tylko u nas! sprawdzeni wykonawcy domy pod klucz INDEX :37671X ISSN: CENA: 9,90 Z [W TYM VAT 23%], NAK AD: EGZ.

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "tylko u nas! sprawdzeni wykonawcy domy pod klucz INDEX :37671X ISSN: 1896-9429 CENA: 9,90 Z [W TYM VAT 23%], NAK AD: 20 000 EGZ."

Transkrypt

1 9 7 7 I N F O R M A T O R R Y N K O W Y B U D O W N I C T W A J E D N O R O D Z I N N E G O 2011 tylko u nas! sprawdzeni wykonawcy domy pod klucz INDEX :37671X ISSN: CENA: 9,90 Z [W TYM VAT 23%], NAK AD: EGZ.

2 Marta Zaczek Szef działu on-line AVT-Korporacja Sp. z o.o. Szanowni Państwo Przedstawiam niezwykły poradnik i katalog w jednym najlepsze PROJEKTY DOMÓW najlepszych pracowni. Znajdziecie w nim Państwo projekty najważniejszych pracowni architektonicznych z całego kraju. Są to biura projektowe, które w sposób rzetelny obsługują swoich klientów i służą pomocą w wyborze najwłaściwszego projektu. Tylko w naszym katalogu znajdziecie Państwo bardzo praktyczny poradnik, w którym w formie pytań i odpowiedzi podpowiadamy jak mądrze zbudować energooszczędny dom. Poradnik powstał dzięki pytaniom inwestorów i czytelników miesięcznika BUDUJEMY DOM. Na końcu katalogu znajdą Państwo kartę pocztową z zamówieniem bezpłatnej dwumiesięcznej prenumeraty tego poczytnego miesięcznika. Zaczynając przygodę z budową własnego domu warto rozważyć oferty wykonawców tzw. domów pod klucz. W specjalnie wydzielonym dziale katalogu przedstawiamy firmy z tej branży. Specjalnie dla Czytelników tej części INFORMATORA na końcu wydrukowaliśmy kartę pocztową umożliwiającą bezpłatne zamówienie dowolnych tomów IRBJ. Koszty przesyłki pokryje wydawca! INFORMATOR RYNKOWY BUDOWNICTWA JEDNORODZINNEGO IRBJ to poza prezentacjami projektów, przede wszystkim przegląd wszystkich produktów niezbędnych do budowy domu przedstawiony w trzech kolejnych tomach: STAN SUROWY ZAMKNIĘTY ukaże się w styczniu 2011 roku INSTALACJE ukażą się w marcu 2011 roku WYKAŃCZANIE I URZĄDZANIE ukaże się w czerwcu 2011 roku

3 SPIS TREŚCI ADRES REDAKCJI Informator Rynkowy Budownictwa Jednorodzinnego ul. Leszczynowa 11, Warszawa tel , faks pl, REDAKTOR NACZELNY Ernest Jagodziński Poradnik dom energooszczędny... 8 Projekty domów Domy pod klucz sprawdzeni wykonawcy Indeks firm Karty korespondencyjne REDAKTOR PROWADZĄCY Dorota Chrząszcz Z-CA REDAKTORA PROWADZĄCEGO Aleksander Rembisz SEKRETARZ REDAKCJI Anna Chrystyna-Chojnacka tel ZESPÓŁ REDAKCYJNY Patrycja Tomtas, Aleksander Rembisz, Wojciech Chrząszcz DZIAŁ MARKETINGU I REKLAMY Patrycja Rembisz, Agnieszka Iwacyk, Monika Kruk, Ewa Obecna, Elżbieta Ostanek-Szczepanik, Marta Zaczek RYSUNKI Paweł Kinsner, Piotr Kojro PROJEKT GRAFICZNY OKŁADKI Szymon Chojnacki OPRACOWANIE GRAFICZNE I PREPRESS Szymon Chojnacki PO PROSTU Studio Graficzne PRACOWNIA ANALIZ RYNKU BUDOWLANEGO tel , faks Marcin Szymanik, Inga Frącz, KOLPORTAŻ I PRENUMERATA Bożena Konopska, Piotr Mówiński tel , faks DYREKTOR WYDAWNICTWA Prof. Wiesław Marciniak ZDJĘCIE NA OKŁADCE Libet WYDAWCA AVT-Korporacja Sp. z o.o. ul. Leszczynowa 11, Warszawa tel./faks , Wszystkie nazwy produktów są wymienione wyłącznie w celach identyfikacyjnych i mogą być zastrzeżonymi znakami odpowiednich właścicieli. Redakcja nie ponosi odpowiedzialności za treść reklam i dane techniczne zawarte w prezentacjach produktów.

4 Na co zwracać uwagę, szukając projektu domu energooszczędnego? Przede wszystkim warto wspólnie ze wszystkimi członkami rodziny określić swoje oczekiwania. Z takiej narady powinno wyniknąć, ile łącznie metrów kwadratowych ma mieć dom, ile w nim ma być pokoi i łazienek, czy garaż ma być połączony z domem, czy też wolno stojący i ile samochodów będzie w nim parkować. Wybierając dom z katalogu, należy uważnie przeanalizować jego kształt oraz wielkość. Budynki energooszczędne charakteryzują się zwartą bryłą i mają niewielką powierzchnię przegród zewnętrznych w stosunku do swej kubatury. Dlatego wybierajmy takie projekty, które mają potrzebną nam powierzchnię użytkową, a przy tym jak najmniejszą powierzchnię ścian i dachu, przez które ucieka ciepło. Teoretycznie najlepszym rozwiązaniem byłyby domy w kształcie kuli lub sześcianu, bo miałyby najkorzystniejszy stosunek powierzchni do kubatury. Im bardziej odbiega projekt od tego modelu, im ma więcej przybudówek, wykuszy czy załamań dachu, tym jest dalszy od ideału, jakiego szukamy. Dom o prostej, zwartej bryle będzie nie tylko bardziej energooszczędny, ale też tańszy od budynku skomplikowanego architektonicznie. Optymalnym rozwiązaniem z punktu widzenia kosztów budowy i eksploatacji jest dom parterowy z poddaszem użytkowym. Takie domy mają zwartą, ekonomiczną bryłę i powierzchnię ścian zewnętrznych mniejszą niż takiej samej wielkości dom parterowy, a zatem łatwiej zatrzymać w nich ciepło. Dom parterowy o takiej samej powierzchni, ale bez poddasza, będzie bardziej rozłożysty, z większym dachem. Będzie więc droższy i mniej energooszczędny. Kto chce budować i żyć oszczędnie, a ma działkę wystarczająco dużą, że nie musi projektować piwnicy, powinien z niej zrezygnować. Piwnica choć przydatna może podnieść koszty budowy o tys. zł, a podczas eksploatacji domu zwiększać jego zapotrzebowanie na energię do ogrzewania. Zamiast tego lepiej wydzielić odpowiednio usytuowane pomieszczenie na parterze (jeśli ma ono mieć przeznaczenie gospodarcze od północnej strony). Mniejszych nakładów inwestycyjnych wymagać będzie też garaż wbudowany w bryłę domu, a jego przestrzeń nawet nieogrzewana będzie stanowiła bufor termiczny po tej stronie budynku, przy której jest usytuowany. Do samochodu nie trzeba będzie wychodzić przez drzwi zewnętrzne, a nad garażem zyskamy dodatkową przestrzeń użytkową (takie rozwiązanie wymaga sprawnej wentylacji mechanicznej co najmniej wywiewnej sterowanej czujnikiem tlenku węgla). Zanim zaczniemy szukać projektu, powinniśmy wspólnie ze wszystkimi członkami rodziny określić nasze oczekiwania, a dopiero potem poszukać odpowiedniego projektu w katalogach lub zamówić indywidualny projekt u architekta Jakie są najważniejsze wytyczne do projektowania domów energooszczędnych? Odpowiednia działka budowlana: szeroka przynajmniej na 25 m, z wjazdem od strony północnej lub wschodniej, najlepiej płaska lub z niewielkim nachyleniem w kierunku południowym, z wysokimi drzewami liściastymi mogącymi zacienić dom w lecie, o korzystnych warunkach gruntowo-wodnych, umożliwiająca jak najlepsze wykorzystanie naturalnych warunków na niej panujących, polegające na: uwzględnieniu nachylenia terenu i nasłonecznienia, wykorzystaniu ciepła energii słonecznej, uwzględnieniu zacienienia (rozlokowania sąsiednich budynków i wysokich drzew), siły i kierunku wiania wiatrów, itp. Zaprojektowanie zwartej bryły budynku, bez lukarn, wykuszy i innych elementów zwiększających powierzchnie przegród zewnętrznych. Zapewnienie jak najlepszej szczelności i termoizolacyjności wszystkich przegród zewnętrznych: ścian fundamentowych oraz nadziemia budynku, stropów, podłogi na gruncie, dachu, okien i drzwi. Zastosowanie technologii wznoszenia ścian z materiałów o dużej akumulacji ciepła (silikaty, ceramika). Wyeliminowanie z przegród zewnętrznych mostków termicznych. Zastosowanie wentylacji mechanicznej z odzyskiem ciepła. Wyposażenie budynku w nowoczesną i efektywną instalację grzewczą i energooszczędne, wysokosprawne urządzenia grzewcze, np. kocioł kondensacyjny. Ograniczenie przeszklenia do racjonalnych rozmiarów. Zachowanie buforowego układu pomieszczeń, by te, w których ma być najcieplej (pokoje mieszkalne i sypialnie), nie znalazły się w północnej części budynku, a takie, w których może lub powinno być chłodno (spiżarnie, składziki, pomieszczenia gospodarcze) w południowej. Ograniczenie strat ciepła przez zastosowanie buforów takich jak ogród zimowy, przeszklona weranda czy dostawiony do budynku garaż. Częściowe zagłębienie budyniu w gruncie od strony północnej, gdzie okna powinny być najmniejsze. Bardzo ważną sprawą jest też wysoka jakość wykonawstwa, dbałości o detale i szczegóły technologiczne, poprawne zastosowanie materiałów i technologii oraz właściwe nastawienie wykonawcy. Zatrudnienie firmy posiadającej doświadczenie w realizacji energooszczędnych domów daje gwarancję racjonalnie wydanych pieniędzy na energooszczędność. Oprócz ww. wytycznych dotyczących projektu i wykonawstwa warto również zastosować w domu baterie ograniczające zużycie ciepłej wody oraz energooszczędne świetlówki i urządzenia AGD. Takie kompleksowe podejście do projektu, wykonawstwa i wyposażenie budynku może sprawić, że zużycie energii w takim domu będzie znacznie niższe niż w domach budowanych zgodnie z obecnie obowiązującymi przepisami. rys. Archipelag 8

5 Którędy i ile ciepła ucieka z domu? Udziały procentowe w stratach ciepła zależą od kształtu budynku i stosunku jego kubatury do ogrzewanej powierzchni. W domu energooszczędnym mogą przedstawiać się tak, jak na zdjęciu. dach 9% okna 19% ściany zew. 17% wentylacja 37% Co powinien zawierać projekt katalogowy? Kupujący taki projekt powinien otrzymać 4 komplety dokumentacji technicznej, zawierającej projekty: architektoniczny: elewacje, rzuty kondygnacji i dachu, przekroje, konstrukcyjny: rzuty: fundamentów, stropów i nadproży oraz więźby dachowej, instalacyjny: gazowy, wody ciepłej i zimnej, kanalizacyjny, c.o. oraz elektryczny, a ponadto opis techniczny zawierający: wyciąg z obliczeń statyczno-wytrzymałościowych, zestawienie elementów konstrukcyjnych więźby dachowej, zestawienie stolarki okiennej i drzwiowej, oraz dodatkowo rysunki wykonawcze i zestawienie stali zbrojeniowej do elementów żelbetowych. Do większości projektów można dokupić zestawienie materiałów bądź pełny kosztorys. Szczegółowy zakres i formę projektu budowlanego, stanowiącego podstawę do wydania decyzji o pozwoleniu na budowę, określa Rozporządzenie Ministra Infrastruktury. podłoga na gruncie 12% drzwi zew. 5% mostki cieplne do 1% Jakie rozwiązania techniczne oprócz dobrego ocieplenia sprzyjają energooszczędności domu? Są to następujące urządzenia i instalacje: wentylacja mechaniczna z odzyskiem ciepła, system ogrzewania podłogowego, wysoko sprawne urządzenie grzewcze, np. kocioł kondensacyjny lub pompa ciepła, automatyka systemu grzewczego, rolety lub żaluzje zewnętrzne, instalacja inteligentna sterująca: ogrzewaniem, oświetleniem, wentylacją, instalacją alarmową oraz żaluzjami lub roletami zewnętrznymi, kolektory słoneczne do ogrzewania wody użytkowej, ogniwa fotowoltaiczne zamieniające energię słoneczną w elektryczną. fot. Bosch Kocioł kondensacyjny może osiągnąć sprawność nawet 109%, bo odzyskuje ciepło ze skraplającej się pary wodnej. Im wartość ta wyższa, tym większe oszczędności paliwa i niższe rachunki za ogrzewanie Jak można zminimalizować mostek cieplny powstający przez połączenie ściana nośna fundament grunt w ścianie dwuwarstwowej budowanej z silikatów? Wymurowanie pierwszych warstw ścian zewnętrznych z materiałów o lepszej ciepłochronności tylko w nieznacznym stopniu ogranicza mostek cieplny w tym miejscu, a niesie niebezpieczeństwo wykraplania się pary wodnej w pasie przypodłogowym, jeśli poziom podłogi pokrywa się mniej więcej z poziomem fundamentów. W efekcie może dochodzić do kondensacji po stronie wewnętrznej ściany, gdzie wąski pas u dołu ściany będzie miał temperaturę zbliżoną do temperatury fundamentu. Przy zastosowaniu materiałów o gorszej ciepłochronności temperatura w tym miejscu będzie wyższa, gdyż dogrzewają je wyższe partie ściany, a ciepło dobrze przenika także do miejsc tuż nad fundamentem. Oczywiście dzieje się to kosztem utraty pewnej ilości ciepła. Znacznie bezpieczniejszym rozwiązaniem będzie zastosowanie materiałów o lepszej ciepłochronności w ostatnich warstwach fundamentu. Do tego celu nadają się keramzytowe bloczki fundamentowe, pustaki żwirobetonowe z kanałami wypełnionymi styropianem, które mają znacznie mniejszą powierzchnię przewodzenia. Dodatkowo można też ułożyć ocieplenie od wewnętrznej strony ścian fundamentowych. Ucieczkę ciepła do gruntu najlepiej ograniczyć, budując ściany fundamentowe z materiałów o stosunkowo dobrej ciepłochronności, np. bloczków keramzytobetonowych fot. Weber (Maxit) 9

6 Jak powinny być rozplanowane funkcje pomieszczeń w ciepłym budynku? Energooszczędności sprzyja wyraźny podział budynku na strefy termiczne: C łazienka, C pokoje dzienne, salon, pokoje dla dzieci, gabinet, C kuchnia, sypialnie, C korytarze, pokoje do ćwiczeń lub gry w bilard, C pomieszczenia gospodarcze: składzik, spiżarnia, pralnia, 4 8ºC garaż, magazyn narzędzi i sprzętu ogrodowego. Różnica temperatury pomiędzy sąsiadującymi pomieszczeniami nie powinna przekraczać 8ºC, wtedy bowiem ściany działowe mogą być stosunkowo cienkie (12 cm), a więc tanie. Jeśliby różnice miały być większe, ściany trzeba ocieplać, a więc projektować znacznie grubsze. Z czego najczęściej wykonuje się ściany fundamentowe w domu energooszczędnym? Do wyboru mamy elementy o różnych wymiarach i właściwościach. Bloczki z betonu klasy C16/20 (dawniej B20). Wielkość bloczków dobiera się do przewidywanych obciążeń, które w każdym domu mogą być różne. Elementy o podstawowych wymiarach cm i masie 25 kg to najczęściej stosowany materiał na ściany fundamentowe. Bloczki betonowe charakteryzują się bardzo dużą wytrzymałością, są mrozoodporne i mało nasiąkliwe (5 9%). Są tanie i powszechnie dostępne. Pustaki zasypowe z betonu zwykłego. Mają różne wymiary i kształty, można więc wznosić z nich ściany fundamentowe o szerokości 20, 25, 30 cm. Ich duże otwory wypełnia się betonem zwykłym lub keramzytobetonem, dlatego mówi się o nich, że pełnią funkcję szalunku traconego. Wypełnione betonem C12/15 (dawniej B15) mają niemal identyczne właściwości jak mur z bloczków betonowych. Dla zwiększenia wytrzymałości ściany z tych pustaków zbroi się prętami stalowymi. Cegły ceramiczne najlepiej jeśli są z tzw. klinkieru kanalizacyjnego: klasy 25 i nasiąkliwości 12% (niestety fundament z nich wykonany jest drogi) lub z cegieł pełnych: klasy min. 10 i nasiąkliwości 20%. Niewielkie wymiary Pustak betonowy fot. Markowicze (6, cm) i ciężar (3,7 kg) cegieł sprawiają, że są to elementy bardzo poręczne, jednak murowanie jest czasochłonne, a ściany koniecznie trzeba otynkować przed ułożeniem pionowej izolacji przeciwwilgociowej. Beton monolityczny, czyli wylewany na budowie, klasy przynajmniej C12/15 (dawniej B15) gwarantuje solidny fundament za niską cenę. Właściwości betonu sprawiają, że zarówno ławy, ściany, jak i płyty fundamentowe mają prawie same zalety są wytrzymałe, mrozoodporne, prawie nienasiąkliwe i tanie. Mankamentem jest konieczność wykonywania deskowania. Schemat domu z zaznaczonymi strefami termicznymi fot. M. Szymanik 10

7 fot. Terbud W jaki sposób zabezpiecza się fundament przed mrozami i wilgocią gruntową? Przed destrukcyjnym działaniem mrozu i wilgoci materiały chroni przede wszystkim ich niska nasiąkliwość i wynikająca z niej mrozoodporność. Mimo to powierzchnię fundamentów powinno się chronić warstwą izolacji przeciwwilgociowej jednym z następujących materiałów: papa asfaltowa mocna, elastyczna. Cechy papy zależą od rodzaju osnowy, ilości bitumu, jakim jest nasycona oraz od tego, czy jest to bitum modyfikowany. Najlepsze są papy termozgrzewalne lub samoprzylepne, ale dobre izolacje wykonuje się też, przyklejając papę lepikiem asfaltowym. folie hydroizolacyjne z polichlorku winylu (PVC), polietylenu (PE), ewentualnie polietylenu o dużej gęstości (PEHD). Zastępują tradycyjne papy na osnowie z tektury. Nie trzeba ich przyklejać do podłoża, lecz wystarczy ułożyć i można to robić niezależnie od pogody i pory roku. Folie mogą być samoprzylepne albo zgrzewalne, inne mocuje się mechanicznie lub tylko układa na zakład. masy bitumiczne półpłynne lepiki i masy asfaltowe. Nakłada się je w dwóch lub więcej warstwach, które po wyschnięciu tworzą elastyczną powłokę. Niestety wymagają gładkiej powierzchni, dlatego na nierównych ścianach (np. ceglanych) trzeba pod nie nałożyć cienką warstwę tynku tzw. rapówkę. Skuteczne są masy asfaltowe z dodatkiem kauczuku lub polimerów. Dobre są Samoprzylepna papa asfaltowa skutecznie zabezpiecza fundament przed wilgocią też najtańsze lepiki na zimno. Czy fundamenty wymagają ocieplenia? By zapewnić wymaganą doskonałą izolacyjność termiczną, powierzchnię fundamentu należy ocieplić i wyeliminować mostki termiczne powstające na styku fundamentów ze ścianami zewnętrznymi. Materiały do ocieplania fundamentów muszą być odporne na uszkodzenia mechaniczne oraz zawilgocenie. Do takich należą: polistyren ekstrudowany ma dos konałą izolacyjność termiczną, a przy tym jest dość twardy i prawie nienasiąkliwy; styropian (polistyren ekspandowany) ma nieco gorsze właściwości niż polistyren, ale jest znacznie tańszy. Do izolowania ścian fundamentowych nadają się płyty o gęstości co najmniej 20 kg/m 3. fot. Austrotherm Polistyren ekstrudowany bardzo dobrze zabezpiecza ściany fundamentowe przed stratami ciepła, niestety jest drogi fot. Gutta Polska fot. Botament fot. Austrotherm Folie hydroizolacyjne można stosować zamiast pap asfaltowych Masy bitumiczne nakłada się w kilku warstwach Styropian jest najtańszym materiałem termoizolacyjnym, wystarczająco dobrym również do ocieplania fundamentów 11

8 Jak powinno się budować i ocieplać ściany fundamentowe domu energooszczędnego? izolacja termiczna ze styropianu lub polistyrenu ekstrudowanego ściana dociskowa z cegły pełnej izolacja przeciwwilgociowa pionowa ściana fundamentowa Ściany fundamentowe wykonuje się najczęściej z bloczków betonowych lub pustaków zasypowych grubości cm, rzadziej z cegły pełnej lub betonu monolitycznego. Ociepla się je warstwą polistyrenu ekstrudowanego lub ekspandowanego grubości co najmniej 15 cm. Taka grubość ocieplenia zapewnia wymagany współczynnik przenikania ciepła ścian U = 0,20 [W/(m 2 K)] w części cokołowej. Ściany z bloczków betonowych należy murować na spoiny odpowiedniej grubości (poziome 8 15 mm, pionowe 5 15 mm), aby nie zmniejszyć wytrzymałości ścian. Podczas wznoszenia ścian fundamentowych z pustaków zasypowych tylko pierwszą warstwę układa się na zaprawie i bardzo dokładnie poziomuje. Pozostałe montuje się na sucho, a po ułożeniu kolejnych trzech warstw wypełnia je mieszanką betonową. Izolacje przeciwwilgociowe poziome i pionowe muszą być wykonane niezwykle starannie, z zachowaniem zasad konkretnej technologii. Płyty polistyrenu powinno się przyklejać na całej powierzchni, a nie na placki, aby nie popękały wskutek zasypywania ścian fundamentowych. Wskazana jest ochrona izolacji termicznej przed uszkodzeniem za pomocą folii kubełkowej (tak nazywa się folie wytłaczane) albo siatki z włókna szklanego wtopionej w zaprawę klejową. Schemat ocieplenia trójwarstwowej ściany fundamentowej W jaki sposób wykonać podłogi na gruncie? Nawet w domach bez ogrzewania podłogowego przegroda ta powinna stanowić barierę termiczną i być dobrze chroniona przed wilgocią gruntową. Powinna też dobrze tłumić drgania, aby nie przenosić dźwięków. Na styku podłogi ze ścianami zewnętrznymi nie może być mostków termicznych. Podłoga na gruncie musi być zaprojektowana z uwzględnieniem stosunku jej powierzchni do obwodu budynku. Ważne jest też, by projekt był przystosowany do warunków klimatycznych na działce, poziomu wody gruntowej oraz właściwości termicznych gruntu: pod tym względem najkorzystniejsze są gliny, gorsze piaski, a najgorsze skały. Podłoga na gruncie powinna się składać z następujących warstw: podbudowa najlepiej grubości cm, wykonana z mechanicznie zagęszczonego grubego żwiru. Taka warstwa ma bardzo dużą nośność i przerywa kapilarne podciąganie wody. Można na niej ułożyć wytłaczaną folię kubełkową lub 5-centymetrową warstwę piasku, który należy zagęścić. izolacja przeciwwilgociowa najczęściej odpowiednio gruba folia, którą można układać bezpośrednio na żwirze lub piasku albo jeśli ułożymy warstwę wyrównawczą z chudego betonu papa asfaltowa; izolacja termiczna z polistyrenu ekstrudowanego lub styropianu grubości cm (a nawet 20 cm, jeśli w podłodze ma być ogrzewanie). Jeśli potrzebna jest warstwa wypełniająca (np. do wyrównania poziomów posadzek), jako izolację stosuje się też niekiedy keramzyt w warstwie grubości 40 cm lub więcej; podkład podpodłogowy z betonu grubości od 4 cm (beton zbrojony) do 7 cm (bez zbrojenia). Stosuje się również suche podkłady z płyt OSB lub jastrychu gipsowego, jako część tzw. podłóg pływających. Pod ogrzewanie podłogowe układa się akumulacyjne płyty żelbetowe grubości cm. posadzka nad ogrzewaniem podłogowym najlepiej płytki kamienne lub ceramiczne, w pomieszczeniach z grzejnikami dowolne rodzaje materiałów. Warstwy posadzki powinna oddzielać od ścian zewnętrznych i działowych dylatacja obwodowa, której zadaniem jest ograniczenie przenoszenia drgań oraz hałasu (nawet o 2 db). posadzka zaprawa klejowa wylewka samopoziomująca szlichta betonowa izolacja brzegowa pozioma izolacja przeciwwilgociowa pionowa izolacja przeciwwilgociowa ścian fundamentowych nie mniej niż 8 cm izolacja termiczna z polistyrenu ekstrudowanego podbudowa grubości cm, z zagęszczonego grubego żwiru Schemat konstrukcji podłogi na gruncie 12

9 Oddychanie ścian jaki jest wpływ tego zjawiska na mikroklimat pomieszczeń? Sprawa oddychania ścian, a dokładniej ich paroprzepuszczalności w materiałach reklamowych prezentowana jest często jako istotna. W praktyce przepuszczalność ścian dla pary wodnej, jako korzystna cecha określonej technologii murowej, ma znikome znaczenie, gdyż tą drogą można odprowadzić na zewnątrz domu jedynie kilka procent pary wodnej powstającej w trakcie użytkowania pomieszczeń. Prześledźmy więc, jak proces ten przebiega w ścianie o wysokiej paroprzepuszczalności. Oczywiście musimy przyjąć pewne założenia, gdyż proces ten zależy od parametrów powietrza zewnętrznego i wewnętrznego temperatury i wilgotności względnej i związanej z nimi prężności pary (ciśnienia pary) oraz tzw. względnego oporu dyfuzyjnego dla określonego materiału ściennego. Dla uproszczenia przyjmijmy, że ściana jest surowa (bez tynku), jednowarstwowa i postawiona np. z betonu komórkowego grubości 36 cm, wewnątrz pomieszczeń utrzymujemy temperaturę 20 C przy wilgotności 60%, a na zewnątrz mamy -10 C i wilgotność 80%. Przez taka ścianę w przyjętych warunkach może przeniknąć 0,29 grama pary wodnej na każdy 1 m 2 powierzchni ściany zewnętrznej w ciągu godziny. W rzeczywistości ilość ta będzie mniejsza, gdyż dodatkowy opór dyfuzyjny stawiać będą tynki wewnętrzne i zewnętrzne oraz powłoki malarskie. Przenikalność pary zmniejszy się również wraz ze wzrostem temperatury zewnętrznej. Przy temperaturze 0 C przenikać będzie ok. 0,2 g/m 2 w ciągu godziny. W przeciętnych warunkach użytkowania domu jednorodzinnego wytwarzane jest ok. 3 g pary na 1 m 3 powietrza wewnętrznego w ciągu godziny. W domu o powierzchni np. 150 m 2 (kubatura ok. 400 m 3 ) odpowiada to ok g pary wodnej na godzinę. Powierzchnia ścian zewnętrznych w takim domu fot. Bruk-Bet Termalica wynosi przeciętnie m 2, czyli przez ściany może przeniknąć nie więcej niż g pary w ciągu godziny, co stanowi znikomy procent wytworzonej w domu wilgoci. Jedyną skuteczną metodą odprowadzenia nadmiaru wilgoci jest zapewnienie prawidłowej wentylacji pomieszczeń. Natomiast nieco innym zagadnieniem jest możliwość zawilgocenia ścian w wyniku kondensacji pary wodnej. Sprawdzenie, czy w ścianie wielowarstwowej nie wystąpi wykraplanie, wymaga sporządzenia wykresu dla przekroju ściany z uwzględnieniem własności dyfuzyjnych i cieplnych poszczególnych warstw. Ogólnie można przyjąć, że niebezpieczeństwo takie może wystąpić w ścianach zbudowanych z materiałów ciepłochronnych (beton komórkowy, ceramika poryzowana) docieplonych cienką warstwą termoizolacyjną o dużym oporze dyfuzyjnym np. grubych bloczków z betonu komórkowego z cienkim ociepleniem styropianem. Podobny efekt da również pokrycie ściany jednowarstwowej tynkiem zewnętrznym o niskiej paroprzepuszczalności. Nawet najbardziej oddychający materiał ścienny, np. beton komórkowy, nie zastąpi sprawnej wentylacji Czy budynek energooszczędny warto posadowić na płycie fundamentowej? Żelbetowa płyta fundamentowa może się okazać ekonomicznym rozwiązaniem zwłaszcza w trudnych warunkach gruntowo-wodnych: na gruntach wysadzinowych, na niejednorodnym gruncie o niewielkiej nośności lub na gruncie, na którym występuje wysoki poziom wody gruntowej. W parterowych domach energooszczędnych racjonalnym sposobem fundamentowania może być wykonanie ogrzewanej płyty fundamentowej, której można w ogóle nie zagłębiać w gruncie. Rozwiązanie takie ma następujące zalety: roboty ziemne ograniczone są do usunięcia humusu, ułożenia i mechanicznego zagęszczenia warstwy drenażowej np. z żwiru; podwójnie zbrojona płyta fundamentowa grubości cm, ułożona na warstwie termoizolacyjnej ze styropianu grubości cm i podbudowie z zagęszczonego żwiru grubości cm jest na tyle wytrzymała i sztywna, że może być układana nawet na gruntach wysadzinowych; umożliwia wybudowanie domu na działce o wysokim poziomie wody gruntowej, a także na niejednorodnym gruncie o niewielkiej nośności; wyeliminowanie ścian fundamentowych; wyeliminowanie grzejników na ścianach i robót związanych z montażem tradycyjnej instalacji centralnego ogrzewania. Zarówno płyty fundamentowe, jak i podłogi na gruncie można ogrzewać tradycyjnymi instalacjami wodnymi zasilanymi kotłem na gaz, olej opałowy, czy pelety, a także pompą ciepła. Dokumentacja projektowa musi być oddzielnie wykonana dla każdego inwestora. Tylko wtedy bowiem fundament i system grzewczy można dostosować do istniejących warunków terenowych, układu pomieszczeń w budynku oraz wymagań inwestora. a izolacja termiczna cokołu o grubości 3 5 cm cieńsza od ocieplenia ścian, ale nie mniej niż 12 cm posadzka zaprawa klejowa warstwa podkładowa ze żwiru wylewka samopoziomująca fundamentowa płyta grzejna gr cm izolacja przeciwwilgociowa przewody grzewcze izolacja termiczna płyty grzejnej gr cm Płyta fundamentowa z ogrzewaniem wodnym (zasilanym np. pompą ciepła) (a) i powietrznym (b) b izolacja termiczna cokołu, o 3 5 cm cieńsza od ocieplenia ściany, nie mniej niż 15 cm cm warstwa podkładowa ze żwiru przewody instalacyjne ogrzewania powietrznego fundamentowa płyta grzewcza gr cm izolacja termiczna płyty grzewczej gr cm 13

10 W jakiej technologii najlepiej budować dom energooszczędny? Technologia ma drugorzędne znacznie nie tylko dla energooszczędności, ale też jedynie pośrednio wpływa na koszty. Jeśli ściany mają być warstwowe, to nonsensem jest szukać najtańszej technologii wykonania warstwy konstrukcyjnej, podobnie jak bez sensu jest szukać na nią możliwie najcieplejszego materiału konstrukcyjnego. Zarówno ostateczne koszty, jak i końcowa termoizolacyjność zależą do tego: ile damy tam gdzie trzeba izolacji termicznej, jak dokładnie ocieplimy mostki termiczne, czy nie przesadzimy z wielkością okien i czy nie pożałujemy pieniędzy na dobrą wentylację z rekuperatorem itp. Nie ma jednej najlepszej pod każdym względem technologii budowania domu energooszczędnego, świat wciąż poszukuje i ulepsza znane technologie. Należy więc korzystać ze sprawdzonych, dopracowanych w szczegółach technologii, które zdały egzamin z energooszczędności w zrealizowanych obiektach. Domy energooszczędne mogą być zatem zarówno murowane (ze ścianami dwu- lub trójwarstwowymi), jak i drewniane szkieletowe, gdyż taka konstrukcja ułatwia zastosowanie bardzo grubej izolacji termicznej. Dla energooszczędności budynku nie jest ważne, czy jego ściany zostaną zbudowane z betonu komórkowego, szczelina wentylacyjna izolacja termiczna ściany nośnej (styropian lub wełna mineralna) ściana osłonowa ściana nośna szlichta betonowa Schemat konstrukcji ściany trójwarstwowej izolacja przeciwwilgociowa styropian FS 20 ceramiki, keramzytobetonu, silikatów czy drewna. Ważne jest, by miały odpowiednie parametry cieplne (U ścian domu energooszczędnego powinno wynosić 0,25 [W/(m 2 K)]. Ściany trójwarstwowe. Uważane za najlepsze w domu energooszczędnym. Każda warstwa pełni w nich odrębną funkcję: warstwa nośna cm może być wykonana z różnych materiałów, np: pustaków ceramicznych MAX ze szczelinami ustawionymi prostopadle do długości ściany, z bloczków wapienno-piaskowych albo betonu komórkowego najcięższych odmian murowanych z wypełnianiem spoin pionowych. Warstwa nośna zapewnia wytrzymałość, szczelność, akumulacyjność cieplną oraz bardzo dobrą izolacyjność akustyczną; warstwa termoizolacyjna 20 cm ze styropianu lub wełny mineralnej: zapewnia odpowiednią izolacyjność cieplną przegrody oraz eliminuje mostki termiczne; warstwa osłonowa 8 12 cm z tynkiem lub bez: z cegieł klinkierowych, wapienno-piaskowych, betonowych lub ceramicznych; tynk nadaje elewacjom pożądany wygląd, a także trwałość; zwiększa też izolacyjność akustyczną ścian. Ściany dwuwarstwowe. Mogą mieć parametry termiczne ścian trójwarstwowych, ale mniejszą od nich grubość, są jednak nieco mniej trwałe, bo bardziej podatne na uszkodzenia mechaniczne. Ściany budowane w tej technologii składają się z dwóch warstw: warstwa nośna cm wykonana z takich samych materiałów jak w ścianach trójwarstwowych; fot. Archipelag, projekt Klementynka Energooszczędny projekt to przede wszystkim zwarta bryła budynku ściana nośna klej tynk Schemat konstrukcji ściany dwuwarstwowej izolacja termiczna ściany nośnej (styropian lub wełna mineralna) izolacja przeciwwilgociowa styropian szlichta betonowa 14

11 warstwa wykończeniowa (tynk tradycyjny, cienkowarstwowy lub oblicówka) Schemat konstrukcji ściany jednowarstwowej ściana nośna z ceramiki poryzowanej, betonu komórkowego lub keramzytobetonu warstwa termoizolacyjna 20 cm to zazwyczaj styropian lub wełna mineralna; ocieplenie najczęściej chronione jest przez tynk cienkowarstwowy na siatce z włókna szklanego. Ściany jednowarstwowe sprawdzą się najlepiej, jeśli wymuruje się je z: betonu komórkowego, ceramiki poryzowanej lub bloczków styropianowych wypełnionych na budowie betonem, także z pustaków keramzytowych, w których pustki powietrzne wypełnione są granulkami polistyrenowymi. Ściany jednowarstwowe wykonane np. z pustaków keramzytowych grubości cm mają współczynnik przenikania ciepła U = 0,19 [W/(m 2 K)]. Pogrubiona wewnętrzna warstwa keramzytobetonu poprawia akumulacyjność cieplną oraz umożliwia wieszanie ciężkich przedmiotów. Systemowe kształtki naroży, obrzeży otworów okiennych i drzwiowych, nadproży, wieńców ułatwiają wyeliminowanie mostków termicznych. Ściany szkieletowe elementem konstrukcyjnym w takiej ścianie jest drewniany lub stalowy ruszt. Od zewnątrz poszycie z płyt OSB, od wewnątrz płyty gipsowo-kartonowe. Przestrzeń pomiędzy elementami rusztu wypełnia wełna mineralna. Przed przenikaniem wiatru oraz kondensacją pary wodnej w przegrodzie zabezpieczają dwa rodzaje folii: paroszczelna (ułożona po wewnętrznej stronie wełny) i paroprzepuszczalna wiatroizolacyjna (pokrywająca poszycie z płyt OSB). ocieplenie z wełny mineralnej Schemat konstrukcji ściany szkieletowej wykończenie wewnętrzne z płyt g-k paroizolacja elementy szkieletu konstrukcyjnego siding folia paroprzepuszczalna poszycie z płyt OSB W jaki sposób można zmniejszyć straty ciepła przez okna? Można zastosować rolety zewnętrzne zamykane na noc: mogą one zmniejszyć straty ciepła przez okna nawet o 20%, warto więc zamontować je na wszystkich oknach, pod warunkiem, że będą rzeczywiście co wieczór zamykane. Aby tak było, niezbędne jest sterowanie elektroniczne ich zamykaniem i otwieraniem, a to dość kosztowne: co najmniej 500 zł w przeliczeniu na jedno okno. fot. BeClever fot. Dekorator fot. BeClever Rolety zewnętrzne zamontowane na wszystkich oknach mogą znacząco ograniczyć straty ciepła Schemat montażu rolet zewnętrznych w ścianie trójwarstwowej 15

12 Jak prawidłowo zakończyć ściany szczytowe i boczne na poddaszu, by uniknąć mostków cieplnych? Wykonawcy dość często zapominają o właściwym zakończeniu szczytów ścian poddasza, wyprowadzając mur równo z płaszczyzną krokwi dachowych. Mimo że ściana jest ocieplona z zewnątrz, to w płaszczyźnie pionowej nie ma żadnej izolacji cieplnej. Sprzyja to wykraplaniu się pary wodnej na styku ściany szczytowej ze skosem dachowym. Izolację cieplną w tym miejscu można wykonać w dwojaki sposób przez ułożenie pasków styropianu na wierzchu ściany szczytowej lub wymurowanie dwóch ostatnich warstw z materiału o dobrej izolacyjności cieplnej np. betonu komórkowego. Czasami muruje się też ściany szczytowe poniżej płaszczyzny krokwi i później wypełnia szczelinę wełną mineralną. Nie jest to dobry sposób, ponieważ uniemożliwia dobre zamocowanie ocieplenia zewnętrznego i utrudnia montaż podbitki. Podczas izolacji z pasków styropianu ściany szczytowe wyprowadza się na wysokość ok. 10 cm poniżej górnej płaszczyzny krokwi i wyrównuje skosy zaprawą, a następnie przykleja pasy styropianu o szerokości odpowiadającej grubości muru. Wymurowanie ostatnich warstw ściany szczytowej z bloczków betonu komórkowego odmiany 400 nie zapewnia tak dobrej ciepłochronności jak izolacja styropianowa, ale materiał łatwo dopasowuje się do skosu dachowego można go przycinać piłą. styropian wyrównanie zaprawą Izolację cieplną na zakończeniu ścian szczytowych można wykonać przez ułożenie pasków styropianu W jaki sposób ułożyć warstwy pokrycia dachowego (nachylenie 12 ), by mieć możliwość późniejszego docieplenia? Dach o nachyleniu 12 stopni wymaga ułożenia szczelnego pokrycia, więc trzeba będzie ułożyć pełne deskowanie i papę. Na takim dachu można zamontować drugie pokrycie z blachodachówki, która będzie pełniła funkcję ochronną i dekoracyjną. Jeśli chcemy przystosować dach do późniejszego ocieplenia, to trzeba ułożyć bezpośrednio na krokwiach folię o wysokiej paroprzepuszczalności, która umożliwi odprowadzenie pary wodnej z warstwy ociepleniowej. Na folii wzdłuż krokwi należy zamontować listwy dystansowe o grubości 2,5 3 cm, które utworzą pustkę wentylacyjną pod deskowaniem. Do listew przybija się deski lub płytę OSB stanowiącą podkład pod pokrycie papowe. Wzdłuż kalenicy należy pozostawić szczelinę w deskowaniu o szerokości 4 5 cm, która umożliwi cyrkulację powietrza pod folią paroprzepuszczalną. Pokrycie papowe można ewentualnie wykonać jako jednowarstwowe z papy podkładowej termozgrzewalnej. Po ułożeniu blachodachówki papa nie będzie narażona na bezpośrednie oddziaływanie warunków atmosferycznych. Ułożenie blachodachówki na takim podkładzie wymaga zamocowania kotrłat wzdłuż pochylenia dachowego, a na nich łat montażowych umożliwiających zamontowanie blachodachówki. W kalenicy należy zamontować gąsiory z wkładką wentylacyjną. Zapewni to przewietrzanie przestrzeni pod i nad deskowaniem. listwa dystansowa blachodachówka papa płyta OSB Na dachu o nachyleniu 12 oprócz deskowania i papy można ułożyć blachodachówkę, która dodatkowo ochroni poszycie folia wysokoparoprzepuszczalna 16

13 Na ile różnica w lepszej izolacyjności okien przekłada się na oszczędność energii w ciągu sezonu grzewczego? Określenie rzeczywistych korzyści z zastosowania oszklenia o wyższej ciepłochronności nie jest łatwe, gdyż w znacznym stopniu zależą one od warunków atmosferycznych panujących w sezonie grzewczym. Niemniej w przybliżeniu można sprawdzić, czy taka inwestycja będzie opłacalna, przyjmując przeciętne warunki pogodowe. Trzeba też pamiętać, że oszklenie ma tylko częściowy wpływ na ciepłochłonność całego okna, gdyż zależy ona także od materiału i ciepłochłonności ram okiennych i proporcji powierzchni przenikania ciepłą przez oszklenie i profile okienne. W praktyce okna z oszkleniem o przenikalności cieplnej 1,1 W/(m 2 K) charakteryzują się U na poziomie 1,3 1,4 W/(m 2 K), natomiast z oszkleniem o przenikalności 0,9 W/(m 2 K) całe okno osiąga wartości o 0,1 0,15 W/(m 2 K) lepsze niż z szybami standardowymi. Przyjmując, że różnica w ciepłochronności tych dwóch rodzajów okien wyniesie 0,15 W/(m 2 K) możemy obliczyć jaka będzie różnica strat energii cieplnej. Przeciętny wskaźnik określający średnią różnicę temperatury zewnętrznej i wewnętrznej i czas trwania sezonu grzewczego, nazywany wskaźnikiem stopniogodzin, wynosi dla Polski centralnej ok K h (15 K 200 dni 24 h), w innych regionach kraju różni się w granicach 20%. Po pomnożeniu tego wskaźnika przez różnice przenikalności cieplnej okien oraz ich powierzchnię uzyskamy wielkość potencjalnych oszczędności energii w ciągu roku. W przypadku, gdy powierzchnia okien wynosi około 25 m 2 : K h 0,15 W/m 2 K 25 m 2 = 270 kwh. Opłacalność zamontowania okien o wyższej ciepłochronności zależy od kosztów pozyskania energii do ogrzewania i oczywiście wydatków na ich zakup. Przy wykorzystaniu tradycyjnych źródeł ciepła (węgiel, gaz ziemny, olej opałowy) przeciętny koszt pozyskania energii wynosi 0,2 0,3 zł/kwh, zatem spodziewane oszczędności wyniosą zł rocznie. Porównując te wartości z różnicą w cenie zakupu okien o różnej ciepłochronności, możemy określić na ile taka inwestycja będzie opłacalna. Bardziej energooszczędne okna często mają potrójne oszklenie i wkładki izolacyjne w profilach. Zawsze pytajmy o izolacyjność całego okna, a nie samej szyby fot. Oknoplast Czy można wykorzystać i zatrzymać w domu ciepło promieniowania słonecznego? domach murowanych ściany, podłoga i strop są akumulatorami znacznych ilości ciepła. Szczególne znaczenie pod tym względem fot. Wienerberger W może mieć ściana wewnętrzna naprzeciwko najbardziej przeszklonej południowej elewacji. Najlepiej więc, jeśli ściana ta będzie zbudowana z materiałów dobrze akumulujących ciepło, takich jak: pełna cegła, beton lub kamień. Jeśli będzie miała odpowiednią grubość, tj cm, to nagrzana przez słońce będzie emitować zmagazynowane w niej ciepło nawet przez kilka godzin. Najlepiej więc, jeśli projektant umieści w takim miejscu ścianę nośną, która ma z natury rzeczy odpowiednią masę, bo wtedy nie trzeba będzie ponosić dodatkowych kosztów na zwiększanie akumulacyjności elementów budynku od strony eksponowanej na słońce. Zdolność ściany akumulacyjnej do pochłaniania promieniowania można zwiększyć a (nawet o 75% w stosunku do ściany białej) przez pomalowanie jej na ciemny kolor. Pozostałe powierzchnie w pomieszczeniu powinny być jak najjaśniejsze, aby odbijały i rozpraszały światło. Do zwiększenia akumulacji ciepła przyczynić się może również obudowa kominka, pod warunkiem, że będzie umieszczony naprzeciwko okna, przez które wpada najwięcej promieni słonecznych. b Ściana zbudowana z pełnych cegieł klinkierowych (a) lub kamienia naturalnego (b) bardzo dobrze akumuluje ciepło fot. CNMP 17

14 Co to jest mostek termiczny? Mostek termiczny (inaczej cieplny) to fragment przegrody zewnętrznej budynku charakteryzujący się znacznie gorszą izolacyjnością termiczną niż sąsiadujące z nim elementy budowlane. W domach energooszczędnych za mostki termiczne można uważać wszystkie miejsca, w których współczynnik U przenikania ciepła przekracza wartość 0,30 [W/(m 2 K)]. Mostki termiczne powodują znaczne straty ciepła wskutek miejscowego wychłodzenia przegród budowlanych. W takich miejscach dochodzi często do wykraplania się pary wodnej i zawilgocenia materiałów izolacyjnych i konstrukcyjnych, a nawet rozwoju grzybów i pleśni. Przyczyną tego są najczęściej błędy projektowe i wykonawcze. Mostki mogą zwiększać zapotrzebowanie domu na ciepło nawet o 20%, a zatem znacznie podnosić koszty ogrzewania domu. Jakie miejsca budynku należy uważać za potencjalne mostki termiczne? Są to przede wszystkim węzły konstrukcyjne oraz wszelkie połączenia materiałów w przegrodach zewnętrznych, a zatem: połączenia podłogi na gruncie ze ścianą fundamentową; połączenia płyty fundamentowej ze ścianą zewnętrzną; wieńce stropowe (połączenie stropów ze ścianami zewnętrznymi); miejsca osadzenia okien i drzwi; połączenie dachu ze ścianą kolankową; miejsca osadzenia płyt balkonowych; miejsca osadzenia w przegrodach zewnętrznych konstrukcji wsporczych, np: podciągów, wsporników do mocowania anten satelitarnych, balustrad stalowych, a nawet aluminiowych listew startowych stosowanych w metodzie lekkiej mokrej. ścianka szczytowa pod podbitką dachową nadproże kosze dachowe mostki punktowe to mocowania balustrad, daszków lukarny płyta balkonowa połączona ze stropem żelbetowym nieocieplone ściany fundamentowe Im bardziej zróżnicowana bryła domu i więcej elementów ją urozmaicających, tym trudniej prawidłowo ją ocieplić i trudniej uniknąć mostków termicznych połączenie schodów zewnętrznych ze ścianą domu ościeżnice okien i drzwi połączenie izolacji ścian i dachu Czy jest jakaś ogólna zasada zapobiegania tworzeniu się mostków termicznych? Tak zasada jest bardzo prosta, choć nie wszędzie łatwo ją zastosować: zachować ciągłość izolacji cieplnej ułożonej po zewnętrznej stronie przegród budowlanych. Oprócz tej zasady powinno się stosować technologie i rozwiązania techniczne ograniczające możliwości wystąpienia mostków termicznych. Szczególnie narażona na występowanie mostków termicznych jest ściana jednowarstwowa. Mogą się nimi okazać wszystkie niedokładnie wypełnione połączenia pustaków czy ukruszone bloczki oraz wieńce i nadproża. Dlatego też warto uważnie śledzić budowę każdej ściany, a przed otynkowaniem wszelkie ubytki wypełnić zaprawą termoizolacyjną. Szczególną uwagę należy zwrócić na właściwy montaż stolarki okiennej i drzwiowej i prawidłowe ocieplenie miejsc jej osadzenia. Równie istotne są miejsca wprowadzenia do budynku przyłączy, szczególnie tych prowadzonych nad terenem. Ściana jednowarstwowa, aby nie miała mostków termicznych, musi być wykonana z nieuszkodzonych bloczków warstwa wykończeniowa (tynk tradycyjny, cienkowarstwowy lub oblicówka) ściana nośna z ceramiki poryzowanej, betonu komórkowego lub keramzytobetonu 18

15 Czy można zbadać izolacyjność cieplną ścian istniejącego domu i znaleźć w nim ewentualne mostki termiczne? Można w tym celu wykonać termogramy, czyli zdjęcia kamerą termowizyjną, na których widoczne będą miejsca zwiększonych strat ciepła. Takie badanie służy jako kontrola wykonywanych robót, m.in.: poprawności i szczelności ułożenia izolacji termicznej, np. ciągłości przyklejenia płyt styropianowych; grubości ocieplenia (badanie uwidoczni różnice w tym względzie na powierzchni przegród zewnętrznych); ciągłości izolacyjności cieplnej wieńców. a b fot. Komel Komu można zlecić badania termowizyjne budynku i ile one kosztują? Jest wiele firm, które przyjmują zlecenia na badania termowizyjne. Ceny kamer termowizyjnych w ostatnich latach znacznie spadły i nawet niektórych samodzielnych audytorów energetycznych stać na ich zakup. Wykonawców takich badań można więc szukać w następujących miejscach: wyższe uczelnie techniczne; fundacje poszanowania energii; firmy certyfikujące oraz wykonujące audyty energetyczne budynków; lokalne agencje energetyczne. Zdjęcia termowizyjne powinny być poddane profesjonalnej analizie, która wymaga wiedzy i doświadczenia. Dlatego wykonawcy badania termowizyjnego nie należy wybierać, kierując się tylko ceną takiej usługi. Należy również wziąć pod uwagę: doświadczenie operatora; dokładność sprzętu; formę raportu i analizę wyników badań (warto upewnić się, czy raport będzie zawierał jednoznaczne wnioski i zalecenia naprawy wad technologicznych lub projektowych). Jeśli takie wady zostaną wykryte, będzie to podstawa do dochodzenia swych praw u projektanta lub wytwórcy wadliwego materiału. Koszty kompleksowego badania termowizyjnego zaczynają się od tysiąca złotych i zależą od liczby zdjęć (zazwyczaj wykonuje się ich 50 80), wielkości budynku oraz formy i szczegółowości raportu. fot. Rockwool W jaki sposób można zlikwidować istniejące mostki termiczne? Eliminacja istniejących mostków cieplnych jest często bardzo skomplikowana i wymaga zawsze indywidualnego podejścia. Zwykle podejmuje się następujące działania: mostki w miejscach nadproży docieplenie ościeża (zmniejszając nieco światło otworu), tak aby ocieplenie nachodziło na ramy okienne i drzwiowe; mostki w miejscach łączenia izolacji termicznej stropów, dachów i stropodachów uzupełnienie izolacji z zachowaniem jej ciągłości; niedocieplony cokół ułożenie izolacji na ścianach piwnicy od strony wewnętrznej i zewnętrznej na wysokości cm, tak aby izolacje te połączyć z izolacją ściany zewnętrznej i stropu; przemarzanie w okolicy balkonów zdemontowanie tradycyjnych balkonów i zastąpienie ich konstrukcjami samonośnymi; niedokładności w ociepleniu poddasza (obłamane naroża płyt, duże odstępy między płytami) wypełnienie niedocieplonych miejsc np. wełną granulowaną i ew. dołożenie dodatkowej warstwy izolacji; przemarzanie ścian wzdłuż gzymsów usunięcie gzymsów i zastąpienie ich kształtkami z materiału izolacyjnego; przemarzanie ścian attykowych fachowe ich docieplenie; przemarzanie popękanych ścian zlikwidowanie spękań i dużych rys na elewacji, zachowanie ciągłości izolacji wszystkich przegród. fot. Wienerberger c Obrazy termowizyjne ścian zewnętrznych budynku. Pomarańczowo-żółty kolor nad parterem i nad piętrem (a) wskazuje, że wieniec ma znacznie mniejszą izolacyjność niż reszta ściany; nad oknami w piwnicy świadczy o nieprawidłowym ich osadzeniu (b); a nad narożem ściany piwnicy o niewłaściwym ociepleniu (c) Badania termowizyjne wykonuje się zwykle nocą i w zimie. W domu musi być włączone ogrzewanie, a temperatura na zewnątrz poniżej 4 C Prawidłowo ocieplone nadproże zabezpiecza przed powstawaniem mostków termicznych 19

16 Czy można zbudować dom bez mostków termicznych? Nie, bo nawet w domu z bardzo grubymi warstwami izolacji termicznej i starannie ocieplonymi miejscami newralgicznymi zawsze zostają miejsca słabiej ocieplone, przez które ciepło będzie uchodzić łatwiej niż przez resztę powierzchni przegród. Świadczą o tym zdjęcia termowizyjne: nawet bardzo dobrze ocieplone budynki nie mają na nich nigdy jednolitej barwy na każdym widać mostki termiczne, choć w ogólnym bilansie cieplnym takiego budynku mają one mniejsze znaczenie (w bardzo dobrze ocieplonym domu przez mostki cieplne ucieka nie więcej niż 1% ciepła). Dążenie do ograniczenia do minimum liczby i powierzchni mostków jest jednak ze wszech miar celowe. Większość słabych pod względem termicznym miejsc w ścianach to te, w których nie da się w prosty sposób zapewnić ciągłości ocieplenia. Aby ograniczyć zasięg i liczbę mostków termicznych, trzeba często modyfikować architekturę budynku, jego konstrukcję i technologię budowy. W budynkach murowanych najłatwiej zapobiegać pojawianiu się mostków w ścianach dwu- i trójwarstwowych. W ścianach jednowarstwowych jest to znacznie trudniejsze, bo wymagają one bardzo precyzyjnego wykonawstwa. Uwaga! Nie można mieszać technologii wykonywania murów, a zatem przenosić rozwiązań systemowych z jednej technologii na drugą. Na przykład nadproże, które eliminuje mostek w ścianie ceramicznej, nie wyeliminuje mostka w ścianie z kształtek ze styropianu. W budynkach szkieletowych powstają głównie liniowe mostki termiczne w miejscach elementów szkieletu, gdyż drewno ma gorsze właściwości termoizolacyjne niż wypełniająca szkielet wełna mineralna. Ich powstawaniu zapobiega się przez zastosowanie dwuwarstwowego rusztu do układania ocieplenia: jedną warstwę mocuje się poprzecznie do drugiej i układa w każdej warstwie rusztu osobną warstwę ocieplenia: tak, aby wierzchnia warstwa izolacji pokrywała elementy rusztu warstwy spodniej. Znacznie łatwiej zapobiec ucieczkom ciepła w technologii szkieletu drewnianego niż stalowego, ponieważ przewodność cieplna stali jest znacznie większa niż drewna. Teoretycznie budynkiem bez mostków powinien być dom pasywny, ale i tu w praktyce znajdziemy miejsca o znacznie gorszej termoizolacyjności. Dlatego mostki termiczne należy eliminować przy użyciu rozwiązań, które są nie tylko skuteczne i względnie łatwe w zastosowaniu, ale też w ogólnym rozrachunku efektywne ekonomicznie. Na przykład rolety zewnętrzne zamontowane nad oknami wprowadzają dodatkowe mostki termiczne w miejscach zainstalowania rolokaset, ale zyski związane ze zmniejszeniem przenikalności cieplnej tak chronionych okien (zimą rolety zmniejszają zapotrzebowanie budynku na ciepło, latem redukują zużycie energii na chłodzenie pomieszczeń) z nadwyżką pokryją straty ciepła przez utworzone w miejscach rolokaset mostki termiczne. fot. Adams Rolety zewnętrzne zamontowane nad oknami ograniczają zimą zapotrzebowanie budynku na ciepło, a latem zużycie energii na chłodzenie pomieszczeń Czy rodzaj materiału termoizolacyjnego ma wpływ na powstawanie mostków termicznych? Rodzaj ocieplenia nie ma bezpośredniego wpływu na powstanie mostków termicznych. Jednak sposób i technologia wykorzystania materiału termoizolacyjnego, a nawet sposób jego magazynowania mogą powodować powstawanie mostków termicznych. Należy więc pamiętać o spełnieniu wymienionych warunków: wełna mineralna nie może być zawilgocona, ponieważ wilgoć pogarsza jej właściwości cieplne; układ włókien w płytach wełny powinien być właściwie dobrany w zależności od miejsca ułożenia płyt; styropian powinien być sezonowany najlepiej przez okres dwóch miesięcy od wyprodukowania. W tym czasie występuje tzw. skurcz wtórny płyt, spowodowany uwalnianiem się pentanu z pęcherzyków styropianu. Gdyby nastąpił on po przyklejeniu płyt do ściany, mógłby doprowadzić do powstania pęknięć powodujących ewidentne mostki termiczne; niedopuszczalne jest też stosowanie płyt uszkodzonych, z obłamanymi narożnikami; płyty izolacyjne powinny być układane ściśle. Duże szczeliny między płytami trzeba uzupełnić wkładkami z materiału termoizolacyjnego lub pianką poliuretanową. Jeśli izolacja termiczna układana jest w dwóch warstwach, muszą one do siebie szczelnie przylegać; styropianu nie można łączyć z materiałami zawierającymi rozpuszczalniki organiczne. Największy wpływ na ograniczenie mostków termicznych ma fachowe wykonawstwo i staranny montaż materiału izolacyjnego fot. Rockwool fot. Termo Organika 20

17 Czy to prawda, że w domu energooszczędnym trzeba zrezygnować z balkonów? Najbardziej popularną konstrukcją balkonów jest wspornikowa płyta żelbetowa. Jednak jest ona bardzo trudnym do ocieplenia mostkiem termicznym, którego wpływ można odczuć nawet w odległości 1 m od drzwi balkonowych, stąpając zimą boso po posadzce. Oddziaływanie takiego mostka jest porównywalne z okradaniem wnętrza z ciepła przez nieocieplony odcinek ściany zewnętrznej długości 4 6 m (to często połowa szerokości budynku). Sposobem na ten rozległy mostek jest ocieplenie płyty balkonowej przynajmniej 12-centymetrową warstwą styropianu lub polistyrenu ekstrudowanego. Izolacja termiczna musiałaby się znaleźć zarówno na wierzchu, jak i pod spodem płyty, a także na jej brzegach. Zatem kłopot jest spory, a wynikiem tej staranności jest wyraźna i często niekorzystna zmiana elewacji, gdyż należycie ocieplona płyta balkonowa uzyskuje grubość około 40 cm. Nawet w tak ocieplonej płycie balkonowej zostaną mostki termiczne w miejscach mocowania słupków balustrady. Jak z tego wynika, w domu energooszczędnym rzeczywiście lepiej zrezygnować z balkonów, a jeśli ktoś koniecznie chce mieć balkon, powinien prosić projektanta o zastosowanie konstrukcji samonośnej, całkowicie oddylatowanej od budynku, to znaczy płyty balkonowej podpartej na niezależnych słupach przystawionych do ściany. Konstrukcja takiego balkonu może być dowolna, na przykład stalowa, żelbetowa lub drewniana C wspornikowa płyta balkonowa 2 7 C 8 12 C wychłodzona ściana w obrębie płyty balkonowej strop żelbetowy 20 C woda wykraplająca się na suficie w miejscu mostka termicznego Wspornikowa płyta balkonowa to ogromny mostek termiczny, dlatego takiej konstrukcji nie należy stosować w domach energooszczędnych Jak zapobiec tworzeniu się mostków w miejscu osadzenia elementów wsporczych przechodzących przez warstwy przegród budynku? Wszelkie elementy konstrukcyjne, przenikające przez warstwy termoizolacyjne są potencjalnymi mostkami termicznymi. Dotyczy to nie tylko stalowych balustrad, wsporników anten i daszków, ale nawet takich elementów jak aluminiowe listwy startowe używanych w metodzie lekkiej mokrej i łączniki metalowe do mocowania ocieplenia. Jeśli jest to możliwe, zasięg mostków termicznych można znacznie zniwelować przez zmianę sposobu mocowania lub zmianę samego elementu konstrukcyjnego np. ze stalowego na drewniany, albo zastosować elementy pośrednie o znacznie lepszej termoizolacyjności. Mogą to być na przykład klocki drewniane lub kawałki grubej wodoodpornej sklejki przykręcone do ściany na podkładce ze szkła piankowego lub twardego polistyrenu ekstrudowanego. Do takich drewnianych elementów podkładowych można już przykręcać inne konstrukcje np. stalowe. Dzięki temu straty ciepła z punktowych mostków termicznych można zredukować do minimum. balkon o konstrukcji drewnianej 20 C strop żelbetowy jego temperatura jest prawie stała -20 C ocieplony wieniec nie ma wpływu na rozkład temperatury w ścianie zewnętrznej W domach energooszczędnych jedynym słusznym rozwiązaniem jest konstrukcja balkonu niezwiązana z budynkiem drewniana podkładka Mostek termiczny powstający w miejscu zamocowania anteny satelitarnej można zminimalizować, mocując element konstrukcyjny np. na podkładce z drewnianego klocka 21

18 Czy w każdym domu energooszczędnym powinna być instalacja solarna? Korzystanie z niekonwencjonalnych źródeł ciepła jest racjonalne wówczas, gdy dom jest zbudowany w sposób ograniczający do minimum straty ciepła, to znaczy ma wentylację mechaniczną z odzyskiem ciepła i jest bardzo dobrze ocieplony, wtedy bowiem jego zapotrzebowanie na energię jest niewielkie. W domu budowanym tradycyjnie, w którym straty ciepła mogą fot. Hewalex być nawet kilkakrotnie wyższe, dla ich pokrycia trzeba by zainstalować tak znaczną liczbę kolektorów, że byłoby to nieopłacalne. Zastosowanie kolektorów, podobnie jak innych kosztownych inwestycyjnie urządzeń umożliwiających korzystanie z odnawialnych źródeł energii, jest tym bardziej opłacalne, im mniejsze jest zapotrzebowanie budynku na energię, a więc im bardziej energooszczędny jest budynek. Ogrzewanie budynków pochłania w Polsce tyle samo energii, ile zużywa cały przemysł, czyli prawie 30%. Korzystanie z konwencjonalnych źródeł ciepła przyczynia się do degradacji środowiska, czemu winne są spaliny, które powstają w każdym procesie spalania. Dlatego ograniczając zapotrzebowanie budynków na energię z konwencjonalnych źródeł, chronimy środowisko. Nie wszystkie wydatki z tym związane zwracają się równie szybko: o ile dodatkowe (ponad wymagania normowe) ocieplenie domu zwraca się już w pierwszych latach jego eksploatacji, to na zwrot kosztów instalacji z kolektorami słonecznymi trzeba czekać kilkanaście lat. Mimo to powstaje coraz więcej domów z kolektorami: w domach energooszczędnych decyzje te są najbardziej racjonalne. Niezależnie od wynikających z tego przyszłych korzyści ekonomicznych dla ich właścicieli (nawet jeśli będą one dość odległe w czasie), zainstalowanie kolektorów jest działaniem na rzecz ochrony środowiska naturalnego. Im budynek jest bardziej energooszczędny, tym inwestowanie w ekologiczne źródła ciepła jest bardziej opłacalne Kiedy warto zastosować kolektory słoneczne? Polsce kolektory nie mogą zastąpić konwencjonalnego ogrzewania centralnego: W jest u nas na to za mało słońca w miesiącach zimowych, dużo mniej niż na przykład w Austrii. Nawet latem zdarzają się dni z całkowitym zachmurzeniem, kolektory nie mogą więc też całkowicie rozwiązać problemu podgrzewania wody użytkowej. Mogą je jednak wspomóc, i to w dużym stopniu. Największą barierą w stosowaniu kolektorów jest koszt urządzeń i długi czas ich amortyzacji. Opłacalność inwestycji jest większa, gdy dostaniemy do niej dopłatę lub niskooprocentowany kredyt. O możliwościach uzyskania wsparcia finansowego piszemy w odpowiedzi na 24 stronie. Czas zwrotu kosztów inwestycji w kolektory słoneczne, a więc opłacalność ich zastosowania, zależy od kosztów energii konwencjonalnej potrzebnej do eksploatacji budynku. Im jest ona droższa, tym bardziej opłaca się inwestować w kolektory, i w tym krótszym czasie ich koszt się zwróci. Zainstalowanie kolektorów najbardziej opłaca się w domach ogrzewanych wyłącznie prądem lub paliwem stałym. W pierwszej grupie o opłacalności decyduje cena energii elektrycznej. W drugiej koszty ogrzewania są wprawdzie niskie, ale latem problematyczne jest ogrzewanie ciepłej wody użytkowej część kotłów ma bowiem niższą sprawność przy ogrzewaniu wyłącznie c.w.u., a we wszystkich (nawet tych z podajnikiem) pozostaje problem uzupełniania opału, składowania go i czyszczenia kotła. Kolektory są opłacalne w domach, w których mieszkają duże rodziny, bo im większe jest zużycie wody, tym bardziej ekonomiczne okazują się kolektory. Warto zamontować je w domach energooszczędnych, w których korzysta się z wanny z hydromasażem lub basenu (kolektory znacznie obniżą koszty podgrzewania wody). Montaż instalacji solarnej to jednorazowa inwestycja, która choć niemała (koszt zakupu z montażem kolektorów dla czteroosobowej rodziny to min. 12 tys. zł) stanowi mały procent kosztów budowy całego domu. Ale ponieważ w perspektywie najbliższych lat trudno przewidzieć ceny konwencjonalnych źródeł energii, a energia słoneczna choć wymaga dość kosztownej instalacji zawsze będzie darmowa, wyposażenie domowej instalacji w kolektory jest zawsze warte rozważenia. 22

19 Jak działa kolektor słoneczny? Kolektor pobiera energię z promieniowania słonecznego i (najczęściej) przekazuje ją do instalacji przygotowującej ciepłą wodę użytkową za pośrednictwem ogrzewanego słońcem absorbera. Jest to płyta (pokryta cienką warstwą niklu, czarnego chromu lub innego związku chemicznego) o wysokim współczynniku pochłaniania promieniowania słonecznego i niskim współczynniku emisji promieniowania cieplnego, z kanałami, przez które przepływa czynnik grzewczy. Płyta absorbera pochłania promieniowanie słoneczne i zamienia je w ciepło. Skuteczność pochłaniania zależy od rodzaju absorbera. Najczęściej absorber wykonany jest z miedzi pokrytej powłoką z czarnego chromu (skuteczność 70%). Skuteczniejszy jest tzw. absorber selektywny wykonany w wyniku galwanicznego nałożenia tlenków tytanu pochłaniający 95% promieniowania. Od absorbera ogrzewa się czynnik grzewczy (może to być woda lub płyn niezamarzający), który przepływa przez kolektor. Ogrzany płyn przepływa do zasobnika i przez wymiennik oddaje ciepło znajdującej się w zasobniku wodzie użytkowej, po czym, ochłodzony, wpływa z powrotem do kolektora. Jakie kolektory stosuje się w domach jednorodzinnych? Są to dwa rodzaje kolektorów: płaskie: niepróżniowe i próżniowe; rurowe: próżniowe z przepływem bezpośrednim czynnika roboczego, z rurkami cieplnymi i ze zwierciadłem parabolicznym. fot. Wolf Kolektor pobiera energię z promieniowania słonecznego: bezpośredniego, rozproszonego i odbitego, a następnie przekazuje ją do instalacji przygotowującej ciepłą wodę użytkową Kolektor płaski Jak są zbudowane kolektory płaskie? Kolektory płaskie niepróżniowe z zewnątrz pokryte są specjalną szybą, pod którą znajduje się absorber płyta pokryta substancją pochłaniającą promieniowanie słoneczne: czarnym niklem, czarnym chromem, czarną miedzią lub tlenkiem tytanu (czasami absorbery pokrywa się czarnym lakierem, ale straty ciepła przez wypromieniowanie są wtedy większe). Do warstwy absorbera przylegają rurki, przez które przepływa czynnik roboczy woda lub roztwór glikolu); odbiera on ciepło od nagrzanego absorbera i oddaje je w wymienniku ciepła. Rama kolektora wykonana jest z włókna szklanego lub aluminium, a tylna ściana z blachy stalowej z powłoką aluminiowo-cynkową. Między tylną ścianą a absorberem znajduje się izolacja cieplna: najczęściej wełna mineralna lub pianka poliuretanowa, która zapobiega ucieczce ciepła pozyskanego przez kolektor. Kolektory płaskie próżniowe różnią się od poprzednich tym, że wokół absorbera wytworzona jest próżnia (w płaskich zwykłych jest powietrze). Działają wydajniej niż zwykłe kolektory płaskie, ponieważ mniejsze są w nich straty ciepła. Ich elementy wolniej korodują, bo we wnętrzu takich kolektorów nie wytwarza się para wodna. Są droższe niż kolektory płaskie niepróżniowe i niestety z czasem się rozszczelniają: wtedy trzeba ponownie wytwarzać w nich próżnię. szyba izolacja cieplna rurki, przez które płynie czynnik roboczy tylna ściana Przekrój kolektora płaskiego absorber kątownik rama kolektora 23

20 Jak są zbudowane kolektory rurowe? Są to kolektory próżniowe, w których absorber jest umieszczony w rurce próżniowej: dzięki temu jest izolowany od otoczenia, co ogranicza ucieczkę ciepła na zewnątrz. Tak działające kolektory pozyskują więcej ciepła niż płaskie. Najpopularniejsze są trzy niżej omówione rodzaje: z przepływem bezpośrednim czynnika roboczego mają dwie rurki zamontowane współosiowo wewnątrz szklanej rury próżniowej; wewnętrzną wpływa do absorbera zimny czynnik roboczy, zewnętrzną wraca do instalacji czynnik ogrzany; czynnik roboczy ogrzewa się od absorbera i zewnętrzną rurą płynie do instalacji próżnia wewnętrzna rura, przez którą przepływa zimny czynnik roboczy szklana rurka próżniowa Przekrój rury kolektora próżniowego z bezpośrednim przepływem czynnika roboczego absorber kondensator rurki cieplnej miedziana rurka cieplna czynnik roboczy absorber Przekrój rury kolektora z rurkami cieplnymi szklana rura próżniowa próżnia z rurkami cieplnymi energia promieniowania słonecznego odbierana jest z absorbera w czasie odparowywania cieczy, która znajduje się w rurce. Jest to ciecz, która paruje w niskiej temperaturze, na przykład alkohol. Żeby łatwo cyrkulowała w rurce cieplnej, kolektor musi być nachylony pod kątem min. 20. Kolektory te mają wyższą sprawność niż kolektory z bezpośrednim przepływem czynnika roboczego. Podstawową zaletą układu rur próżniowych o przepływie pośrednim jest możliwość demontażu pojedynczego układu (na przykład podczas prac serwisowych) bez wyłączania zatrzymywania całej instalacji; z parabolicznym zwierciadłem CPC (z ang. Compound Parabolic Concentrator). Składają się z luster, za pomocą których promieniowanie słoneczne jest skupiane wewnątrz kolektora jak w soczewce i kierowane na rurę z czynnikiem roboczym. Kształt zwierciadła zwiększa zdolność absorbowania promieniowania rozproszonego przez chmury, a także promieniowania bezpośredniego docierającego do kolektora pod niekorzystnym kątem. W kolektorach tych można uzyskać bardzo wysoką temperaturę czynnika grzewczego, dzięki czemu mają one najwyższą sprawność, chociaż nie wymagają ustawiania każdej rury w kierunku słońca. Dopuszczalne jest odchylenie usytuowania domu od kierunku południowego może być on ustawiony bardziej na wschód lub zachód, a sprawność kolektora i tak będzie wysoka. szklana rura próżniowa rurki, przez które płynie czynnik roboczy Kolektor z parabolicznym zwierciadłem CPC absorber zwierciadło CPC Co to jest sprawność cieplna kolektora? Sprawność cieplną kolektora to stosunek ciepła odebranego przez przepływający przez kolektor czynnik roboczy do energii promieniowania docierającego do jego górnej powierzchni. Wartość ta, wyrażana w procentach, służy do określania możliwości absorpcyjnych kolektora i ilości wytworzonego ciepła oddanego do czynnika grzewczego. Kolektory stosowane w domach jednorodzinnych powinny mieć sprawność 70 95%. Sprawność cieplna kolektora spada wraz ze wzrostem różnicy temperatury pomiędzy czynnikiem roboczym a otoczeniem fot. Solar Shop Czym różnią się kolektory próżniowe od niepróżniowych? Wkolektorach próżniowych absorber odizolowany jest próżnią od otoczenia, dzięki temu wypromieniowuje mniej energii, a w efekcie więcej jej pozyskuje, aniżeli jego odpowiednik w kolektorze niepróżniowym. Ponadto absorber próżniowy szybciej się nagrzewa w chłodne dni, nawet zimą, gdy niebo jest zachmurzone, ponieważ nie traci energii na nagrzanie powietrza znajdującego się pomiędzy szybą a absorberem, jak to się dzieje w kolektorze niepróżniowym. 24

Przykłady rozwiązań konstrukcyjnych. Przykłady rozwiązań konstrukcyjnych

Przykłady rozwiązań konstrukcyjnych. Przykłady rozwiązań konstrukcyjnych Przykłady rozwiązań konstrukcyjnych Przykłady rozwiązań konstrukcyjnych 0 Przykłady rozwiązań konstrukcyjnych 0.0 Przykłady rozwiązań konstrukcyjnych Ściany zewnętrzne 0. Ściany wewnętrzne 0. Słupy żelbetowe

Bardziej szczegółowo

Beton komórkowy. katalog produktów

Beton komórkowy. katalog produktów Beton komórkowy katalog produktów Beton komórkowy Termobet Bloczki z betonu komórkowego Termobet produkowane są z surowców naturalnych: piasku, Asortyment wapna, wody, cementu i gipsu. Surowce te nadają

Bardziej szczegółowo

Zestawienie materiałów do budowy domu jednorodzinnego GL 385 WILLA MARION

Zestawienie materiałów do budowy domu jednorodzinnego GL 385 WILLA MARION Zestawienie materiałów do budowy domu jednorodzinnego GL 385 WILLA MARION Lp Opis robót Jedn. Ilość Opis elementów budynku miary jedn. 1. Roboty ziemne 1 Zdjęcie ziemi urodzajnej gr. 15 cm m2 172,85 2

Bardziej szczegółowo

Zestawienie materiałów do budowy domu jednorodzinnego GL 299 PERŁA

Zestawienie materiałów do budowy domu jednorodzinnego GL 299 PERŁA Zestawienie materiałów do budowy domu jednorodzinnego GL 299 PERŁA Lp Opis robót Jedn. Ilość Opis elementów budynku miary jedn. 1. Roboty ziemne 1 Zdjęcie ziemi urodzajnej gr. 15 cm m2 169,85 2 Wykopy

Bardziej szczegółowo

H-Block Izolacyjna Płyta Konstrukcyjna Spis treści

H-Block Izolacyjna Płyta Konstrukcyjna Spis treści H-Block H-Block Izolacyjna Płyta Konstrukcyjna Spis treści Idea produktu... 3 Warianty płyty H-Block... 4 Zastosowanie Izolacyjnych Płyt Konstrukcyjnych H-Block... 5 H-Block plus... 6 Zastosowanie Izolacyjnych

Bardziej szczegółowo

Czym jest H-Block H-Block H-Block plus Właściwości izolacyjnej płyty konstrukcyjnej H-Block Kontakt

Czym jest H-Block H-Block H-Block plus Właściwości izolacyjnej płyty konstrukcyjnej H-Block Kontakt Czym jest H-Block H-Block H-Block plus Właściwości izolacyjnej płyty konstrukcyjnej H-Block Kontakt Czym jest H-Block to: chroniona prawem patentowym izolacyjna płyta konstrukcyjna zbudowana z pianki poliuretanowej,

Bardziej szczegółowo

U=0,15. System ścian jednowarstwowych

U=0,15. System ścian jednowarstwowych U=0,15 Przełom w budownictwie System ścian jednowarstwowych oszczędność czasu oszczędność ciepła oszczędność w eksploatacji oszczędność kosztów najniższy współczynnik izolacyjności U=0,15 Przełom w budownictwie

Bardziej szczegółowo

4.3. Katalog szczegółów budowlanych

4.3. Katalog szczegółów budowlanych 4. 4.3. Katalog szczegółów budowlanych 119 4. JAK PROJEKTOWAĆ BUDYNKI Z BETONU KOMÓRKOWEGO? 4.3.1. Detale ścian 4.3.1.1. Detal przyziemia ściany jednorodnej LEGENDA: 1 ściana zewnętrzna z bloczków z betonu

Bardziej szczegółowo

BUDYNKI PASYWNE FAKTY I MITY. Opracowanie: Magdalena Szczerba

BUDYNKI PASYWNE FAKTY I MITY. Opracowanie: Magdalena Szczerba BUDYNKI PASYWNE FAKTY I MITY Opracowanie: Magdalena Szczerba MITY Budynki bardzo drogie na etapie budowy Są droższe ale o 5-10% w zależności od wyposażenia Co generuje dodatkowe koszty Zwiększona grubość

Bardziej szczegółowo

Przykładowe rozwiązania ścian dwuwarstwowych z wykorzystaniem asortymentu Xella

Przykładowe rozwiązania ścian dwuwarstwowych z wykorzystaniem asortymentu Xella System 20 cm PLUS łączy zalety bloków SILKA i YTONG z bloczkami YTONG MULTIPOR i jest najlepszym oraz najnowocześniejszym rozwiązaniem budowlanym proponowanym przez firmę Xella. Jego stosowanie gwarantuje

Bardziej szczegółowo

Mostki. termiczne. Mostek termiczny (inaczej cieplny) to fragment przegrody zewnętrznej budynku

Mostki. termiczne. Mostek termiczny (inaczej cieplny) to fragment przegrody zewnętrznej budynku dom energooszczędny Mostki termiczne Co to jest mostek termiczny? Mostek termiczny (inaczej cieplny) to fragment przegrody zewnętrznej budynku charakteryzujący się znacznie gorszą izolacyjnością termiczną

Bardziej szczegółowo

DOM ENERGOOSZCZĘDNY PORADNIK

DOM ENERGOOSZCZĘDNY PORADNIK PORADNIK 1 2 Jak zbudować dom energooszczędny? DOM Ekspert dr inż. Arkadiusz Węglarz Adiunkt na Wydziale Inżynierii Lądowej Politechniki Warszawskiej, Koordynator projektów w Krajowej Agencji Poszanowania

Bardziej szczegółowo

Energo House Sp. z o.o. TAK PRACUJEMY

Energo House Sp. z o.o. TAK PRACUJEMY TAK PRACUJEMY STAN ZERO Wyznaczenie obrysu budynku oraz zdjęcie warstwy humusu Wyznaczenie osi konstrukcyjnych budynku przez uprawnionego geodetę Wykop pod ławy żelbetowe Protokół odbioru gruntu w wykopie

Bardziej szczegółowo

H-Block. Copyright Solcraft sp. z o.o. All Rights Reserved www.solcraft.pl

H-Block. Copyright Solcraft sp. z o.o. All Rights Reserved www.solcraft.pl H-Block Czym jest H-Block H-Block H-Block plus Właściwości Izolacyjnej Płyty Konstrukcyjnej H-Block Kontakt Czym jest H-Block H-Block to: chroniona prawem patentowym izolacyjna płyta konstrukcyjna zbudowana

Bardziej szczegółowo

Zestawienie materiałów do budowy domu jednorodzinnego GLX 20 MALWA

Zestawienie materiałów do budowy domu jednorodzinnego GLX 20 MALWA Zestawienie materiałów do budowy domu jednorodzinnego GLX 20 MALWA Lp Opis robót Jedn. Ilość Opis elementów budynku miary jedn. 1. Roboty ziemne 1 Zdjęcie ziemi urodzajnej gr. 15cm m2 178 2 Wykopy fundamentowe

Bardziej szczegółowo

Fundamenty i podłogi w domach energooszczędnych

Fundamenty i podłogi w domach energooszczędnych Fundamenty i podłogi w domach energooszczędnych Fundament to najważniejszy element konstrukcyjny budynku. Ma bezpośredni kontakt z gruntem, co wiąże się z tym, że musi być bardzo dobrze zabezpieczony cieplnie

Bardziej szczegółowo

2. Izolacja termiczna wełną mineralną ISOVER

2. Izolacja termiczna wełną mineralną ISOVER 2. Izolacja termiczna wełną mineralną ISOVER wstęp Każdy właściciel chciałby uniknąć strat ciepła związanych z ogrzewaniem budynku w porze zimowej. Nie wystarczy tylko zaizolować dach czy też ściany, ale

Bardziej szczegółowo

CZĘŚĆ ARCHITEKTONICZNA

CZĘŚĆ ARCHITEKTONICZNA BUDOWA WOLNO STOJĄCEGO BUDYNKU MIESZKALNEGO JEDNORODZINNEGO Z DWOMA WYDZIELONYMI LOKALAMI MIESZKALNYMI WRAZ Z INSTALACJAMI WEWNĘTRZNYMI: WOD-KAN I ELEKTRYCZNĄ, BUDOWA PRZYŁĄCZA WODY ORAZ BUDOWA DWÓCH BEZODPŁYWOWYCH

Bardziej szczegółowo

+ Standard Opcja dodatkowa Po stronie Inwestora

+ Standard Opcja dodatkowa Po stronie Inwestora ZAKRES PRAC I STANDARD WYKOŃCZENIA DOMU PROCYON H2 Standard Opcja dodatkowa Po stronie Inwestora Projekt Przed budową 4 egzemplarze kompletnego projektu budynku wraz z projektem posadowienia Formalności

Bardziej szczegółowo

(TOM II): WYCIĄG V. PROJEKT ARCHITEKTONICZNO-BUDOWLANY A) OPIS TECHNICZNY - ARCHITEKTURA

(TOM II): WYCIĄG V. PROJEKT ARCHITEKTONICZNO-BUDOWLANY A) OPIS TECHNICZNY - ARCHITEKTURA (TOM II): WYCIĄG V. PROJEKT ARCHITEKTONICZNO-BUDOWLANY A) OPIS TECHNICZNY - ARCHITEKTURA 7. ROZWIĄZANIA ZASADNICZYCH ELEMENTÓW BUDOWLANYCH, WYKOŃCZENIA WNĘTRZ I WYPOSAŻENIA OGÓLNOBUDOWLANEGO 7.1 PRZEGRODY

Bardziej szczegółowo

Arkusz kosztów budowy domu jednorodzinnego GLX 5 JASIEK

Arkusz kosztów budowy domu jednorodzinnego GLX 5 JASIEK Arkusz kalkulacyjny nie uwzględnia instalacji. Lp 1. Roboty ziemne Opis robót Opis elementów budynku Jednostka miary Ilość jednostek 1 Zdjęcie ziemi urodzajnej gr. 15 cm m2 112,06 2 Wykopy fundamentowe

Bardziej szczegółowo

Wybrane zagadnienia przenikania ciepła i pary wodnej przez przegrody. Krystian Dusza Jerzy Żurawski

Wybrane zagadnienia przenikania ciepła i pary wodnej przez przegrody. Krystian Dusza Jerzy Żurawski Wybrane zagadnienia przenikania ciepła i pary wodnej przez przegrody jednowarstwowe Krystian Dusza Jerzy Żurawski Doświadczenia eksploatacyjne przegród jednowarstwowych z ceramiki poryzowanej Krystian

Bardziej szczegółowo

PROJEKTY DOMÓW Pracownia Architektoniczna Z500 www.z500.pl tel: + 48 725 000 005 tel: +48 (22) 355 15 55

PROJEKTY DOMÓW Pracownia Architektoniczna Z500 www.z500.pl tel: + 48 725 000 005 tel: +48 (22) 355 15 55 ZX115 1 166 28 210 810 90 28 95 110 6 864 91 365 14 405 63 14 61 5 170 10 54 110 46 57 90 95 74 d=15cm d=15cm 14 118 24 158 462 95 90 11 A-A 5 145 Kocioł c.o. na paliwo stałe 1 084 1 166 28 210 810 90

Bardziej szczegółowo

Z30 L d GL wersja "LUSTRO" z garażem po lewej stronie, technologia "szkielet drewniany"

Z30 L d GL wersja LUSTRO z garażem po lewej stronie, technologia szkielet drewniany PROJEKTY OMÓW STUIO Z5 www.z5.pl tel:7-17-12-12 tel:(22) 425-5-3 ' ' 1 57 87 57 22 8 6 1 2 3 1 4 134 178 336 612 W.. Ø Garaż 2,56 m2 22 G -,2 nawiew Ø mm 254 24 254 87 5 22 -, weranda,21 m2 496 R. @ 19,7

Bardziej szczegółowo

Arkusz kosztów budowy domu jednorodzinnego GL 47 ONUFRY

Arkusz kosztów budowy domu jednorodzinnego GL 47 ONUFRY Arkusz kalkulacyjny nie uwzględnia instalacji. Lp 1. Roboty ziemne Opis robót Opis elementów budynku Jednostka miary Ilość jednostek 1 Zdjęcie ziemi urodzajnej gr. 15cm m2 253,80 2 Wykopy fundamentowe

Bardziej szczegółowo

TECHNOLOGIA i ORGANIZACJA ROBÓT MUROWYCH W BUDOWNICTWIE

TECHNOLOGIA i ORGANIZACJA ROBÓT MUROWYCH W BUDOWNICTWIE Wykład 9: Wykład 10 Podstawy realizacji robót murowych i stropowych. Stosowane technologie wykonania elementów murowanych w konstrukcjach obiektów, przegląd rozwiązań materiałowotechnologicznych (a) materiały

Bardziej szczegółowo

ZESTAWIENIE MATERIAŁOWE Stylowy

ZESTAWIENIE MATERIAŁOWE Stylowy 1 m2 m3 szt 1 2 3 3a 4 5 5a Ławy fundamentowe B-20 28,58 Stopy fundamentowe B-2,80 Ściany fundamentowe 210,00 bloczki betonowe na ścianę o gr. 9(12)cm 0,00 bloczki betonowe na ścianę o gr. 24cm 3 927,00

Bardziej szczegółowo

Kosztorys Stan surowy zamknięty. Według projektu inwestora:

Kosztorys Stan surowy zamknięty. Według projektu inwestora: Kosztorys Stan surowy zamknięty Według projektu inwestora: Stan Surowy zamknięty- cena robocizny i materiałów. Roboty ziemne. Ławy wylane i zbrojone - według projektu. Mury fundamentowe murowane z bloczka

Bardziej szczegółowo

OFERTA STAN DEWELOPERSKI

OFERTA STAN DEWELOPERSKI OFERTA STAN DEWELOPERSKI Nr ZESTAWIENIE PRAC TECHNOLOGIA WYKONANIA BUDYNKU 1 Fundamenty mury fundamentowe Ławy fundamentowe żelbetowe wylewane z betonu B15, zbrojenie stanowią pręty główne 4 Ф 12 i strzemiona

Bardziej szczegółowo

WL-PROJEKT 41-400 Mysłowice, ul.towarowa 10 tel.(32)222-23-06, 694-807-406, www.wl.pl BUDYNKI W ZABUDOWIE BLIŹNIACZEJ I SZEREGOWEJ

WL-PROJEKT 41-400 Mysłowice, ul.towarowa 10 tel.(32)222-23-06, 694-807-406, www.wl.pl BUDYNKI W ZABUDOWIE BLIŹNIACZEJ I SZEREGOWEJ BUDYNKI W ZABUDOWIE BLIŹNIACZEJ I SZEREGOWEJ Mysłowice, grudzień 2013 SPECYFIKACJA TECHNICZNA BUDOWY BUDYNKÓW NISKOENERGETYCZNYCH BLIŹNIACZYCH I SZEREGOWYCH 1. FUNDAMENT. Założenie, że działka jest płaska

Bardziej szczegółowo

Jak zbudować dom poradnik

Jak zbudować dom poradnik Jak zbudować dom poradnik Technologie Koszty budowy Finansowanie inwestycji Domem energooszczędnym jest budynek, na którego ogrzanie zużywamy przynajmniej o 30% mniej energii niż w typowych budynkach,

Bardziej szczegółowo

BUDOWA SIEDZIBY PLACÓWKI TERENOWEJ W STASZOWIE PRZY UL. MICKIEWICZA PROJEKT WYKONAWCZY - KONSTRUKCJA SPIS TREŚCI

BUDOWA SIEDZIBY PLACÓWKI TERENOWEJ W STASZOWIE PRZY UL. MICKIEWICZA PROJEKT WYKONAWCZY - KONSTRUKCJA SPIS TREŚCI SPIS TREŚCI I./ OPIS TECHNICZNY II./ WYKAZY STALI III./ RYSUNKI 1K.RZUT FUNDAMENTÓW SKALA 1 : 50 2K.RZUT KONSTRUKCYJNY PARTERU SKALA 1 : 100 3K.RZUT KONSTRUKCYJNY I PIĘTRA SKALA 1 : 100 4K.RZUT KONSTRUKCYJNY

Bardziej szczegółowo

Pozycja okna w ścianie

Pozycja okna w ścianie Optymalizacja energetyczna okien nowych i wymienianych cz. 4 Włodzimierz Matusiak mgr inż. inżynierii środowiska audytor energetyczny. Pozycja okna w ścianie W poprzednich artykułach tego cyklu (Twój Filar

Bardziej szczegółowo

ZESTAWIENIE MATERIAŁOWO-KOSZTOWE

ZESTAWIENIE MATERIAŁOWO-KOSZTOWE 1 MATERIAŁY mb m szt 1 3 3a 4 5 5a Ławy fundamentowe B-0 7,5 Stopy fundamentowe B-0 1,01 Ściany fundamentowe 48,08 bloczki betonowe na ścianę o gr. 9(1)cm bloczki betonowe na ścianę o gr. 4cm 899,10 bloczki

Bardziej szczegółowo

STANDARD WYKOŃCZENIA BUDYNKÓW WOLNOSTOJĄCYCH I SZEREGOWYCH

STANDARD WYKOŃCZENIA BUDYNKÓW WOLNOSTOJĄCYCH I SZEREGOWYCH STANDARD WYKOŃCZENIA BUDYNKÓW WOLNOSTOJĄCYCH I SZEREGOWYCH I ETAP REALIZACJI OSIEDLA NOWE KONINKO 2010-2011 ELEMENTY OGÓLNOBUDOWLANE ELEMENTY WYKOŃCZENIA ZAGOSPODAROWANIE DZIAŁKI ELEMENTY WYPOSAŻENIA ELEMENTY

Bardziej szczegółowo

ETAP I Roboty modernizacyjno-remontowe części techniczno-administracyjnej.

ETAP I Roboty modernizacyjno-remontowe części techniczno-administracyjnej. ETAP I Roboty modernizacyjno-remontowe części techniczno-administracyjnej. Lp. Podstawa Opis Jedn.o bm. Ilość 1 ROBOTY FUNDAMENTOWE 1.1 KNR 2-01 0310-01 Ręczne wykopy ciągłe lub jamiste ze skarpami o szer.dna

Bardziej szczegółowo

DACHY - PODŁOGI - TARASY ŚCIANY. Ciepłe posadzki Ciepłe tynki Ciepłe ściany

DACHY - PODŁOGI - TARASY ŚCIANY. Ciepłe posadzki Ciepłe tynki Ciepłe ściany DACHY - PODŁOGI - TARASY ŚCIANY Ciepłe posadzki Ciepłe tynki Ciepłe ściany System Polytech - Izolacje Termo-Akustyczne CIEPŁA, LEKKA IZOLACJA DACHÓW, PODŁÓG, TARASÓW I ŚCIAN System Polytech jest lekką

Bardziej szczegółowo

plansze dydaktyczne ANEKS Energooszczędność w budownictwie oraz wskazówki projektowania i wykonawstwa termoizolacji przegród

plansze dydaktyczne ANEKS Energooszczędność w budownictwie oraz wskazówki projektowania i wykonawstwa termoizolacji przegród WYŻSZA SZKOŁA EKOLOGII I ZARZĄDZANIA Wydział Architektury 00-792 Warszawa, ul. Olszewska 12 Kajetan Woźniak BUDOWNICTWO OGÓLNE plansze dydaktyczne ANEKS Energooszczędność w budownictwie oraz wskazówki

Bardziej szczegółowo

Przedsiębiorstwo Badawczo Innowacyjne Sadyba sp. z o.o. jest kontynuatorem firmy, która działa na rynku budowlanym od 1999 roku.

Przedsiębiorstwo Badawczo Innowacyjne Sadyba sp. z o.o. jest kontynuatorem firmy, która działa na rynku budowlanym od 1999 roku. Przedsiębiorstwo Badawczo Innowacyjne Sadyba sp. z o.o. jest kontynuatorem firmy, która działa na rynku budowlanym od 1999 roku. Z firmy specjalizującej się w modernizacjach pomieszczeń akustycznych (studia

Bardziej szczegółowo

STANDARD WYKOŃCZENIA BUDYNKU

STANDARD WYKOŃCZENIA BUDYNKU STANDARD WYKOŃCZENIA BUDYNKU Domy Po Sąsiedzku realizowane będą według trzech standardów wykończenia STANDARD DEWELOPERSKI MINUS 1. OPIS STANDARDU DEWELOPERSKIEGO MINUS 1.1. Fundamenty 1.2. Płyta betonowa

Bardziej szczegółowo

Posadzka parteru beton 10 cm, podłoga drewniana 1,5 cm na legarach 6 cm. Ściany fundamentowe. beton 25 cm

Posadzka parteru beton 10 cm, podłoga drewniana 1,5 cm na legarach 6 cm. Ściany fundamentowe. beton 25 cm OPIS OBIEKTU: Budynek wykonany w technologii tradycyjnej. Ściany zewnętrzne z cegły pełnej i bloczków gazobetonu z izolacyjną przerwą powietrzną ok. 3 cm między materiałami. Od środka tynk cementowo -

Bardziej szczegółowo

OPIS TECHNICZNY. Założenia ogólne: Dane powierzchniowo kubaturowe:

OPIS TECHNICZNY. Założenia ogólne: Dane powierzchniowo kubaturowe: OPIS TECHNICZNY do projektu architektoniczno budowlanego docieplenia budynku mieszkalnego V-cio kondygnacyjnego przy ul. Mickiewicza 114 znajdującego się na nieruchomości oznaczonej nr geod 2600/1, 2599/2,

Bardziej szczegółowo

PL 215872 B1. POLITECHNIKA WARSZAWSKA, Warszawa, PL 11.05.2009 BUP 10/09

PL 215872 B1. POLITECHNIKA WARSZAWSKA, Warszawa, PL 11.05.2009 BUP 10/09 PL 215872 B1 RZECZPOSPOLITA POLSKA (12) OPIS PATENTOWY (19) PL (11) 215872 (13) B1 (21) Numer zgłoszenia: 383660 (51) Int.Cl. E04C 1/00 (2006.01) E04B 2/42 (2006.01) Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej

Bardziej szczegółowo

ZESTAWIENIE MATERIAŁOWO-KOSZTOWE Ambasador II

ZESTAWIENIE MATERIAŁOWO-KOSZTOWE Ambasador II 1 mb m2 m3 szt 1 2 3 3a 4 5 Ławy fundamentowe B-20 24,90 24 5 976,00 zł Stopy fundamentowe B-20 4,00 24 96 Ściany fundamentowe 118,00 bloczki betonowe na ścianę o gr. 9(12)cm 0,00 2,70 zł bloczki betonowe

Bardziej szczegółowo

Część I. Pytania do kosztorysu Remont części budynku OSP w Adamowicach

Część I. Pytania do kosztorysu Remont części budynku OSP w Adamowicach ZP.271.3.2012.IR Lyski, 22.02.2012 r. Dot.: postępowania o udzielenie zamówienia publicznego nr ZP.271.3.2012.IR, prowadzonego w trybie przetargu nieograniczonego na: Remont budynku gminnego w Adamowicach

Bardziej szczegółowo

8. IZOLACJA PODŁÓG I STROPÓW

8. IZOLACJA PODŁÓG I STROPÓW 8. IZOLACJA PODŁÓG I STROPÓW dobra izolacja akustyczna wysoka paroprzepuszczalność produkt niepalny wysoka kompresja odporny na grzyby, pleśń dobra izolacja cieplna Doskonała izolacja termiczna UNI-MATA!

Bardziej szczegółowo

Multipor system izolacji termicznej ścian i stropów. Małgorzata Bartela, Product Manager Xella Polska

Multipor system izolacji termicznej ścian i stropów. Małgorzata Bartela, Product Manager Xella Polska system izolacji termicznej ścian i stropów Małgorzata Bartela, Product Manager Xella Polska Xella Polska Bloczki z autoklawizowanego betonu komórkowego Mineralne płyty izolacyjne Bloki wapienno-piaskowe

Bardziej szczegółowo

DOM ENERGOOSZCZĘDNY PROJEKT INFORMACYJNO-EDUKACYJNY PROMUJĄCY BUDOWNICTWO ENERGOOSZCZĘDNE I EKOLOGICZNE WŚRÓD MIESZKAŃCÓW GMINY PSARY

DOM ENERGOOSZCZĘDNY PROJEKT INFORMACYJNO-EDUKACYJNY PROMUJĄCY BUDOWNICTWO ENERGOOSZCZĘDNE I EKOLOGICZNE WŚRÓD MIESZKAŃCÓW GMINY PSARY DOM ENERGOOSZCZĘDNY PROJEKT INFORMACYJNO-EDUKACYJNY PROMUJĄCY BUDOWNICTWO ENERGOOSZCZĘDNE I EKOLOGICZNE WŚRÓD MIESZKAŃCÓW GMINY PSARY Jak budować ekologicznie: domy pasywne oraz architektura niskoenergetyczna

Bardziej szczegółowo

ZESTAWIENIE MATERIAŁOWE Pierwszy dom 3

ZESTAWIENIE MATERIAŁOWE Pierwszy dom 3 mb m m3 szt Cena 3 3a 4 5 5a Ławy fundamentowe B-0 0,06 Stopy fundamentowe B-0 0,5 Ściany fundamentowe 49,00 bloczki betonowe na ścianę o gr. 9()cm bloczki betonowe na ścianę o gr. 4cm 96,30 bloczki betonowe

Bardziej szczegółowo

Kosztorys inwestorski

Kosztorys inwestorski strona nr: 11 Kosztorys inwestorski Element, asortyment, rodzaj robót, Jedn. Krot. Ilość Wartość Wartość pozycja przedmiarowa jednostkowa netto 1Stan surowy zamknięty 1.1 Roboty ziemne 1.1.1 Usunięcie

Bardziej szczegółowo

OPIS TECHNICZNY do projektu wykonawczego Budowa nowego obiektu szpitalnego na terenie Zakładu Karnego w Czarnem

OPIS TECHNICZNY do projektu wykonawczego Budowa nowego obiektu szpitalnego na terenie Zakładu Karnego w Czarnem OPIS TECHNICZNY do projektu wykonawczego Budowa nowego obiektu szpitalnego na terenie Zakładu Karnego w Czarnem 1. Przedmiot opracowania. Przedmiotem opracowania jest projekt wykonawczy wolnostojącego

Bardziej szczegółowo

Arkusz kosztów budowy domu jednorodzinnego GL 97 SYMFONIA

Arkusz kosztów budowy domu jednorodzinnego GL 97 SYMFONIA Arkusz kalkulacyjny nie uwzględnia instalacji. Lp 1. Roboty ziemne Opis robót Opis elementów budynku Jednostka miary Ilość jednostek 1 Zdjęcie ziemi urodzajnej gr. 15 m2 270,70 2 Wykopy fundamentowe m3

Bardziej szczegółowo

Wymagania techniczno-montażowe dla lekkiego, drewnianego budownictwa szkieletowego

Wymagania techniczno-montażowe dla lekkiego, drewnianego budownictwa szkieletowego www.lech-bud.org Wymagania techniczno-montażowe dla lekkiego, drewnianego budownictwa szkieletowego 2.3. Wymagania techniczno-montażowe Wymagania techniczno-montażowe w zakresie ochrony budynku przed wilgocią

Bardziej szczegółowo

ZESTAWIENIE MATERIAŁÓW - projekt indywidualny

ZESTAWIENIE MATERIAŁÓW - projekt indywidualny 1 1 Ławy fundamentowe B-20 27,44 Stopy fundamentowe B-20 2,10 Ściany fundamentowe 102,65 bloczki betonowe na ścianę o gr. 9(12) 2 bloczki betonowe na ścianę o gr. 24 1 919,56 bloczki betonowe na ścianę

Bardziej szczegółowo

ZESTAWIENIE MATERIAŁOWE Prestiżowy

ZESTAWIENIE MATERIAŁOWE Prestiżowy 1 mb m2 m3 szt 1 2 3 3a 4 5 5a Ławy fundamentowe B-20 34,76 Stopy fundamentowe B-20 3,06 Ściany fundamentowe 119,40 bloczki betonowe na ścianę o gr. 9(12) 0, bloczki betonowe na ścianę o gr. 24 2 232,78

Bardziej szczegółowo

Standardowy dom energooszczędny Termoizolacja

Standardowy dom energooszczędny Termoizolacja Standardowy dom Termoizolacja Fundament styrodur pionowa (dookoła płyty fundamentowej) 20 cm Dach styropian 20 cm styropian 30 cm Ściana Tylko jedna (zewnętrzna) warstwa izolacji 15 cm Mostki termiczne

Bardziej szczegółowo

ZESTAWIENIE MATERIAŁÓW domu "Bryza 6 "

ZESTAWIENIE MATERIAŁÓW domu Bryza 6 1 1 2 3 3a 4 5 5a Ławy fundamentowe B-20 13,49 Stopy fundamentowe B-2,80 Ściany fundamentowe 48,40 bloczki betonowe na ścianę o gr. 9(12)cm bloczki betonowe na ścianę o gr. 24cm 905,08 bloczki betonowe

Bardziej szczegółowo

Z226 wersja podstawowa w technologii murowanej

Z226 wersja podstawowa w technologii murowanej PERSPEKTYW WIDOK OD OGRODU PERSPEKTYW WIDOK OD FRONTU 7 660 60 7 kanał nawiewny typu Z kanał nawiewny typu Z - 0,0 C D E 4 7 0 00 480 7 60 54 8 75 47 6 85 65 84 9 474 DZ 90 4 5 85 O 7 5 5 50 0 DG - 0,5

Bardziej szczegółowo

ZESTAWIENIE MATERIAŁOWE Iskierka

ZESTAWIENIE MATERIAŁOWE Iskierka 1 m2 m3 szt 1 Ławy fundamentowe B-20 18,93 Stopy fundamentowe B-20 1,20 Ściany fundamentowe 65,00 bloczki betonowe na ścianę o gr. 9(12)cm 2 bloczki betonowe na ścianę o gr. 24cm 1 215,50 bloczki betonowe

Bardziej szczegółowo

Przedsiębiorstwo Badawczo Innowacyjne Sadyba sp. z o.o. jest kontynuatorem firmy, która działa na rynku budowlanym od 1999 roku.

Przedsiębiorstwo Badawczo Innowacyjne Sadyba sp. z o.o. jest kontynuatorem firmy, która działa na rynku budowlanym od 1999 roku. Przedsiębiorstwo Badawczo Innowacyjne Sadyba sp. z o.o. jest kontynuatorem firmy, która działa na rynku budowlanym od 1999 roku. Z firmy specjalizującej się w modernizacjach pomieszczeń akustycznych (studia

Bardziej szczegółowo

+ w standardzie - po stronie Inwestora opcja dodatkowa

+ w standardzie - po stronie Inwestora opcja dodatkowa ZAKRES PRAC I STANDARD WYKOŃCZENIA DOMU PROCYON 2014 w standardzie - po stronie Inwestora opcja dodatkowa Zakres prac Projekt 4 egzemplarze projektu budynku wraz z projektem posadowienia D Transport i

Bardziej szczegółowo

CZĘŚĆ KONSTRUKCYJNA PROJEKTU. Spis treści. Spis rysunków

CZĘŚĆ KONSTRUKCYJNA PROJEKTU. Spis treści. Spis rysunków CZĘŚĆ KONSTRUKCYJNA PROJEKTU Spis treści 1. Podstawa opracowania 2. Przedmiot opracowania 3. Roboty ziemne 4. Ogólny opis obiektu 5. Opis elementów konstrukcyjnych obiektu 6. Uwagi końcowe Spis rysunków

Bardziej szczegółowo

PROJEKT TERMOMODERNIZACJI BUDYNKU ZAKRES I OCZEKIWANE REZULTATY PLANOWANYCH DZIAŁAŃ, ANALIZA UWARUNKOWAŃ I OGRANICZEŃ

PROJEKT TERMOMODERNIZACJI BUDYNKU ZAKRES I OCZEKIWANE REZULTATY PLANOWANYCH DZIAŁAŃ, ANALIZA UWARUNKOWAŃ I OGRANICZEŃ MAŁOPOLSKA AKADEMIA SAMORZĄDOWA DOBRA TERMOMODERNIZACJA W PRAKTYCE PROJEKT TERMOMODERNIZACJI BUDYNKU ZAKRES I OCZEKIWANE REZULTATY PLANOWANYCH DZIAŁAŃ, ANALIZA UWARUNKOWAŃ I OGRANICZEŃ autor: mgr inż.

Bardziej szczegółowo

1. Klasyfikacja pożarowa budynku

1. Klasyfikacja pożarowa budynku 1. Klasyfikacja pożarowa budynku Na podstawie rozporządzenia MI w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (DZU nr 75 poz. 690 z 12 kwietnia 2002 z późniejszymi

Bardziej szczegółowo

Detale architektoniczne w systemie Porotherm T. Rozwiązania ścienne

Detale architektoniczne w systemie Porotherm T. Rozwiązania ścienne Detale architektoniczne w systemie Porotherm T Rozwiązania ścienne Rozwiązania ścienne Porotherm T Ceramiczne pustaki szlifowane wypełnione wełną mineralną System Porotherm T Dryfix/Profi to połączenie

Bardziej szczegółowo

OPIS DO PROJEKTU ARCHITEKTONICZNO-BUDOWLANEGO

OPIS DO PROJEKTU ARCHITEKTONICZNO-BUDOWLANEGO OPIS DO PROJEKTU ARCHITEKTONICZNO-BUDOWLANEGO BRANŻA BUDOWLANA 1. PRZEDMIOT OPRACOWANIA Przedmiotem niniejszego opracowania jest projekt architektoniczno-budowlany termomodernizacji budynku Komendy Powiatowej

Bardziej szczegółowo

WYŻSZA SZKOŁA EKOLOGII I ZARZĄDZANIA. 02-061 Warszawa, ul. Wawelska 14. Część VIII

WYŻSZA SZKOŁA EKOLOGII I ZARZĄDZANIA. 02-061 Warszawa, ul. Wawelska 14. Część VIII WYŻSZA SZKOŁA EKOLOGII I ZARZĄDZANIA Wydział Architektury 02-061 Warszawa, ul. Wawelska 14 MATERIAŁY DO IZOLACJI CIEPLNYCH W BUDOWNICTWIE Część VIII Przykłady energooszczędnych rozwiązań obudowy kubaturowych

Bardziej szczegółowo

PRZEDMIAR ROBÓT. Nazwa zamówienia:

PRZEDMIAR ROBÓT. Nazwa zamówienia: PRZEDMIAR ROBÓT Nazwa zamówienia: PROJEKT ZAMIENNY DO POZWOLENIA NA BUDOWĘ 81/09 Z DNIA 02.03.2009 NADBUDOWY DACHU NAD ISTNIEJĄCYM BUDYNKIEM URZĘDU GMINY SZULBORZE WIELKIE - ETAP III- TERMOMODERNIZACJA

Bardziej szczegółowo

+ Standard Opcja dodatkowa Po stronie Inwestora

+ Standard Opcja dodatkowa Po stronie Inwestora ZAKRES PRAC I STANDARD WYKOŃCZENIA DOMU PROCYON Pani Patrycjo myślę że na potrzeby katalogu powinniśmy to zrobić w formie ogólnego opisu, a nie takiej tabeli?! Standard Opcja dodatkowa Po stronie Inwestora

Bardziej szczegółowo

ZESTAWIENIE MATERIAŁOWE Domu Sosenka 2 (murowany)

ZESTAWIENIE MATERIAŁOWE Domu Sosenka 2 (murowany) 1 mb m2 m3 szt Cena Wartość 1 Ławy fundamentowe+cz. ścian fund B-20 4,07 Stopy fundamentowe B-2,61 Ściany fundamentowe 30,0 bloczki betonowe na ścianę o gr. 9(12)cm 2 bloczki betonowe na ścianę o gr. 24cm

Bardziej szczegółowo

ZESTAWIENIE MATERIAŁOWE domu "Fokus 2"

ZESTAWIENIE MATERIAŁOWE domu Fokus 2 1 m2 m3 szt 1 2 3 3a 4 5 5a Ławy fundamentowe B-20 19,78 Stopy fundamentowe B-20 2,77 Ściany fundamentowe 85,60 bloczki betonowe na ścianę o gr. 9(12) bloczki betonowe na ścianę o gr. 24 1 600,72 bloczki

Bardziej szczegółowo

ZAWARTOŚĆ OPRACOWANIA:

ZAWARTOŚĆ OPRACOWANIA: ZAWARTOŚĆ OPRACOWANIA: 1. Uprawnienia budowlane autorów opracowania; 2. Część opisowa: Opis techniczny elementów konstrukcyjnych budynku szkoły podstawowej; 3. Część graficzna: Rysunki konstrukcyjne budynku

Bardziej szczegółowo

1 III Akademia Energooszczędności. dr inż. arch. Miłosz Lipiński www.lipinscy.pl Biuro Projektowe M.&L.Lipińscy, WROCŁAW

1 III Akademia Energooszczędności. dr inż. arch. Miłosz Lipiński www.lipinscy.pl Biuro Projektowe M.&L.Lipińscy, WROCŁAW DLACZEGO WARTO BUDOWAĆ DOMY ENERGOOSZCZĘDNE W POLSCE? 1 III Akademia Energooszczędności dr inż. arch. Miłosz Lipiński Biuro Projektowe M.&L.Lipińscy, WROCŁAW Struktura zużycia energii pierwotnej w Polsce

Bardziej szczegółowo

www.kgprojekty.pl tel. kom. +48 888 591 188 PROJEKT WYKONAWCZY

www.kgprojekty.pl tel. kom. +48 888 591 188 PROJEKT WYKONAWCZY KGProjekty www.kgprojekty.pl tel. kom. +48 888 591 188 Kompleksowa Dokumentacja Budowlana PROJEKT WYKONAWCZY Temat opracowania: Forma opracowania: Obiekt: Adres: Lokalizacja: Inwestor: Jednostka projektowa:

Bardziej szczegółowo

SYSTEM OCIEPLEŃ MAPETHERM

SYSTEM OCIEPLEŃ MAPETHERM MOCOWANIE PARAPETU W SYSTEMIE OCIEPLENIOWYM MAPETHERM 1. Pianka montażowa 2. Parapet aluminiowy, PCV z profilem bocznym 3. Profil podparapetowy 4. Sznur dylatacyjny Mapefoam z pianki polietylenowej 5.

Bardziej szczegółowo

1.1 PROJEKTOWANY ZAKRES ROBÓT BUDOWLANYCH BĘDZIE OBEJMOWAŁ :

1.1 PROJEKTOWANY ZAKRES ROBÓT BUDOWLANYCH BĘDZIE OBEJMOWAŁ : 1.1 PROJEKTOWANY ZAKRES ROBÓT BUDOWLANYCH BĘDZIE OBEJMOWAŁ : Prace Przygotowawcze: uporządkowanie i zabezpieczenie terenu inwestycji, zabezpieczenie instalacji, wytyczenie budynku, Prace ziemne i rozbiórkowe:

Bardziej szczegółowo

Wymagania techniczno-montażowe dla lekkiego, drewnianego budownictwa szkieletowego. 2.2. Materiały ochrony przeciwwilgociowej i/izolacje cieplne

Wymagania techniczno-montażowe dla lekkiego, drewnianego budownictwa szkieletowego. 2.2. Materiały ochrony przeciwwilgociowej i/izolacje cieplne www.lech-bud.org Wymagania techniczno-montażowe dla lekkiego, drewnianego budownictwa szkieletowego 2.2. Materiały ochrony przeciwwilgociowej i/izolacje cieplne Ochrona przeciwwilgociowa budynku wymaga

Bardziej szczegółowo

ZESTAWIENIE MATERIAŁOWE Francik ( strop drewniany )

ZESTAWIENIE MATERIAŁOWE Francik ( strop drewniany ) 1 m2 m3 1 2 3 3a 4 5 5a Ławy fundamentowe B-20 5,05 Stopy fundamentowe B-20 0,62 Ściany fundamentowe 3 bloczki betonowe na ścianę o gr. 9(12)cm bloczki betonowe na ścianę o gr. 24cm 561,00 bloczki betonowe

Bardziej szczegółowo

ZESTAWIENIE MATERIAŁÓW domu "Sosenka 5"

ZESTAWIENIE MATERIAŁÓW domu Sosenka 5 1 1 2 3 3a 4 5 Ławy fundamentowe B-20 8,03 Stopy fundamentowe B-2,00 Ściany fundamentowe 38,20 bloczki betonowe na ścianę o gr. 9(12)cm bloczki betonowe na ścianę o gr. 24cm 714,34 bloczki betonowe na

Bardziej szczegółowo

17A. Karta informacyjna domu nr. Osiedle Wzgórze Raduni. www.archideon.pl

17A. Karta informacyjna domu nr. Osiedle Wzgórze Raduni. www.archideon.pl Karta informacyjna domu nr 17A Przykładowa aranżacja wnętrz 3 PARTER POWIERZCHNIA UŻYTKOWA 1. Sień 3,61 m 2 2. Hol+klatka 9,78 m 2 3. Salon 26,6 m 2 5 6 1 2 7 4 4. Aneks kuchenny 6,39 m 2 5. Kotłownia

Bardziej szczegółowo

Metoda z obmurowaniem. FB VII w05 2005-11-17. Termomodernizacja w Polsce. Dotychczasowe efekty. Dotychczasowe efekty termomodernizacji

Metoda z obmurowaniem. FB VII w05 2005-11-17. Termomodernizacja w Polsce. Dotychczasowe efekty. Dotychczasowe efekty termomodernizacji Termomodernizacja budynków Krzysztof Żmijewski Doc. Dr hab. Inż. itp. itd. Zakład Budownictwa Ogólnego Zespół Fizyki Budowli Termomodernizacja w Polsce Termomodernizacja budynków w Polsce przy finansowej

Bardziej szczegółowo

EKSPERTYZA TECHNICZNA

EKSPERTYZA TECHNICZNA EKSPERTYZA TECHNICZNA Nazwa BUDYNKU GMINNEGO PRZEDSZKOLA W KRUSZYNIE Adres UL. KOŚCIELNA 70 42-282 KRUSZYNA Numery ewidencyjne działek DZIAŁKA NR EWID. 759 Inwestor GMINA KRUSZYNA UL. KMICICA 5 42-282

Bardziej szczegółowo

ZESTAWIENIE MATERIAŁOWE "Okruszek" cl. strop Teriva

ZESTAWIENIE MATERIAŁOWE Okruszek cl. strop Teriva 1 m2 m3 szt Cena Wartość 1 Ławy fundamentowe B-20 4,7,00 zł Stopy fundamentowe B-20 1,35 Ściany fundamentowe 32,70 bloczki betonowe na ścianę o gr. 9(12)cm 0, 2 bloczki betonowe na ścianę o gr. 24cm 611,49

Bardziej szczegółowo

WYŻSZA SZKOŁA EKOLOGII I ZARZĄDZANIA. 02-061 Warszawa, ul. Wawelska 14. Część VII. Złożone systemy izolacji cieplnej ścian zewnętrznych budynków

WYŻSZA SZKOŁA EKOLOGII I ZARZĄDZANIA. 02-061 Warszawa, ul. Wawelska 14. Część VII. Złożone systemy izolacji cieplnej ścian zewnętrznych budynków WYŻSZA SZKOŁA EKOLOGII I ZARZĄDZANIA Wydział Architektury 02-061 Warszawa, ul. Wawelska 14 MATERIAŁY DO IZOLACJI CIEPLNYCH W BUDOWNICTWIE Część VII Złożone systemy izolacji cieplnej ścian zewnętrznych

Bardziej szczegółowo

Budynek Specjalistycznego Ośrodka Szkolno-Wychowawczego. ul. Krasińskiego 19, 76-200 Słupsk

Budynek Specjalistycznego Ośrodka Szkolno-Wychowawczego. ul. Krasińskiego 19, 76-200 Słupsk OBIEKT Budynek Specjalistycznego Ośrodka Szkolno-Wychowawczego ul. Krasińskiego 19, 76-200 Słupsk ADRES OBIEKTU dz. nr 574/3 i 576/1 obręb 6 w jednostce ewidencyjnej Słupsk INWESTOR MIASTO SŁUPSK ul. Plac

Bardziej szczegółowo

Charakterystyka energetyczna budynku. LK&1041

Charakterystyka energetyczna budynku. LK&1041 Charakterystyka energetyczna budynku. LK&1041 zgodnie z rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

Bardziej szczegółowo

Arkusz1. m2 58,54 22,67 1.327,43 Ławy fundamentowe żelbetowe prostokątne o szerokości do 0,6m z ręcznym układaniem

Arkusz1. m2 58,54 22,67 1.327,43 Ławy fundamentowe żelbetowe prostokątne o szerokości do 0,6m z ręcznym układaniem Poz Podstawa Opis Jm Ilość Cena Wartość Roboty ziemne i fundamentowe m2 pu 168,5 235,24 39.637,48 Usunięcie warstwy ziemi urodzajnej o grubości do 15cm za 1 KNR 2-01 0126/01 pomocą spycharki m2 224,4 0,36

Bardziej szczegółowo

D151 HALI SPORTOWEJ (PODŁOGA WENTYLOWANA MECHANICZNIE)

D151 HALI SPORTOWEJ (PODŁOGA WENTYLOWANA MECHANICZNIE) ZESTAWIENIE PRZEGRÓD POZIOMYCH: D151 HALI SPORTOWEJ (PODŁOGA WENTYLOWANA MECHANICZNIE) wielowarstwowa wykładzina winylowa 0,4 płyta OSB 2x10mm 2,0 deski sosnowe 18x95 co 25cm 1,8 tacica iglasta,wilgotność

Bardziej szczegółowo

OFERTA SPRZEDAŻY DOMU Z BALI DREWNIANYCH W BESKIDACH

OFERTA SPRZEDAŻY DOMU Z BALI DREWNIANYCH W BESKIDACH OFERTA SPRZEDAŻY DOMU Z BALI DREWNIANYCH W BESKIDACH Budynek zlokalizowany jest w BESKIDACH w miejscowości Górki Wielkie, woj. Śląskie, gmina Brenna. Doskonała lokalizacja w odległości 5 km od drogi ekspersowej

Bardziej szczegółowo

Schiedel Pustaki wentylacyjne

Schiedel Pustaki wentylacyjne Schiedel Pustaki wentylacyjne Opis wyrobu Pustaki wentylacyjne produkowane przez firmę Schiedel Sp. z o.o. wykonywane są z keramzytobetonu o gęstości 1200 kg / m 3 i wytrzymałości na ściskanie minimum

Bardziej szczegółowo

Spis treści: I. OPIS TECHNICZNY KONSTRUKCJI...2 1. Opis stanu istniejącego konstrukcji budynku...2

Spis treści: I. OPIS TECHNICZNY KONSTRUKCJI...2 1. Opis stanu istniejącego konstrukcji budynku...2 Spis treści: I. OPIS TECHNICZNY KONSTRUKCJI...2 1. Opis stanu istniejącego konstrukcji budynku....2 1.1 Fundamenty... 2 1.2 Ściany... 2 1.2.1 Ściany piwnic... 2 1.2.2 Ściany kondygnacji nadziemnych...

Bardziej szczegółowo

Z204 wersja podstawowa w technologii murowanej

Z204 wersja podstawowa w technologii murowanej PERSPEKTYW WIDOK OD FRONTU PERSPEKTYW WIDOK OD OGRODU C F G 1 494 27 3 510 540 27 954 501 24 15 646 94 94 261 274 89 48 744 48 1 2 3 4 5 1 630 27 646 240 0 27 15 24 7 840 24 51 375 274 113 94 94 267 114

Bardziej szczegółowo

SPIS ZAWARTOŚCI. 1. Opis techniczny konstrukcji str Obliczenia konstrukcyjne(fragmenty) str Rysunki konstrukcyjne str.

SPIS ZAWARTOŚCI. 1. Opis techniczny konstrukcji str Obliczenia konstrukcyjne(fragmenty) str Rysunki konstrukcyjne str. SPIS ZAWARTOŚCI 1. konstrukcji str.1-5 2. Obliczenia konstrukcyjne(fragmenty) str.6-20 3. Rysunki konstrukcyjne str.21-22 OPIS TECHNICZNY 1. PODSTAWA OPRACOWANIA. 1.1. Projekt architektoniczny 1.2. Uzgodnienia

Bardziej szczegółowo

ZESTAWIENIE MATERIAŁOWE Kasjopea 3

ZESTAWIENIE MATERIAŁOWE Kasjopea 3 1 1 Ławy fundamentowe B-20 17,29 Stopy fundamentowe B-2,51 Ściany fundamentowe 59,50 bloczki betonowe na ścianę o gr. 9(12)cm 2 bloczki betonowe na ścianę o gr. 24cm 1 112,65 bloczki betonowe na ścianę

Bardziej szczegółowo

UPROSZCZONA INWENTARYZACJA TECHNICZNO-BUDOWLANA ZESPOŁU SZKÓŁ w Mołtajnach gm. BARCIANY

UPROSZCZONA INWENTARYZACJA TECHNICZNO-BUDOWLANA ZESPOŁU SZKÓŁ w Mołtajnach gm. BARCIANY FIRMA CONSULTOR MAX Mirosław Rudzki ul. Partyzantów 71 lok. 32 10-402 Olsztyn NIP: 739-010-28-92 Biuro: tel/fax: 89 522-29-83 e-mail: miror09@op.pl UPROSZCZONA INWENTARYZACJA TECHNICZNO-BUDOWLANA ZESPOŁU

Bardziej szczegółowo

Stare i nowe budynki. energooszczędne

Stare i nowe budynki. energooszczędne Stare i nowe budynki. energooszczędne Szczecin 15.04.2016 r. Dorota Pierzchalska Kierownik Działu Markietingu Krajowa Agencja Poszanowania Energii S.A. dpierzchalska@kape.gov.pl Niezależny ekspert w obszarze

Bardziej szczegółowo

Cennik materiałów budowlanych

Cennik materiałów budowlanych Cennik materiałów budowlanych 1 materiały budowlane w w w. a g r o b u d. n e t. p l 3. STROPY AGROBUD 3.1, 3.2, 3.3 4. NADPROŻA 4.1, 4.2 1. FUNDAMENTY 1.1, 1.2, 1.3, 1.4, 1.5, 1.6 materiały budowlane

Bardziej szczegółowo

ZESTAWIENIE MATERIAŁÓW Anatol dach 35*

ZESTAWIENIE MATERIAŁÓW Anatol dach 35* 1 1 2 3 Ławy fundamentowe B-20 19,68 Stopy fundamentowe B-20 2,30 Ściany fundamentowe 72,00 bloczki betonowe na ścianę o gr. 9(12)cm 33 bloczki betonowe na ścianę o gr. 24cm 1 346,40 bloczki betonowe na

Bardziej szczegółowo

Pozycja okna w murze. Karol Reinsch, Aluplast Sp. z o.o.

Pozycja okna w murze. Karol Reinsch, Aluplast Sp. z o.o. Pozycja okna w murze Karol Reinsch, Aluplast Sp. z o.o. Określenie dokładnego miejsca montażu okna w murze otworu okiennego należy przede wszystkim do obowiązków projektanta budynku. Jest to jeden z ważniejszych

Bardziej szczegółowo