodny przepływ pracowników między Polską a Niemcami Interdisciplinary Polish Studies 1 Dagmara Jajeśniak-Quast, Laura Kiel, Marek Kłodnicki (Hg./red.)

Bardziej szczegółowo

BADANIE JAKOŚCI ŻYCIA. -FORSCHUNG -Methodologische Grundlagen LEBENSQUALITÄTS. założenia metodologiczne. Tadeusz Borys

BADANIE JAKOŚCI ŻYCIA. -FORSCHUNG -Methodologische Grundlagen LEBENSQUALITÄTS. założenia metodologiczne. Tadeusz Borys Tadeusz Borys BADANIE JAKOŚCI ŻYCIA założenia metodologiczne LEBENSQUALITÄTS -FORSCHUNG -Methodologische Grundlagen Tadeusz Borys 1. Jaki jest cel naszych badań? 2. Jakie założenia metodyczne przyjęto

Bardziej szczegółowo

CZTERY LINIE PRODUKTÓW Już od lat po drogach 6-ciu kontynentów poruszają się auta pod maską których "zielonej mocy" dostarczają 4 linie produktów: EXCLUSIVE Line COMFORT Line EXCLUSIVEline - to linia produktów

Bardziej szczegółowo

WSPÓŁPRACA POLSKO NIEMIECKA W LATACH 2008 2015 POLNISCH - DEUTSCHEN ZUSAMMENARBEIT IN DEN JAHREN 2008-2015

WSPÓŁPRACA POLSKO NIEMIECKA W LATACH 2008 2015 POLNISCH - DEUTSCHEN ZUSAMMENARBEIT IN DEN JAHREN 2008-2015 WSPÓŁPRACA POLSKO NIEMIECKA W LATACH 2008 2015 POLNISCH - DEUTSCHEN ZUSAMMENARBEIT IN DEN JAHREN 2008-2015 Krystyna Adaśko - dyrektor PCE i PPP w Wołowie Ewa Mazurek - psycholog Poradni Wychowawczej w

Bardziej szczegółowo

Mirosława Czerwińska

Mirosława Czerwińska www.awans.net Publikacje nauczycieli Mirosława Czerwińska Test z języka niemieckiego dla klasy V szkoły podstawowej Praca opublikowana w Internetowym Serwisie Oświatowym Awans.net Test z języka niemieckiego,

Bardziej szczegółowo

Proces rejestracji dostawców na światowej platformie dostawców Koncernu VW

Proces rejestracji dostawców na światowej platformie dostawców Koncernu VW Proces rejestracji dostawców na światowej platformie dostawców Koncernu VW PROCES REJESTRACJI Jednorazowy proces rejestracji dostawcy na światowej platformie dostawców Koncernu VW składa się z trzech kroków:

Bardziej szczegółowo

Pokoje Restauracja / Lobby Bar / Night Club Spa & Wellness Konferencje

Pokoje Restauracja / Lobby Bar / Night Club Spa & Wellness Konferencje Pokoje Restauracja / Lobby Bar / Night Club Spa & Wellness Konferencje Jarosławiec jest osadą rybacką o charakterze rekreacyjno- wypoczynkowym położoną na wybrzeżu Morza Bałtyckiego, na Przylądku Jarosławieckim.

Bardziej szczegółowo

Information des Oberbürgermeisters Frankfurt (Oder) und des Bürgermeisters Słubice zur Umsetzung der Beschlüsse aus der letzten gemeinsamen Sitzung

Information des Oberbürgermeisters Frankfurt (Oder) und des Bürgermeisters Słubice zur Umsetzung der Beschlüsse aus der letzten gemeinsamen Sitzung Information des Oberbürgermeisters Frankfurt (Oder) und des Bürgermeisters Słubice zur Umsetzung der Beschlüsse aus der letzten gemeinsamen Sitzung der Stadtverordneten-versammlung am 11.12.2012 Informacja

Bardziej szczegółowo

Kwestionariusz przyłączenia do ubezpieczenia rodzinnego (Fragebogen für die Aufnahme in die Familienversicherung)

Kwestionariusz przyłączenia do ubezpieczenia rodzinnego (Fragebogen für die Aufnahme in die Familienversicherung) Kwestionariusz przyłączenia do ubezpieczenia go (Fragebogen für die Aufnahme in die ) Imię członka Vorname des Mitglieds Nazwisko członka Name des Mitglieds Numer ubezpieczenia zdrowotnego KV-Nummer 1.

Bardziej szczegółowo