Język polski z cyklu ostatni dzwonek czyli szybka powtórka w pytaniach i odpowiedziach

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Język polski z cyklu ostatni dzwonek czyli szybka powtórka w pytaniach i odpowiedziach"

Transkrypt

1 maximus.pl edukacja w internecie Język polski z cyklu ostatni dzwonek czyli szybka powtórka w pytaniach i odpowiedziach Autor: Aleksandra Behrendt Jeśli to znasz - zdasz

2 Spis treści: Część I. Frazeologia. 1. Co to są związki frazeologiczne i jak ich używać by tworzyły poprawną całość znaczeniową i stylistyczną? 2. Czy funkcje języka wpływają na obraz frazeologiczny wypowiedzi? 3. Jaką rolę odgrywają związki frazeologiczne w języku? 4. Czy w związkach frazeologicznych odbija się sposób widzenia świata? Część II. Rodzaje wiersza, stylistyka. 5. Jakimi cechami wyróżnia się wiersz sylabiczny? 6. Jakie są różnice między wierszem sylabicznym a sylabotonicznym? 7. Jaki system wersyfikacyjny określa nazwa wiersz wolny? 8. Jak rozpoznać i nazwać tropy stylistyczne? 9. Czy przenośnie są tworzywem języka potocznego? Część III. Najważniejsze problemy w literaturze różnych epok. 10. Z jakich źródeł literatura czerpie inspiracje? 11. Jak nazywał się kierunek, którego podstawą było hasło: Jestem człowiekiem i nic co ludzkie nie jest mi obce? 12. Kto napisał renesansowy traktat O poprawie Rzeczpospolitej? 13. Kto zyskał miano ojca literatury polskiej, autor słów: Niechaj narodowie wżdy postronni znają/iż Polacy nie gęsi i swój język mają? 14. Kto jest autorem dzieła Boska komedia? 15. Jaki są tytuły epopej Homera, opowiadających dzieje wojny trojańskiej i przygody Odysa powracającego do Itaki? 16. Kto jest autorem wybitnych tragedii antycznych Antygona, Król Edyp? 17. Jakie były podstawowe zasady, obowiązujące w tragedii antycznej? 18. Jaka jest najstarsza polska pieśń religijna? 19. Kto jest autorem przełomowego dzieła doby renesansu, zawierającego udokumentowany traktat, który odmienił panujący dotąd pogląd na budowę wszechświata? 20. Co stanowi genezę polskiego renesansu? 21. Kto jest najwybitniejszym przedstawicielem poezji polskiego renesansu? 22. Które utwory J. Kochanowskiego zapisały się najtrwalej w świadomości polskiego odbiorcy? 23. Czym w twórczości J. Kochanowskiego były fraszki? 24. Jaką rolę odegrały pieśni J. Kochanowskiego w ustaleniu wzorca tego gatunku liryki? 25. Jaki jest tytuł tragedii J. Kochanowskiego, odwołującej się do motywów homeryckich, a zawierającej patriotyczno obywatelską przestrogę? 26. Jakie tragiczne doświadczenie wpłynęło na genezę Trenów? 27. Jakie zjawiska społeczne, polityczne i religijne odegrały znaczący wpływ na kulturę baroku? 28. Na czym polega konwencja literacka baroku? 29. Jakie były podstawowe motywy baroku, wyrażające nastroje filozoficzne epoki? 2/64

3 30. Jakie kierunki filozoficzne tworzyły podstawy ideowe oświecenia? 31. Czy znasz główne dokonania, które stanowiły podstawę postępowych przemian w okresie polskiego oświecenia? 32. Z jakim dorobkiem literackim i publicystycznym wiąże się okres oświecenia? 33. Czy potrafisz wskazać wyróżniki romantyzmu największego przewrotu w dziejach polskiej literatury? 34. Czy potrafisz wskazać najważniejsze wydarzenia literackie romantyzmu przed powstaniem listopadowym? 35. Jak kształtowało się polskie życie literackie po powstaniu listopadowym? 36. Czy znasz twórczość emigracyjną A. Mickiewicza? 37. Czy potrafisz określić sens ideowy Dziadów cz. III? 38. Jaką rolę miał spełnić rodzaj katechizmu dla emigracji Księgi narodu polskiego i pielgrzymstwa? 39. Co zapewnia Panu Tadeuszowi szczególne miejsce w twórczości Mickiewicza i w literaturze polskiej? 40. Na czym polega nowatorstwo liryków lozańskich? 41. Czy potrafisz wskazać w twórczości Juliusza Słowackiego okres, w którym powstały najważniejsze jego utwory? 42. Czy Kordian Juliusza Słowackiego jest dramatem polemicznym? 43. Jakimi formami stylistycznymi posłużył się Słowacki w Balladynie, utworze ukazującym bezwzględną walkę o władzę? 44. Czy wiesz jaką romantyczną, otwartą formę realizował poemat Słowackiego Beniowski? 45. Kto był twórcą trzeciego, wielkiego dramatu romantycznego? 46. Czy potrafisz określić jaki wpływ na poezję XX wieku wywarła liryka Cypriana Norwida? 47. Jakie gatunki literackie są typowe dla polskiego romantyzmu? 48. Jakie zdarzenia historyczne i idee wpłynęły na obraz polskiego pozytywizmu? 49. Jakie gatunki literackie dominowały w polskim pozytywizmie? 50. Czy wiesz jakie prądy literackie wywarły wpływ na polską literaturę pozytywizmu? 51. Które powieści są najbardziej reprezentacyjne dla polskiego pozytywizmu? 52. Czy Lalka B. Prusa spełnia postulat powieści panoramy społecznej? 53. Jakie cechy łączą Nad Niemnem E. Orzeszkowej z postulatem pracy jako działania patriotycznego i etosem powstania styczniowego? 54. Czy Trylogia ( ) H. Sienkiewicza (Ogniem i mieczem, Potop, Pan Wołodyjowski), spełniła oczekiwania społeczne na optymistyczny mit o bohaterskiej przeszłości narodu? 55. Czy wiesz co wpłynęło na przemiany, które zrodziły nową epokę kulturową modernizm? 56. Czy potrafisz wskazać kierunki artystyczne dominujące w epoce modernizmu? 57. Na czym polegała swoistość i nowatorstwo poezji Młodej Polski? 58. Które cechy modernizmu znalazły odzwierciedlenie w twórczości 3/64

4 Tetmajera? 59. Czy wiesz jak przebiegała droga artystycznych dokonań Jana Kasprowicza? 60. Co łączy, a co dzieli twórczość młodopolską Staffa od programowej literatury modernizmu? 61. Jak Wyspiański ukazuje w Weselu obraz przeobrażeń społecznych i politycznych na przełomie XIX i XX wieku? 62. Na czym polega nowatorstwo powieści Ludzie bezdomni (1899)? 63. Czy powieść Chłopi ( ) związana z ściśle ograniczonym regionem geograficznym ma walor powieści uniwersalnej? 64. Jakie wydarzenia historyczne wyznaczały umowne granice podziału literatury XX wieku? 65. Jakie zjawiska artystyczne zdominowały literaturę dwudziestolecia międzywojennego? 66. Co zdecydowało, że twórczość skamandrytów wpłynęła na przełom w rozwoju polskiej poezji? 67. Czy wiesz jakie były wyznaczniki poetyki Awangardy Krakowskiej? 68. Jak literatura zrealizowała obrazy heroizmu, obojętności i hańby wobec holokaustu? 69. Co wiesz o literaturze emigracyjnej ukształtowanej w nowej sytuacji politycznej po wojnie? 70. Jakie kręgi problemowe zdominowały prozę dwudziestolecia? 71. Drugi obieg wydawniczy po roku1976. Cześć IV. Jak poprawnie napisać rozprawkę. 72. Jak zabrać się za przygotowanie wypracowania maturalnego? 73. Czy potrafisz poprawnie wykonać analizę i interpretację utworu poetyckiego? Cześć V. Uzupełnienie. 74. Czy wyraz jest znakiem? 75. Co wzbogaca zasób słownictwa w języku? 76. Jakie cechy odróżniają język mówiony od pisanego? 77. Wybrane związki frazeologiczne pochodzące z Biblii. 78. Wybrane związki frazeologiczne pochodzące z antyku. 79. Wybrane związki frazeologiczne słów, które wyszły z użycia. 80. Czy wiesz co znaczy ten wyraz? 4/64

5 Cześć I. Frazeologia 1. Co to są związki frazeologiczne i jak ich używać by tworzyły poprawną całość znaczeniową i stylistyczną? Związek frazeologiczny to połączenie dwóch lub więcej wyrazów, które przynoszą znaczenie dosłowne (tzw. związki luźne); lub jednorazowe (tzw. związki stałe). (związek luźny młoda panna dziewczyna kilkunastoletnia, związek stały - panna młoda - kobieta biorąca ślub). W obrębie związków stałych nie możemy dokonywać żadnych zmian, są niepodzielne, zachowujemy kolejność wyrazów, skład i formę. Źródła frazeologizmów sięgają do zasobów Biblii (manna z nieba, oko za oko, ząb za ząb), mitologii (pięta Achillesa, syzyfowa praca), literatury (Być albo nie być [Hamlet], Ogary poszły w las [Popioły], języka potocznego (co jest grane, dać nogę,). Do stałych związków należą także przysłowia (Nie czyń drugiemu co tobie nie miło, Bez pracy nie ma kołaczy). Ze względu na budowę gramatyczną rozróżniamy zwroty, wyrażenia i frazy. Zwroty mają w członie podstawowym czasownik nabrać wody w usta, dzwonić zębami. Wyrażenia to związki, które tworzą dwa rzeczowniki, rzeczownik z przymiotnikiem, dwa przysłówki fala upałów, złote serce, chłodno i głodno. Frazy mają postać gramatyczną zdań, występuje w nich podmiot i orzeczenie lub są równoważnikiem zdania Kamień spadł mi z serca, Niedaleko pada jabłko od jabłoni. Jaki pan, taki kram. Najczęściej występujące błędy frazeologiczne: Naruszenie stałego związku frazeologicznego poprzez wymianę jednego składnika stawać między młotem a kowadłem zamiast być między młotem a kowadłem. Włączenie do stałego związku frazeologicznego nowego wyrazu Patrzyła zezowatym okiem, zamiast Patrzyła zezem. Nielogiczne i niepoprawne połączenie zawierające powtórzenie treści: cofnąć się do tyłu zamiast cofnąć się, poprawić na lepsze zamiast poprawić, akwen wodny zamiast akwen. 2. Czy funkcje języka wpływają na obraz frazeologiczny wypowiedzi? Aby powstał komunikat językowy muszą być spełnione podstawowe warunki: Autor wypowiedzi (nadawca) nawiązuje kontakt i kieruje komunikat (to co chce powiedzieć) do odbiorcy (adresata komunikatu) posługując się 5/64

6 kodem (systemem znaków, znanym nadawcy i odbiorcy) Jego podstawową funkcją jest funkcja komunikatywna W komunikacie językowym jest to wyraz, zdanie, dłuższa wypowiedź lub utwór literacki. Każdemu z wymienionych składników warunkujących powstanie komunikatu językowego odpowiada odrębna funkcja języka. Za najważniejszą uznaje się funkcję przedstawieniową, (informatywną), polegającą na wartości poznawczej. Odnosi ona wyraz lub wypowiedź do pojęć świata zewnętrznego, ukazuje określony fragment rzeczywistości. np. Labirynt to starożytna budowla o rozmyślnie skomplikowanym układzie sal, korytarzy i przejść, z których osoba niewtajemniczona nie może znaleźć wyjścia. Najsłynniejszy labirynt to zbudowany przez mitycznego Dedala labirynt kreteński, z którego wg.mitu, zabójcę Minotaura, Tezeusza wyprowadziła Ariadna. Przytoczony tekst spełnia warunek funkcji informatywnej (poznawczej) Często ta sama wypowiedź realizuje więcej niż jedną funkcję: np.: Pawie pióro to symbol próżności, chełpliwości, a w niektórych krajach Wschodu oznaka dostojeństwa. Ogon pawi był emblematem Złego Oka, czujnego zdrajcy; dlatego jeśli uważasz, że pawie pióra przynoszą nieszczęście, nie trzymaj ich w domu. Funkcja poznawcza tego tekstu (jak odczytywać symboliczne znaczenie pawiego pióra) połączona została z funkcją impresywną zaleceniem, że jeśli wierzysz, że pawie pióra przynoszą nieszczęście, chce wpłynąć na twoje zachowanie (nie trzymaj ich w domu). Wzmocnieniu wymowy tego tekstu służą związki frazeologiczne: Złe Oko, czujny zdrajca, przynosić nieszczęście. Funkcja ekspresywna dominuje, gdy nadawca uzewnętrznia swoje przeżycia wobec odbiorcy. Wyraża je poprzez użycie słownictwa nacechowanego emocjonalnie i wartościująco: Ta potrawa mnie pali jak siarka w brzuchu wawelskiego smoka., Po co dałam się na to nabrać? Muszę wypić wiadro wody! Ekspresję tej wypowiedzi wzmacniają związki: pali jak siarka, wawelski smok, dać się nabrać, wypić wiadro wody, oraz wykrzyknik i pytajnik. Gdy nadawcy chodzi o nawiązanie i podtrzymanie kontaktu z odbiorcą mówimy o funkcji fatycznej: Jak ci leci? U ciebie wszystko dobrze? Uważaj na zakręty! Przytoczone związki frazeologiczne bezpośrednio wzmacniają skuteczność porozumienia się, pobudzają uwagę odbiorcy. Funkcja poetycka polega na zwracaniu uwagi na słowo oraz wieloznaczność wypowiedzi. Wskazuje na nią dodatkowe uporządkowanie, nie wynikające z potrzeb komunikacji językowej. Stanowią je metafory, epitety, porównania, w poezji kształt wersyfikacyjny, rymy, kontur 6/64

7 intonacyjny. Związki frazeologiczne w utworze artystycznym są odkrywcze i przypisane konkretnemu utworowi. (np. w wierszu B. Leśmiana Przemiany spotykamy związki nacechowane poetycko: mrok duszny, mrok żądzą parny, zaglądać po chabrowemu, śródpolne bezbrzeże, nasrożył (...) złością, kwiaty patrzą podejrzliwie). Rozważając, jaką funkcję pełni wypowiedź musimy pamiętać, że nie chodzi o jej wyłączność w tekście, a jej pierwszoplanowość. Najczęściej wypowiedź realizuje kilka funkcji: informuje, ujawnia uczucia, chce wpłynąć na poglądy lub zachowania adresata, sprawdza, czy odbiorca jest w czynnym kontakcie z nadawcą komunikatu. Dominującą funkcją języka jest funkcja przedstawieniowa (poznawcza). 3. Jaką rolę odgrywają związki frazeologiczne w języku? Związki frazeologiczne są zbiorem połączeń wyrazowych właściwych dla języka. Występują we wszystkich jego odmianach i pełnią różne funkcje. Frazeologizmy wzbogacają język: zastępują określenia jednowyrazowe: zbić spuścić lanie, płakać - zalewać się łzami, kłócić się iść na udry, tworzą wyrażenia eufemistyczne, łagodzą ostrość wypowiedzi: kobieta podstarzała -w wieku balzakowskim, okłamać mówić nieprawdę, kraść mieć lepkie ręce, wzmacniają wyrazistość i plastyczność wypowiedzi jest w niebezpieczeństwie - siedzi na beczce prochu, uparty - ośli upór, wyraźne - jasne jak słońce, zaskoczony postawić oczy w słup, poradzić sobie - złapać byka za rogi, jest dobry ma serce na dłoni, potęgują ekspresywność wypowiedzi stracił wszystko - poszedł z torbami, beznadziejna sytuacja - bić głową w mur, biedny - nie śmierdzi groszem, bezwzględny człowiek - idzie po trupach, wprowadzają humorystyczne obrazowanie niezdarne poruszanie się - kaczy chód, flegmatyk - śnięta ryba, o fryzurze mieć siano na głowie, o leniu - ma dwie lewe ręce, są ważnym tworzywem poetyckim [...] (krakało spłoszone zamykanie ramp...),/ [...] stał się pociąg, /w płytkim świetle [...], świat jakby odziwaczał/ i stronił...[...] kształt twój mglił się i wietrzał,/ [...]rozsnuwała się dal (Julian Przyboś Odjazd) 4. Czy w związkach frazeologicznych odbija się sposób widzenia świata? Tworzenie związków frazeologicznych jest powiązane z mentalnym, kulturowym, obyczajowym i religijnym widzeniem rzeczywistości. Analizując związki frazeologiczne w języku, możemy odtworzyć świat wartości i doświadczenia narodu. Obraz stosunków międzyludzkich zawiera się w związkach: być za pan brat, jaki pan taki kram, człowiek człowiekowi wilkiem; iść ręka w rękę; kto mieczem wojuje, ten od miecz ginie; kto się czubi, ten się lubi; z jakim 7/64

8 przystajesz, taki się stajesz; przyjaciela poznaje się w biedzie; jak cię widzą, tak cię piszą. Związki podkreślają życiowe priorytety: domek ciasny, ale własny; bliższa ciału koszula; grunt to rodzinka; bez pracy nie ma kołaczy;, żadna praca nie hańbi; miłość i zgoda, domu ozdoba; stare winko, żonka młoda; jak sobie pościelisz, tak się wyśpisz. Obrazowość związków frazeologicznych chętnie odwołuje się do części ciała: coś ma ręce i nogi, siedzieć komuś na karku, mieć coś na końcu języka, nastawić ucha, żal serce ściska, głowa pęka, wejść komuś na głowę, mieć coś na wątrobie, ręka rękę myje, główka pracuje, ma wypisane na czole, strach w oczach, głowa w chmurach, dupa zimna, strach ma wielkie oczy, uszy do góry, mieć serce na dłoni, iść ramię w ramię. Frazeologia podkreśla dążenie do uporządkowanego świata, poddanego prawom odwiecznym: jak świat światem, zwykła kolej rzeczy, taki los, do skończenia świata, po wieczne czasy, naruszenie tego porządku znajduje odbicie w związkach podkreślających absurdalność: potrzebny jak psu piąta noga, kwiatek do kożucha, jak dziura w moście, czekać na gruszki na wierzbie. Ważne miejsce w świecie mentalnym zajmuje pojęcie Boga - Stwórcy, kreatora świata, od którego pochodzi przekaz podstawowych wartości: tak jak go Pan Bóg stworzył; jak Bóg przykazał; jak Kuba Bogu tak Bóg Kubie; między Bogiem a prawdą; daj Boże; niech Bóg broni; czekać na zmiłowanie boskie; wola boża; obraza boska; Bóg prowadzi; mieć Boga w sercu; Bóg tak chciał; nie daj Boże; łaska boska; Bóg zapłać; Bogu dzięki; pożal się Boże; łaska boska; dar boski. Przeciwieństwem jest diabeł, szatan, nośnik zła:, diabeł go podkusił, diabli wiedzą, diabli go biorą, mieć diabła za skórą, diabli nadali, szatański pomysł, diabeł w kogoś wstąpił, diabelska sztuczka, precz szatanie!, diabeł wcielony, diabła wart, diabelski młyn, diablo drogi. Utrwalone w tradycji mentalnej przekonanie o przeznaczeniu, wywierającym wpływ na ludzkie losy odzwierciedlają związki: co ma wisieć nie utonie, urodzony w czepku, urodzić się pod szczęśliwą gwiazdą, co komu pisane, to go nie ominie, było mu sądzone. Cechy pożądane, dobroć życzliwość, ofiarność mają swoje obszerne odbicie w związkach: mieć złote serce; mieć serce na dłoni; dać się za kogoś porąbać; iść za kimś w ogień; nie skrzywdzić muchy. Przeciwieństwo tych postaw jest nacechowane surowym osądem i ma odbicie w frazeologizmach: zepsuty do szpiku kości; idzie po trupach; człowiek bez sumienia; krew by wyssał z człowieka; sprzedałby własną matkę; wpędzić do grobu; stracić twarz. 8/64

9 Cześć II. Rodzaje wiersza, stylistyka 5. Jakimi cechami wyróżnia się wiersz sylabiczny? Odpowiedz odwołując się do przykładu (J. Kochanowski Pieśń II ks. I) Serce roście patrząc na te czasy! Mało przed tym gołe były lasy, Śnieg na ziemi wysszej łokcia leżał, A po rzekach wóz nacięższy zbieżał. Wiersz sylabiczny w każdym wersie posiada jednakową liczbę sylab. Posiada stały przedział międzywyrazowy, nazywany średniówką (tutaj po 5 sylabie), pełni ona funkcję rytmizującą. Posiada stały układ rymów (tutaj: czasy lasy, leżał zbieżał (tutaj aa, bb, rymy żeńskie). Schemat wiersza powtarza się we wszystkich strofach utworu. Rym pełni funkcje rytmizującą w większym stopniu niż wyraz przed średniówką. Wiersz sylabiczny osiągnął dojrzałość artystyczną w twórczości J. Kochanowskiego. Jest podstawowym, najbardziej rozpowszechnionym polskim systemem wersyfikacyjnym. 6. Jakie są różnice między wierszem sylabicznym a sylabotonicznym? Wiersz sylabotoniczny jest typem systemu wersyfikacyjnego, któremu dojrzałą postać nadał romantyzm. Posiada wszystkie cechy wiersz sylabicznego jednakową ilość sylab w każdym wersie, średniówkę, dokładne rymy. W wierszu sylabicznym stałe miejsca akcentowe przypadały przed średniówką i w klauzuli zakończeniu wersu. Wiersz sylabotoniczny posiada uporządkowane akcenty padające w tych samych miejscach w obrębie całego wersu. Rytmikę wiersza sylabotonicznego określa się na podstawie stóp składających się z jednej sylaby akcentowanej i innych nieakcentowanych, powtarzających się w obrębie każdego wersu. Przykład: O szyby deszcz dzwoni+ deszcz dzwoni jesienny I pluszcze jednaki + miarowy niezmienny Dżdżu krople padają + i tłuką w me okno Leopold Staff Deszcz jesienny Szczególnym typem wiersza sylabotonicznego jest przejęty z literatury antyku heksametr. Przykładem heksametru polskiego jest C. Norwida Bema pamięci rapsod żałobny. Czemu, Cieniu, odjeżdżasz, ręce złamawszy na pancerz, 9/64

10 _ _ _ _ _ _ _ 15 (7 + 8) Przy pochodniach, co skrami grają około twych kolan? _ _ _ _ _ _ _ 15 (7 + 8) Miecz wawrzynem zielony i gromnic płakaniem dziś polan _ _ _ _ _ _ 16 (7 + 9) Rwie się sokół i koń twój podrywa stopę jak tancerz. _ _ _ _ _ _ _ 15 (7 + 8) (C. K. Norwid Bema pamięci rapsod żałobny) Norwid wprowadził średniówkę po 7 sylabie, regularny rozkład akcentów padających na pierwszą, trzecią, szóstą, ósmą, jedenastą i czternastą sylabę. Występuje także regularny, rym żeński w naszym fragmencie abba, co wraz z regularnie rozłożonymi akcentami, mocno harmonizuje cały utwór. 7. Jaki system wersyfikacyjny określa nazwa wiersz wolny? Wiersz wolny to najczęściej spotykana odmiana wiersza polskiego w XX wieku. Wiersz wolny odznacza się bardzo silnym zróżnicowaniem form. Jego wyróżnikiem jest nasycenie semantyką i zróżnicowanie wewnątrzwierszowe, które silniej motywuje poszukiwanie znaczeń zawartych w tekście. Jest to wiersz nienumeryczny tzn. nie zachowuje stałej liczby sylab w wersach. Rym nie jest cechą strukturalną. Występują rymy niedokładne i odległe, a także wewnątrz wersu lub ich brak. Określenie wiersz wolny obejmuje różne struktury rytmiczne: Podział na wersy z uwzględnieniem struktury składniowej, nazywamy wierszem wolnym zdaniowym. Są tu zwykle wersy długie, oparte o styl języka mówionego, a granicę wersu wyznacza koniec całostki składniowej. Nie myślałem, że żyć będę w tak osobliwej chwili Kiedy Bóg skalnych wyżyn i gromów, Pan Zastępów, kyrios Sabaoth Najdotkliwiej upokorzy ludzi, Pozwoliwszy im działać jak tylko zapragną, Im zostawiając wnioski i nie mówiąc nic. (Czesław Miłosz Oeconomia divina fragment) Gdy podstawa rozczłonkowania wypowiedzi wynika z nastawienia emocjonalnego, a rytmikę wiersza wyznacza intonacja języka mówionego obciążona ekspresyjnie, mamy wiersz wolny skupieniowy emocyjny. W obrębie tego typu wiersza występują wersy krótkie, długie, i wersy kontrastujące długością w obrębie jednego wiersza Drzewa - kołyski przestrzeniprzychyliły nieba łące świt nad sadem, świt nad łąką, 10/64

11 świt nad nami, czas na słońce Rozpowijaj, żono, z cieni Nagusieńkie niemowlątko Po raz pierwszy na świat, na nas, na nas świetnych patrzące! (Julian Przyboś Świt kwietniowy). 8. Jak rozpoznać i nazwać tropy stylistyczne? Tropy stylistyczne są to ustalone sposoby łączenia poszczególnych wyrazów w większe całostki syntaktyczno semantyczne. Słowo w zdaniu nabiera znaczenia poprzez kontekst, który powstaje poprzez połączenie wyrazów w związek znaczeniowy np. dom rodzinny, dom z cegły, dom marzeń. Do tropów zaliczamy epitet, porównanie i metaforę. epitet tworzy przymiotnik, imiesłów, rzadziej rzeczownik pozostający z wyrazem określanym w związku zgody,(tzn. wyraz określany i epitet są w tym samym przypadku) np. błogie życie, suchy ocean, skryte marzenia, smutna ziemia; porównanie to zestawienie dwu przedmiotów, zjawisk na podstawie cechy wspólnej. Wskaźnikiem porównania są łączniki: jak, jakby, jakoby, niby, niczym, na kształt np. nasz naród jak lawa (III część Dziadów Mickiewicza), (...) bór był na kształt ogromnego gmachu Pan Tadeusz A. Mickiewicza), Lydziska jak woły robocze/ Chodzą w jarzmie Kasprowicz Z chałupy sonet XXIX); metafora to najkunsztowniejsza figura stylistyczna. Jest to taki zespół wyrazów, który tworzy kontekst odbierający poszczególnym wyrazom ich pierwotne znaczenie w zupełności lub częściowo. Jej sensu jaki tworzy nie da się wymienić na inny zestaw wyrazów. Połączenie wyrazów tworzących metaforę pozostaje w składni rządu, najczęściej z dopełniaczem np. janczary strachu, fala łąk, powódź kwiatów (A. Mickiewicz Sonety krymskie). 9. Czy przenośnie są tworzywem języka potocznego? Podstawą przenośni jest podobieństwo zewnętrzne, podobieństwo zachowania, działania lub podobieństwo funkcji przedmiotów czy zjawisk. Znajdują one swoje miejsce w języku potocznym i poetyckim. W języku potocznym dotyczy to często przeniesienia znaczenia z przedmiotu na przedmiot lub zjawisko wyrażone w związku frazeologicznym (np. korek przedmiot do zatykania otworu, ale przenośnie korek oznacza zator na drodze - stać w korku). Podobnie przenośne znaczenie mają określenia, zegar stoi, czas płynie, sokole oczy, końskie zdrowie. 11/64

12 Jasność w wyrażaniu myśli, użycie wyrazów w kontekście słownym, stawia przed autorem wypowiedzi określone zadania. Jego realizacji służy bogactwo słownictwa, (także w znaczeniu przenośnym) oraz wyrazy bliskoznaczne zwane synonimami. Synonimy to wyrazy o podobnym, bliskim znaczeniu, które różni natężenie cechy, subiektywna postawa mówiącego lub znaczenie przenośne. Mają one często ograniczony zakres łączenia się z innymi wyrazami. Wyrazy bliskoznaczne: pieniądze, kasa, szmal, waluta, forsa, gotówka, flota, zaskórniak, środki, mają różny stopień łączliwości. Pieniądze gotówka, środki to wyrazy neutralne. Mówimy więc zapłaciłam gotówką, wpłaciłam pieniądze, mam na to środki. Kasa, szmal, forsa, flota, zaskórniak to nazwy z języka potocznego, waluta w znaczeniu neutralnym to pieniądze zagraniczne, waluta, flota w znaczeniu przenośnym to tyle co szmal, forsa, są one nacechowane stylistycznie i nie stosujemy ich w wypowiedziach oficjalnych, w swobodnych sytuacjach możemy powiedzieć (np. nie mam waluty na kino, jutro zapłacę, bo od rodziców przypłynie flota, brakuje mi szmalu). Właściwy wybór wyrazu pośród wyrazów bliskoznacznych i utworzenie poprawnego związku frazeologicznego jest ważnym warunkiem poprawności językowej. Wyraz neutralny las ma identyczny zakres i treść z wyrazami, puszcza, tajga, bór, knieja, gaj, brzezina, zagajnik, a jednak w wypowiedzi wybieramy ten, który najściślej określi to o czym mówimy. Wyrazy bliskoznaczne mają ograniczoną łączliwość w związki frazeologiczne: wyrazy: tajga, puszcza, gaj tworzą poprawne związki tylko z wybranymi wyrazami np.: syberyjska, nieprzebyta, oliwny, tajga syberyjska, nieprzebyta puszcza, gaj oliwny. Połączenia: tajga afrykańska, puszcza oliwna, gaj nieprzebyty to niepoprawne związki. 12/64

13 Cześć III. Najważniejsze problemy w literaturze różnych epok. 10. Z jakich źródeł literatura czerpie inspiracje? Źródła literatury to: antyk, czyli odwoływanie się do mitologii i dorobku literackiego czasów starożytnych, głównie Grecji i Rzymu. Biblia, księgi Starego i Nowego Testamentu, przenikające do literatury w postaci motywów i podstaw moralnych folklor czyli dorobek przedpiśmienny, zachowany w pieśniach, legendach i obrzędach ludowych tradycja literacka odwołanie do wcześniej powstałych utworów literatury rodzimej i obcej. 11. Jak nazywał się kierunek, którego podstawą było hasło: Jestem człowiekiem i nic co ludzkie nie jest mi obce? Humanizm, powstał na przełomie XIV i XV wieku, oznacza on prąd umysłowy, poszukujący i rozwijający tradycję starożytnej wiedzy o człowieku zawartej w filozofii i literaturze. W wieku XV rozwinęły się systematyczne studia nad kulturą grecką i rzymską jako odrębna dyscyplina, niezależna od średniowiecznej nauki kościoła. 12. Kto napisał renesansowy traktat O poprawie Rzeczpospolitej? Andrzej Frycz Modrzewski, wybitny przedstawiciel polskiego renesansu. Studiował w Akademii Krakowskiej i uniwersytetach europejskich. Napisał wiele rozpraw, w których poruszał najważniejsze sprawy dotyczące państwa. Dzieło O poprawie Rzeczpospolitej składa się z pięciu ksiąg: O obyczajach, O prawach, O wojnie, O kościele, O szkole. 13. Kto zyskał miano ojca literatury polskiej, autor słów: Niechaj narodowie wżdy postronni znają Iż Polacy nie gęsi i swój język mają? Mikołaj Rej, poeta renesansu, żył i tworzył XVI wieku. Brał czynny udział w życiu publicznym. Jest autorem wielu utworów wierszem i prozą. Najważniejsze to: Krótka rozprawa między trzema osobami, Panem Wójtem a Plebanem, Postylla, Wizerunk własny żywota człowieka poczciwego, Zwierciadło, Zwierzyniec. Styl jego utworów odznacza się bogactwem słownictwa, obfituje w obrazy obyczajowe i słownictwo języka potocznego. 14. Kto jest autorem dzieła Boska komedia? Dante Alighieri, był poetą włoskim, żył na przełomie XIII i XIV wieku. Jego dzieło Boska komedia jest ważnym dziełem literatury światowej. Składa się z trzech części cz. I: Piekło, cz. II: Czyściec, cz. III: Raj. 13/64

14 Utwór jest alegorią dążenia jednostki ku Bogu, a społeczeństwa, do ustanowienia pokoju na ziemi. Boska komedia wywarła wpływ na dzieła wielu twórców wszystkich okresów literackich aż po czasy współczesne. 15. Jaki są tytuły epopej Homera, opowiadających dzieje wojny trojańskiej i przygody Odysa powracającego do Itaki? Iliada, Odyseja. Homer to poeta grecki, twórca najstarszego gatunku literackiego eposu bohaterskiego Iliady i Odysei, żył w VIII/IX wieku p.n.e. Jego utwory były dla starożytnych Greków i Rzymian punktem wyjścia i miarą wartości wszelkiej poezji i etyki, a jego wyobrażenia o bogach weszły w skład greckiej religii. Motywy zaczerpnięte z epopej Homera znalazły odbicie w utworach wszystkich epok literackich. 16. Kto jest autorem wybitnych tragedii antycznych Antygona, Król Edyp? Sofokles, żył w V wieku p.n.e., okresie największego rozkwitu antycznej tragedii i teatru. Napisał wiele utworów scenicznych, zachowało się siedem tragedii. Bohaterowie jego tragedii świadomie podejmują działania decydujące o ich losie. Uruchamiają swymi działaniami ciążące na nich fatum czyli nieuchronności losu, które wywołuje w widzach tzw. katharsis, polegające na wyzwalaniu uczucia litości i trwogi poprzez intensywne przeżycie treści dramatu. 17. Jakie były podstawowe zasady, obowiązujące w tragedii antycznej? Zasada trzech jedności miejsca, czasu i akcji. Ograniczenie miejsce zdarzeń do jednego, ograniczenie czasu akcji do jednej doby, skupienie uwagi na jednym problemie i losach głównego bohatera. Konstrukcja dramatu według ścisłego schematu podziału na epejsodiony i stasimony oraz wyraźny podział przestrzeni scenicznej na proskenium, miejsce śpiewu i tańca chóru, i skene miejsce rozgrywającej się akcji wykonywanej równocześnie przez nie więcej niż trzech aktorów. 18. Jaka jest najstarsza polska pieśń religijna? Bogurodzica, powstała w XIII lub XIV wieku, u zarania kształtowania się polskiej tradycji literackiej. Była pieśnią ojczystą kościelną i rycerską. Śpiewano ją na polach bitew, pod Grunwaldem i Warną. Zwiera wiele cech językowych, ukazujących dawne formy słownikowe, gramatyczne i składniowe. Ma kunsztowną budowę stroficzną. 14/64

15 19. Kto jest autorem przełomowego dzieła doby renesansu, zawierającego udokumentowany traktat, który odmienił panujący dotąd pogląd na budowę wszechświata? Mikołaj Kopernik, wybitny astronom, ekonomista, medyk i prawnik. Żył w latach , studiował w Akademii Krakowskiej i wielu uniwersytetach europejskich. Jego główne dzieło O obrotach sfer niebieskich zawiera wykład teorii heliocentrycznej, dowodzącej, że Ziemia obraca się dookoła własnej osi, oraz, wraz z innymi planetami dookoła Słońca. 20. Co stanowi genezę polskiego renesansu? Renesans w Polsce zaczyna się z końcem XV wieku i trwa przez wiek XVI. Jego istotą było dążenie do zbudowania kultury antropocentrycznej a więc skupionej wokół spraw człowieka, przekonaniu o jego zdolnościach twórczych, obejmujących wszystkie dziedziny życia. Był ściśle powiązany z wspólnotą kulturalną minionych stuleci, chrześcijaństwem i dziedzictwem kultury śródziemnomorskiej. Na genezę renesansu w Polsce wpływ miały kontakty i stosunki polsko włoskie. Podstawą ich były wędrówki humanistów włoskich (Kallimach, Celtis) oraz wyjazdy Polaków do Włoch. Dzięki nim przenikały do Polski nowe ideologie, gusty i normy literackie. Na kształtowanie nowego wizerunku ideowego wywarły wpływ idee soborowe, które w wielu krajach, także w Polsce, dały początek nowej myśli politycznej. Rozwijający się ruch reformacyjny przeniknął do Polski, a wprowadzenie zgody międzywyznaniowej, gwarantującej swobodę wyznania i opiekę innowiercom wyróżniało Polskę wśród innych państw europejskich. 21. Kto jest najwybitniejszym przedstawicielem poezji polskiego renesansu? Jan Kochanowski, żył w latach Odbywał studia w Akademii Krakowskiej, uniwersytetach w Padwie, Bolonii i Królewcu, poznał wybitnych humanistów europejskich oraz odbył liczne podróże po Europie. Znajomość greki i łaciny pozwoliła mu na odbycie rozległych studiów, które ugruntowały jego znajomość literatury antycznej i współczesnej. Nie był mu obcy niepokój religijny tych czasów. Manifestem humanistycznej religijności jest pieśń Czego chcesz od nas Panie. Istotą tego hymnu jest pochwała niewidzialnego Boga poprzez pochwałę widzialnego świata. Na lata przypada okres dworski, gdy Kochanowski był związany głęboką przyjaźnią z Piotrem Myszkowskim, biskupem i wysokim urzędnikiem państwowym, a następnie, gdy został Sekretarzem Królewskim. 15/64

16 Po roku 1570 osiadł w rodzinnym Czarnolesie. Brał czynny udział w życiu politycznym, tworzył i przygotowywał do druku swoje utwory. 22. Które utwory J. Kochanowskiego zapisały się najtrwalej w świadomości polskiego odbiorcy? Dorobek literacki J. Kochanowskiego obejmuje utwory niezwykle zróżnicowane. W świadomość narodową najsilniej wpisały się przede wszystkim fraszki, pieśni, pierwszy dramat Odprawa posłów greckich, Treny, Psałterz Dawidów. Poezję J. Kochanowskiego czytali i podziwiali jego współcześni, oświeceniowi reformatorzy, sławili ją poeci romantyzmu, w trudnych czasach przypominały o związkach z kulturą europejską i wielkości dawnej kultury. Do dzisiaj zachowuje ona walor wzoru i piękna, do którego odwołują się twórcy i czytelnicy wszystkich pokoleń. 23. Czym w twórczości J. Kochanowskiego były fraszki? Fraszka znaczy drobiazg, błahostka, a więc niewielki, drobny utwór o niezwykle zróżnicowanej tematyce. Pisał je Kochanowski przez całe życie, Zawarł w nich zdarzenia autentyczne, obserwacje obyczajowe, motywy literackie i refleksje filozoficzne. Jest sam twórcą tej odmiany gatunkowej i nazwy fraszka. Większość fraszek pisał autor do kogoś - Do Magdaleny, Do fraszek, Do doktora, na coś - Na zdrowie, Na dom w Czarnolesie, Na nabożną lub o kimś - O doktorze Hiszpanie, O kaznodziei. Fraszki są niezwykle zróżnicowane stylistycznie, znaczący jest w nich temat ubogi w realia, ich zaletą jest krótkość, dowcip lub refleksja. 24. Jaką rolę odegrały pieśni J. Kochanowskiego w ustaleniu wzorca tego gatunku liryki? Nazwa pieśń jest określeniem odmiany gatunkowej liryki. Jej wzorzec ustalił Kochanowski na wiele dziesiątków lat. Stworzył wiersz przeznaczony do czytania. Użył tego określenia wskazując na pokrewieństwo znaczeniowe: pieśń opiewać. Pieśni Kochanowskiego to liryczne wypowiedzi ujmujące tematy bardzo różnorodne uczucia patriotyczne, pochwałę życia w zgodzie z naturą i sumieniem, zachwyt otaczającym światem, przeżycia miłosne, refleksje filozoficzne. Pieśni prezentują człowieka renesansu. Dostrzegają nie tylko odrębność ludzką, samodzielność wyboru własnych postaw moralnych ale i powagę obowiązku obywatelskiego. Są manifestacją samowiedzy artysty, podkreślają moc talentu poetyckiego i jej współistnienie ze słabościami zwykłego człowieka. 16/64

17 Podmiot liryczny pieśni prezentuje różne postawy wynikające z kondycji człowieka: pouczającą, filozoficzną, świadomą zewnętrznych zagrożeń, błądzącą i poszukującą sensu istnienia. Formułuje przekonanie, że niezależny umysł i cnota dają gwarancję bezpieczeństwa. Pieśni w przeważającej części zachowują dokładny sylabizm i strofę czterowersową parzyście rymowaną (a a b b). Podlega ona różnorodnym odmianom poprzez wprowadzenie sporadycznie strof o innej liczbie wersów (np. trójwersowe, sześciowersowe i inne), zastosowanie przerzutni, rozmaitość typów wiersza od pięciozgłoskowca po trzynastozgłoskowiec. 25. Jaki jest tytuł tragedii J. Kochanowskiego, odwołującej się do motywów homeryckich, a zawierającej patriotyczno obywatelską przestrogę? Odprawa posłów greckich, jest dramatem o nieszczęściach Troi, o nierządnym królestwie i zginienia bliskim,/ gdzie ani prawa ważą ani sprawiedliwość ma miejsca. Odprawa odwołuje się do znanego wątku, nadaje mu charakter uniwersalny, mówi o sytuacji zawinionej, której można było uniknąć. W Odprawie fatum nie decyduje o losach Troi, jej tragizm jest dziełem ludzi i winą zawinioną - prywatą Aleksandra i słabością i niezdecydowaniem króla Priama. Postawa Greków jest wynikiem poczucia sprawiedliwości i żądzy pomszczenia krzywdy. Wizja Kasandry pełni ważną funkcję pouczania, Chór komentuje i wygłasza racje moralne i polityczne, przenosząc wymiar utworu na poziom uniwersalny. Mówi o sposobie istnienia społeczeństwa i rządzenia państwem. Kompozycja Odprawy spełnia warunki budowy tragedii antycznej. Monolog Menelausa spełnia rolę prologu, następnie następują epeisodiony i stasimony. Przepowiednia Kasandry (epeisodion V) spełnia rolę katastrophe zawiera wizję zburzenia Troi. Wymowa Odprawy posłów greckich ma odniesienie do ówczesnej sytuacji Rzeczypospolitej. Jest wyrazem troski Kochanowskiego o losy państwa. 26. Jakie tragiczne doświadczenie wpłynęło na genezę Trenów? Treny powstały pod wpływem bólu po stracie trzydziestomiesięcznej córki Orszulki. Przeżycie osobiste stało się dla Kochanowskiego materiałem literackim i było przedmiotem refleksji, zawierającej cechy kryzysu światopoglądowego. Treny obejmują XIX utworów. Zawierają obraz powstawania kryzysu filozoficznego wywołanego nieszczęściem rodzinnym. Bohaterem cyklu, obok Orszulki, jest sam Kochanowski przyjmujący kreacje ojca, filozofa i poety. Tren XIX ujawnia jednak, że kryzys, który zrodził Treny, podważył optymistyczną wizję świata, ale nie zmienił zasad humanistycznej 17/64

18 postawy. Słowa Ludzkie przygody/ Ludzkie noś! Znaczą, że to co przydarzy się człowiekowi trzeba przyjmować, nie bronić się ani przed radością, ani przed płaczem. 27. Jakie zjawiska społeczne, polityczne i religijne odegrały znaczący wpływ na kulturę baroku? Barokiem określa się okres w kulturze europejskiej, od około końca XVI wieku do połowy XVIII wieku. Nazwa wywodzi się od słowa barocco - oznacza coś niezwykłego, dziwnego. Zrodził ją kryzys renesansowych ideałów humanistycznych: harmonii, umiejętności godzenia wartości ziemskich i pozaziemskich oraz tolerancji religijnej. Rzeczypospolita była drugim co do wielkości państwem Europy. Uderzało w niej jednak silne zróżnicowanie religijne i społeczne szczególnie ostro zarysowane na kresach wschodnich państwa. Napięcia społeczne potęgowała przewaga magnaterii, której polityka zdominowała dążenia reformatorskie postępowej szlachty. Liczne, wyniszczające wojny ( ), ale także kontrreformacja służyły pogłębianiu kraju w chaosie politycznym i upadku kulturalnym. 28. Na czym polega konwencja literacka baroku? W sztuce baroku uwidacznia się dynamiczne ujęcie przestrzeni - ukazywanie ruchu, skłonność do wyjaskrawienia kontrastów - posługiwanie się elementami piękna i brzydoty, wykorzystanie efektów świetlnych, wyrażanie silnych emocji: rozpaczy, bólu, gniewu, ekstazy. Realizację tych założeń znajdujemy w architekturze, malarstwie, rzeźbie, literaturze i muzyce. W obrębie sztuk plastycznych i w architekturze szczególnie widoczna jest w sztuce i w budownictwie sakralnym. Dążność do symbiozy sztuk wzmocnionej skłonnością do barokowego wyolbrzymienia, przesady i przepychu, objawiła się wydatnie w ukształtowanej we Włoszech operze, teatrach dworskich oraz w obyczajowości w rezydencjach magnackich. 29. Jakie były podstawowe motywy baroku, wyrażające nastroje filozoficzne epoki? Świadomość wewnętrznych sprzeczności, kryjących się w naturze świata i samym człowieku, pojęcia nieskończoności, nicości, przemijania i zmienności zrodziło powszechnie wyrażany sceptycyzm. Wiara i religijność stanowią w prądzie barokowym czynnik niezmiernie ważny, wywołują one pytania o egzystencjalne problemy człowieka, o tajemnicę i cel istnienia. Język poetycki tekstów barokowych jest niezwykle kunsztowny, odwołuje się do zmysłowości, wyjaskrawienia sprzeczności, cudowności i niepoznawalności świata. Posługuje się alegorią i symbolami wyrażającymi 18/64

19 lęk zrodzony z świadomości bezmiaru przestrzeni, uporczywości przemijania. Stąd motyw zegarów, współistnienie piękna i brzydoty, rozkładu, wielość bohaterów wędrujących, goniących, uciekających, błądzących i ściganych. Niepewność co do zmysłowej poznawalności świata wprowadza motyw złudy i pozoru. Ujawnia się on najostrzej w alegorii Śmierci uosabiającej rozkład i Chronosa - personifikacji bezpowrotnego przemijania. Przekonanie, że prawdziwe piękno podlega przemijaniu i rozkładowi, stworzyło teorię, że trwałe piękno zawiera się tylko w tym, co pozorne. Stworzyło to podstawy estetyki barokowej opartej na sztuczności, nienaturalności, wyolbrzymieniu i koncepcie czyli dążeniu by stworzyć treść szokującą, błyskotliwą i zaskakującą. 30. Jakie kierunki filozoficzne tworzyły podstawy ideowe oświecenia? Wiek oświecenia, tj. wiek XVIII, wyznaczał w Europie skok cywilizacyjny, u podstaw którego stały nowe założenia ideowe oraz rewolucja społeczna i przemysłowa. Ideologia oświecenia oparła się na sformułowanym w XVII wieku przez Kartezjusza ( ) racjonalizmie. Myślę, więc jestem (łac. Cogito ergo sum). Był to pogląd na rzeczywistość, głoszący wagę rozumu w poznaniu i osiąganiu wiedzy pewnej i prawdziwej. W oświeceniu racjonalizm stał się elementem światopoglądu i postawy wobec rzeczywistości. Uzupełniają go krytycyzm i empiryzm, nakazujące doświadczalnie sprawdzać spekulacje rozumowe. Ideologia oświecenia zwrócona była ku przemianom społecznym zgodnych z pożytkiem i dobrem ogółu. Przyjęcie pierwszeństwa rozumu we wszystkich obszarach życia społecznego umacniało postawę sprzeciwu wobec nietolerancji, fanatyzmu, niewiedzy i zabobonom. 31. Czy znasz główne dokonania, które stanowiły podstawę postępowych przemian w okresie polskiego oświecenia? Wydarzenia, które znajdują się w tle polskiego oświecenia to: chaos polityczny i kryzys kulturalny pod koniec XVII i pierwszej połowie XVIII wieku; pobudzenie umysłowe lat 40 XVIII wieku; okres rządów Stanisława Augusta ( ); Sejm 4 letni ( ); Konstytucja 3. maja; Targowica; insurekcja kościuszkowska; rozbiory. Wyróżnikiem polskiego oświecenia jest program walki o naprawę Rzeczypospolitej. Polska była monarchią parlamentarną, której ustrój określały zasady demokracji szlacheckiej. Zadaniem reform było usunięcie jej wypaczeń oligarchię magnacką i anarchię. W polskim oświeceniu dominowały kwestie społeczno polityczne i edukacyjno obyczajowe. W obliczu głębokiego kryzysu najważniejszą sprawą stały się reformy. Dzięki niezwykłemu wysiłkowi w Polsce dokonał 19/64

20 się prawdziwy przewrót w duchu oświecenia. Program reform objął reformę edukacji polskiej jej wyrazem było powstanie: Collegium Nobilium (1740), Szkoły Rycerskiej (1765). Niezwykłą rolę w dziele uzdrawiania państwa odegrał mecenat króla Stanisława Augusta Poniatowskiego, obejmował on powołanie Komisji Edukacji Narodowej (1773) i Towarzystwo Ksiąg Elementarnych (1775); otwarcie w 1765 roku teatru publicznego, który stał się miejscem głoszenia programu sojuszu szlachecko mieszczańskiego i był czynnie zaangażowany w wydarzenia życia politycznego. Ważną rolę odgrywały czasopisma, szczególnie Monitor, Zabawy Przyjemne i Pożyteczne Gazeta Narodowa i Obca. Szczególną rolę odegrał Sejm Czteroletni ( ) zakończony uchwaleniem Konstytucji 3 go Maja (1791). Znosiła ona liberum veto, wprowadziła dziedziczność tronu, nadawała prawa mieszczanom i brała w opiekę chłopów. Opozycja magnacka zawiązana w Targowicy doprowadziła do wkroczenia wojsk rosyjskich i drugiego rozbioru Polski w 1793 roku. Powstanie Kościuszkowskie w obronie Konstytucji i niepodległości, zakończone klęską pod Maciejowicami umożliwiło Rosji, Prusom i Austrii dokonanie trzeciego rozbioru Polski. W 1795 roku upadła Rzeczpospolita jako państwo odrodzone i zreformowane. 32. Z jakim dorobkiem literackim i publicystycznym wiąże się okres oświecenia? Oświecenie stworzyło wzór obywatela i podstawy formowania nowoczesnego narodu. Ówczesne dylematy polityczne, społeczne i obyczajowe znalazły odbicie w literaturze realizowanej w konwencji klasycyzmu i sentymentalizmu oraz w publicystyce, wpływając na świadomość narodową szczególnie w okresie Sejmu Czteroletniego. Cele społeczne i obyczajowe w konwencji klasycyzmu realizowano w gatunkach dydaktycznych takich jak bajka, satyra, powieść dydaktyczna. Najważniejszym przedstawicielem tych gatunków jest Ignacy Krasicki (główne utwory to: Mikołaja Doświadczyńskiego przypadki, Monachomachia, Bajki i przypowieści, Satyry), Adam Naruszewicz autor satyr m. in. Chudy literat i Stanisław Trembecki bajkopisarz. Sentymentalizm reprezentuje Franciszek Karpiński autor sielanek (Laura i Filon, erotyków Tęskność na wiosnę, Do Justyny oraz pieśni religijnych), Dionizy Kniaznin, Jan Woronicz i Kazimierz Brodziński. W ostatnich latach przedrozbiorowych nasiliła się twórczość zaangażowana widoczna w repertuarze teatralnym (Julian Ursyn Niemcewicz Powrót posła, Wojciech Bogusławski Krakowiacy i górale). Pojawiła się radykalna w tonie publicystyka polityczna, (Stanisława Staszica Uwagi nad życiem Jana Zamoyskiego i Przestrogi dla Polski, 20/64

LITERATURA tematu Temat

LITERATURA tematu Temat Nr tematu LITERATURA Temat 1 Literackie dialogi z Bogiem. Omów temat na podstawie analizy wybranych 2 Funkcjonowanie stereotypów w społeczeństwie polskim. Omów temat, analizując wybrane utwory literackie

Bardziej szczegółowo

TEMATY Z JĘZYKA POLSKIEGO NA MATURĘ USTNĄ na rok 2010/ 2011 w ZSP im. Orląt Lwowskich w Stopnicy

TEMATY Z JĘZYKA POLSKIEGO NA MATURĘ USTNĄ na rok 2010/ 2011 w ZSP im. Orląt Lwowskich w Stopnicy TEMATY Z JĘZYKA POLSKIEGO NA MATURĘ USTNĄ na rok 2010/ 2011 w ZSP im. Orląt Lwowskich w Stopnicy LITERATURA 1. "Żyć życiem innym niż większość". Twoje rozważania o wybranych bohaterach literackich idących

Bardziej szczegółowo

Co to jest wersologia?

Co to jest wersologia? Wersologia Co to jest wersologia? WERSOLOGIA to budowa wiersza; ogół zasad i właściwości systemowych i strukturalnych kształtujących mowę wierszowaną i odróżniających ją od prozy. Co to jest wiersz? WIERSZ

Bardziej szczegółowo

Publikacja pod patronatem wiedza24h.pl. Wypracowania Jan Kochanowski. Utwory wybrane

Publikacja pod patronatem wiedza24h.pl. Wypracowania Jan Kochanowski. Utwory wybrane Publikacja pod patronatem wiedza24h.pl Wypracowania Jan Kochanowski Utwory wybrane Wydawnictwo Psychoskok, 2013 Copyright by Wydawnictwo Psychoskok, 2013 Copyright by wiedza24h.pl Wszelkie prawa zastrzeżone.

Bardziej szczegółowo

Lista tematów do części ustnej egzaminu maturalnego z języka polskiego w roku szkolnym 2013/2014 I. LITERATURA

Lista tematów do części ustnej egzaminu maturalnego z języka polskiego w roku szkolnym 2013/2014 I. LITERATURA II Prywatne Liceum Ogólnokształcące w Kętrzynie Lista tematów do części ustnej egzaminu maturalnego z języka polskiego w roku szkolnym 2013/2014 I. LITERATURA 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17

Bardziej szczegółowo

MATURA 2010/2011 TEMATY DO EGZAMINU USTNEGO I. LITERATURA

MATURA 2010/2011 TEMATY DO EGZAMINU USTNEGO I. LITERATURA MATURA 2010/2011 TEMATY DO EGZAMINU USTNEGO I. LITERATURA 1.Różne obrazy przyrody w literaturze. Omów sposoby ich kreowania w wybranych utworach 2.Metamorfoza bohatera literackiego i jej sens. Omów problem,

Bardziej szczegółowo

Lista tematów na wewnętrzny egzamin maturalny z języka polskiego rok szkolny 2015/2016

Lista tematów na wewnętrzny egzamin maturalny z języka polskiego rok szkolny 2015/2016 Lista tematów na wewnętrzny egzamin maturalny z języka polskiego rok szkolny 2015/2016 Nr Literatura 1. Literackie wizje polskiego dworu. Omów temat w oparciu o wybrane utwory. 2. Polska, ale jaka? Przedstaw

Bardziej szczegółowo

LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCE IM. JAROSŁAWA IWASZKIEWICZA

LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCE IM. JAROSŁAWA IWASZKIEWICZA Nasielsk, 5 kwietnia 2013 r. Lista tematów na część ustną egzaminu maturalnego z języka polskiego w sesji wiosennej 2014 w Liceum Ogólnokształcącym im. Jarosława Iwaszkiewicza w Nasielsku LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCE

Bardziej szczegółowo

LISTA TEMATÓW NA USTNY EGZAMIN MATURALNY Z JĘZYKA POLSKIEGO W ROKU SZKOLNYM 2014 / 2015

LISTA TEMATÓW NA USTNY EGZAMIN MATURALNY Z JĘZYKA POLSKIEGO W ROKU SZKOLNYM 2014 / 2015 LISTA TEMATÓW NA USTNY EGZAMIN MATURALNY Z JĘZYKA POLSKIEGO W ROKU SZKOLNYM 2014 / 2015 I LITERATURA 1. Przedstaw funkcjonowanie motywów biblijnych i/lub antycznych w literaturze późniejszych epok. 2.

Bardziej szczegółowo

LISTA TEMATÓW NA USTNĄ CZĘŚĆ EGZAMINU MATURALNEGO Z JĘZYKA POLSKIEGO

LISTA TEMATÓW NA USTNĄ CZĘŚĆ EGZAMINU MATURALNEGO Z JĘZYKA POLSKIEGO LITERATURA LISTA TEMATÓW NA USTNĄ CZĘŚĆ EGZAMINU MATURALNEGO Z JĘZYKA POLSKIEGO 1. Na wybranych przykładach z różnych epok omów funkcję aluzji jako świadomego umieszczania tekstu w polu tradycji literackiej.

Bardziej szczegółowo

Tytuł: Język polski czyli szybka powtórka w pytaniach i odpowiedziach

Tytuł: Język polski czyli szybka powtórka w pytaniach i odpowiedziach Tytuł: Język polski czyli szybka powtórka w pytaniach i odpowiedziach Autor: Aleksandra Behrendt Projekt okładki: Zbigniew Szeliga format: pdf ISBN: 978-83-63218-00-3 Prawa autorskie są własnością: BBNET

Bardziej szczegółowo

Ścieżka: Kultura polska na tle tradycji śródziemnomorskich kl. I. Gimnazjum

Ścieżka: Kultura polska na tle tradycji śródziemnomorskich kl. I. Gimnazjum Ścieżka: Kultura polska na tle tradycji śródziemnomorskich kl. I. Gimnazjum Realizacje/Treści programowe. Planowane osiągnięcia Nauczyciel Realizato- -rzy Data Realizowane zagadnienia, Problemy treści

Bardziej szczegółowo

Propozycje tematów na ustny egzamin maturalny z języka polskiego w Technikum nr 4 im. Marii Skłodowskiej Curie w Bytomiu w roku szkolnym 2013/2014

Propozycje tematów na ustny egzamin maturalny z języka polskiego w Technikum nr 4 im. Marii Skłodowskiej Curie w Bytomiu w roku szkolnym 2013/2014 Propozycje tematów na ustny egzamin maturalny z języka polskiego w Technikum nr 4 im. Marii Skłodowskiej Curie w Bytomiu w roku szkolnym 2013/2014 Literatura 1. Literackie portrety ludzi szczęśliwych.

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA EDUKACYJNE Z JĘZYKA POLSKIEGO - POZIOM PODSTAWOWY

WYMAGANIA EDUKACYJNE Z JĘZYKA POLSKIEGO - POZIOM PODSTAWOWY WYMAGANIA EDUKACYJNE Z JĘZYKA POLSKIEGO - POZIOM PODSTAWOWY WIADOMOŚCI O EPOCE wiadomości Określa ramy czasowe i genezę nazwy epoki. Wymienia głównych reprezentantów omawianych kierunków literackich. Wymienia

Bardziej szczegółowo

2. Zdefiniuj pojęcie mitu. Na wybranych przykładach omów jego znaczenie i funkcjonowanie w kulturze.

2. Zdefiniuj pojęcie mitu. Na wybranych przykładach omów jego znaczenie i funkcjonowanie w kulturze. ZWIĄZKI LITERATURY Z INNYMI DZIEDZINAMI SZTUKI 1. Dawne i współczesne wzorce rodziny. Omawiając zagadnienie, zinterpretuj sposoby przedstawienia tego tematu w dziełach literackich różnych epok oraz w wybranych

Bardziej szczegółowo

Lista tematów na wewnętrzny egzamin z języka polskiego w roku szkolnym 2015/2016 w Zespole Szkół Ekonomiczno-Usługowych w Świętochłowicach LITERATURA

Lista tematów na wewnętrzny egzamin z języka polskiego w roku szkolnym 2015/2016 w Zespole Szkół Ekonomiczno-Usługowych w Świętochłowicach LITERATURA Lista tematów na wewnętrzny egzamin z języka polskiego w roku szkolnym 2015/2016 w Zespole Szkół Ekonomiczno-Usługowych w Świętochłowicach LITERATURA 1. Konflikt pokoleń jako motyw literatury. Zanalizuj

Bardziej szczegółowo

Centrum Kształcenia Ustawicznego w Tarnowie

Centrum Kształcenia Ustawicznego w Tarnowie Centrum Kształcenia Ustawicznego w Tarnowie LISTA TEMATÓW DO CZĘŚCI WEWNĘTRZNEJ EGZAMINU MATURALNEGO Z JĘZYKA POLSKIEGO w roku szkolnym 2013 / 2014 I LITERATURA 1. Samotność bohatera romantycznego i człowieka

Bardziej szczegółowo

LISTA TEMATÓW DO CZĘŚCI USTNEJ EGZAMINU MATURALNEGO JĘZYK POLSKI ROK SZKOLNY 2014/2015 LITERATURA:

LISTA TEMATÓW DO CZĘŚCI USTNEJ EGZAMINU MATURALNEGO JĘZYK POLSKI ROK SZKOLNY 2014/2015 LITERATURA: LISTA TEMATÓW DO CZĘŚCI USTNEJ EGZAMINU MATURALNEGO JĘZYK POLSKI ROK SZKOLNY 2014/2015 LITERATURA: 1. Omów sposób funkcjonowania motywu wędrówki w literaturze, odwołując się do 2. Odwołując się do wybranych

Bardziej szczegółowo

EGZAMIN MATURALNY Z JĘZYKA POLSKIEGO 2013 2014. / zakresy pytań części szkolnej /

EGZAMIN MATURALNY Z JĘZYKA POLSKIEGO 2013 2014. / zakresy pytań części szkolnej / EGZAMIN MATURALNY Z JĘZYKA POLSKIEGO 2013 2014 / zakresy pytań części szkolnej / Wielka synteza epok literackich od antyku do oświecenia - ramy czasowe - podstawy filozoficzne, hasła, idee, bohaterowie

Bardziej szczegółowo

Tematy na wewnętrzny egzamin maturalny z języka polskiego dla Liceum Profilowanego w Górze Kalwarii w roku szkolnym 2013/2014

Tematy na wewnętrzny egzamin maturalny z języka polskiego dla Liceum Profilowanego w Górze Kalwarii w roku szkolnym 2013/2014 Tematy na wewnętrzny egzamin maturalny z języka polskiego dla Liceum Profilowanego w Górze Kalwarii w roku szkolnym 2013/2014 I. LITERATURA 1. Motyw śmierci w literaturze średniowiecza i baroku. Omów temat

Bardziej szczegółowo

Centrum Nauki i Biznesu ŻAK w Stargardzie Szczecińskim

Centrum Nauki i Biznesu ŻAK w Stargardzie Szczecińskim LISTA TEMATÓW DO CZĘŚCI USTNEJ EGZAMINU Z JĘZYKA POLSKIEGO NA EGZAMIN MATURALNY W ROKU 2014 I. LITERATURA 1. Biografia jako klucz do odczytania twórczości pisarza. Przedstaw temat w oparciu o wybrane przykłady.

Bardziej szczegółowo

Tematy maturalne na rok szkolny 2013/2014 1. Literatura

Tematy maturalne na rok szkolny 2013/2014 1. Literatura Tematy maturalne na rok szkolny 2013/2014 1. Literatura 1.1 Analizując utwory polskie i/ lub obce scharakteryzuj różne odmiany awangardowego dramatu XX wieku. 1.2 Ballada romantyczna jako źródło inspiracji

Bardziej szczegółowo

LISTA TEMATÓW NA EGZAMIN WEWNĘTRZNY Z JĘZYKA POLSKIEGO W ROKU SZKONYM 2014/2015 ZESPÓŁ SZKÓŁ ZAWODOWYCH IM. STANISŁAWA STASZICA

LISTA TEMATÓW NA EGZAMIN WEWNĘTRZNY Z JĘZYKA POLSKIEGO W ROKU SZKONYM 2014/2015 ZESPÓŁ SZKÓŁ ZAWODOWYCH IM. STANISŁAWA STASZICA LISTA TEMATÓW NA EGZAMIN WEWNĘTRZNY Z JĘZYKA POLSKIEGO W ROKU SZKONYM 2014/2015 ZESPÓŁ SZKÓŁ ZAWODOWYCH IM. STANISŁAWA STASZICA LITERATURA 1. Przedstaw motyw kariery w wybranych utworach literackich różnych

Bardziej szczegółowo

Lista tematów na egzamin wewnętrzny z języka polskiego w Technikum ZSOiZ w Mońkach w roku szkolnym 2013/2014 I. Literatura

Lista tematów na egzamin wewnętrzny z języka polskiego w Technikum ZSOiZ w Mońkach w roku szkolnym 2013/2014 I. Literatura Lista tematów na egzamin wewnętrzny z języka polskiego w Technikum ZSOiZ w Mońkach w roku szkolnym 2013/2014 I. Literatura 1. Na podstawie konkretnych przykładów omów koncepcje losu ludzkiego zawarte w

Bardziej szczegółowo

Matura 2014 wykaz lektur liceum, technikum. Maturzyści

Matura 2014 wykaz lektur liceum, technikum. Maturzyści Matura 2014 wykaz lektur liceum, technikum Maturzyści Ponieważ temat maturalny z języka polskiego zredagowany jest w odniesieniu do tekstu literackiego, który zdający otrzymuje, tematy wypracowań na egzaminie

Bardziej szczegółowo

Uwagi LITERATURA. ... data i podpis dyrektora. Nr tematu

Uwagi LITERATURA. ... data i podpis dyrektora. Nr tematu Lista tematów z języka polskiego na część wewnętrzną egzaminu maturalnego w roku szkolnym 2014/2015 w Technikum Nr 1 w Zespole Szkół Ponadgimnazjalnych Nr 1 im. Jana Szczepanika w Krośnie Nr tematu LITERATURA

Bardziej szczegółowo

Wymagania edukacyjne z języka polskiego dla klasy pierwszej technikum. I STAROŻYTNOŚĆ

Wymagania edukacyjne z języka polskiego dla klasy pierwszej technikum. I STAROŻYTNOŚĆ Wymagania edukacyjne z języka polskiego dla klasy pierwszej technikum. Wymagania na ocenę dopuszczającą. : I STAROŻYTNOŚĆ Sinusoidę Krzyżanowskiego: następstwo epok literackich i czas ich trwania. 1. Wybrane

Bardziej szczegółowo

W obrębie polskiego języka narodowego należy wydzielić dwa systemy:

W obrębie polskiego języka narodowego należy wydzielić dwa systemy: Wykład nr 2 W obrębie polskiego języka narodowego należy wydzielić dwa systemy: a) polszczyznę ogólną (zwaną literacką); b)polszczyznę gwarową (gwary ludowe). Jest to podział dokonany ze względu na zasięg

Bardziej szczegółowo

TEMATY NA USTNĄ CZĘŚĆ EGZAMINU MATURALNEGO Z JĘZYKA POLSKIEGO MATURA 2015 IV LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCE W GRUDZIĄDZU

TEMATY NA USTNĄ CZĘŚĆ EGZAMINU MATURALNEGO Z JĘZYKA POLSKIEGO MATURA 2015 IV LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCE W GRUDZIĄDZU TEMATY NA USTNĄ CZĘŚĆ EGZAMINU MATURALNEGO Z JĘZYKA POLSKIEGO MATURA 2015 IV LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCE W GRUDZIĄDZU LITERATURA 1. Motywy animalistyczne w literaturze. Omów zagadnienie na wybranym materiale

Bardziej szczegółowo

Tematy na egzamin wewnętrzny z. języka polskiego na rok szkolny 2010/2011

Tematy na egzamin wewnętrzny z. języka polskiego na rok szkolny 2010/2011 Tematy na egzamin wewnętrzny z języka polskiego na rok szkolny 2010/2011 Zespół Szkół Kształcenia Ustawicznego w Krośnie Opracował zespół w składzie: Justyna Czekańska Elżbieta Gancarz Karolina Krężałek

Bardziej szczegółowo

Analiza wyników egzaminu gimnazjalnego 2013 r. Test humanistyczny język polski Test GH-P1-132

Analiza wyników egzaminu gimnazjalnego 2013 r. Test humanistyczny język polski Test GH-P1-132 Analiza wyników egzaminu gimnazjalnego 2013 r. Test humanistyczny język polski Test GH-P1-132 Zestaw zadań egzaminacyjnych z zakresu języka polskiego posłużył do sprawdzenia poziomu opanowania wiedzy i

Bardziej szczegółowo

SZKOLNA LISTA TEMATÓW

SZKOLNA LISTA TEMATÓW Literatura SZKOLNA LISTA TEMATÓW do części ustnej egzaminu maturalnego z języka polskiego ( stara matura ) dla absolwentów, którzy ukończyli szkołę w 2015r. i wcześniej w roku szkolnym 2015/2016 Regionalnego

Bardziej szczegółowo

Publikacja pod patronatem wiedza24h.pl. Wypracowania Motyw szlachty. Na przykładzie wybranych utworów literackich

Publikacja pod patronatem wiedza24h.pl. Wypracowania Motyw szlachty. Na przykładzie wybranych utworów literackich Publikacja pod patronatem wiedza24h.pl Wypracowania Motyw szlachty Na przykładzie wybranych utworów literackich Wydawnictwo Psychoskok, 2013 Copyright by Wydawnictwo Psychoskok, 2013 Copyright by wiedza24h.pl

Bardziej szczegółowo

Lista tematów do części ustnej egzaminu maturalnego z języka polskiego w roku szkolnym 2014/2015 LITERATURA

Lista tematów do części ustnej egzaminu maturalnego z języka polskiego w roku szkolnym 2014/2015 LITERATURA Lista tematów do części ustnej egzaminu maturalnego z języka polskiego w roku szkolnym 2014/2015 LITERATURA 1. Piękno rodzinnego krajobrazu w literaturze polskiej. Scharakteryzuj jego cechy i określ funkcję

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA EDUKACYJNE Z JĘZYKA POLSKIEGO - OCENIANIE BIEŻĄCE, SEMESTRALNE I ROCZNE (2015/2016)

WYMAGANIA EDUKACYJNE Z JĘZYKA POLSKIEGO - OCENIANIE BIEŻĄCE, SEMESTRALNE I ROCZNE (2015/2016) WYMAGANIA EDUKACYJNE Z JĘZYKA POLSKIEGO - OCENIANIE BIEŻĄCE, SEMESTRALNE I ROCZNE (2015/2016) Ocena dopuszczająca: Ocenę dopuszczającą otrzymuje uczeń, który opanował wiadomości i umiejętności określone

Bardziej szczegółowo

Jaka wizja świata wyłania się z bajek I. Krasickiego? Satyra prawdę mówi.

Jaka wizja świata wyłania się z bajek I. Krasickiego? Satyra prawdę mówi. Cele zajęć: Po dzisiejszych zajęciach z języka polskiego będę potrafił/a: - zdefiniować bajkę i satyrę jako gatunek - wymienić zawarte w bajkach morały - zanalizować bajki i satyry I. Krasickiego - ocenić

Bardziej szczegółowo

Lista tematów maturalnych na egzamin ustny z języka polskiego na rok szkolny 2011/2012.

Lista tematów maturalnych na egzamin ustny z języka polskiego na rok szkolny 2011/2012. Lista tematów maturalnych na egzamin ustny z języka polskiego na rok szkolny 2011/2012. I LITERATURA 1. Miłośd i jej różne oblicza. Omów na przykładach dwóch 2. Groteska jako metoda kreowania rzeczywistości.

Bardziej szczegółowo

Egzamin gimnazjalny z zakresu przedmiotów humanistycznych. Odpowiedzi i punktacja zadań do zestawu egzaminacyjnego GH-A1-031 W teatrze świata

Egzamin gimnazjalny z zakresu przedmiotów humanistycznych. Odpowiedzi i punktacja zadań do zestawu egzaminacyjnego GH-A1-031 W teatrze świata Egzamin gimnazjalny z zakresu przedmiotów humanistycznych. Odpowiedzi i punktacja zadań do zestawu egzaminacyjnego GH-A1-031 W teatrze świata ODPOWIEDZI DO ZADAŃ ZAMKNIĘTYCH 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12

Bardziej szczegółowo

Język polski Rozkład materiału dla klas II liceum na poziomie podstawowym w roku szkolnym 2013/2014 Ponad słowami

Język polski Rozkład materiału dla klas II liceum na poziomie podstawowym w roku szkolnym 2013/2014 Ponad słowami Język polski Rozkład materiału dla klas II liceum na poziomie podstawowym w roku szkolnym 03/04 Ponad słowami, numer ewidencyjny w wykazie MEN 45//0 Podręcznik Ponad słowami, autorki: Małgorzata Chmiel,

Bardziej szczegółowo

I. LITERATURA. 5. Wina i kara w literaturze romantyzmu i innych epok, omów na wybranych przykładach.

I. LITERATURA. 5. Wina i kara w literaturze romantyzmu i innych epok, omów na wybranych przykładach. LISTA TEMATÓW DO CZĘŚĆI USTNEJ EGZAMINU MATURALNEGO Z JĘZYKA POLSKIEGO W ROKU SZKOLNYM 2015/2016 W CENTRUM KSZTAŁCENIA ZAWODOWEGO I USTAWICZNEGO W LEGNICY I. LITERATURA 1. Wizerunek diabła i złych mocy

Bardziej szczegółowo

LISTA TEMATÓW NA USTNY EGZAMIN MATURALNY Z JĘZYKA POLSKIEGO W ROKU SZK. 2014/15

LISTA TEMATÓW NA USTNY EGZAMIN MATURALNY Z JĘZYKA POLSKIEGO W ROKU SZK. 2014/15 LISTA TEMATÓW NA USTNY EGZAMIN MATURALNY Z JĘZYKA POLSKIEGO W ROKU SZK. 2014/15 LITERATURA 1. Przedstaw sposoby istnienia tradycji biblijnej w literaturze późniejszych epok, analizując wybrane utwory 2.

Bardziej szczegółowo

ROK SZKOLNY 2014/2015

ROK SZKOLNY 2014/2015 LISTA TEMATÓW NA USTNY EGZAMIN MATURALNY Z JĘZYKA POLSKIEGO ROK SZKOLNY 2014/2015 I.LITERATURA 1. Przedstaw motywy i postacie biblijne i sposób ich realizacji w literaturze nowożytnej. 2. Dylematy miłosne

Bardziej szczegółowo

Lista tematów na ustny egzamin maturalny z języka polskiego na rok szkolny 2014/2015

Lista tematów na ustny egzamin maturalny z języka polskiego na rok szkolny 2014/2015 Lista tematów na ustny egzamin maturalny z języka polskiego na rok szkolny 2014/2015 LITERATURA 1. Historia jako czynnik determinujący ludzki los. Omów problem, analizując wybrane dzieła literatury XIX

Bardziej szczegółowo

Ustna matura z języka polskiego. Tematy do wyboru.

Ustna matura z języka polskiego. Tematy do wyboru. Ustna matura z języka polskiego. Tematy do wyboru. Rok szkolny 2014/2015 I Literatura 1. Portret władcy w literaturze. Przedstaw różnorodne ujęcia tematu na podstawie analizy 2. Podróż jako doświadczenie

Bardziej szczegółowo

Lista tematów na maturę wewnętrzną z języka polskiego na Wydział Zaoczny w roku szkolnym 2013/2014.

Lista tematów na maturę wewnętrzną z języka polskiego na Wydział Zaoczny w roku szkolnym 2013/2014. Lista tematów na maturę wewnętrzną z języka polskiego na Wydział Zaoczny w roku szkolnym 2013/2014. I. Literatura. 1. Gatunki biblijne i nawiązania do nich w literaturze późniejszych epok. Przywołaj i

Bardziej szczegółowo

Tematy prezentacji na ustny egzamin maturalny w Zespole Szkół Górniczych w Łęcznej Matura 2015

Tematy prezentacji na ustny egzamin maturalny w Zespole Szkół Górniczych w Łęcznej Matura 2015 Tematy prezentacji na ustny egzamin maturalny w Zespole Szkół Górniczych w Łęcznej Matura 2015 Nauczyciel języka polskiego: mgr Eliza Szymańska mgr Marzena Golan Łęczna, dnia 7 kwietnia 2014 r. str. 1

Bardziej szczegółowo

WYKAZ TEMATÓW MATURALNYCH ROK SZKOLNY 2012/13 LITERATURA

WYKAZ TEMATÓW MATURALNYCH ROK SZKOLNY 2012/13 LITERATURA WYKAZ TEMATÓW MATURALNYCH ROK SZKOLNY 2012/13 LITERATURA 1. Kreacje bohaterów heroicznych i ich funkcje w wybranych dziełach literackich różnych epok. Wskaż na podstawie wybranych utworów najistotniejsze

Bardziej szczegółowo

I LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCE IM. POWSTAŃCÓW ŚLĄSKICH W PRASZCE. Lista tematów na ustny egzamin z języka polskiego w sesji wiosennej 2014r.

I LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCE IM. POWSTAŃCÓW ŚLĄSKICH W PRASZCE. Lista tematów na ustny egzamin z języka polskiego w sesji wiosennej 2014r. I LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCE IM. POWSTAŃCÓW ŚLĄSKICH W PRASZCE Lista tematów na ustny egzamin z języka polskiego w sesji wiosennej 2014r. I Literatura 1. Motyw śmierci w literaturze różnych epok. Omów na

Bardziej szczegółowo

PROPOZYCJE TEMATÓW NA EGZAMIN WEWNĘTRZNY Z JĘZYKA POLSKIEGO ROK SZKOLNY 2013/2014

PROPOZYCJE TEMATÓW NA EGZAMIN WEWNĘTRZNY Z JĘZYKA POLSKIEGO ROK SZKOLNY 2013/2014 LITERATURA PROPOZYCJE TEMATÓW NA EGZAMIN WEWNĘTRZNY Z JĘZYKA POLSKIEGO ROK SZKOLNY 2013/2014 1. Metaforyczny charakter motywu wędrówki w literaturze. Omów na wybranych 2. Dramat niespełnienia ludzkich

Bardziej szczegółowo

wiosennej roku szkolnego 2011/2012 Literatura

wiosennej roku szkolnego 2011/2012 Literatura Tematy ustnych prezentacji maturalnych z języka polskiego w sesji wiosennej roku szkolnego 2011/2012 Literatura 1. Antyczne inspiracje w literaturze współczesnej. Przedstaw temat, analizując wybrane utwory

Bardziej szczegółowo

Scenariusz lekcji w klasie I liceum język polski

Scenariusz lekcji w klasie I liceum język polski Scenariusz lekcji w klasie I liceum język polski Temat: Świat wartości człowieka wolnego, niezależnego w wierszu W. Szymborskiej Możliwości Utwór W. Szymborskiej analizowany na lekcji daje uczniom i nauczycielowi

Bardziej szczegółowo

TEMATY NA CZĘŚĆ USTNĄ EGZAMINU MATURALNEGO W ROKU SZKOLNYM 2014/2015

TEMATY NA CZĘŚĆ USTNĄ EGZAMINU MATURALNEGO W ROKU SZKOLNYM 2014/2015 Zespół Szkół Centrum Kształcenia Rolniczego w Dobrocinie TEMATY NA CZĘŚĆ USTNĄ EGZAMINU MATURALNEGO W ROKU SZKOLNYM 2014/2015 Literatura: 1. Funkcje motywu wędrówki w utworach literackich. Rozważ temat,

Bardziej szczegółowo

LP TEMATYKA WIEDZA I UMIEJĘTNOŚCI ŹRÓDŁO 1 Bohater w poszukiwaniu wartości. Etyczny wymiar czynu.

LP TEMATYKA WIEDZA I UMIEJĘTNOŚCI ŹRÓDŁO 1 Bohater w poszukiwaniu wartości. Etyczny wymiar czynu. Karta pracy z JĘZYKA POLSKIEGO nr 2 Klasa II LO Miesiąc październik Dział - romantyzm LP TEMATYKA WIEDZA I UMIEJĘTNOŚCI ŹRÓDŁO 1 Bohater w poszukiwaniu wartości. Etyczny wymiar czynu. - interpretuje fragmenty

Bardziej szczegółowo

Tematy na wewnętrzny egzamin maturalny z języka polskiego w roku szkolnym 2012/2013

Tematy na wewnętrzny egzamin maturalny z języka polskiego w roku szkolnym 2012/2013 Tematy na wewnętrzny egzamin maturalny z języka polskiego w roku szkolnym 2012/2013 I. Literatura 1. Obraz społeczeństwa polskiego na przełomie XIX i XX wieku. Przedstaw problem, odwołując się 2. Portret

Bardziej szczegółowo

Zespół Szkół Ekonomicznych im. Stefana Żeromskiego w Legnicy MATURA 2014/2015 Tematy maturalne na egzamin wewnętrzny z języka polskiego

Zespół Szkół Ekonomicznych im. Stefana Żeromskiego w Legnicy MATURA 2014/2015 Tematy maturalne na egzamin wewnętrzny z języka polskiego Zespół Szkół Ekonomicznych im. Stefana Żeromskiego w Legnicy MATURA 2014/2015 Tematy maturalne na egzamin wewnętrzny z języka polskiego LITERATURA 1. Przenikanie się obrzędów pogańskich i chrześcijańskich

Bardziej szczegółowo

LISTA TEMATÓW DO CZĘŚCI WEWNĘTRZNEJ EGZAMINU MATURALNEGO Z JĘZYKA POLSKIEGO W ROKU SZKOLNYM 2014/2015 ZESPÓŁ SZKÓŁ EKONOMICZNO CHEMICZNYCH W TRZEBINI

LISTA TEMATÓW DO CZĘŚCI WEWNĘTRZNEJ EGZAMINU MATURALNEGO Z JĘZYKA POLSKIEGO W ROKU SZKOLNYM 2014/2015 ZESPÓŁ SZKÓŁ EKONOMICZNO CHEMICZNYCH W TRZEBINI LISTA TEMATÓW DO CZĘŚCI WEWNĘTRZNEJ EGZAMINU MATURALNEGO Z JĘZYKA POLSKIEGO W ROKU SZKOLNYM 2014/2015 ZESPÓŁ SZKÓŁ EKONOMICZNO CHEMICZNYCH W TRZEBINI TEMATY LITERATURA 1. Motyw biesiady i jego funkcja

Bardziej szczegółowo

Korespondencja sztuk

Korespondencja sztuk 1 Korespondencja sztuk 1. Motyw rodziny w literaturze, sztuce, filmie. Przedstaw na wybranych 2. Balladę, powieść poetycką, poemat dygresyjny uważa się za typowe gatunki romantyzmu. Wyjaśnij, dlaczego.

Bardziej szczegółowo

TEMATY Z JĘZYKA POLSKIEGO NA EGZAMIN WEWNĘTRZNY W LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCYM W PUSZCZY MARIAŃSKIEJ MATURA 2014

TEMATY Z JĘZYKA POLSKIEGO NA EGZAMIN WEWNĘTRZNY W LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCYM W PUSZCZY MARIAŃSKIEJ MATURA 2014 TEMATY Z JĘZYKA POLSKIEGO NA EGZAMIN WEWNĘTRZNY W LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCYM W PUSZCZY MARIAŃSKIEJ MATURA 2014 LITERATURA 1. Polacy w satyrze i karykaturze literackiej. Przedstaw sposoby kreowania portretów

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA EDUKACYJNE NIEZBĘDNE DO UZYSKANIA ŚRÓDROCZNYCH I ROCZNYCH OCEN KLASYFIKACYJNYCH Z JĘZYKA POLSKIEGO W KLASIE II LICEUM

WYMAGANIA EDUKACYJNE NIEZBĘDNE DO UZYSKANIA ŚRÓDROCZNYCH I ROCZNYCH OCEN KLASYFIKACYJNYCH Z JĘZYKA POLSKIEGO W KLASIE II LICEUM 1 WYMAGANIA EDUKACYJNE NIEZBĘDNE DO UZYSKANIA ŚRÓDROCZNYCH I ROCZNYCH OCEN KLASYFIKACYJNYCH Z JĘZYKA POLSKIEGO W KLASIE II LICEUM Uczeń, który nie spełnił wymagań na ocenę dopuszczającą, otrzymuje ocenę

Bardziej szczegółowo

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA NA LEKCJACH HISTORII W GIMNAZJUM W KLASACH I-III

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA NA LEKCJACH HISTORII W GIMNAZJUM W KLASACH I-III PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA NA LEKCJACH HISTORII W GIMNAZJUM W KLASACH I-III Ważnym elementem procesu dydaktycznego jest ocena, która pozwala określić zakres wiedzy i umiejętności opanowany przez ucznia.

Bardziej szczegółowo

GH - Charakterystyka arkuszy egzaminacyjnych.

GH - Charakterystyka arkuszy egzaminacyjnych. GH - Charakterystyka arkuszy egzaminacyjnych. A. Arkusz standardowy GH-A, B, C oraz arkusze przystosowane: GH-A4, GH-A5, GH-A6. Zestaw zadań z zakresu przedmiotów humanistycznych, skonstruowany wokół tematu

Bardziej szczegółowo

PROPOZYCJE TEMATÓW DO MATURY USTNEJ 2014

PROPOZYCJE TEMATÓW DO MATURY USTNEJ 2014 I Literatura: PROPOZYCJE TEMATÓW DO MATURY USTNEJ 2014 1. Mitologizacja i demitologizacja Polski i Polaków. Omów 2. Zdrajcy, szubrawcy, kreatury i kanalie. Na wybranych przykładach przedstaw sposoby kreowania

Bardziej szczegółowo

Program zajęć artystycznych. klasa II gimnazjum

Program zajęć artystycznych. klasa II gimnazjum Program zajęć artystycznych klasa II gimnazjum Moduł I. Zajęcia teatralne i literackie. Moduł II. Zajęcia muzyczno - ruchowe. Moduł III. Zajęcia plastyczne. Opracowała : Beata Sikora Sztuka jest wieczną

Bardziej szczegółowo

Tematy na ustny egzamin maturalny z języka polskiego w Zespole Szkół Ponadgimnazjalnych nr 3 w Malborku

Tematy na ustny egzamin maturalny z języka polskiego w Zespole Szkół Ponadgimnazjalnych nr 3 w Malborku Tematy na ustny egzamin maturalny z języka polskiego w Zespole Szkół Ponadgimnazjalnych nr 3 w Malborku w roku szkolnym 2014/2015 I. Literatura 1. Przedstaw na wybranych przykładach literackie krainy szczęścia

Bardziej szczegółowo

Tematy na wewnętrzną część egzaminu maturalnego. w Zespole Szkól Ekonomicznych, w Skarżysku Kamiennej w roku szkolnym 2013 / 2014

Tematy na wewnętrzną część egzaminu maturalnego. w Zespole Szkól Ekonomicznych, w Skarżysku Kamiennej w roku szkolnym 2013 / 2014 Tematy na wewnętrzną część egzaminu maturalnego w Zespole Szkól Ekonomicznych, w Skarżysku Kamiennej w roku szkolnym 2013 / 2014 LITERATURA 1. Różne sposoby funkcjonowania tradycji homeryckiej w literaturze

Bardziej szczegółowo

TEMATY NA USTNĄ CZĘŚĆ EGZAMINU MATURALNEGO Z JĘZYKA POLSKIEGO MATURA 2014 IV LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCE W GRUDZIĄDZU

TEMATY NA USTNĄ CZĘŚĆ EGZAMINU MATURALNEGO Z JĘZYKA POLSKIEGO MATURA 2014 IV LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCE W GRUDZIĄDZU TEMATY NA USTNĄ CZĘŚĆ EGZAMINU MATURALNEGO Z JĘZYKA POLSKIEGO MATURA 2014 IV LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCE W GRUDZIĄDZU LITERATURA 1. Rola i znaczenie snów w życiu bohaterów literackich, mitologicznych lub biblijnych.

Bardziej szczegółowo

Publikacja pod patronatem wiedza24h.pl. Wypracowania Biblia. Najważniejsze zagadnienia cz I

Publikacja pod patronatem wiedza24h.pl. Wypracowania Biblia. Najważniejsze zagadnienia cz I Publikacja pod patronatem wiedza24h.pl Wypracowania Biblia Najważniejsze zagadnienia cz I Wydawnictwo Psychoskok, 2013 Copyright by Wydawnictwo Psychoskok, 2013 Copyright by wiedza24h.pl Wszelkie prawa

Bardziej szczegółowo

EGZAMIN W TRZECIEJ KLASIE GIMNAZUM W ROKU SZKOLNYM 2014/2015

EGZAMIN W TRZECIEJ KLASIE GIMNAZUM W ROKU SZKOLNYM 2014/2015 EGZAMIN W TRZECIEJ KLASIE GIMNAZUM W ROKU SZKOLNYM 2014/2015 CZĘŚĆ 1. HISTORIA I WIEDZA O SPOŁECZEŃSTWIE ZASADY OCENIANIA ROZWIĄZAŃ ZADAŃ ARKUSZE: GH-H1, GH-H2, GH-H4, GH-H5, GH-H1U KWIECIEŃ 2015 Zadanie

Bardziej szczegółowo

LISTA TEMATÓW DO USTNEGO EGZAMINU MATURALNEGO Z JĘZYKA POLSKIEGO W ROKU SZKOLNYM 2013/2014

LISTA TEMATÓW DO USTNEGO EGZAMINU MATURALNEGO Z JĘZYKA POLSKIEGO W ROKU SZKOLNYM 2013/2014 LISTA TEMATÓW DO USTNEGO EGZAMINU MATURALNEGO Z JĘZYKA POLSKIEGO W ROKU SZKOLNYM 2013/2014 1 I. LITERATURA 1. Dziecko jako ofiara wojny. Omów na przykładzie wybranych dzieł 2. Lalka jako bohaterka literacka.

Bardziej szczegółowo

DZIEJE LITERATUR EUROPEJSKICH

DZIEJE LITERATUR EUROPEJSKICH DZIEJE LITERATUR EUROPEJSKICH pod redakcją Władysława Fłoryana CZĘŚĆ DRUGA SPIS TREŚCI LITERATURA BUŁGARSKA napisała HENRYKA CZAJKA I. Uwagi wstępne 7 1. Rys historyczny (do końca w. XIV) 7 2. Sztuka 13

Bardziej szczegółowo

Matura ustna z języka polskiego w 2015 r. Lista tematów na egzamin wewnętrzny z języka polskiego w Zespole Szkół Ponadgimnazjalnych nr 1 w Kępnie

Matura ustna z języka polskiego w 2015 r. Lista tematów na egzamin wewnętrzny z języka polskiego w Zespole Szkół Ponadgimnazjalnych nr 1 w Kępnie Matura ustna z języka polskiego w 2015 r. Lista tematów na egzamin wewnętrzny z języka polskiego w Zespole Szkół Ponadgimnazjalnych nr 1 w Kępnie I. Literatura 1. Rytuał śmierci świętego w literaturze

Bardziej szczegółowo

Powtórka z epok - ROMANTYZM

Powtórka z epok - ROMANTYZM Biblioteka Centrum Kształcenia Ustawicznego Ekonomistów w Chorzowie Powtórka z epok - ROMANTYZM Artur Grotger Pożegnanie powstańca Granice czasowe Europa: pierwsza połowa XIX w. od rewolucji francuskiej

Bardziej szczegółowo

Lista tematów na część ustną egzaminu maturalnego. z języka polskiego. w Zespole Szkół Budowlanych. im. B. Bukowskiego w Gdyni. rok szkolny 2014/2015

Lista tematów na część ustną egzaminu maturalnego. z języka polskiego. w Zespole Szkół Budowlanych. im. B. Bukowskiego w Gdyni. rok szkolny 2014/2015 Lista tematów na część ustną egzaminu maturalnego z języka polskiego w Zespole Szkół Budowlanych im. B. Bukowskiego w Gdyni rok szkolny 2014/2015 LITERATURA 1. Dramat człowieka uwikłanego w historię. Omów

Bardziej szczegółowo

Wymagania na poszczególne stopnie z historii klas I-III gimnazjum

Wymagania na poszczególne stopnie z historii klas I-III gimnazjum Wymagania na poszczególne stopnie z historii klas I-III gimnazjum Kryteria oceniania historia kl. I Ocena dopuszczająca. Poziom wymagań konieczny. - zna pojęcia źródło historyczne, era, zlokalizuje na

Bardziej szczegółowo

TEMATY USTNEJ PREZENTACJI MATURALNEJ Z JĘZYKA POLSKIEGO MATURA 2015

TEMATY USTNEJ PREZENTACJI MATURALNEJ Z JĘZYKA POLSKIEGO MATURA 2015 TEMATY USTNEJ PREZENTACJI MATURALNEJ Z JĘZYKA POLSKIEGO MATURA 2015 Literatura 1. Paraboliczne sposoby ujmowania ludzkiej egzystencji. Omów problem, analizując wybrane przykłady literackie. 2. Symbolika

Bardziej szczegółowo

LISTA TEMATÓW Z JĘZYKA POLSKIEGO zatwierdzonych na ustny egzamin maturalny

LISTA TEMATÓW Z JĘZYKA POLSKIEGO zatwierdzonych na ustny egzamin maturalny LISTA TEMATÓW Z JĘZYKA POLSKIEGO zatwierdzonych na ustny egzamin maturalny w sesji roku szkolnego 2014/2015 w Niepublicznym Liceum Ogólnokształcącym dla Dorosłych Nr 38, Niepublicznym Uzupełniającym Technikum

Bardziej szczegółowo

Związki literatury z innymi dziedzinami sztuki

Związki literatury z innymi dziedzinami sztuki Związki literatury z innymi dziedzinami sztuki Uwagi OKE 1. Inspiracje antyczne w kulturze. Scharakteryzuj je, analizując wybrane dzieła literackie i inne (np. malarskie, rzeźbiarskie, architektoniczne).

Bardziej szczegółowo

AUTOBIOGRAFIZM...15 1. Żal po stracie dziecka...15 2. Wspomnienia wojenne...17 3. Powrót do lat młodości...19

AUTOBIOGRAFIZM...15 1. Żal po stracie dziecka...15 2. Wspomnienia wojenne...17 3. Powrót do lat młodości...19 Spis treści ARTYSTA...11 1. Stworzyciel nieba, ziemi i człowieka... 11 2. Artysta kapłan...12 3. Artysta nieśmiertelny...13 4. Artysta dziwak...13 5. Artysta poszukujący wiedzy o człowieku...14 6. Artysta

Bardziej szczegółowo

LISTA TEMATÓW DO CZĘŚCI USTNEJ EGZAMINU MATURALNEGO Z JĘZYKA POLSKIEGO W SESJI WIOSENNEJ 2013/2014 LITERATURA

LISTA TEMATÓW DO CZĘŚCI USTNEJ EGZAMINU MATURALNEGO Z JĘZYKA POLSKIEGO W SESJI WIOSENNEJ 2013/2014 LITERATURA Zespół Szkół Ogólnokształcących Nr 11 Ul. Górnych Wałów 29 44-100 Gliwice LISTA TEMATÓW DO CZĘŚCI USTNEJ EGZAMINU MATURALNEGO Z JĘZYKA POLSKIEGO W SESJI WIOSENNEJ 2013/2014 LITERATURA 1. Krytyka wad ludzkich

Bardziej szczegółowo

BADANIE DIAGNOSTYCZNE

BADANIE DIAGNOSTYCZNE Centralna Komisja Egzaminacyjna BADANIE DIAGNOSTYCZNE W ROKU SZKOLNYM 2011/2012 CZĘŚĆ HUMANISTYCZNA HISTORIA I WIEDZA O SPOŁECZEŃSTWIE WYKAZ SPRAWDZANYCH UMIEJĘTNOŚCI GRUDZIEŃ 2011 Numer zadania 1. 2.

Bardziej szczegółowo

Włocławek, 01.04.2014r.

Włocławek, 01.04.2014r. Włocławek, 01.04.2014r. Tematy prezentacji na ustną maturę z języka polskiego obowiązujące w Zespole Szkół Samochodowych im. Tadeusza Kościuszki we Włocławku w roku szkolnym 2014/15 Lista tematów dla uczniów

Bardziej szczegółowo

4) praktyczne opanowanie umiejętności ogólnych i specjalistycznych, których wpojenie należy do celów nauczania przewidzianych programem nauczania,

4) praktyczne opanowanie umiejętności ogólnych i specjalistycznych, których wpojenie należy do celów nauczania przewidzianych programem nauczania, I. Przedmiotem oceny są: 1) wiadomości i umiejętności według programu nauczania z języka polskiego dla zasadniczej szkoły zawodowej w zakresie podstawowym, o programie nauczania z języka polskiego w danej

Bardziej szczegółowo

EGZAMIN MATURALNY Z JĘZYKA POLSKIEGO MATURA 2013/2014

EGZAMIN MATURALNY Z JĘZYKA POLSKIEGO MATURA 2013/2014 EGZAMIN MATURALNY Z JĘZYKA POLSKIEGO MATURA 2013/2014 LITERATURA 1. Obserwacja świata i samego siebie jako temat poetyckiej refleksji. Omów problem, analizując celowo wybrane utwory i zastosowane w nich

Bardziej szczegółowo

SZKOLNY ZESTAW TEMATÓW NA USTNĄ MATURĘ Z JĘZYKA POLSKIEGO W ROKU SZKOLNYM 2011/2012

SZKOLNY ZESTAW TEMATÓW NA USTNĄ MATURĘ Z JĘZYKA POLSKIEGO W ROKU SZKOLNYM 2011/2012 SZKOLNY ZESTAW TEMATÓW NA USTNĄ MATURĘ Z JĘZYKA POLSKIEGO W ROKU SZKOLNYM 2011/2012 LITERATURA 1. Porównaj obrazy domu i rodziny w literaturze, analizując 2. Literackie portrety matek. Analizując celowo

Bardziej szczegółowo

TEMATY PREZENTACJI MATURALNYCH Z JĘZYKA POLSKIEGO MATURA 2013/2014

TEMATY PREZENTACJI MATURALNYCH Z JĘZYKA POLSKIEGO MATURA 2013/2014 TEMATY PREZENTACJI MATURALNYCH Z JĘZYKA POLSKIEGO MATURA 2013/2014 I LITERATURA 1. Motyw samobójstwa w literaturze. Omów zagadnienie w oparciu o wybrane utwory literackie. 2. Rola nieszczęśliwej miłości

Bardziej szczegółowo

Szkolna lista tematów do części ustnej egzaminu maturalnego w sesji wiosennej 2013 przygotowana przez Komisję Języka Polskiego w ZSZiO w Sułkowicach

Szkolna lista tematów do części ustnej egzaminu maturalnego w sesji wiosennej 2013 przygotowana przez Komisję Języka Polskiego w ZSZiO w Sułkowicach Szkolna lista tematów do części ustnej egzaminu maturalnego w sesji wiosennej 2013 przygotowana przez Komisję Języka Polskiego w ZSZiO w Sułkowicach Literatura 1.Motyw wiosny i jego funkcje. Omów temat

Bardziej szczegółowo

SZKOLNY ZESTAW TEMATÓW Z JĘZYKA POLSKIEGO NA USTNY EGZAMIN MATURALNY W ROKU SZKOLNYM 2013/2014 ZESPÓŁ SZKÓŁ ROLNICZYCH GRZYBNO

SZKOLNY ZESTAW TEMATÓW Z JĘZYKA POLSKIEGO NA USTNY EGZAMIN MATURALNY W ROKU SZKOLNYM 2013/2014 ZESPÓŁ SZKÓŁ ROLNICZYCH GRZYBNO SZKOLNY ZESTAW TEMATÓW Z JĘZYKA POLSKIEGO NA USTNY EGZAMIN MATURALNY W ROKU SZKOLNYM 2013/2014 ZESPÓŁ SZKÓŁ ROLNICZYCH GRZYBNO Literatura 1) Literackie lekcje dla sprawujących władzę. Omów, analizując

Bardziej szczegółowo

Wymagania na poszczególne oceny z języka polskiego w klasie IV

Wymagania na poszczególne oceny z języka polskiego w klasie IV Wymagania na poszczególne oceny z języka polskiego w klasie IV OCENA CELUJACY BARDZO DOBRY WYMAGANIA - Twórcze oraz samodzielne rozwijanie własnych uzdolnień i zainteresowań. - Bezbłędne wypowiedzi ustne

Bardziej szczegółowo

TEMATY NA WEWNĘTRZNĄ MATURĘ Z JĘZYKA POLSKIEGO W SESJI WIOSENNEJ 2016 ROKU W ZESPOLE SZKÓŁ SILESIA W CZECHOWICACH - DZIEDZICACH LITERATURA

TEMATY NA WEWNĘTRZNĄ MATURĘ Z JĘZYKA POLSKIEGO W SESJI WIOSENNEJ 2016 ROKU W ZESPOLE SZKÓŁ SILESIA W CZECHOWICACH - DZIEDZICACH LITERATURA ZS Silesia 1 TEMATY NA WEWNĘTRZNĄ MATURĘ Z JĘZYKA POLSKIEGO W SESJI WIOSENNEJ 2016 ROKU W ZESPOLE SZKÓŁ SILESIA W CZECHOWICACH - DZIEDZICACH LITERATURA 1. Analizując celowo dobrane teksty literackie, określ

Bardziej szczegółowo

www.gimtestok.pl Copyright by Wydawnictwo Lingo sp. j., Warszawa 2014 ISBN: 978-83-7892-243-8

www.gimtestok.pl Copyright by Wydawnictwo Lingo sp. j., Warszawa 2014 ISBN: 978-83-7892-243-8 Autor: Paweł Pokora Redaktor serii: Marek Jannasz Koncepcja graficzna serii: Teresa Chylińska-Kur, KurkaStudio Opracowanie graficzne: Piotr Korolewski www.gimtestok.pl Copyright by Wydawnictwo Lingo sp.

Bardziej szczegółowo

J LIU I SZ S S Ł S OW

J LIU I SZ S S Ł S OW JULIUSZ SŁOWACKI propozycje rozwiązań metodycznych do wybranych utworów Rok 2009 Rokiem Juliusza Słowackiego UCHWAŁA Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 9 stycznia 2009 r. w sprawie ogłoszenia roku

Bardziej szczegółowo

Sprawdzian nr 2. Rozdział II. Za wolną Polskę. 1. Przeczytaj uważnie poniższy tekst i zaznacz poprawne zakończenia zdań A C.

Sprawdzian nr 2. Rozdział II. Za wolną Polskę. 1. Przeczytaj uważnie poniższy tekst i zaznacz poprawne zakończenia zdań A C. Rozdział II. Za wolną Polskę GRUPA A 0 1. Przeczytaj uważnie poniższy tekst i zaznacz poprawne zakończenia zdań A C. Wykrzyknąłem z uniesieniem [ ]: Niech żyje Polska wolna, cała i niepodległa!, co w ogóle

Bardziej szczegółowo

BIBLIOGRAFIE, ICH RODZAJE, ZASTOSOWANIE

BIBLIOGRAFIE, ICH RODZAJE, ZASTOSOWANIE BIBLIOGRAFIE, ICH RODZAJE, ZASTOSOWANIE Bibliografia z greki biblion książka, graphen pisać Bibliografia uporządkowany spis / wykaz,zestawienie dokumentów / zestawiony wg pewnych kryteriów, spełniający

Bardziej szczegółowo

Technikum Zakładu Doskonalenia Zawodowego w Lublinie

Technikum Zakładu Doskonalenia Zawodowego w Lublinie Technikum Zakładu Doskonalenia Zawodowego w Lublinie ZESTAW TEMATÓW NA WEWNĘTRZNY EGZAMIN MATURALNY Z JĘZYKA POLSKIEGO W ROKU SZKOLNYM 2013/2014 Literatura: 1. Przedstaw różne obrazy domu rodzinnego w

Bardziej szczegółowo

Tematy maturalne z języka polskiego w 2014 roku. Literatura

Tematy maturalne z języka polskiego w 2014 roku. Literatura Tematy maturalne z języka polskiego w 2014 roku Literatura 1. Tradycja szlachecka w polskiej literaturze. Przedstaw i scharakteryzuj stosunek pisarzy do szlacheckiej przeszłości na przykładzie wybranych

Bardziej szczegółowo