Henryk Szner, Masy żydowskie odpowiedzą trzykrotnym tak!, Nasze Słowo, V VI 1946.

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Henryk Szner, Masy żydowskie odpowiedzą trzykrotnym tak!, Nasze Słowo, V VI 1946."

Transkrypt

1 [ 9 ] który decydował o zacofaniu gospodarczym Polski przedwojennej, nie tylko zaspokojenie odwiecznego głodu ziemi setek tysięcy bezrobotnych i małorolnych, to również likwidacja obszarników, jako klasy społecznej ciążącej dziesiątki lat nad polskim życiem politycznym, dyktującej Polsce reakcyjną politykę wewnętrzną i antynarodową, profaszystowską politykę zagraniczną. Ustawa o przejęciu przez państwo zakładów przemysłu kluczowego oraz większych i średnich zakładów przemysłowych w ogóle, to krok oznaczający oswobodzenie Polski spod egoistycznych, klasowych rządów obcych i rodzimych wielkich przemysłowców, to likwidacja panowania trustów i karteli, to gwarancja niezależności ekonomicznej, a co za tym idzie politycznej Polski, to postawienie bogactw naturalnych kraju, środków pieniężnych i podstawowych środków produkcji w służbie narodowi. Włączenie tych dwóch ustaw w przyszłą konstytucję to prawne ugruntowanie podstaw gospodarczo-społecznych demokracji polskiej, to stwierdzenie, że do Polski wielkich kapitalistów i obszarników nie ma powrotu. Granice zachodnie na Odrze i Nysie to nie tylko wyrównanie wiekowej krzywdy Słowiańszczyzny i narodu polskiego. Odpowiadając pozytywnie na trzecie pytanie głosowania potwierdzimy i umocnimy słuszne prawa rewindykacyjne Polski, poprzez tezę, że granice polskie na Nysie i Odrze to jedna z głównych gwarancji przeciwko odrodzeniu imperializmu niemieckiego, to podstawa potężnej i niepodległej Polski. Ludność żydowska w Polsce zarówno ta nieliczna, która przetrwała ciemną noc hitlerowskiego panowania, jak i ci, którzy wrócili z ziemi radzieckiej na gruzy swoich domów i warsztatów pracy, ta jej część, która związana jest z socjalistycznym ruchem robotniczym, jak i olbrzymia masa bezpartyjnych, politycznie niezróżniczkowanych [sic!] Żydów w swojej całości przeniknięta jest świadomością, że losy jej są związane ze zwycięskim pochodem demokracji. Zdaje sobie sprawę z tego, że tylko młoda zwycięska demokracja zapewni jej bezpieczeństwo osobiste i normalne warunki pielęgnowania własnego życia politycznego, że tylko ona potrafi wytępić ostatki faszyzmu i reakcji, i dlatego Żydzi polscy na wszystkie pytania głosowania odpowiedzą trzykrotnym tak. Henryk Szner, Masy żydowskie odpowiedzą trzykrotnym tak!, Nasze Słowo, V VI Bund: Po Kielcach zostać czy wyjeżdżać? 9 Pogrom kielecki stał się straszliwym ciosem ciosem ostatnim, który wstrząsnął aż do głębi całą podstawą życia żydowskiego w Polsce. Nie brakowało w Polsce już przed pogromem kieleckim objawów, które nastrajały pesymistycznie, które podsycały panikę wśród ludności żydowskiej, które narzucały problem: jakie jest wyjście? 281

2 Część II Źródła Pierwszy pogrom żydowski w Krakowie [11 VIII 1945 r.], wciąż powtarzające się w całym kraju wypadki mordowania Żydów, wyciąganie Żydów z pociągów i samochodów w celach morderczych, wypadki udziału policjantów [milicjantów] w akcjach pogromowych, brak wszelkiej gwarancji bezpieczeństwa życia, drastyczne przejawy antysemityzmu w szkolnictwie, w sądownictwie, w aparacie administracyjnym, nawet w fabrykach wszystko to już przed pogromem kieleckim ciążyło na życiu żydowskim, wszystko to zmuszało do odpowiedzi na kardynalne zagadnienie: czy jest i będzie możliwe istnienie życia żydowskiego w Polsce i jakie jest wyjście dla ludności żydowskiej? Pogrom kielecki dopełnił miary. W całej najskrajniejszej ostrości stanęły te dręczące zagadnienia i wymagają odpowiedzi. Aby ta odpowiedź była zasadnicza i politycznie dojrzała, trzeba odwrócić cały nacjonalistyczny sposób myślenia i ujmowania problemu. A takie okresy tragiczne, jakie przeżywa obecnie ludność żydowska w Polsce, stanowią i zawsze stanowiły najpodatniejszy grunt dla frakcji propagandy i psychozy nacjonalistycznej. Pod wpływem tragedii żydowskiej spotęgował się nacjonalizm żydowski, który gra na strunach tej tragedii, wdziera się do wszystkich warstw żydowskich, także robotniczych. Dziś także w warstwach, które były wychowane w duchu socjalistycznym i były zawsze wolne od czadu nacjonalistycznego, nacjonalizm wzrasta na sile. Tej fali nacjonalizmu należy się kategorycznie przeciwstawić. Byłoby błędem politycznym płynąć z falą nacjonalistyczną, dać się jej unosić i nie zachować trzeźwości myślenia politycznego. Nacjonalizm widzi w polskim antysemityzmie, w pogromie kieleckim, we wszystkich faktach rasizmu przejawy walki narodów. Nacjonaliści wołają, że nie ma miejsca dla Żydów w Polsce, bo cały naród polski jest wrogo nastrojony wobec Żydów, bo cały naród polski pragnie usunąć Żydów z Polski. Takie ujmowanie problemu żydowskiego w Polsce jest z gruntu fałszywe. Jeżeli właśnie w Polsce antysemityzm jest szczególnie wybujały, jeżeli właśnie w Polsce były możliwe pogromy, jeżeli właśnie w Polsce istnieje tak zatruta atmosfera rasistowska to dwie są tego główne przyczyny: pierwsza przyczyna jest ta, że właśnie Polska stała się miejscem straszliwej hitlerowskiej rzezi około 6 milionów Żydów i że ta hitlerowska polityka wytępienia narodu żydowskiego pozostawiła głębokie ślady w znacznej części ludności polskiej. Drugą przyczyną jest to, że właśnie Polska jest obecnie terenem najzacieklejszej walki obozów społecznych i dwóch orientacji politycznych, a w tej walce reakcja sięga do narzędzia najbardziej wypróbowanego do czarnosecinnej akcji antysemickiej, do pogromów i do mordów. Punkt ciężkości problemu żydowskiego w Polsce tkwi zatem w ogólnej sytuacji politycznej. W ciągu ostatnich kilku miesięcy nastąpiło niewątpliwie silne zaostrzenie walk politycznych o władzę między rządzącym obozem lewicowym a obozem przeciwnym, skupiającym i legalną opozycję, i podziemny ruch reakcyjny. Te przeciwieństwa polityczne są w swojej istocie przeciwieństwami klasowymi. Na tle zaostrzania się sytuacji ogólnopolitycznej w kraju uległo niezwykłemu pogorszeniu się położenie ludności żydowskiej. Kulminacyjnymi punktami tego pogorszenia i ofensywy ze strony reakcji był pogrom kielecki, mordercze napady band reakcyjnych w rozmaitych 282

3 [ 9 ] stronach kraju, zabicie tow. [Feliksa] Najmana¹8, drastyczne przejawy antysemityzmu w różnych dziedzinach życia społecznego itd. to wszystko przy braku dostatecznego i skutecznego przeciwdziałania ze strony warstw robotniczych. Skoro zaś punkt ciężkości tkwi w ogólnej sytuacji politycznej, należy stąd wyciągnąć ten jedyny zasadniczo słuszny wniosek polityczny, że los ludności żydowskiej, jej możność bytowania i jej możliwość rozwoju w Polsce są ściśle związane ze zwycięstwem obozu demokratycznego, ze złamaniem reakcji i ze zwycięstwem socjalizmu wolnościowego. To jest jedyna zasadnicza socjalistyczna odpowiedź na dręczące zagadnienie: gdzie jest wyjście? Mówią nam: ale czy w Polsce będzie w ogóle możliwe życie żydowskie jako kolektywu narodowego, czy istnieją w tym warunku [względzie] jakieś perspektywy? Nie jest naszą rzeczą bawić się w proroctwa i stawiać horoskopy. Zapewne liczebnie jest kolektyw żydowski w Polsce i tak słaby i drobny, a w skutek niewątpliwie dużego i zupełnie zrozumiałego pędu emigracyjnego ten kolektyw ulegnie jeszcze poważnemu zmniejszeniu. Mimo to liczyć się należy z tym, że jeśli część ludności żydowskiej, jak wierzymy, pozostanie w Polsce jako odrębny kolektyw narodowy, to dla tej części ludności jedynym wyjściem z obecnego położenia może być tylko nasze socjalistyczne, bundowskie wskazanie. Mówią nam niektórzy: ta droga jest długa i daleka, my czekać nie możemy, my musimy szukać natychmiastowego, realnego wyjścia, a tym wyjściem jest emigracja z Polski. Niewątpliwie duża część ludności żydowskiej w Polsce dąży do emigracji i to dążenie jest usprawiedliwione wielu przyczynami, wśród których decydującą rolę odgrywają wybujały antysemityzm i brak bezpieczeństwa osobistego. Te warunki nakazują zapewnienie tej części ludności żydowskiej, która pragnie wyemigrować pełnej swobody i ułatwienia emigracji z Polski, a zarazem otwarcia bram z innych krajów dla emigracji ludności żydowskiej, wyjątkowo dotkniętej przez niemiecki faszyzm, a także dzisiaj jeszcze wciąż prześladowanej. Jednocześnie pamiętać należy o przestrzeganiu ludności żydowskiej przed złudzeniami co do faktycznych możliwości emigracyjnych. Nasz dawny bundowski postulat wolności emigracji, a także postulat otoczenia emigrantów opieką i pomocą jest tym bardziej aktualny dzisiaj. Wyemigrowanie z Polski pewnej części ludności żydowskiej bynajmniej nie zmieni zasadniczego jej celu i ideału. Czy masy pracujące żydowskie znajdą się w Ameryce, czy w Palestynie, we Francji lub w Belgii, zadanie[m] ich będzie tak samo jak ludności żydowskiej pozostającej w Polsce walka o socjalizm w jednym szeregu z proletariatem danego kraju. Antysemityzm jest wrogiem nie tylko Żydów, lecz całego świata pracy. Jakie jest wyjście?, Głos Bundu, VIII Feliks (Fiszke) Najman ( ), działacz bundowski, wojnę spędził w ZSRR, skąd powrócił do Polski jako żołnierz ludowego WP. Sekretarz komitetu Bundu w Łodzi. Pracował jako ekonomista w tamtejszych Wojskowych Centralnych Warsztatach Remontowych. Zamordowany w niewyjaśnionych okolicznościach w czerwcu 1946 r. 283

4 Część II Źródła 10 Syjoniści: Po Kielcach zostać czy wyjeżdżać? Folkstimme, organ Polskiej Partii Robotniczej w języku żydowskim, w ten sposób wyjaśnia genezę emigracyjnych tendencji, które ogarnęły społeczeństwo żydowskie w Polsce: Z różnych dziur wyleźli podejrzani agitatorzy i zaczęli rozpowszechniać wszelkiego rodzaju banialuki [ ], które wywołały niebywałą panikę wśród ludności żydowskiej [ ] bez opamiętania bieżącej na Zachód ¹9. Zaiste, jest to prawdziwe naukowe wytłumaczenie tego głębokiego procesu społecznego o niezmiernie szerokim, w historii żydostwa polskiego, dotychczas niespotykanym zasięgu, procesu, który na naszych oczach wyrósł do centralnego zagadnienia w życiu żydostwa polskiego. [Dow] Ber Borochow, genialny socjolog, który marksizm przetłumaczył na język rzeczywistości żydowskiej, uczył nas, że emigracja żydowska, jak każda emigracja w ogóle, jest rezultatem społeczno-ekonomicznych procesów. Emigracja żydowska na danym etapie rozwoju stosunków ekonomiczno- -społecznych w życiu żydowskim jest koniecznością. Propaganda emigracjonistyczna może w ograniczonej tylko mierze wzmocnić lub osłabić tendencje emigracyjne wśród pewnej określonej grupy społecznej lub narodowej. Czyżby [niepodpisany] autor cytowanego artykułu doprawdy nie zdawał sobie sprawy, że plotki i propaganda to tylko wtórne, z punktu widzenia naukowej analizy zupełnie nieistotne objawy towarzyszące zjawisku emigracji, a nie wywołujące ją? Czyżby publicysta, który na pewno nie zrezygnował z miana marksisty, nie widział rzeczywistej rzeczywistości żydowskiej i nie rozumiał, że obecna fala emigracji żydowskiej z Polski (i z innych krajów Wschodniej Europy) wywołana jest nie szeptaną propagandą, a tym, że w dzisiejszych czasach, [w] powojennym układzie ekonomiczno-społecznym, w aktualnych stosunkach politycznych tendencja do tworzenia państw jednolitych pod względem narodowym nie daje masom żydowskim możliwości stworzenia autonomicznego zakresu swojego życia narodowego, nie daje im możliwości wprząc się w ogólną ekonomikę krajową. W sferze polityczno-moralnej okupacja hitlerowska, zakończona uśmierceniem 6 milionów Żydów w Europie, spowodowała absolutną psychiczną niemożność zbudowania życia wśród grobów na kirkutach i cmentarzyskach. Antysemityzm powojenny w Europie, ponure dziedzictwo koszmarnych lat hitlerowskiej okupacji, przybrał rozmiary, które czynią życie Żydów nieznośnym. Kielce nie są tu faktem odosobnionym. Znakomita większość narodu żydowskiego w ogniu ciężkich doświadczeń okresu wojennego, nawet w warunkach całkowitej izolacji od wszelkich wpływów propagandowych, zrewidowała wszystkie swoje dotychczasowe poglądy i przyszła do głębokiego przekonania, że przed narodem żydowskim stoi alternatywa wegetacji lub nawet katastrofy biologicznej i narodowej w diasporze albo alternatywa renesansu narodu w Palestynie we własnym państwie. Tertium non datur. 19 Mir worenen far umbarechnte szrit, Fołks Sztyme, VIII 1946 r., nr

5 [ 10 ] Publicyści z Folkstimme i Dos Naje Leben (vide art. wstępny w nr. 27), malując w czarnych barwach życie Żydów z Polski w Niemczech, Austrii i innych krajach tranzytowych, chybiają celu, jeśli w ten sposób chcą odstręczyć Żydów od emigracji. Emigrant żydowski z Polski zdaje sobie dokładnie sprawę, że oczekują go na jego tułaczej drodze duże trudności. Pomimo to decyduje się on na emigrację. Tak silny jest imperatywny nacisk emigracjonistyczny rezultat wyżej wymienionych momentów. Publicysta Folkstimme uważa za swój obowiązek zastrzec się, że on i jego towarzysze nie wykluczają normalnej emigracji, to znaczy emigracji niestojącej w sprzeczności z odbudową zdrowego, produktywnego życia żydowskiego w Polsce. Ten moment w swoim czasie dominował w wystąpieniu redaktora [Michała] Mirskiego na europejskiej konferencji żydowskiej w Londynie²0. Ob. [ Michał] Mirski tłumaczył syjonistom, że nie występuje on przeciwko emigracji Żydów z Polski do swoich krewnych, gdyż prawo do emigracji jest jednym z praw jednostki w ustroju demokratycznym. Czyż trzeba podkreślać, że taka emigracja jednostek do swoich krewnych w ogóle nie może być przedmiotem rozważań natury społecznej? Masy emigrują wówczas, kiedy ekonomia, socjologia i polityka kraju, w którym mieszkają, pchają ich do tego i tylko o takiej emigracji rzecz idzie. Nie jest istotne, że Folkstimme uznaje emigrację krewnych, istotne jest to, że wypowiada się ona przeciwko emigracji mas żydowskich. Walka z paniką emigracyjną w Folkstimme oraz podobne w duchu wypowiedzi niektórych publicystów w Dos Naje Leben i Głosie Bundu to tylko dymowa zasłona w walce przeciwko emigracji jako takiej Nie musimy chyba specjalnie akcentować, że jesteśmy przeciwko panice i chaosowi nie tylko w danym wypadku, ale w ogóle przy rozwiązywaniu wszystkich żydowskich zagadnień, że w żydowskim życiu społecznym popieramy zasadę prymatu dyscypliny narodowej. Musimy otwarcie powiedzieć naczelnemu publicyście z Dos Naje Leben [Michałowi Mirskiemu], który artykuł swój pisał z wyraźnym zażenowaniem, że jego reweranse pod adresem Palestyny i sjonizmu w rodzaju: Wielka część polskich Żydów wiąże swoją osobistą przyszłość i przyszłość narodu żydowskiego w całości z ideą odbudowy państwa żydowskiego w Palestynie, nie potrafią w oczach czytelnika ukryć antyemigracyjnego sensu jego wystąpienia. Publicysta z Dos Naje Leben postąpiłby uczciwiej wobec siebie i wobec czytelników, gdyby wzorem Głosu Bundu postawił znak równości między Sjonizmem i emigracją. Stanowisku redaktorów z Folkstimme nie można odmówić konsekwencji. Jest ono wynikiem ich poglądu na całokształt zagadnień żydowskich i tylko ze stanowiska ideologicznego może być atakowane. Na dobro obozu demokracji polskiej, w tej liczbie i ideowych towarzyszy publicystów z Folkstimme, zapisać należy, że ich stanowisko wobec emigracji żydowskiej we wszelkich warunkach nie pokrywa się z postawą, którą wyżej scharakteryzowaliśmy. * * * W poprzednim, lipcowym numerze Naszego Słowa pisaliśmy na marginesie Krajowej Narady Komitetów Żydowskich: Komitet Centralny będzie musiał w krąg 20 Chodzi o europejską konferencję Światowego Kongresu Żydowskiego, która odbyła się VIII 1945 r. 285

6 Część II Źródła swoich praktycznych zainteresowań postawić sprawę emigracji. Emigracja to zagadnienie ogólnonarodowe, które musi być rozwiązane niezależnie od tych czy innych koniunkturalnych, przemijających sytuacji. Jeśli Komitet nie chce się znaleźć w ogonie wypadków, musi w swój program włączyć bezwarunkowe popieranie emigracji żydowskiej z Polski. Masy żydowskie w Polsce oczekują od Komitetu aktywnego ustosunkowania się do zagadnienia emigracji. Tylko w ten sposób zwalczymy to, czego wszyscy chcemy uniknąć panikę i dezorganizację. Uwagi nasze, pisane w samym zaraniu masowej emigracji, okazały się niestety słuszne. Komitet Żydowski był niezdolny do zrobienia chociażby pewnego wysiłku w kierunku nadania fali emigracyjnej ram organizacyjnych. Centralny Komitet jako całość nie potrafił wejść na jedyną drogę, wiodącą do zapobieżenia panice, drogę kierowania emigracją, poddania jej kontroli społecznej. Komitet nie uczynił tego i dlatego rzeczywiście okazał się w ogonie wypadków. Rzeczywistość przeszła do porządku dziennego nad niezdecydowanym, kunktatorskim stanowiskiem Komitetu Centralnego i poszła swoimi własnymi drogami, nie zawsze sprzyjającymi interesom organizacyjnym i politycznym zbiorowości żydowskiej. Komitet Centralny wziął natomiast na siebie niepopularną w masach żydowskich, w swojej istocie waleczną rolę strofowania Żydów za ich emigracyjne pragnienia. Odezwa wydana przez Centralny Komitet przeciwko panice to zdaniem naszym niezręczne i nietaktyczne posunięcie. Niezręczne, ponieważ wbrew nadziejom mas żydowskich, które oczekiwały od Centralnego Komitetu najwyższego patronatu nad emigracją, stanął on w jednym szeregu z tymi, co stwarzają niezdrową, gorączkową atmosferę dookoła tego wielkiego, żywiołowego procesu. Komitet zamiast czynu dał masie słowa i to takie słowa, które w konkretnej rzeczywistości politycznej oznaczają negację i potępienie emigracji. W ten sposób odpowiedzialność za panikę i chaos, jeśli one rzeczywiście miały miejsce, w dużej, a naszym zdaniem decydującej mierze pada na Centralny Komitet. Nie od rzeczy będzie również zaznaczyć, że odezwa Centralnego Komitetu została rozkolportowana w chwili, gdy na terenie międzynarodowym dał się odczuć wyraźny nacisk rządu brytyjskiego, zmierzający do zduszenia parcia mas żydowskich poprzez strefy okupacyjne w Niemczech do Palestyny. W ten sposób odezwa obiektywnie poszła na rękę antyżydowskim posunięciom imperializmu angielskiego, co na pewno nie było zamiarem jej autorów. Fiszel Hercberg, Henryk Szner, Dlaczego emigracja?, Nasze Słowo, 31 VIII

7 [ 11 ] 11 Syjoniści: Po Kielcach zostać czy wyjeżdżać? Chciałbym na chwilę oderwać się od aktualnych problemów, wypełniających niemal bez reszty życie Żydów polskich. Zapomnieć na chwilę o emigracji i panice, o produktywizacji i kibucach. Wybiec nieco naprzód. Jest jasne, że bez względu na nastroje i ruchy ludności żydowskiej jakieś środowisko żydowskie w Polsce pozostanie. Rozumiem, że tak jak nastroje emigracyjne ludności żydowskiej spowodowała nie panika, lecz obiektywne, polityczne, socjalne, ekonomiczne i kulturalne procesy historyczne, tak te same przyczyny spowodować muszą, że i po odpłynięciu głównej fali emigracyjnej pewne skupienie [sic!] żydowskie w Polsce pozostanie, skupienie [sic!] mniejsze lub większe, ale liczba nie ma tu znaczenia. Będzie to jedyna mniejszość narodowa w Polsce, w kraju o charakterze czysto narodowym. Warto by się zastanowić nad sensem istnienia tej grupy i jej narodowymi perspektywami. * * * W numerze z 25 sierpnia 1946 r. Nowego Życia, trybuny Wojewódzkiego Komitetu Żydowskiego na Dolnym Śląsku, zamieszczono na czołowym miejscu artykuł Szaloma Asza, który utrzymuje, że Żydzi muszą zająć swe poważne miejsce w budowie nowego świata w Europie, albowiem w przeciwnym wypadku pozwolimy zwyciężyć idei [Adolfa] Hitlera. Nie chcielibyśmy się spierać ze znakomitym pisarzem co do intencji [Adolfa] Hitlera. Wydawało by się raczej, że [Adolfowi] Hitlerowi chodziło o biologiczne, fizyczne wytępienie Żydów. I to nie tylko w Europie. Sądziłbym również, że użycie przez Szaloma Asza cytowanego wyżej, niemal demagogicznie argumentu, nie przystoi wielkiemu intelektualiście, ile że przecież spór toczy się o to, czy Żydzi mają zgodnie z receptą [Ernesta] Bevina odbudowywać Europę, czy też zgodnie z ideą syjońską dążyć do odzyskania samodzielności państwowej. A [Adolf ] Hitler? Czy [Adolf ] Hitler, zwycięzca, zgodziłby się z naszą samodzielnością państwową za cenę exodusu z Europy? Ale nie to jest najważniejsze. Gorzej jest, gdy Szalom Asz stwierdza, że gdy walczymy przeciw Anglii za otworzeniem bram Palestyny dla Żydów, chcących iść do Palestyny, musimy walczyć o siedzibę dla Żydów w Europie. Czy to nie zupełne pomieszanie pojęć? Wielki Szalom Asz nie rozumie, że naród może mieć tylko jedną siedzibę i że walka o otwarcie bram Palestyny jest równocześnie walką o tę jedyną siedzibę dla Żydów. I nie wystarcza nam argumentacja Szaloma Asza, że przy całej naszej miłości do Palestyny nie należy zapomnieć, iż europejskie żydostwo przelewało krew nie tylko dla ideału żydowskiego istnienia, lecz także dla ideałów ludzkiej wolności i postępu. 287

8 Część II Źródła Nie do pomyślenia jest wolność ludzka bez wolności narodowej. Wolność narodowa jest swobodą kształtowania swego losu przez dany naród, jest prawem narodu do życia według jego własnej woli, według jego praw i obyczajów. W tej wojnie walczono przede wszystkim o wolność narodową. Ludzka wolność, istnienie ludzkie, a więc i istnienie żydowskie mogły być pomyślane tylko w ramach wywalczonej wolności narodowej. Czy my, Żydzi, w wyniku zwycięskiej wojny uzyskaliśmy wolność narodową i jakie są jej widoki? oto w czym tkwi sedno zagadnienia. * * * Niemiłym jest los mniejszości narodowej. Niemiłym bez względu na charakter i dążenia narodu większości, narodu gospodarza. Po pierwszej wojnie światowej, gdy w wyniku zmiany granic państwowych powstał szereg nowych mniejszości narodowych, próbowano stary, a jednak wciąż nowy problem mniejszości narodowych rozwiązać w zasięgu międzynarodowym przy pomocy tzw. traktatu o mniejszościach narodowych. Trzeba dodać, że panujące w ówczesnym okresie powojennym prądy ideowe stwarzały dla omawianego problemu specjalnie dogodny klimat polityczny. Idea samostanowienia narodów, nawet najmniejszych, a równocześnie dążność do pogłębienia współpracy międzynarodowej kosztem ograniczenia w pewnym sensie nawet suwerenności państwowej (Liga Narodów), znakomicie przyczyniały się do utworzenia poglądu, że tym razem znaleziono dla sprawy mniejszości należyte rozwiązanie. Trzeba przyznać, że Żydzi ulegli ogólnemu złudzeniu. Chyba temu tylko można przypisać niedostatecznie żywy odzew ówczesnego Żydostwa na deklarację Balfoura, mandat palestyński i duże w pierwszym okresie czasu możliwości zorganizowania samodzielnego życia państwowego w Palestynie. Los traktatów o mniejszościach narodowych jest znany, nie trzeba go więc opisywać. Wystarczy wspomnieć, że nie tylko nie dał on faktycznego równouprawnienia mniejszościom, ale [nawet] w najmniejszej mierze nie zapobiegał dotkliwym prześladowaniom. I to we wszystkich tych krajach, w których obowiązywał. W Polsce nie zapobiegł on ani wypadkom przytyckim²¹, ani numerus clausus na wyższych uczelniach, ani numerus nullus w administracji państwowej. Szczytowym akordem polityki mniejszościowej było wypowiedzenie (nota bene, bezprawne) [w 1934 r.] traktatu przez ministra spraw zagranicznych [ Józefa] Becka. Wypowiedzenie z uzasadnieniem, że traktat jest zbędny, ponieważ mniejszość narodowa korzysta z równych praw, dokonane zostało pod takt owszemowych przemówień [Felicjana Sławoja] Składkowskiego i ustawy o zakazie uboju rytualnego²². Po ostatniej wojnie światowej idea narodowa uległa dalszemu rozwojowi, ale zmienił się stosunek narodów do problemu mniejszości narodowych. Obydwie strony zrozumiały, że najlepszym rozwiązaniem jest zlikwidowanie samego problemu. I oto jesteśmy świadkami wielkich ruchów emigracyjnych i wymiany ludności. Nieprzyjemne to niewątpliwie dla dotkniętej ludności, ale rozwiązuje sprawę radykalnie. 21 Zob. cz. I, przyp Zob. cz. I, przyp. 161,

9 [ 12 ] * * * My w kraju, jedyna mająca tu pozostać mniejszość narodowa, uzyskaliśmy w dużym stopniu wolność narodową. Nawet złośliwy nie mógłby zaprzeczyć, że instytucje Komitetów Żydowskich i Żydowskich Kongregacyj Wyznaniowych realizują w dużej mierze postulat wolności narodowej. Jej granice zakreślone są tylko prawami natury: jest to wolność mniejszości narodowej. Jakie są perspektywy jej utrzymania i rozwoju na przyszłość? Odpowiedź wymagałaby specjalnego studium. Pokrótce można by tylko odpowiedzieć: Życie mniejszości nie znosi. Ci, którzy dla fałszywej ambicji narodowej, aby i Żydzi zajęli poważne miejsce w budowie nowego świata w Europie, chcieliby nas widzieć rozproszkowanych po całym świecie, nie wywalczą tą drogą siedziby dla Żydów. Ani w Europie, ani gdzie indziej. Nie jest to droga życia dla NARODU, lecz droga wegetacji. Szymon Rogoziński, Rozważania mniejszościowe, Opinia, 25 IX 1946, nr Program ogólnych syjonistów w Polsce po Zagładzie Rezolucje Konferencji Krajowej Ichudu Odbytej dnia 9 i 10 listopada 1946 r. w[e] Wrocławiu 1. Konferencja Krajowa wyraża przekonanie, że obecna przełomowa epoka, w której dzięki rozgromieniu państw osi i zmniejszeniu wpływów faszyzmu, istnieje realna możliwość na utrwalenie pokoju na zasadach wolności narodów i sprawiedliwości społecznej oraz ostatecznego rozwiązania bezdomności narodu żydowskiego, winna być wyzyskana przez Kongres Syjoński [Syjonistyczny] i naszą organizację światową dla uzyskania niepodległości państwa żydowskiego w Palestynie. Stworzenie suwerennego państwa żydowskiego w Palestynie winno być proklamowane jako główny cel organizacji syjonistycznej. 2. Konferencja Krajowa uważa, że utrzymanie mandatu palestyńskiego w rękach Imperium Brytyjskiego jest przeszkodą w uzyskaniu suwerenności żydowskiej i grozi wciągnięciem Palestyny w imperialne konflikty angielskie. Przyszła egzekutywa syjońska i Agencja Żydowska winny zobowiązać się do prowadzenia polityki zmierzającej do przeniesienia rozstrzygnięcia sprawy palestyńskiej na forum międzynarodowe. 289

Antony Polonsky. Stosunki polsko-żydowskie od 1984 roku: Refleksje uczestnika

Antony Polonsky. Stosunki polsko-żydowskie od 1984 roku: Refleksje uczestnika Antony Polonsky Stosunki polsko-żydowskie od 1984 roku: Refleksje uczestnika Stosunki polsko-żydowskie od 1984 roku: Refleksje uczestnika Antony Polonsky Stosunki polsko-żydowskie od 1984 roku: Refleksje

Bardziej szczegółowo

POLSKA W LATACH 1944-1947 WALKA O WŁADZĘ. Łukasz Leśniak IVti

POLSKA W LATACH 1944-1947 WALKA O WŁADZĘ. Łukasz Leśniak IVti POLSKA W LATACH 1944-1947 WALKA O WŁADZĘ Łukasz Leśniak IVti W początkowej fazie drugiej wojny światowej rząd polski w skutek działań wojennych musiał ewakuować się poza granice kraju. Po agresji sowieckiej

Bardziej szczegółowo

Uniwersytet Wrocławski

Uniwersytet Wrocławski Uniwersytet Wrocławski Wydział Prawa, Administracji i Ekonomii Instytut Historii Państwa i Prawa Zakład Historii Administracji Studia Stacjonarne Administracji pierwszego stopnia Anna Jaskóła SYTUACJA

Bardziej szczegółowo

90. ROCZNICA ODZYSKANIA NIEPODLEGŁOŚCI

90. ROCZNICA ODZYSKANIA NIEPODLEGŁOŚCI "Kto nie szanuje i nie ceni swojej przeszłości, ten nie jest godzien szacunku teraźniejszości, ani nie ma prawa do przyszłości". Józef Piłsudski Po 123 latach zaborów Polacy doczekali się odzyskania niepodległości.

Bardziej szczegółowo

Akt końcowy Konferencji Bezpieczeństwa i Współpracy w Europie (OBWE)

Akt końcowy Konferencji Bezpieczeństwa i Współpracy w Europie (OBWE) 1 Akt końcowy Konferencji Bezpieczeństwa i Współpracy w Europie (OBWE) Sporządzony w Helsinkach dnia 1 sierpnia 1975 r. Deklaracja zasad rządzących wzajemnymi stosunkami między Państwami uczestniczącymi

Bardziej szczegółowo

Wymagania edukacyjne z historii do klasy I dopuszczający

Wymagania edukacyjne z historii do klasy I dopuszczający Wymagania edukacyjne z historii do klasy I dopuszczający wymagania w zakresie wiadomości omawia najważniejsze postanowienia i konsekwencje traktatu wersalskiego definiuje pojęcie totalitaryzmu omawia główne

Bardziej szczegółowo

Warszawa, październik 2009 BS/140/2009 ŚWIATOWA OPINIA PUBLICZNA O DEMOKRACJI

Warszawa, październik 2009 BS/140/2009 ŚWIATOWA OPINIA PUBLICZNA O DEMOKRACJI Warszawa, październik 00 BS/0/00 ŚWIATOWA OPINIA PUBLICZNA O DEMOKRACJI CBOS, wspólnie z ośrodkami badania opinii społecznej z innych państw, uczestniczy w programie World Public Opinion. Jest to program

Bardziej szczegółowo

Rozkład materiału. kl. III/podręcznik :Poznać, zrozumieć, WSiP 2009/

Rozkład materiału. kl. III/podręcznik :Poznać, zrozumieć, WSiP 2009/ Rozkład materiału kl. III/podręcznik :Poznać, zrozumieć, WSiP 2009/ Lp. Temat jednostki lekcyjnej Zagadnienia 1. I wojna światowa geneza, przebieg, skutki Proponowana Scenariusz lekcji liczba godzin str.

Bardziej szczegółowo

Etyka kompromisu. Zbigniew Szawarski Komitet Bioetyki przy Prezydium PAN Narodowy Instytut Zdrowia Publicznego -PZH z.szawarski@uw.edu.

Etyka kompromisu. Zbigniew Szawarski Komitet Bioetyki przy Prezydium PAN Narodowy Instytut Zdrowia Publicznego -PZH z.szawarski@uw.edu. Etyka kompromisu Zbigniew Szawarski Komitet Bioetyki przy Prezydium PAN Narodowy Instytut Zdrowia Publicznego -PZH z.szawarski@uw.edu.pl 20.IX.2013 Struktura problemu Ład społeczny Konflikt Kompromis Ład

Bardziej szczegółowo

Wiedza o społeczeństwie zakres rozszerzony

Wiedza o społeczeństwie zakres rozszerzony Wiedza o społeczeństwie zakres rozszerzony Tematy i zagadnienia z WOS semestr trzeci( klasa II) Dział I. Społeczeństwo 1. Życie zbiorowe i jego reguły socjologia formy życia społecznego normy społeczne

Bardziej szczegółowo

629-35 - 69, 628-37 - 04. 621-07 - 57, 628-90 - 17 INTERNET: http://www.korpo.pol.pl/cbos E-mail: cbos@pol.pl 13 LAT PO 13 GRUDNIA

629-35 - 69, 628-37 - 04. 621-07 - 57, 628-90 - 17 INTERNET: http://www.korpo.pol.pl/cbos E-mail: cbos@pol.pl 13 LAT PO 13 GRUDNIA CBOS CENTRUM BADANIA OPINII SPOŁECZNEJ SEKRETARIAT ZESPÓŁ REALIZACJI BADAŃ 629-35 - 69, 628-37 - 04 UL. ŻURAWIA 4A, SKR. PT.24 00-503 W A R S Z A W A TELEFAX 629-40 - 89 621-07 - 57, 628-90 - 17 INTERNET:

Bardziej szczegółowo

KOMENDANT NACZELNIK MARSZAŁEK

KOMENDANT NACZELNIK MARSZAŁEK Dał Polsce wolność, granice, moc i szacunek. Warsztaty historyczne KOMENDANT NACZELNIK MARSZAŁEK Śladami Józefa Piłsudskiego Część 2: DAŁ POLSCE WOLNOŚĆ, GRANICE, MOC SZACUNEK Podczas studiów Józef zaangażował

Bardziej szczegółowo

Polska po II wojnie światowej

Polska po II wojnie światowej Polska po II wojnie światowej w latach 1945-1947 Rafał Nowicki źródła - Internet, (http://historia-polski.klp.pl/a-6269.html) obrazki - Wikipedia TERYTORIUM GRANICE - LUDNOŚĆ Obszar Polski po II wojnie

Bardziej szczegółowo

W centrum uwagi Roczny plan pracy. Liczb a godzi n lekcyj nych. Punkt z NPP

W centrum uwagi Roczny plan pracy. Liczb a godzi n lekcyj nych. Punkt z NPP W centrum uwagi Roczny plan pracy Jednostka tematyczna 1. Życie zbiorowe i jego reguły 2. Socjalizacja i kontrola społeczna Zagadnienia Klasa II I. Społeczeństwo socjologia formy życia społecznego normy

Bardziej szczegółowo

EGZAMIN GIMNAZJALNY W ROKU SZKOLNYM 2012/2013

EGZAMIN GIMNAZJALNY W ROKU SZKOLNYM 2012/2013 EGZAMIN GIMNAZJALNY W ROKU SZKOLNYM 2012/2013 CZĘŚĆ HUMANISTYCZNA HISTORIA I WIEDZA O SPOŁECZEŃSTWIE WYKAZ SPRAWDZANYCH UMIEJĘTNOŚCI Numer zadania Wymagania ogólne (z podstawy programowej) 1. II. Analiza

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 2 do Olimpiady Wiedzy o Unii Europejskiej pn. "GWIEZDNY KRĄG" Zagadnienia VII Olimpiada GWIEZDNY KRĄG

Załącznik nr 2 do Olimpiady Wiedzy o Unii Europejskiej pn. GWIEZDNY KRĄG Zagadnienia VII Olimpiada GWIEZDNY KRĄG Załącznik nr 2 do Olimpiady Wiedzy o Unii Europejskiej pn. "GWIEZDNY KRĄG" Zagadnienia VII Olimpiada GWIEZDNY KRĄG I. Zawody I stopnia 1. Społeczeństwo. Definicja społeczeństwa. Pojęcie zbiorowości społecznej.

Bardziej szczegółowo

Stan wojenny w świetle konstytucji SSN Antoni Górski, Przewodniczący Krajowej Rady Sądownictwa

Stan wojenny w świetle konstytucji SSN Antoni Górski, Przewodniczący Krajowej Rady Sądownictwa Stan wojenny w świetle konstytucji SSN Antoni Górski, Przewodniczący Krajowej Rady Sądownictwa Stan wojenny został nareszcie oceniony i osądzony w kategoriach prawno konstytucyjnych przez kompetentny organ

Bardziej szczegółowo

Koncepcja strategiczna obrony obszaru północnoatlantyckiego DC 6/1 1 grudnia 1949 r.

Koncepcja strategiczna obrony obszaru północnoatlantyckiego DC 6/1 1 grudnia 1949 r. Koncepcja strategiczna obrony obszaru północnoatlantyckiego DC 6/1 1 grudnia 1949 r. I Preambuła 1. Osiągnięcie celów Traktatu Północnoatlantyckiego wymaga integracji przez jego państwa-strony takich środków

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 22 listopada 2001 r.

Warszawa, dnia 22 listopada 2001 r. Warszawa, dnia 22 listopada 2001 r. Opinia prawna w sprawie pytania prawnego Sądu Okręgowego Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Gdańsku do Trybunału Konstytucyjnego - sygn. akt P.10/01. Sąd Okręgowy

Bardziej szczegółowo

SCENARIUSZ LEKCJI HISTORII DLA UCZNIÓW SZKOŁY PONADGIMNAZJALNEJ

SCENARIUSZ LEKCJI HISTORII DLA UCZNIÓW SZKOŁY PONADGIMNAZJALNEJ Parys J., Scenariusz lekcji historii dla uczniów szkoły ponadgimnazjalnej nt.: Początek końca... Los ludności żydowskiej w pierwszych miesiącach niemieckiej okupacji Tarnowa w: Tarnowskie Studia Historyczne,

Bardziej szczegółowo

Polityka społeczna. (na podstawie Wikipedii) Opracował(a): Imię i nazwisko studenta

Polityka społeczna. (na podstawie Wikipedii) Opracował(a): Imię i nazwisko studenta Polityka społeczna (na podstawie Wikipedii) Opracował(a): Imię i nazwisko studenta Spis treści 1Wstęp...3 2Cele polityki społecznej...3 3Etapy rozwoju politechniki społecznej...4 3.α Od prawa ubogich do

Bardziej szczegółowo

Szkoła austriacka w ekonomii

Szkoła austriacka w ekonomii Szkoła austriacka w ekonomii Ekonomia głównego nurtu a ekonomia heterodoksyjna (instytucjonalizm, szkoła historyczna itp.) Istnieje od końca XIX wieku do dziś Założyciel Carl Menger (1840-1921) Ważni przedstawiciele:

Bardziej szczegółowo

70. ROCZNICA ZAKOŃCZENIA II WOJNY ŚWIATOWEJ

70. ROCZNICA ZAKOŃCZENIA II WOJNY ŚWIATOWEJ 70. ROCZNICA ZAKOŃCZENIA II WOJNY ŚWIATOWEJ Wojna 1939-1945 była konfliktem globalnym prowadzonym na terytoriach: Europy, http://wiadomosci.dziennik.pl/wydarzenia/galeria/402834,5,niemcy-atakuja-polske-ii-wojna-swiatowa-na-zdjeciach-koszmar-ii-wojny-swiatowej-zobacz-zdjecia.html

Bardziej szczegółowo

Plan wynikowy z wiedzy o społeczeństwie poziom rozszerzony na rok szkolny 2015/2016 dla klasy II a

Plan wynikowy z wiedzy o społeczeństwie poziom rozszerzony na rok szkolny 2015/2016 dla klasy II a Plan wynikowy z wiedzy o społeczeństwie poziom rozszerzony na rok szkolny 2015/2016 dla klasy II a Nauczyciel prowadzący: Jacek Foszczyński Liczba tygodni nauki: 38 Liczba godzin w tygodniu: 3 Liczba godzin

Bardziej szczegółowo

Nieodłączny element praw człowieka. Pojęcie wywodzące się z epoki oświecenia. Jest terminem prawnym i oznacza równość różnych podmiotów prawnych w

Nieodłączny element praw człowieka. Pojęcie wywodzące się z epoki oświecenia. Jest terminem prawnym i oznacza równość różnych podmiotów prawnych w Nieodłączny element praw człowieka. Pojęcie wywodzące się z epoki oświecenia. Jest terminem prawnym i oznacza równość różnych podmiotów prawnych w ramach określonego systemu prawnego. Jest to proces prawnego

Bardziej szczegółowo

PETYCJA O OCHRONĘ PAŃSTWA PRAWNEGO

PETYCJA O OCHRONĘ PAŃSTWA PRAWNEGO Warszawa, 09.11.2015 Szanowna Pani Elżbieta Bieńkowska Unijna Komisarz ds. rynku wewnętrznego i usług, przemysłu oraz małych i średnich przedsiębiorstw. PETYCJA O OCHRONĘ PAŃSTWA PRAWNEGO Działając w imieniu

Bardziej szczegółowo

1. Prawa, które człowiek nabywa w momencie urodzenia, sa A. nienaruszalne. C. powszechna. C. przyrodzone. D. niezbywalne.

1. Prawa, które człowiek nabywa w momencie urodzenia, sa A. nienaruszalne. C. powszechna. C. przyrodzone. D. niezbywalne. ID Testu: 53M1LI5 Imię i nazwisko ucznia Klasa Data 1. Prawa, które człowiek nabywa w momencie urodzenia, sa A. nienaruszalne. B. powszechne. C. przyrodzone. D. niezbywalne. 2. Do praw pierwszej generacji

Bardziej szczegółowo

Przejawy postaw obywatelskich młodzieży szkół mieleckich

Przejawy postaw obywatelskich młodzieży szkół mieleckich Przejawy postaw obywatelskich młodzieży szkół mieleckich Rok 2005 został ogłoszony przez Radę Europy Europejskim Rokiem Edukacji Obywatelskiej. Ma to zwrócić uwagę na znaczenie edukacji dla wspierania

Bardziej szczegółowo

ANNA WOLNIEWICZ-GLAPIAK

ANNA WOLNIEWICZ-GLAPIAK ANNA WOLNIEWICZ-GLAPIAK adwokat kancelaria: tel. (61) 851 90 14; 0-602 44 16 42 61-730 Poznań, ul. Młyńska 12a/8 Poznań, dnia 15 lutego 2006 roku OPINIA PRAWNA I. Cel opinii. Celem wydania niniejszej opinii,

Bardziej szczegółowo

CBOS CENTRUM BADANIA OPINII SPOŁECZNEJ OPINIE O LEGALIZACJI EUTANAZJI BS/170/2001 KOMUNIKAT Z BADAŃ WARSZAWA, GRUDZIEŃ 2001

CBOS CENTRUM BADANIA OPINII SPOŁECZNEJ OPINIE O LEGALIZACJI EUTANAZJI BS/170/2001 KOMUNIKAT Z BADAŃ WARSZAWA, GRUDZIEŃ 2001 CBOS CENTRUM BADANIA OPINII SPOŁECZNEJ SEKRETARIAT OŚRODEK INFORMACJI 629-35 - 69, 628-37 - 04 693-58 - 95, 625-76 - 23 UL. ŻURAWIA 4A, SKR. PT.24 00-503 W A R S Z A W A TELEFAX 629-40 - 89 INTERNET http://www.cbos.pl

Bardziej szczegółowo

CHARAKTERYSTYKA OBRONNEJ PAŃSTWA ORAZ STANÓW W NADZWYCZAJNYCH. Zbigniew FILIP

CHARAKTERYSTYKA OBRONNEJ PAŃSTWA ORAZ STANÓW W NADZWYCZAJNYCH. Zbigniew FILIP CHARAKTERYSTYKA STANÓW W GOTOWOŚCI OBRONNEJ PAŃSTWA ORAZ STANÓW W NADZWYCZAJNYCH Zbigniew FILIP 2 3 Konflikt na Ukrainie Ofiary wśród żołnierzy biorących udział w konflikcie: ok. 50.000 Ofiary wśród ludności

Bardziej szczegółowo

Wiedza o społeczeństwie, zakres rozszerzony Plan dydaktyczny, klasa 2d

Wiedza o społeczeństwie, zakres rozszerzony Plan dydaktyczny, klasa 2d Wiedza o społeczeństwie, zakres rozszerzony Plan dydaktyczny, klasa 2d Jednostka tematyczna 1. Życie zbiorowe i jego reguły 2. Socjalizacja i kontrola społeczna Zagadnienia I. Społeczeństwo socjologia

Bardziej szczegółowo

BADANIE DIAGNOSTYCZNE

BADANIE DIAGNOSTYCZNE Centralna Komisja Egzaminacyjna BADANIE DIAGNOSTYCZNE W ROKU SZKOLNYM 2011/2012 CZĘŚĆ HUMANISTYCZNA HISTORIA I WIEDZA O SPOŁECZEŃSTWIE WYKAZ SPRAWDZANYCH UMIEJĘTNOŚCI GRUDZIEŃ 2011 Numer zadania 1. 2.

Bardziej szczegółowo

O POTRZEBWIE WPROWADZENIA REJESTRU ZAGRANICZNYCH LOBBYSTÓW

O POTRZEBWIE WPROWADZENIA REJESTRU ZAGRANICZNYCH LOBBYSTÓW O POTRZEBWIE WPROWADZENIA REJESTRU ZAGRANICZNYCH LOBBYSTÓW Dr Andrzej Pogłódek Uniwersytet Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie Żeby prowadzić wojnę potrzeba trzech rzeczy: pieniędzy, pieniędzy i

Bardziej szczegółowo

DEKLARACJA PRAW OSÓB NALEŻĄCYCH DO MNIEJSZOŚCI NARODOWYCH LUB ETNICZNYCH, RELIGIJNYCH I JĘZYKOWYCH

DEKLARACJA PRAW OSÓB NALEŻĄCYCH DO MNIEJSZOŚCI NARODOWYCH LUB ETNICZNYCH, RELIGIJNYCH I JĘZYKOWYCH DEKLARACJA PRAW OSÓB NALEŻĄCYCH DO MNIEJSZOŚCI NARODOWYCH LUB ETNICZNYCH, RELIGIJNYCH I JĘZYKOWYCH rezolucja Zgromadzenia Ogólnego ONZ nr 47/135 przyjęta i proklamowana w dniu 10 grudnia 1992 roku Zgromadzenie

Bardziej szczegółowo

problemy polityczne współczesnego świata

problemy polityczne współczesnego świata Zbigniew Cesarz, Elżbieta Stadtmuller problemy polityczne współczesnego świata Wrocław 1998 Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego Spis treści Od autorów 5 Wstęp 7 I. Problemy globalne współczesności -

Bardziej szczegółowo

Problemy polityczne współczesnego świata

Problemy polityczne współczesnego świata A 372536 Zbigniew Cesarz, Elżbieta Stadtmiiller Problemy polityczne współczesnego świata Wrocław 2002 Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego Spis treści Od autorów 5 Wstęp 7 I. Problemy globalne współczesności

Bardziej szczegółowo

629-35 - 69, 628-37 - 04. 621-07 - 57, 628-90 - 17 INTERNET: http://www.korpo.pol.pl/cbos E-mail: cbos@pol.pl

629-35 - 69, 628-37 - 04. 621-07 - 57, 628-90 - 17 INTERNET: http://www.korpo.pol.pl/cbos E-mail: cbos@pol.pl CENTRUM BADANIA OPINII SPOŁECZNEJ SEKRETARIAT ZESPÓŁ REALIZACJI BADAŃ 629-35 - 69, 628-37 - 04 UL. ŻURAWIA 4A, SKR. PT.24 00-503 W A R S Z A W A TELEFAX 629-40 - 89 621-07 - 57, 628-90 - 17 INTERNET: http://www.korpo.pol.pl/cbos

Bardziej szczegółowo

Roman Kabaczij. WYGNANI NA STEPY Przesiedlenia ludności ukraińskiej z Polski na południe Ukrainy w latach 1944-1946

Roman Kabaczij. WYGNANI NA STEPY Przesiedlenia ludności ukraińskiej z Polski na południe Ukrainy w latach 1944-1946 Roman Kabaczij WYGNANI NA STEPY Przesiedlenia ludności ukraińskiej z Polski na południe Ukrainy w latach 1944-1946 SPIS TREŚCI Wstęp 11 Rozdział I. Koncepcja wysiedlenia Ukraińców z Polski w kontekście

Bardziej szczegółowo

EGZAMIN W TRZECIEJ KLASIE GIMNAZUM W ROKU SZKOLNYM 2014/2015

EGZAMIN W TRZECIEJ KLASIE GIMNAZUM W ROKU SZKOLNYM 2014/2015 EGZAMIN W TRZECIEJ KLASIE GIMNAZUM W ROKU SZKOLNYM 2014/2015 CZĘŚĆ 1. HISTORIA I WIEDZA O SPOŁECZEŃSTWIE ZASADY OCENIANIA ROZWIĄZAŃ ZADAŃ ARKUSZE: GH-H1, GH-H2, GH-H4, GH-H5, GH-H1U KWIECIEŃ 2015 Zadanie

Bardziej szczegółowo

USTAWA. z dnia o zmianie ustawy o fundacjach

USTAWA. z dnia o zmianie ustawy o fundacjach p r o j e k t USTAWA z dnia o zmianie ustawy o fundacjach Art. 1. W ustawie z dnia 6 kwietnia 1984 r. o fundacjach (Dz. U. z 1991 r. Nr 46, poz. 203, z późn. zm. 1) ) wprowadza się następujące zmiany:

Bardziej szczegółowo

Zrozumieć prawa pacjenta

Zrozumieć prawa pacjenta Zrozumieć prawa pacjenta Historia praw dziecka w pigułce 1819 r. - Wielka Brytania, Robert Owen proponuje prawem zagwarantowany zakaz zatrudnienia małych dzieci w kopalniach i fabrykach; 1908 r. zakaz

Bardziej szczegółowo

POLITYKA ZAGRANICZNA I ODZYSKANIE NIEPODLEGŁOŚCI

POLITYKA ZAGRANICZNA I ODZYSKANIE NIEPODLEGŁOŚCI A 332 02 < Krzysztof Skubiszewski POLITYKA ZAGRANICZNA I ODZYSKANIE NIEPODLEGŁOŚCI Przemówienia, oświadczenia, wywiady 1989-1993 Warszawa 1997 PRZEDMOWA 11 WYBRANE PRZEMÓWIENIA, OŚWIADCZENIA I WYWIADY

Bardziej szczegółowo

Zakres rozszerzony - moduł 36 Prawa człowieka. Janusz Korzeniowski

Zakres rozszerzony - moduł 36 Prawa człowieka. Janusz Korzeniowski Zakres rozszerzony - moduł 36 Prawa człowieka Opracowanie: Janusz Korzeniowski nauczyciel konsultant ds. edukacji obywatelskiej w Zachodniopomorskim Centrum Doskonalenia Nauczycieli 1 Spis slajdów Idea

Bardziej szczegółowo

KONWENCJA RAMOWA O OCHRONIE MNIEJSZOŚCI NARODOWYCH

KONWENCJA RAMOWA O OCHRONIE MNIEJSZOŚCI NARODOWYCH KONWENCJA RAMOWA O OCHRONIE MNIEJSZOŚCI NARODOWYCH COUNCIL OF EUROPE CONSEIL DE L EUROPE Czym jest Konwencja Ramowa o Ochronie Mniejszości Narodowych? Konwencja Ramowa, która weszła w życie 1 lutego 1998

Bardziej szczegółowo

KOMBATANCI ORAZ NIEKTÓRE OSOBY BĘDĄCE OFIARAMI REPRESJI WOJENNYCH I OKRESU POWOJENNEGO

KOMBATANCI ORAZ NIEKTÓRE OSOBY BĘDĄCE OFIARAMI REPRESJI WOJENNYCH I OKRESU POWOJENNEGO Warszawa, dnia 9 stycznia 2013 r. KANCELARIA SENATU BIURO KOMUNIKACJI SPOŁECZNEJ DZIAŁ PETYCJI I KORESPONDENCJI BKS/DPK-134/27609/13 EK Nr: 27609 Data wpływu 12 listopada 2012 r. Data sporządzenia informacji

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Słowo wstępne... 11. Przedmowa do czwartego wydania... 13. Wykaz skrótów... 15

Spis treści. Słowo wstępne... 11. Przedmowa do czwartego wydania... 13. Wykaz skrótów... 15 Spis treści Słowo wstępne............................................................ 11 Przedmowa do czwartego wydania.......................................... 13 Wykaz skrótów............................................................

Bardziej szczegółowo

PRZYSZŁOŚĆ DEMOGRAFICZNA POLSKI A MIGRACJE. DEBATA Fundacji Ośrodek Badań nad Migracjami 19 marca 2012

PRZYSZŁOŚĆ DEMOGRAFICZNA POLSKI A MIGRACJE. DEBATA Fundacji Ośrodek Badań nad Migracjami 19 marca 2012 PRZYSZŁOŚĆ DEMOGRAFICZNA POLSKI A MIGRACJE DEBATA Fundacji Ośrodek Badań nad Migracjami 19 marca 2012 Przyszłość demograficzna Polski a migracje GŁÓWNE TEZY W świetle prognoz ONZ i Komisji Europejskiej,

Bardziej szczegółowo

Michał Bilewicz Czy w Polsce istnieje społeczny potencjał dla ruchów skrajnie prawicowych?

Michał Bilewicz Czy w Polsce istnieje społeczny potencjał dla ruchów skrajnie prawicowych? Organizacje skrajne w demokratycznym państwie i społeczeństwie 2012-2013 Michał Bilewicz Czy w Polsce istnieje społeczny potencjał dla ruchów skrajnie prawicowych? Organizacje skrajne w demokratycznym

Bardziej szczegółowo

CBOS CENTRUM BADANIA OPINII SPOŁECZNEJ OPINIA PUBLICZNA NA TEMAT SONDAŻY BS/55/2004 KOMUNIKAT Z BADAŃ WARSZAWA, MARZEC 2004

CBOS CENTRUM BADANIA OPINII SPOŁECZNEJ OPINIA PUBLICZNA NA TEMAT SONDAŻY BS/55/2004 KOMUNIKAT Z BADAŃ WARSZAWA, MARZEC 2004 CBOS CENTRUM BADANIA OPINII SPOŁECZNEJ SEKRETARIAT OŚRODEK INFORMACJI 629-35 - 69, 628-37 - 04 693-46 - 92, 625-76 - 23 UL. ŻURAWIA 4A, SKR. PT.24 00-503 W A R S Z A W A TELEFAX 629-40 - 89 INTERNET http://www.cbos.pl

Bardziej szczegółowo

Raport miesiąca - Współczesna emigracja Polaków

Raport miesiąca - Współczesna emigracja Polaków Raport miesiąca - Współczesna emigracja Polaków Tematem wrześniowych badao Zielonej linii była współczesna emigracja Polaków. Postanowiliśmy poznad jej zasięg, kierunki oraz przyczyny wyjazdów. Zapytaliśmy

Bardziej szczegółowo

Warszawa, czerwiec 2012 BS/79/2012 POKOLENIE PRZYSZŁYCH WYBORCÓW PREFERENCJE PARTYJNE NIEPEŁNOLETNICH POLAKÓW

Warszawa, czerwiec 2012 BS/79/2012 POKOLENIE PRZYSZŁYCH WYBORCÓW PREFERENCJE PARTYJNE NIEPEŁNOLETNICH POLAKÓW Warszawa, czerwiec 2012 BS/79/2012 POKOLENIE PRZYSZŁYCH WYBORCÓW PREFERENCJE PARTYJNE NIEPEŁNOLETNICH POLAKÓW Znak jakości przyznany CBOS przez Organizację Firm Badania Opinii i Rynku 11 stycznia 2012

Bardziej szczegółowo

Ubóstwo kobiet badanie Eurobarometru wnioski dla Polski

Ubóstwo kobiet badanie Eurobarometru wnioski dla Polski Ubóstwo kobiet badanie Eurobarometru wnioski dla Polski 17% kobiet w UE znajduje się na granicy ubóstwa. Wyniki badania Eurobarometru przeprowadzonego we wrześniu 2009 roku, wskazują, że w każdej grupie

Bardziej szczegółowo

W imię Ojca i Syna i Ducha Świętego

W imię Ojca i Syna i Ducha Świętego W imię Ojca i Syna i Ducha Świętego Sens życia Gdy na początku dnia czynię z wiarą znak krzyża, wymawiając słowa "W imię Ojca i Syna, i Ducha Świętego", Bóg uświęca cały czas i przestrzeń, która otworzy

Bardziej szczegółowo

Wymagania edukacyjne z przedmiotu wiedza o społeczeństwie dla klas pierwszych. Poziom podstawowy. XXXV LO im. Bolesława Prusa w Warszawie

Wymagania edukacyjne z przedmiotu wiedza o społeczeństwie dla klas pierwszych. Poziom podstawowy. XXXV LO im. Bolesława Prusa w Warszawie Wymagania edukacyjne z przedmiotu wiedza o społeczeństwie dla klas pierwszych Poziom podstawowy XXXV LO im. Bolesława Prusa w Warszawie Wymagania ogólne I. Wykorzystanie i tworzenie informacji. Uczeń znajduje

Bardziej szczegółowo

SOCJOLOGIA. Struktura społeczna. Społeczeństwa klasy średniej. Klasa średnia

SOCJOLOGIA. Struktura społeczna. Społeczeństwa klasy średniej. Klasa średnia SOCJOLOGIA Struktura społeczna. Społeczeństwa klasy średniej. Klasa średnia Struktura społeczna Struktura społeczna to system międzyludzkich i międzygrupowych zależności, dystansów i hierarchii zarówno

Bardziej szczegółowo

WPŁYW POCHWAŁY NA ROZWÓJ DZIECKA

WPŁYW POCHWAŁY NA ROZWÓJ DZIECKA WPŁYW POCHWAŁY NA ROZWÓJ DZIECKA Pochwała jest jednym z czynników decydujących o prawidłowym rozwoju psychicznym i motywacyjnym dziecka. Jest ona ogromnym bodźcem motywującym dzieci do działania oraz potężnym

Bardziej szczegółowo

LISTĘ UCZELNI TREŚCI PROGRAMOWE PRZEDMIOTÓW. PODSTAWOWYCH - I st. Kierunki studiów - uczelnie - studia stosunki międzynarodowe

LISTĘ UCZELNI TREŚCI PROGRAMOWE PRZEDMIOTÓW. PODSTAWOWYCH - I st. Kierunki studiów - uczelnie - studia stosunki międzynarodowe studia społeczne, kierunek: STOSUNKI MIĘDZYNARODOWE ZOBACZ OPIS KIERUNKU ORAZ LISTĘ UCZELNI TREŚCI PROGRAMOWE PRZEDMIOTÓW PODSTAWOWYCH - I st. TREŚCI PROGRAMOWE PRZEDMIOTÓW PODSTAWOWYCH Prawo 30 h Pojęcie

Bardziej szczegółowo

Warszawa, czerwiec 2015 ISSN 2353-5822 NR 84/2015 O KONFLIKCIE NA UKRAINIE I SANKCJACH GOSPODARCZYCH WOBEC ROSJI

Warszawa, czerwiec 2015 ISSN 2353-5822 NR 84/2015 O KONFLIKCIE NA UKRAINIE I SANKCJACH GOSPODARCZYCH WOBEC ROSJI Warszawa, czerwiec 2015 ISSN 2353-5822 NR 84/2015 O KONFLIKCIE NA UKRAINIE I SANKCJACH GOSPODARCZYCH WOBEC ROSJI Znak jakości przyznany przez Organizację Firm Badania Opinii i Rynku 9 stycznia 2015 roku

Bardziej szczegółowo

POROZUMIENIE O WSPÓŁPRACY POMIĘDZY STOWARZYSZENIEM RODZIN OSADNIKÓW WOJSKOWYCH I CYWILNYCH KRESÓW WSCHODNICH A MINISTREM OBRONY NARODOWEJ

POROZUMIENIE O WSPÓŁPRACY POMIĘDZY STOWARZYSZENIEM RODZIN OSADNIKÓW WOJSKOWYCH I CYWILNYCH KRESÓW WSCHODNICH A MINISTREM OBRONY NARODOWEJ POROZUMIENIE O WSPÓŁPRACY POMIĘDZY STOWARZYSZENIEM RODZIN OSADNIKÓW WOJSKOWYCH I CYWILNYCH KRESÓW WSCHODNICH A MINISTREM OBRONY NARODOWEJ Zawarte w dniu 19 października 2000 r. 19 października 2000 roku

Bardziej szczegółowo

w nauce prawa brak jest przekonywającego stanowiska w tej kwestii. Celem

w nauce prawa brak jest przekonywającego stanowiska w tej kwestii. Celem Wydarzenia polityczno społeczne ostatnich lat spowodowały, że w Polsce coraz uważniej zaczęto przyglądać się konstrukcjom prawnym z zakresu prawa własności intelektualnej. Nastąpił znaczący rozwój techniczny,

Bardziej szczegółowo

Demokracja ma swój początek w Starożytnej Grecji. Słowo pochodzi z języka greckiego od słów demos, co znaczy lud oraz kratos władza.

Demokracja ma swój początek w Starożytnej Grecji. Słowo pochodzi z języka greckiego od słów demos, co znaczy lud oraz kratos władza. Demokracja ma swój początek w Starożytnej Grecji. Słowo pochodzi z języka greckiego od słów demos, co znaczy lud oraz kratos władza. W znaczący wkład w jej rozwój ma także kultura Starożytnego Rzymu oraz

Bardziej szczegółowo

Struktura narodowościowa ludności Polski, Wolnego Miasta Gdańska oraz wschodnich obszarów Niemiec w latach 1931-1939

Struktura narodowościowa ludności Polski, Wolnego Miasta Gdańska oraz wschodnich obszarów Niemiec w latach 1931-1939 Spis treści str. 10 str. 12.12 str. 20 sir. 21 Wprowadzenie Wstęp Struktura narodowościowa ludności Polski, Wolnego Miasta Gdańska oraz wschodnich obszarów Niemiec w latach 1931-1939 Struktura narodowościowa

Bardziej szczegółowo

TRANSATLANTIC TRENDS POLAND

TRANSATLANTIC TRENDS POLAND TRANSATLANTIC TRENDS POLAND P.1 Czy uważa Pan(i), że dla przyszłości Polski będzie najlepiej, jeśli będziemy brali aktywny udział w sprawach światowych, czy też jeśli będziemy trzymali się od nich z daleka?

Bardziej szczegółowo

USTAWA. z dnia... o zmianie Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej

USTAWA. z dnia... o zmianie Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej Projekt USTAWA z dnia... o zmianie Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej Art. 1 W Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997r. (Dz.U.1997.78.483) wprowadza się następujące zmiany: 1)

Bardziej szczegółowo

Kierunek Stosunki Międzynarodowe. Studia I stopnia. Profil ogólnoakademicki. Efekty kształcenia:

Kierunek Stosunki Międzynarodowe. Studia I stopnia. Profil ogólnoakademicki. Efekty kształcenia: Kierunek Stosunki Międzynarodowe Studia I stopnia Profil ogólnoakademicki Efekty kształcenia: Kierunek: Stosunki Międzynarodowe Poziom kształcenia: studia I stopnia Uczelnia: Uczelnia Łazarskiego w Warszawie

Bardziej szczegółowo

Warszawa, październik 2013 BS/152/2013 ZMIANY W POSTRZEGANIU KRYZYSU I ZACHOWANIACH EKONOMICZNYCH POLAKÓW

Warszawa, październik 2013 BS/152/2013 ZMIANY W POSTRZEGANIU KRYZYSU I ZACHOWANIACH EKONOMICZNYCH POLAKÓW Warszawa, październik 2013 BS/152/2013 ZMIANY W POSTRZEGANIU KRYZYSU I ZACHOWANIACH EKONOMICZNYCH POLAKÓW Znak jakości przyznany CBOS przez Organizację Firm Badania Opinii i Rynku 11 stycznia 2013 roku

Bardziej szczegółowo

Janusz Korczak, właściwie Henryk Goldszmit, ps. Stary Doktor lub pan doktor (ur. 22 lipca 1878 w Warszawie, zm. około 6 sierpnia 1942 w komorze

Janusz Korczak, właściwie Henryk Goldszmit, ps. Stary Doktor lub pan doktor (ur. 22 lipca 1878 w Warszawie, zm. około 6 sierpnia 1942 w komorze Janusz Korczak, właściwie Henryk Goldszmit, ps. Stary Doktor lub pan doktor (ur. 22 lipca 1878 w Warszawie, zm. około 6 sierpnia 1942 w komorze gazowej obozu zagłady w Treblince) polski pedagog, publicysta,

Bardziej szczegółowo

PRAWA DZIECKA. dziecko jako istota ludzka wymaga poszanowania jego tożsamości, godności prywatności;

PRAWA DZIECKA. dziecko jako istota ludzka wymaga poszanowania jego tożsamości, godności prywatności; PRAWA DZIECKA "Nie ma dzieci - są ludzie..." - Janusz Korczak Każdy człowiek ma swoje prawa, normy, które go chronią i pozwalają funkcjonować w społeczeństwie, państwie. Prawa mamy również my - dzieci,

Bardziej szczegółowo

MORZE BAŁTYCKIE W KONCEPCJACH I POLITYCE POLSKI I LITWY: SPOJRZENIE NA PODRĘCZNIKI LITEWSKIE

MORZE BAŁTYCKIE W KONCEPCJACH I POLITYCE POLSKI I LITWY: SPOJRZENIE NA PODRĘCZNIKI LITEWSKIE 2015.05.11 1 BALTIJOS JŪRA LENKIJOS IR LIETUVOS KONCEPCIJOSE IR POLITIKOJE: ŽVILGSNIS Į LIETUVIŠKUS VADOVĖLIUS / MORZE BAŁTYCKIE W KONCEPCJACH I POLITYCE POLSKI I LITWY: SPOJRZENIE NA PODRĘCZNIKI LITEWSKIE

Bardziej szczegółowo

Wydawnictwo Naukowe SCHOLAR

Wydawnictwo Naukowe SCHOLAR Wydawnictwo Naukowe SCHOLAR Seria Współczesne Społeczeństwo Polskie wobec Przeszłości tom VII Redaktor naukowy serii: prof. dr hab. Andrzej Szpociński Recenzent: prof. dr hab. Jan Jacek Bruski Redaktor

Bardziej szczegółowo

GMINNY PROGRAM PRZECIWDZIAŁANIA PRZEMOCY W RODZINIE na lata 2011-2013

GMINNY PROGRAM PRZECIWDZIAŁANIA PRZEMOCY W RODZINIE na lata 2011-2013 Załącznik Nr 1 do Uchwały Nr IV/14/11 Rady Gminy Turek z dnia 23 lutego 2011 r. GMINNY PROGRAM PRZECIWDZIAŁANIA PRZEMOCY W RODZINIE na lata 2011-2013 WSTĘP Rodzina jest podstawową i niezastąpioną grupą,

Bardziej szczegółowo

PRAWA DZIECKA PODSTAWOWE INFORMACJE

PRAWA DZIECKA PODSTAWOWE INFORMACJE PRAWA DZIECKA PODSTAWOWE INFORMACJE Agnieszka Węegrzyńska CZYM SĄ PRAWA DZIECKA Prawa dziecka a prawa człowieka W 1948 roku ONZ proklamowało Powszechną Deklarację Praw Człowieka. W tym dokumencie zostały

Bardziej szczegółowo

PRZEDMIOTOWE ZASADY OCENIANIA

PRZEDMIOTOWE ZASADY OCENIANIA PRZEDMIOTOWE ZASADY OCENIANIA WIEDZA O SPOŁECZEŃSTWIE ZESPÓŁ SZKÓŁ W SZUBINIE GIMNAZJUM NR 2 Autorzy: Mariola Polańska Gabriela Sobczak 1. Ucznia ocenia nauczyciel wiedzy o społeczeństwie, wspólnie z uczniami.

Bardziej szczegółowo

Rozdział 1 Nazwa i przedmiot prawa konstytucyjnego 1.Nazwa 2.Przedmiot prawa konstytucyjnego i jego miejsce w systemie prawa

Rozdział 1 Nazwa i przedmiot prawa konstytucyjnego 1.Nazwa 2.Przedmiot prawa konstytucyjnego i jego miejsce w systemie prawa POLSKIE PRAWO KONSTYTUCYJNE Red.: Dariusz Górecki Wykaz skrótów Wstęp Rozdział 1 Nazwa i przedmiot prawa konstytucyjnego 1.Nazwa 2.Przedmiot prawa konstytucyjnego i jego miejsce w systemie prawa Rozdział

Bardziej szczegółowo

STANOWISKO RADY NACZELNEJ W SPRAWIE PRZESTRZEGANIA 10 PUNKTU PRAWA HARCERSKIEGO (WYCHOWANIE DO CZYSTOŚCI I ABSTYNENCJI)

STANOWISKO RADY NACZELNEJ W SPRAWIE PRZESTRZEGANIA 10 PUNKTU PRAWA HARCERSKIEGO (WYCHOWANIE DO CZYSTOŚCI I ABSTYNENCJI) STANOWISKO RADY NACZELNEJ W SPRAWIE PRZESTRZEGANIA 10 PUNKTU PRAWA HARCERSKIEGO (WYCHOWANIE DO CZYSTOŚCI I ABSTYNENCJI) Uwzględniając realia, w których obecnie żyjemy w kontekście naszych statutowych celów

Bardziej szczegółowo

Program nauczania GEOGRAFII w Gimnazjum w Siedlcu.

Program nauczania GEOGRAFII w Gimnazjum w Siedlcu. Program nauczania GEOGRAFII w Gimnazjum w Siedlcu. MODUŁ 1 Ocena niedostateczna -uczeń nie opanował tych wiadomości i umiejętności, które są konieczne do dalszego kształcenia, -nie potrafi rozwiązać zadań

Bardziej szczegółowo

Scenariusze działań edukacyjnych

Scenariusze działań edukacyjnych 1 Scenariusze działań edukacyjnych www.hejtstop.pl Jak ty możesz usuwać nienawiść? Mamy problem z nienawiścią jest jej tyle, że czasem jej nie zauważamy. W polskich miastach jest mnóstwo nienawistnych

Bardziej szczegółowo

Warszawa, październik 2013 BS/146/2013 ZMIANY W POSTRZEGANIU KRYZYSU I ZACHOWANIACH EKONOMICZNYCH POLAKÓW

Warszawa, październik 2013 BS/146/2013 ZMIANY W POSTRZEGANIU KRYZYSU I ZACHOWANIACH EKONOMICZNYCH POLAKÓW Warszawa, październik 2013 BS/146/2013 ZMIANY W POSTRZEGANIU KRYZYSU I ZACHOWANIACH EKONOMICZNYCH POLAKÓW Znak jakości przyznany CBOS przez Organizację Firm Badania Opinii i Rynku 11 stycznia 2013 roku

Bardziej szczegółowo

Rola kontroli w funkcjonowaniu samorządu terytorialnego. Wpisany przez Elżbieta Garczarek

Rola kontroli w funkcjonowaniu samorządu terytorialnego. Wpisany przez Elżbieta Garczarek Kontroler powinien być profesjonalistą, w urzędach oczekuje się, że będzie to ekspert w każdej dziedzinie działania administracji, umiejący odpowiedzieć na najtrudniejsze pytania. W dzisiejszej rzeczywistości

Bardziej szczegółowo

Fundacja Pro Memoria Problemy współczesności

Fundacja Pro Memoria Problemy współczesności Problemy współczesności Obecnie przeżywamy okres, w którym ludzkość znalazła się w stadium dotychczas nieznanych, wielkich problemów cywilizacyjnych. Jesteśmy świadkami nagromadzenia się przeróżnych trudności,

Bardziej szczegółowo

GWSP GIGI. Filozofia z aksjologią. dr Mieczysław Juda

GWSP GIGI. Filozofia z aksjologią. dr Mieczysław Juda GWSP Filozofia z aksjologią dr Mieczysław Juda GIGI Filozofia z aksjologią [5] Systemy nowożytne: empiryzm Locke a i sceptycyzm Hume a Filozofia z aksjologią [5] Systemy nowożytne: empiryzm Locke a i sceptycyzm

Bardziej szczegółowo

PRAWA CZŁOWIEKA W BIOMEDYCYNIE. ks. Artur Aleksiejuk

PRAWA CZŁOWIEKA W BIOMEDYCYNIE. ks. Artur Aleksiejuk PRAWA CZŁOWIEKA W BIOMEDYCYNIE ks. Artur Aleksiejuk Pojęcie praw człowieka Przez prawa człowieka rozumie się te prawa, które są bezpośrednio związane z naturą człowieka jako istoty rozumnej i wolnej (osoby)

Bardziej szczegółowo

Wspólna Polityka Zagraniczna i Bezpieczeństwa KLUB PARLAMENTARNY PARTII EUROPEJSKICH SOCJALISTÓW

Wspólna Polityka Zagraniczna i Bezpieczeństwa KLUB PARLAMENTARNY PARTII EUROPEJSKICH SOCJALISTÓW Wspólna Polityka Zagraniczna i Bezpieczeństwa KLUB PARLAMENTARNY PARTII EUROPEJSKICH SOCJALISTÓW Unia Europejska promuje bezpieczeństwo, pokój, międzynarodową współpracę, demokrację, rządy prawa i prawa

Bardziej szczegółowo

Media a problemy społeczne. Lucjan Miś, lucjan.mis@uj.edu.pl Marek Szepski, mszepski@afm.edu.pl

Media a problemy społeczne. Lucjan Miś, lucjan.mis@uj.edu.pl Marek Szepski, mszepski@afm.edu.pl Media a problemy społeczne Lucjan Miś, lucjan.mis@uj.edu.pl Marek Szepski, mszepski@afm.edu.pl Problemy społeczne różne ujęcia Socjologowie przyjmujący założenie, że problemy społeczne to szczególne warunki

Bardziej szczegółowo

Polityka w zakresie biznesu i praw człowieka

Polityka w zakresie biznesu i praw człowieka Polityka w zakresie biznesu i praw człowieka 1 Wprowadzenie 2 Zaangażowanie 3 Realizacja 4 Zarządzanie BP 2013 r. Polityka w zakresie biznesu i praw człowieka 1. Wprowadzenie Zaopatrujemy świat w energię.

Bardziej szczegółowo

Rola SIS w zapewnieniu bezpieczeństwa wewnętrznego UE

Rola SIS w zapewnieniu bezpieczeństwa wewnętrznego UE MICHAŁ DZIOK Rola SIS w zapewnieniu bezpieczeństwa wewnętrznego UE Jednym z głównych celów Unii Europejskiej było i jest dążenie do liberalizacji zasad ruchu osobowego w ramach wspólnot europejskich, gdyż

Bardziej szczegółowo

ZAPIS STENOGRAFICZNY. Posiedzenie Komisji Budżetu i Finansów Publicznych (103.) w dniu 8 sierpnia 2013 r. VIII kadencja

ZAPIS STENOGRAFICZNY. Posiedzenie Komisji Budżetu i Finansów Publicznych (103.) w dniu 8 sierpnia 2013 r. VIII kadencja ZAPIS STENOGRAFICZNY Posiedzenie Komisji Budżetu i Finansów Publicznych (103.) w dniu 8 sierpnia 2013 r. VIII kadencja Porządek obrad: 1. Rozpatrzenie wniosków zgłoszonych na 38. posiedzeniu Senatu do

Bardziej szczegółowo

Specyficzne potrzeby wspierania w pracy osób z niepełnosprawnością intelektualną Stargard Szczeciński, 20 listopada 2008

Specyficzne potrzeby wspierania w pracy osób z niepełnosprawnością intelektualną Stargard Szczeciński, 20 listopada 2008 Krystyna Mrugalska Honorowy Prezes Polskiego Stowarzyszenia na Rzecz Osób z Upośledzeniem Umysłowym Specyficzne potrzeby wspierania w pracy osób z niepełnosprawnością intelektualną Stargard Szczeciński,

Bardziej szczegółowo

KODEKS ETYKI STUDENTA. Wyższej Szkoły Ekologii i Zarządzania w Warszawie

KODEKS ETYKI STUDENTA. Wyższej Szkoły Ekologii i Zarządzania w Warszawie KODEKS ETYKI STUDENTA Wyższej Szkoły Ekologii i Zarządzania w Warszawie Warszawa, 24.01.2013 Chcąc podkreślić nieoceniony wpływ zdobywania wiedzy na jakość ludzkiego życia jesteśmy przekonani, iż będąc

Bardziej szczegółowo

Archiwum Żydowskiego Instytutu Historycznego im. E. Ringelbluma w Warszawie

Archiwum Żydowskiego Instytutu Historycznego im. E. Ringelbluma w Warszawie Archiwum Żydowskiego Instytutu Historycznego im. E. Ringelbluma w Warszawie Zbiór obwieszczeń i ulotek dotyczących życia społecznego i politycznego ludności żydowskiej (1903, 1916-1939) Sygnatura 144 Opracowała

Bardziej szczegółowo

Raport miesiąca - Rynek pracy a system edukacji w Polsce

Raport miesiąca - Rynek pracy a system edukacji w Polsce Raport miesiąca - Rynek pracy a system edukacji w Polsce W październiku konsultanci Zielonej Linii przeprowadzili badania dotyczące relacji pomiędzy systemem edukacji a rynkiem pracy w Polsce. Zapytaliśmy

Bardziej szczegółowo

Problemy emigracji dotyczące polskich obywateli. Paulina Brzezińska

Problemy emigracji dotyczące polskich obywateli. Paulina Brzezińska Problemy emigracji dotyczące polskich obywateli. Paulina Brzezińska Emigracja-wędrówka ludności mająca na celu zmianę miejsca pobytu. Przemieszczanie się ludności jest całkowicie naturalnym zjawiskiem

Bardziej szczegółowo

Problem wykonywania obowiązku osobistego stawiennictwa w przypadku wyjazdu skazanego bądź ukaranego za granicę.

Problem wykonywania obowiązku osobistego stawiennictwa w przypadku wyjazdu skazanego bądź ukaranego za granicę. Katedra Prawa Karnego UJ Adam Janisławski Problem wykonywania obowiązku osobistego stawiennictwa w przypadku wyjazdu skazanego bądź ukaranego za granicę. Obowiązek osobistego stawiennictwa w jednostce

Bardziej szczegółowo

Informacja lub dywagacje nauczyciela odnośnie do odroczenia dziecka od obowiązku szkolnego budzą w rodzicach negatywne emocje.

Informacja lub dywagacje nauczyciela odnośnie do odroczenia dziecka od obowiązku szkolnego budzą w rodzicach negatywne emocje. Informacja lub dywagacje nauczyciela odnośnie do odroczenia dziecka od obowiązku szkolnego budzą w rodzicach negatywne emocje. Czasami rodzice bagatelizują informacje nauczyciela o trudnościach, przejawiając

Bardziej szczegółowo

Recenzent: prof. UW dr hab. Stanisław Sulowski. Projekt okładki Jan Straszewski. Opracowanie redakcyjne Joanna Paszkowska ISBN 978-83-62250-21-9

Recenzent: prof. UW dr hab. Stanisław Sulowski. Projekt okładki Jan Straszewski. Opracowanie redakcyjne Joanna Paszkowska ISBN 978-83-62250-21-9 Recenzent: prof. UW dr hab. Stanisław Sulowski Projekt okładki Jan Straszewski Opracowanie redakcyjne Joanna Paszkowska ISBN 978-83-62250-21-9 Copyright by Wyższa Szkoła Zarządzania i Prawa im. Heleny

Bardziej szczegółowo

Jestem etyczny. o uczciwości w pracy

Jestem etyczny. o uczciwości w pracy Jestem etyczny Etyczny pracownik, czyli Etyczny pracownik, czyli o uczciwości w pracy Czy zastanawialiście się: Co oznacza pojęcie etyczny pracownik? Czy opłaca się być w pracy bezwzględnie uczciwym? Jak

Bardziej szczegółowo

Andrzej Jezierski. Cecylia Leszczyńska HISTORIA

Andrzej Jezierski. Cecylia Leszczyńska HISTORIA Andrzej Jezierski Cecylia Leszczyńska HISTORIA Wydawnictwo Key Text Warszawa 2003 Spis treści Od autorów 13 Rozdział 1 Polska w średniowieczu 1.1. Państwo 15 1.2. Ludność 19 1.2.1. Zaludnienie 19 1.2.2.

Bardziej szczegółowo

OPRACOWANIE WYNIKÓW BADAŃ PRZEPROWADZONYCH WSRÓD RODZICÓW

OPRACOWANIE WYNIKÓW BADAŃ PRZEPROWADZONYCH WSRÓD RODZICÓW OPRACOWANIE WYNIKÓW BADAŃ PRZEPROWADZONYCH WSRÓD RODZICÓW Kwestionariusz ankiety został przygotowany przez zespół nauczycieli do spraw ewaluacji. Celem badań było zebranie informacji na temat wspomagania

Bardziej szczegółowo

Emel Boyraz przeciwko Turcji (wyrok 2 grudnia 2014r., Izba (Sekcja II), skarga nr 61960/08)

Emel Boyraz przeciwko Turcji (wyrok 2 grudnia 2014r., Izba (Sekcja II), skarga nr 61960/08) 1 Zwolnienie z pracy w spółce energetycznej należącej do państwa kobiety pracownicy ochrony ze względu na jej płeć Emel Boyraz przeciwko Turcji (wyrok 2 grudnia 2014r., Izba (Sekcja II), skarga nr Emel

Bardziej szczegółowo