Nowości w agrotechnice sadowniczej

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Nowości w agrotechnice sadowniczej"

Transkrypt

1 Nowości w agrotechnice sadowniczej Prof. dr Augustyn Mika ISK Skierniewice Organizatorzy:

2 Perspektywiczne modele sadów jabłoniowych Po wejściu Polski do Unii Europejskiej stajemy się stopniowo jej integralną częścią. Korzystamy z osiągnięć Unii lecz dzielimy takŝe jej trudne problemy i kłopoty. W Unii mamy nadprodukcję owoców, a w dodatku konkurencyjne stają się dostawy owoców z Chin, Południowej Afryki, Chile i innych regionów, gdzie warunki do uprawy są bardziej korzystne niŝ u nas lub tańsza jest siła robocza. W tej trudnej sytuacji nasi sadownicy muszą stale podejmować działania by znaleźć odbiorcę na owoce i sprzedać je po korzystnej cenie. Te działania to uprawa nowych, atrakcyjnych odmian, doskonalenie jakości owoców, wprowadzanie nowych gatunków do uprawy poszukiwanie tak zwanych nisz handlowych czyli znajdowanie okoliczności w których popyt klienta czeka na podaŝ owoców, obniŝanie kosztów produkcji i organizowanie się w grupy producenckie celem korzystnej sprzedaŝy owoców. Osiągnięcia nauki sadowniczej mogą być pomocne w tych przedsięwzięciach. Postęp w hodowli podkładek W najbliŝszych latach moŝliwa będzie dalsza intensyfikacja upraw sadowniczych, zwłaszcza drzew pestkowych i grusz, przez zastosowania podkładek powodujących optymalny wzrost drzew, wczesne owocowanie i wysoką jakość owoców. Hodowla nowych odmian i podkładek osiągnęła ostatnio niespotykane dawniej rozmiary. W Instytutach państwowych i u hodowców prywatnych ocenia się aktualnie setki nowych klonów podkładek pod wszystkie gatunki drzew owocowych. Instytut w Skierniewicach oprócz znanych juŝ podkładek z serii P: P1, P2, P14, P16, P22 określa jako obiecujące podkładki: P60, P61, P62, P63, P64, P66, P67 oraz numery 570 i 577. Wszystkie klony są odporne na najgroźniejsze choroby jabłoni. Stacja badawcza East Malling w Anglii uzyskała 12 nowych wartościowych klonów podkładek jabłoniowych o sile wzrostu podobnej do M9, a takŝe nieco słabszym i nieco silniejszym niŝ M9. W Stanach Zjednoczonych i w Kanadzie zakończono szeroki program hodowli i oceny podkładek pod jabłonie. Z kilku klonów wyselekcjonowanych wcześnie bardzo dobrze zapowiadają się podkładki G16 i G41 o wzroście podobnym jak M9 lecz bardziej wytrzymałe na trudne warunki glebowe i klimatyczne oraz odporne na zarazę ogniową i zgorzel podstawy pnia. Podkładki te będą udostępnione sadownikom od 2005 roku. Znana stacja badawcza Jork w Niemczech oceniła wartość podkładek pod jabłonie hodowli niemieckiej z serii Pi i Supporter w stosunku do podkładek angielskich, polskich, czeskich, amerykańskich i rosyjskich. Jako interesujące 2

3 uznano podkładki o wzroście nieco słabszym niŝ M9, a mianowicie: P16, Bud 491, 7-TEF i 7- TE-E, a takŝe o wzroście nieco silniejszym od M9: Mark, Supporter 2, J-TE-H, CG 10. Stwierdzono, Ŝe podkładki P2 i P60 mają siłę wzrostu podobną do M9, lecz nie są od niej lepsze w warunkach Ŝyznych gleb Jorku. W Instytucie Sint-Truiden w Belgii porównywano na dobrej glebie 12 czołowych podkładek jabłoniowych w stosunku do podkładki M9. stwierdzono, Ŝe Ŝadna z nich nie jest lepsza od M9, lecz przy uprawie odmiany Jonagold podkładka P16 daje lepsze rezultaty niŝ M9. W hodowli podkładek pod grusze nie ma takiego rozmachu ani postępu jak pod jabłonie, lecz i tu pojawiają się nowości. Instytut w Dreźnie, w Niemczech wyhodował 7, interesujących klonów podkładek: Pi-BU 1 (do 7) które oprócz niemieckiej Pyrodwarf czy irańskiej podkładki Pyrus Syriaca czynią przełom w skarlaniu drzew grusz. Pod śliwy, morele i brzoskwinie podkładki są podobne. Włosi udostępnili sadownikom podkładki pochodzące od śliwy domowej Tetra i Pentą, na których szczepić moŝna wszystkie 3 gatunki drzew pestkowych. Podkładki te są odporne na nicienie i glebowe choroby grzybowe. Pozytywną ocenę zyskują w Europie podkładki półkarłowe i karłowe pod śliwy: Węgierka Wangenheima, Jaspi, GF 655/2, St.Julien A, Ishtara. Aktualnie instytuty europejskie i prywatne stacje hodowlane posiadają setki interesujących mieszańców śliw, które badane są pod kątem ich przydatności na podkładki. Dzięki skarlającym podkładkom pod czereśnie dokonała się rewolucja w ich uprawie. Powstały warunki do sadzenia ponad 1000 drzew na hektarze i uzyskania plonu handlowego juŝ 3-4 lata po załoŝeniu sadu. Dostępne podkładki pod czereśnie mają zróŝnicowane właściwości skarlające od bardzo karłowej (Edabriz), przez typowo karłowe (Gisela 5) aŝ po półkarłowe (Maxma 14) i Colt. Wzrastający w Europie popyt na owoce deserowe, jakimi są czereśnie, warto wykorzystać zakładając sady nowego typu. Odmiany odporne na choroby i szkodniki Podjęty 40 lat temu program hodowli jabłoni odpornych na parcha jabłoniowego zaowocował ostatnio dziesiątkami takich odmian, lecz to tylko początek, poniewaŝ hodowcy dostarczą ich wkrótce setki. Problem w tym by parchoodporne jabłonie były odporne takŝe na inne choroby i miały wartość handlową tak wysoką jak odmiany czołowe: Golden Delicious, Red Delicious czy Jonagold. Pierwszej serii odmian parchoodpornych było daleko do tego toteŝ takie odmiany jak: Prima, Priscilla, Priani, Freedom, Jonafree nie przyjęły się w praktyce. W nowszej serii parchoodpornych odmian notujemy duŝo wyŝszą jakość owoców 3

4 lecz mimo tego tylko nieliczne z nich mają szansę wejść do szerszej uprawy. Odmiany: Sawa, Witos, Ecolette, Arriwa, Enterprise, Goldrush zdaniem pomologów nie rozpowszechnią się. Największą szansę na duŝą towarową uprawę mają odmiany czeskie Rubinola, Topaz, Goldstar, Rajka oraz niemiecka odmiana Pinova. Jakkolwiek nie wszystko moŝna przewidzieć, to na pewno w nadchodzących latach czekają nas duŝe zmiany w doborze odmian, konieczność karczowania sadów i sadzenia nowych drzew. Nowe odmiany będą bardzo konkurencyjne w stosunku do starych. Dobrze to widać na przykładzie czereśni, gdzie owoce starych odmian nie umywają się do nowych jak Kordia lub Regina. Przybywa odmian śliw odpornych lub tolerujących na szarkę. Hodowla dostarczy nie tylko odmian odpornych na choroby lecz takŝe na szkodniki, na przykład mszyce. śe jest to moŝliwe widać na przykładzie porzeczek. Niektóre odmiany są praktycznie wolne od tak groźnych szkodników jak wielkopąkowiec porzeczkowy lub przeziernik porzeczkowy. Będziemy na pewno świadkami presji hodowców by wprowadzić do uprawy odmiany modyfikowane genetycznie, co rozwiązałoby znakomicie trudne problemy ochrony sadów. Mimo, Ŝe nauka stwierdza brak szkodliwości dla zdrowia takich roślin mogą być one całkowicie odrzucone przez społeczeństwo. Będziemy na pewno świadkami natrętnej reklamy ze strony niektórych hodowców by uprawiać określone cudowne odmiany. Musimy się nauczyć krytycznego spojrzenia na komercyjną reklamę. Modele sadu i ich pielęgnacja Modele sadu będą się zmieniać w miarę jak hodowla dostarczać będzie materiału roślinnego nowej generacji. W najbliŝszych latach trzeba oczekiwać nowych rozwiązań technicznych i związanych z tym dodatkowych nakładów finansowych na załoŝenie i wyposaŝenie sadu. W warunkach produkcji wielkotowarowej i wzrastającej konkurencji zniszczenie plonu przez przymrozek wiosenny lub przez grad moŝe być katastrofą dla sadownika. Stąd konieczność dodatkowych wyposaŝeń sadu, których jeszcze nie mamy: do zapobiegania szkodom przymrozkowym, siatki przeciwgradowe i przeciwko szpakom, nakrycia z folii do zapobiegania gniciu owoców, folie odblaskowe poprawiające nasłonecznienie w dolnych partiach korony drzew, a nawet torebki papierowe zakładane na kaŝde jabłko. Wiele z wymienionych rozwiązań znalazło juŝ zastosowanie w sadach, inne demonstruje się sadownikom, poniewaŝ ich skuteczność jest sprawdzana. 4

5 Siatki przeciwgradowe montowane juŝ w Polsce przez firmy austriackie i włoskie zmieniają wygląd sadu. Drzewa naleŝy przystosować do tych konstrukcji. Siatka szara ogranicza nasłonecznienie. Bardzo intensywne nasłonecznienie koron moŝe być szkodliwe. Owoce się ordzawiają lub ulegają poparzeniu. Optymalne jest światło równomiernie docierające do korony oraz rozproszone. Skuteczna ochrona przed przymrozkami to przede wszystkim bardzo dokładne zraszanie wodą kaŝdego drzewa. W przypadku braku nawadniania moŝna zainstalować dmuchawy (nadmuch zimnym lub gorącym powietrzem). Dmuchawy na gorące powietrze zasilane gazem propanowym oraz wentylatory naziemne wyrzucające zimne powietrze poza sad i ściągające ciepłe z góry są na rynku europejskim. Kolejnym problemem jest wzrost populacji ptaków, które zjadają juŝ nie tylko czereśnie i wiśnie, lecz takŝe jabłka, gruszki, śliwki, truskawki, borówki i maliny, a wiosną uszkadzają pąki kwiatowe. Przy duŝej populacji ptaków w danej okolicy nad uprawami powinno się montować siatki (drzewa muszą być niskie). Jeśli w sadzie czereśniowym jest konstrukcja do rozciągania siatek, moŝna równieŝ załoŝyć folię nad koronami drzew, która skutecznie chroni przed pękaniem i gniciem owoców w czasie deszczu. Na przykład Włosi w Tyrolu montują folię nad uprawami malin, poniewaŝ owoce te poraŝane są przez szarą pleśń jeszcze częściej niŝ truskawki. Japończycy, aby uzyskać róŝowy rumieniec na jabłkach od strony wewnętrznej, trzy tygodnie przed zbiorem rozkładają pod drzewami folię odblaskową. Obecnie w kilku instytutach w Europie prowadzi się doświadczenia na ten temat od dwóch lat w Skierniewicach. Stosuje się zwykłą polietylenową folię mleczną lub włókninę polipropylenową z naniesioną warstwą aluminium. Zakładanie torebek na kaŝde jabłko jest tak powszechne w Japonii, jak u nas opryskiwanie drzew przed parchem. Torebki stosuje się takŝe w niektórych regionach USA. Są one tak wykonane, Ŝe zakładanie ich jest bardzo łatwe. Jedna osoba moŝe załoŝyć około 6 tys. torebek dziennie. Torebka chroni jabłko przed chorobami, szkodnikami, gradem, ordzawieniem i wpływa na określoną jego barwę i smak. Jak się okazało, sadzenie więcej niŝ 3000 drzew na hektar jest nieopłacalne. Nie oznacza to jednak, Ŝe w niedalekiej przyszłości nie będzie się sadziło jabłoni w rozstawie 3 x 0,5 m, czyli 11 tys. drzew na hektar. Jeśli przyjrzymy się naszym jabłoniom, to widać, Ŝe ich kształt coraz bardziej upodabnia się do kolumny lub sznura (przewodnik, a na nim kilka drobnych gałązek). Hodowcy starają się ulepszyć odmiany, które genetycznie mają tylko przewodnik i krótkopędy, bez gałęzi. Obecnie aŝ 38 instytutów zajmuje się hodowlą takich odmian. W Polsce są one takŝe znane. Sprzedaje się je pod nazwą Balerina. Jabłka uzyskane z tej grupy drzew mają małą wartość handlową, lecz hodowcy stale je ulepszają. Obie te drogi, formowanie i hodowla, zmierzają do wytworzenia drzewa z przewodnikiem i owoconośnymi krótkopędami. Taką moŝliwość dostrzegł juŝ dr Hemlut B. Jacob z Instytutu Sadownictwa w Geisenheim, który opracował szczegółowe metody sadzenia i pielęgnacji takich drzew oraz uzyskał patent na nazwę tego 5

6 systemu, w skrócie (CATS ), co przekłada się na język polski jako: kolumnowy system uprawy jabłoni. Dr Jacob twierdzi, Ŝe w Instytucie Geisenheim są juŝ odmiany jabłoni kolumnowych mające owoce o duŝej wartości handlowej, które rosną w zagęszczeniu około 10 tys. na ha. Jabłonie szczepione są na podkładkach półkarłowych, dlatego uprawia się je bez podpór. Zaczynają owocować w drugim roku po posadzeniu, a pełnię owocowania (10 15 kg jabłek z drzewa) osiągają w trzecim lub czwartym roku. Jak łatwo policzyć, plon z hektara wynosi wówczas 100 lub 150 t. Wielu naukowców wątpi w realność osiągnięć dr. Jacoba. Czas pokaŝe, czy odmiany tego typu mają wartościowe owoce i czy sadownikowi opłaci się sadzić tak duŝo drzew na hektar. Zapewne dowiemy się tego, jednak nie wcześniej niŝ za 10 lat. NaleŜy się liczyć z ograniczeniami stosowania herbicydów w sadzie. JuŜ w okresie 2 lat ma być wycofany Azotop i Azoprim. Od dawna zaleca się ściółki pod drzewami zamiast herbicydów, lecz te nie przyjmują się poniewaŝ herbicydy są wygodniejsze tylko restrykcje w stosunku do herbicydów mogą spowodować, Ŝe pod drzewami będziemy rozkładać folię lub włókninę tak jak robimy to coraz częściej przy uprawie truskawek uprawa mechaniczna pod drzewami jest takŝe moŝliwa poniewaŝ maszyny do tego celu są coraz doskonalsze. W nawoŝeniu sadów będziemy coraz bardziej świadkami presji ze strony przemysłu by stosować całą gamę, absolutnie niezbędnych nawozów kompleksowych. Trzeba będzie dać temu opór i stosować tylko te nawozy, które są rzeczywiście niezbędne. Sadownicy muszą dysponować szerszą wiedzą niŝ dotąd na ten temat lub korzystać z rzetelnego doradztwa. Ochrona sadów przed chorobami i szkodnikami Ogólnopolski program rozwoju produkcji sadowniczej zakłada, Ŝe za kilka lat około 90% owoców pochodzić będzie z sadów prowadzących produkcję integrowaną, a kilka procent z sadów ekologicznych. Program ten będzie wymagał olbrzymiego wysiłku aby wszystkich sadowników przeszkolić i zorganizować w grupy do produkcji integrowanej pod opieką instruktora. Dzięki takiej organizacji partie owoców dostarczane do handlu przestaną być bezimienne. Zostaną zaopatrzone w paszport umoŝliwiający identyfikację producenta. Będzie je łatwiej sprzedać w krajach Unii. W zwalczaniu chorób znacznie większą rolę niŝ dotąd odgrywać będą odmiany odporne na choroby. Zwracać się będzie większą uwagę na ograniczenie źródła infekcji przy pomocy zabiegów agrotechnicznych, jak na przykład jesienne opryskiwanie jabłoni mocznikiem. Właściwe dostosowanie fungicydów do warunków pogody i rozwoju patogena, 6

7 stosowanie rotacji fungicydów o róŝnym mechanizmie działania, stosowanie mieszanin fungicydów, ograniczanie stosowania fungicydów systemicznych powodujących powstanie odporności patogena. W sadach ekologicznych dopuszczone będą do zwalczania chorób tylko środki naturalne jak sole miedzi i siarka w róŝnej postaci, związki o duŝej zawartości krzemu, mączki skalne (kaolin, halcedonit), szare mydło i inne środki zwiększające odczyn (ph) na powierzchni liścia, wyciągi roślinne itp. Produkcja integrowana i ekologiczna wymagać będzie nowego spojrzenia na róŝnorodność biologiczną w sadzie, obecnie niedocenianą. Jedynie w warunkach róŝnorodności biologicznej moŝna utrzymać równowagę między szkodnikami, a ich naturalnymi wrogami. Przez róŝnorodność biologiczną w sadzie rozumiemy obfitość gatunków roślin i ich form rozwojowych dostarczających owadom poŝytecznym schronieniu, pyłku i nektaru, ptakom poŝywienia i gniazdowania. RóŜnorodność biologiczna powinna być takŝe tworzona wokół sadu przez sadzenie krzewów i drzew. WzdłuŜ dróg, granic pól, na nieuŝytkach by były warunki do gniazdowania ptaków. Sad przyszłości nie moŝe być w Ŝadnym wypadku pustynią ekologiczną, lecz musi być częścią naturalnego krajobrazu. W takich warunkach moŝna liczyć na efektywne zwalczanie przędziorków przy pomocy dobroczynka gruszowego i wykorzystanie biedronek, skorków, pająków, złotooków, błonkówek, ośców to ograniczenia szkodników. W zwalczaniu szkodników znajdą coraz szersze zastosowanie semiozwiązki czyli substancje chemiczne emitowane lub rozpraszane przez organizmy zwierzęce w celu zmiany zachowaniu się innych organizmów. Są to swego rodzaju znaczniki informujące na przykład owadzie samice, Ŝe miejsce do złoŝenia jaj jest juŝ zajęte. Semiozwiązki są całkowicie bezpieczne dla środowiska i człowieka. MoŜna je wykorzystać do zmylenia niektórych do zmylenia niektórych szkodników, na przykład owocówek. Podobne zastosowanie mają feromony czyli związki chemiczne przywabiające owady płci przeciwnej. Feromony stosowane są od dawna do przywabiania owadów do tablic chwytnych. Feromony mogą dezorientować osobniki męskie owadów powodując brak zapłodnienia samic. NaleŜy oczekiwać, Ŝe w ochronie sadów zostaną wydatnie ograniczone środki nieselektywne (pyretroidy) na korzyść środków selektywnych działających na określonego szkodnika i oszczędzające owady poŝyteczne. Rozszerzy się wydatnie stosowanie preparatów biologicznych, bakteryjnych, takich jak Bactospeine, wirusowych jak Carpovirusine i innych. DuŜe perspektywy rysują się dla preparatów olejowych bezpiecznych dla człowieka, zwierząt i środowiska. Z tej grupy mamy juŝ preparaty Para Sommer i Promanal do zwalczania przędziorków i miseczników 7

8 Perspektywy uprawy nowych gatunków Nadprodukcja owoców w Europie skłania sadowników do zaopatrywania rynku w nowe, atrakcyjne gatunki lub odmiany. Jest to sposób na zwiększenie spoŝycia owoców przez społeczeństwo i podniesienie dochodów sadowników. Przykładem są owoce aktinidii chińskiej zwane Kiwi, które przysporzyły znacznych wpływów gotówki sadownikom z Europy Południowej. Podobną rolę odgrywa obecnie borówka w Polsce, a równie cenna Ŝurawina produkowana w Finlandii i USA w setkach tysięcy ton czeka w Polsce na odwaŝnych, którzy podejmą jej uprawę. Borówka bruszwica jest następną rośliną z rodziny wrzosowatych, które uprawy jeszcze nie podjęliśmy. Innym wyzwaniem dla naszych sadowników jest produkcja owoców pokrewnych do naszych gatunków uprawianych w Azji jak gruszki azjatyckie ( Hojuro, Nijisseiki ) i śliwy japońskie ( Ozark Premier, Angeleno, Friar, Black Amber ). Owoce tych gatunków są juŝ z importu w supermarketach, co jest swego rodzaju ich promocją na naszym rynku. Dzięki temu ułatwione będzie wprowadzenie do handlu owoców krajowych. Mamy niewykorzystane moŝliwości uprawy owoców dla przemysłu przetwórczego i farmaceutycznego poza gatunkami tradycyjnymi. NaleŜą do nich bez czarny, róŝa, dereń jadalny i pigwa uprawiane na duŝą skalę w innych krajach. Rozwój uprawy tych gatunków jest moŝliwy wyłącznie pod warunkiem zawarcie odpowiednich umów między producentami a przemysłem przetwórczym lub farmaceutycznym. 8

Test dwustopniowy do hasła programowego Szczegółowa uprawa roślin sadowniczych

Test dwustopniowy do hasła programowego Szczegółowa uprawa roślin sadowniczych Test dwustopniowy do hasła programowego Szczegółowa uprawa roślin sadowniczych Test składa się z 20 zadań wielokrotnego wyboru, z których: zadania 1 14 są z poziomu podstawowego, zadania 15 20 są z poziomu

Bardziej szczegółowo

Nowość w ochronie truskawek! ...i życie nabiera smaku!

Nowość w ochronie truskawek! ...i życie nabiera smaku! Nowość w ochronie truskawek!...i życie nabiera smaku! Edycja 2015 Luna w Polsce i na świecie Grupa produktów Luna to kilka formulacji fungicydów dostosowanych do lokalnych potrzeb w różnych krajach. Wspólną

Bardziej szczegółowo

z dnia 26.03.2015 r.

z dnia 26.03.2015 r. z dnia 26.03.2015 r. Doradcy ProCam Polska sugerują wykonanie w najbliższych dniach zabiegów: OCHRONA JABŁONI, OCHRONA GRUSZ: Rak drzew owocowych (Nectria galligena, Neonectria galligena), rak bakteryjny

Bardziej szczegółowo

System integrowanej produkcji roślinnej (IP) a integrowana ochrona roślin

System integrowanej produkcji roślinnej (IP) a integrowana ochrona roślin System integrowanej produkcji roślinnej (IP) a integrowana ochrona roślin Grzegorz Gorzała Główny Inspektorat Ochrony Roślin i Nasiennictwa Al. Jana Pawła II 11, 00-828 Warszawa Podstawa prawna USTAWA

Bardziej szczegółowo

PYTANIA OGÓLNE NA EGZAMIN INŻYNIERSKI KIERUNEK: OGRODNICTWO

PYTANIA OGÓLNE NA EGZAMIN INŻYNIERSKI KIERUNEK: OGRODNICTWO PYTANIA OGÓLNE NA EGZAMIN INŻYNIERSKI KIERUNEK: OGRODNICTWO 1. Rozmnażanie roślin ozdobnych 2. Charakterystyka ozdobnych roślin zielnych 3. Uprawa róż w gruncie 4. Różnice w budowie anatomicznej i morfologicznej

Bardziej szczegółowo

Warszawa,20.06.2005 r.

Warszawa,20.06.2005 r. B A D A N I E P R O D U K C J I R O Ś L I N N E J PRODUKCJA OGRODNICZA. BADANIE SADÓW 1) Warszawa,20.06.2005 r. Uogólnione wyniki reprezentacyjnego badania sadów w gospodarstwach indywidualnych uzupełnione

Bardziej szczegółowo

Ochrona roślin bez chemii - K. Wiech. Spis treści

Ochrona roślin bez chemii - K. Wiech. Spis treści Ochrona roślin bez chemii - K. Wiech Spis treści Rozpoznawanie szkodników na podstawie róŝnych uszkodzeń roślin Uszkodzenia liści Uszkodzenia paków kwiatowych i kwiatów Uszkodzenia zawiązków i dojrzewających

Bardziej szczegółowo

Rolnictwo w Polsce. Kołaczkowska Adrianna 2a

Rolnictwo w Polsce. Kołaczkowska Adrianna 2a Rolnictwo w Polsce Kołaczkowska Adrianna 2a Rolnictwo Jest jednym z głównych działów gospodarki, jego głównym zadaniem jest dostarczanie płodów rolnych odbiorcom na danym terenie. Przedmiotem rolnictwa

Bardziej szczegółowo

Podręczny atlas. dawnych odmian gruszy, śliwy, czereśni i wiśni. Grzegorz Hodun, Małgorzata Hodun

Podręczny atlas. dawnych odmian gruszy, śliwy, czereśni i wiśni. Grzegorz Hodun, Małgorzata Hodun Podręczny atlas dawnych odmian gruszy, śliwy, czereśni i wiśni Grzegorz Hodun, Małgorzata Hodun Podręczny atlas dawnych odmian gruszy, śliwy, czereśni i wiśni Grzegorz Hodun, Małgorzata Hodun 24 Bojka

Bardziej szczegółowo

Instytut Ogrodnictwa

Instytut Ogrodnictwa Instytut Ogrodnictwa Analiza wpływu zwiększającej się wymiany towarowej produktów sadowniczych na rynkach światowych, przy bieżącym poziomie kosztów, na produkcję sadowniczą w Polsce ze szczególnym uwzględnieniem

Bardziej szczegółowo

AKTUALNE ZALECENIA W INTEGROWANEJ OCHRONIE PORZECZKI I AGRESTU PRZED CHOROBAMI

AKTUALNE ZALECENIA W INTEGROWANEJ OCHRONIE PORZECZKI I AGRESTU PRZED CHOROBAMI AKTUALNE ZALECENIA W INTEGROWANEJ OCHRONIE PORZECZKI I AGRESTU PRZED CHOROBAMI Agata Broniarek-Niemiec Opole Lubelskie, 15. 03. 2014 r. INTEGROWANA OCHRONA Nowoczesna ochrona porzeczki przed chorobami

Bardziej szczegółowo

HARMONOGRAM ZAJĘĆ I SZKOLEŃ W DOMU POMOCY SPOŁECZNEJ W MOCZARACH SIERPIEŃ-LISTOPAD 2013

HARMONOGRAM ZAJĘĆ I SZKOLEŃ W DOMU POMOCY SPOŁECZNEJ W MOCZARACH SIERPIEŃ-LISTOPAD 2013 HARMONOGRAM ZAJĘĆ SZKOLEŃ W DOMU POMOCY SPOŁECZNEJ W MOCZARACH SERPEŃ-LSTOPAD 2013 TERMNY ZAJĘĆ AKTYWZACYJNYCH Z ZAKRESU OGRODOTERAP TEMATY grupa Sierpień Wrzesień Październik Listopad 1 - zagospodarowania

Bardziej szczegółowo

PYTANIA OGÓLNE NA EGZAMIN INŻYNIERSKI KIERUNEK: OGRODNICTWO - studia stacjonarne

PYTANIA OGÓLNE NA EGZAMIN INŻYNIERSKI KIERUNEK: OGRODNICTWO - studia stacjonarne PYTANIA OGÓLNE NA EGZAMIN INŻYNIERSKI KIERUNEK: OGRODNICTWO - studia stacjonarne 1. Rozmnażanie roślin ozdobnych 2. Charakterystyka ozdobnych roślin zielnych 3. Uprawa róż w gruncie 4. Różnice w budowie

Bardziej szczegółowo

Glebowe choroby grzybowe bez szans!

Glebowe choroby grzybowe bez szans! Glebowe choroby grzybowe bez szans! Zdrowy start rośliny ze zdrowym systemem korzeniowym Trianum jest nietoksycznym biologicznym produktem firmy Koppert, który chroni uprawy przed takimi glebowymi patogenami

Bardziej szczegółowo

Poprawa odporności roślin na stres biotyczny poprzez właściwe odżywienie w bieżącej fazie rozwojowej

Poprawa odporności roślin na stres biotyczny poprzez właściwe odżywienie w bieżącej fazie rozwojowej Poprawa odporności roślin na stres biotyczny poprzez właściwe odżywienie w bieżącej fazie rozwojowej Optymalne odżywienie roślin jest jednym z podstawowych czynników decydujących o prawidłowej odporności

Bardziej szczegółowo

Rok w ogrodzie - H. M. Schmidt

Rok w ogrodzie - H. M. Schmidt Rok w ogrodzie - H. M. Schmidt Spis treści Styczeń Pogoda dla ogrodników Prace w styczniu Zapobieganie uszkodzeniom przez śnieg i mróz Siew roślin kiełkujących w chłodzie RozmnaŜanie kwiatów balkonowych

Bardziej szczegółowo

MATERIAŁ DIAGNOSTYCZNY DLA SZÓSTEJ KLASY SZKOŁY PODSTAWOWEJ

MATERIAŁ DIAGNOSTYCZNY DLA SZÓSTEJ KLASY SZKOŁY PODSTAWOWEJ KOD UCZNIA WPISUJE UCZEŃ DATA URODZENIA dzień miesiąc rok miejsce POZNAŃ UZUPEŁNIA ZESPÓŁ NADZORUJĄCY dysleksja MATERIAŁ DIAGNOSTYCZNY DLA SZÓSTEJ KLASY SZKOŁY PODSTAWOWEJ Styczeń 2009 Instrukcja dla ucznia

Bardziej szczegółowo

KAPŁAN 80 WG. Środek przeznaczony jest do stosowania przez użytkowników profesjonalnych

KAPŁAN 80 WG. Środek przeznaczony jest do stosowania przez użytkowników profesjonalnych Załącznik do decyzji MRiRW nr R - 123/2016d z dnia 29.02.2016 r. zmieniającej zezwolenie MRiRW nr R-81/2014 z dnia 23.05.2014 r. Posiadacz zezwolenia: Pestila II spółka z ograniczoną odpowiedzialnością

Bardziej szczegółowo

Pierwsze tegoroczne spotkanie Forum Doradców Sadowniczych

Pierwsze tegoroczne spotkanie Forum Doradców Sadowniczych Pierwsze tegoroczne spotkanie Forum Doradców Sadowniczych Pierwsze w tym roku Forum Doradców Sadowniczych (fot. 1) zorganizowane przez firmę Bayer CropScience odbyło się 12 maja w Przypkach koło Tarczyna.

Bardziej szczegółowo

INFORMACJA na temat perspektyw polsko kaliningradzkiej współpracy w sektorze rolno - spożywczym 2014-07-18 10:12:29

INFORMACJA na temat perspektyw polsko kaliningradzkiej współpracy w sektorze rolno - spożywczym 2014-07-18 10:12:29 INFORMACJA na temat perspektyw polsko kaliningradzkiej współpracy w sektorze rolno - spożywczym 2014-07-18 10:12:29 2 INFORMACJA na temat perspektyw polsko kaliningradzkiej współpracy w sektorze rolno

Bardziej szczegółowo

Jagodniki Edycja 2015

Jagodniki Edycja 2015 Jagodniki Edycja 2015 Zrodzone z natury. Wsparte technologią. Uwaga nowe rejestracje! Insektycydy Produkt Uprawa Zwalczane organizmy Zalecana dawka Karencja agrest mszyce 0,2 l/ha 21 dni borówka wysoka

Bardziej szczegółowo

Zachowanie zagrożonych zasobów genetycznych roślin w rolnictwie

Zachowanie zagrożonych zasobów genetycznych roślin w rolnictwie Zachowanie zagrożonych zasobów genetycznych roślin w rolnictwie Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi Departament Hodowli i Ochrony Roślin Dorota Nowosielska (dorota.nowosielska@minrol.gov.pl; tel. (022)

Bardziej szczegółowo

Nasiennictwo. Tom I. Spis treści

Nasiennictwo. Tom I. Spis treści Nasiennictwo. Tom I Spis treści PRZEDMOWA 1. ŚWIATOWY PRZEMYSŁ NASIENNY 1.1. ZNACZENIE MATERIAŁU SIEWNEGO 1.2. PRZEMYSŁ NASIENNY 1.3. ŹRÓDŁA WSPIERANIA ROZWOJU PRZEMYSŁU NASIENNEGO 1.4. MIĘDZYNARODOWY

Bardziej szczegółowo

ZAPRASZAMY DO NASZEGO EKO SADU NA: * OWOCE ŚWIEŻE I SUSZONE * NATURALNE SOKI OWOCOWE * EKO OWOCE, SUSZ I SOKI

ZAPRASZAMY DO NASZEGO EKO SADU NA: * OWOCE ŚWIEŻE I SUSZONE * NATURALNE SOKI OWOCOWE * EKO OWOCE, SUSZ I SOKI OWOCE ŚWIEŻE OWOCE SUSZONE EKOLOGICZNE SOKI OWOCOWE ZAPRASZAMY DO NASZEGO EKO SADU NA: * OWOCE ŚWIEŻE I SUSZONE * NATURALNE SOKI OWOCOWE * EKO OWOCE, SUSZ I SOKI Poznajmy się! * Jesteśmy firmą rodzinną,

Bardziej szczegółowo

FRUITAKADEMIA. Ta wiadomość jest wyłącznie dla Państwa. Prosimy nie kopiować i nie rozpowszechniać informacji otrzymywanych w ramach FRUITAKADEMII.

FRUITAKADEMIA. Ta wiadomość jest wyłącznie dla Państwa. Prosimy nie kopiować i nie rozpowszechniać informacji otrzymywanych w ramach FRUITAKADEMII. ZZO Warka FRUITAKADEMIA Ta wiadomość jest wyłącznie dla Państwa. Prosimy nie kopiować i nie rozpowszechniać informacji otrzymywanych w ramach FRUITAKADEMII. UWAGA BARDRZO SILNA INFEKCJA 2008-04-21 19.04

Bardziej szczegółowo

EkoTechProdukt Newsletter

EkoTechProdukt Newsletter EkoTechProdukt Newsletter Wydanie 20, marzec 2014 r. Szanowni Czytelnicy, w tym wydaniu: Nagroda Jakość Roku 2013 dla Instytutu Ogrodnictwa Konferencja ECOFRUIT 2014 przegląd badań naukowych dotyczących

Bardziej szczegółowo

Uprawy sadownicze pod osłonami - B. Radajewska

Uprawy sadownicze pod osłonami - B. Radajewska Uprawy sadownicze pod osłonami - B. Radajewska Spis treści Wprowadzenie CZĘŚĆ OGÓLNA Stan i perspektywy rozwoju upraw sadowniczych pod osłonami Uprawy sadownicze pod osłonami w Polsce Uprawy sadownicze

Bardziej szczegółowo

Cięcie drzew i krzewów owocowych. dr Rafał Rozwarski

Cięcie drzew i krzewów owocowych. dr Rafał Rozwarski Cięcie drzew i krzewów owocowych dr Rafał Rozwarski Prawidłowo uformowana korona drzewa poprzez cięcie powinna: posiadać silną konstrukcję, zapewniać maksymalny dostęp światła do jej wnętrza oraz sprzyjać

Bardziej szczegółowo

jabłoni Wyznaczanie okresów krytycznych Pierwszy zabieg grzyba Venturia inaequalis pochodzącym z ub.

jabłoni Wyznaczanie okresów krytycznych Pierwszy zabieg grzyba Venturia inaequalis pochodzącym z ub. 24 posażyć się w standardowy binokular, który pozwoli odszukać na liściach owocniki grzyba, oraz mikroskop, za pomocą którego będziemy mogli obserwować owocniki, worki i zarodniki workowe (fot. 1). Przypominamy

Bardziej szczegółowo

Zwalczanie zwójki różóweczki (Archips rosanus) na porzeczce czarnej. Zwalczanie pędraków chrabąszcza majowego w ekologicznych uprawach truskawki

Zwalczanie zwójki różóweczki (Archips rosanus) na porzeczce czarnej. Zwalczanie pędraków chrabąszcza majowego w ekologicznych uprawach truskawki Program 58 Ogólnopolskiej Konferencji Ochrony Roślin Sadowniczych Warszawa 19.02.2015 9:00-10:00 Rejestracja uczestników, wydawanie materiałów i ankiet konferencyjnych 10:00-10:20 Otwarcie Konferencji

Bardziej szczegółowo

Nr albumu. WYDZIAŁ KSZTAŁTOWANIA ŚRODOWISKA I ROLNICTWA. Dorota Jadczak Henryk Czyż PRAKTYKA ZAWODOWA

Nr albumu. WYDZIAŁ KSZTAŁTOWANIA ŚRODOWISKA I ROLNICTWA. Dorota Jadczak Henryk Czyż PRAKTYKA ZAWODOWA Student. Nazwisko i imię Nr albumu. ZACHODNIOPOMORSKI UNIWERSYTET TECHNOLOGICZNY W SZCZECINIE WYDZIAŁ KSZTAŁTOWANIA ŚRODOWISKA I ROLNICTWA Dorota Jadczak Henryk Czyż PRAKTYKA ZAWODOWA Przewodnik metodyczny

Bardziej szczegółowo

POTAS W TOWAROWEJ UPRAWIE ROŚLIN SADOWNICZYCH

POTAS W TOWAROWEJ UPRAWIE ROŚLIN SADOWNICZYCH POTAS W TOWAROWEJ UPRAWIE ROŚLIN SADOWNICZYCH Fizjologiczna rola oraz praktyczne znaczenie potasu w uprawie roślin sadowniczych Rośliny sadownicze wymagają nawożenia zbilansowanego z ich potrzebami pokarmowymi.

Bardziej szczegółowo

STRATEGIA PRZECIWDZIAŁANIA ODPORNOŚCI GRZYBÓW POWODUJĄCYCH ŁAMLIWOŚĆ ŹDŹBŁA ZBÓŻ I CHWOŚCIKA BURAKa NA FUNGICYDY

STRATEGIA PRZECIWDZIAŁANIA ODPORNOŚCI GRZYBÓW POWODUJĄCYCH ŁAMLIWOŚĆ ŹDŹBŁA ZBÓŻ I CHWOŚCIKA BURAKa NA FUNGICYDY INSTYTUT OCHRONY ROŚLIN PAŃSTWOWY INSTYTUT BADAWCZY ul. Władysława Węgorka 20, 60-318 Poznań STRATEGIA PRZECIWDZIAŁANIA ODPORNOŚCI GRZYBÓW POWODUJĄCYCH ŁAMLIWOŚĆ ŹDŹBŁA ZBÓŻ I CHWOŚCIKA BURAKa NA FUNGICYDY

Bardziej szczegółowo

Produkcja biomasy a GMO

Produkcja biomasy a GMO Produkcja biomasy a GMO Adam Koryzna Stowarzyszenie Koalicja Na Rzecz Nowoczesnego Rolnictwa Opole, 22.10.2009 Koalicja Na Rzecz Nowoczesnego Rolnictwa Organizacja zrzeszająca producentów rolnych ZałoŜona

Bardziej szczegółowo

Ogólna uprawa warzyw - pod red. M. Knaflewskiego

Ogólna uprawa warzyw - pod red. M. Knaflewskiego Ogólna uprawa warzyw - pod red. M. Knaflewskiego Spis treści PRZEDMOWA... 11 1. WIADOMOŚCI WPROWADZAJĄCE... 13 1.1. Definicja warzywnictwa... 13 1.2. Produkcja warzyw w Polsce, w Europie i na świecie...

Bardziej szczegółowo

11 lutego 2014r., 19:00 17:00 (Sala Amfiteatralna)

11 lutego 2014r., 19:00 17:00 (Sala Amfiteatralna) 11 lutego 2014r., 19:00 17:00 (Sala Amfiteatralna) 9:00-10:00 Rejestracja uczestników i wydawanie materiałów 10:00-10:20 Otwarcie Konferencji prof. dr hab. Franciszek Adamicki Dyrektor Instytutu Ogrodnictwa,

Bardziej szczegółowo

OPAKOWANIE A JAKOŚĆ PRODUKTÓW

OPAKOWANIE A JAKOŚĆ PRODUKTÓW OPAKOWANIE A JAKOŚĆ PRODUKTÓW Przy wzrastającym nasyceniu rynku, coraz większych wymaganiach konsumenta i silniejszej konkurencji, jakość produktów niezmiennie wpływa na wielkość popytu. Określa się je

Bardziej szczegółowo

Asa. Konkurs A S A H I. Zobacz Asahi w kraju kwitnącej wiśni. Strona: 1 / 16

Asa. Konkurs A S A H I. Zobacz Asahi w kraju kwitnącej wiśni. Strona: 1 / 16 Asa Konkurs A S A H I Zobacz Asahi w kraju kwitnącej wiśni Gospodarstwo Sadownicze GRAMZA Gać 86, 55-200 Oława Tel. +48 71.31.31.595 GSM: 605.303.600 Mateusz Gramza Strona: 1 / 16 SPIS TREŚCI 1. WSTĘP...2

Bardziej szczegółowo

Agil 100 EC. Jeden dla wszystkich! herbicyd propachizafop

Agil 100 EC. Jeden dla wszystkich! herbicyd propachizafop Agil 100 EC Jeden dla wszystkich! herbicyd propachizafop Agil 100 EC: niezwykle skuteczny na większość chwastów jednoliściennych, znakomita skuteczność potwierdzona wieloletnią praktyką, najszybciej działający

Bardziej szczegółowo

Rośliny modyfikowane genetycznie (GMO)

Rośliny modyfikowane genetycznie (GMO) Rośliny modyfikowane genetycznie (GMO) Organizmy modyfikowane genetycznie Organizm zmodyfikowany genetycznie (międzynarodowy skrót: GMO Genetically Modified Organizm) to organizm o zmienionych cechach,

Bardziej szczegółowo

Łączymy naukę z praktyką 24 godziny na dobę dla Twojego sadu

Łączymy naukę z praktyką 24 godziny na dobę dla Twojego sadu 2015 Łączymy naukę z praktyką Międzynarodowy zespół doświadczonych ekspertów sadowniczych oferuje: Pełen zakres usług doradczych: sadownicze komunikaty agrotechniczne, dostęp do sieci stacji meteo oraz

Bardziej szczegółowo

Modele ochrony zbóż jako element integrowanej produkcji

Modele ochrony zbóż jako element integrowanej produkcji Anna Nieróbca Zakład Agrometeorologii i Zastosowań Informatyki Instytut Uprawy Nawożenia i Gleboznawstwa Państwowy Instytut Badawczy Modele ochrony zbóż jako element integrowanej produkcji Bratoszewice

Bardziej szczegółowo

PRODUKT TRADYCYJNY I LOKALNY: PROMOCJA, MARKA, DYSTRYBUCJA- PRZYKŁADY DOBRYCH PRAKTYK

PRODUKT TRADYCYJNY I LOKALNY: PROMOCJA, MARKA, DYSTRYBUCJA- PRZYKŁADY DOBRYCH PRAKTYK PRODUKT TRADYCYJNY I LOKALNY: PROMOCJA, MARKA, DYSTRYBUCJA- PRZYKŁADY DOBRYCH PRAKTYK Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich: Europa inwestująca w obszary wiejskie. Projekt opracowany

Bardziej szczegółowo

Rola techniki i precyzji zabiegów w integrowanych systemach ochrony roślin

Rola techniki i precyzji zabiegów w integrowanych systemach ochrony roślin Roman Kierzek 1, Marek Wachowiak 1, Henryk Ratajkiewicz 2 1 Instytut Ochrony Roślin- PIB w Poznaniu, 2 Uniwersytet Przyrodniczy w Poznaniu Rola techniki i precyzji zabiegów w integrowanych systemach ochrony

Bardziej szczegółowo

Program Ochrony Drzew Pestkowych

Program Ochrony Drzew Pestkowych Program Ochrony Drzew Pestkowych Spis treści. Wstęp. Charakterystyka środków grzybo- i bakteriobójczych zarejestrowanych do upraw sadowniczych. Charakterystyka środków owado- i roztoczobójczych zarejestrowanych

Bardziej szczegółowo

Przyszłość w produkcji owoców porzeczki czarnej na świecie, szanse i zagrożenia

Przyszłość w produkcji owoców porzeczki czarnej na świecie, szanse i zagrożenia Przyszłość w produkcji owoców porzeczki czarnej na świecie, szanse i zagrożenia prof. dr hab. Eberhard Makosz IV Międzynarodowa Konferencja Porzeczkowa Białowieża, 2 6 czerwca 2014 r. Światowa produkcja

Bardziej szczegółowo

Opracowanie: Dział Gospodarstwa Wiejskiego i Agroturystyki MODR Karniowice

Opracowanie: Dział Gospodarstwa Wiejskiego i Agroturystyki MODR Karniowice Opracowanie: Dział Gospodarstwa Wiejskiego i Agroturystyki MODR Karniowice RÓŻA (Rosa) Zachwycano się nią w już starożytności, oznaczona tytułem królowej kwiatów. Najbardziej popularna roślina hodowana

Bardziej szczegółowo

Integrowana Ochrona Roślin

Integrowana Ochrona Roślin Integrowana Ochrona Roślin 1 Integrowana Ochrona Roślin Integrowana ochrona roślin sposób ochrony roślin przed organizmami szkodliwymi polegający na wykorzystaniu wszystkich dostępnych metod ochrony roślin,

Bardziej szczegółowo

Organizacja seminariów informacyjnych w różnych regionach kraju dla producentów owoców i ekologicznych środków produkcji oraz stowarzyszeń konsumentów

Organizacja seminariów informacyjnych w różnych regionach kraju dla producentów owoców i ekologicznych środków produkcji oraz stowarzyszeń konsumentów Opracowanie innowacyjnych produktów i technologii dla ekologicznej uprawy roślin sadowniczych Projekt współfinansowany przez Unię Europejską z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach Programu

Bardziej szczegółowo

WNIOSEK O OSZACOWANIE SZKÓD 1.Wnioskodawca (imię i nazwisko) : 2.Adres zamieszkania wnioskodawcy:... 3. Adres siedziby gospodarstwa rolnego:....

WNIOSEK O OSZACOWANIE SZKÓD 1.Wnioskodawca (imię i nazwisko) : 2.Adres zamieszkania wnioskodawcy:... 3. Adres siedziby gospodarstwa rolnego:.... Wniosek należy wypełnić czytelnie (drukowanymi literami). Brak pełnych danych będzie skutkował odrzuceniem wniosku z przyczyn formalnych. Załącznik nr 1 do zarządzenia Nr 234 Wojewody Mazowieckiego z dnia

Bardziej szczegółowo

Dobór odmian dla ekologicznych sadów i doskonalenie ekologicznej ochrony roślin sadowniczych przed chorobami i szkodnikami

Dobór odmian dla ekologicznych sadów i doskonalenie ekologicznej ochrony roślin sadowniczych przed chorobami i szkodnikami Instytut Sadownictwa i Kwiaciarstwa SPRAWOZDANIE za rok 2009 z tematu Dobór odmian dla ekologicznych sadów i doskonalenie ekologicznej ochrony roślin sadowniczych przed chorobami i szkodnikami finansowany

Bardziej szczegółowo

(Ustawa z dnia 10 lipca 2007 r. o nawozach i nawożeniu Art. 17 ust. 3)

(Ustawa z dnia 10 lipca 2007 r. o nawozach i nawożeniu Art. 17 ust. 3) Załącznik nr 9 Minimalne wymogi dotyczące nawozów i środków ochrony roślin 1. Pakiet 1. Rolnictwo zrównoważone - Wymóg 4 - dotyczy 8.2.10.5.1.4.1.2. Minimum requirements for fertilisers and pesticides

Bardziej szczegółowo

Typy pustyń: 1. Kamienista (wsch. Tien-Szan) 2. Żwirowa (Mongolska) 3. Piaszczysta (pn. Sahara) 4. Pylasta (Szatt al- Dżarid) (1) (2) (3) (4)

Typy pustyń: 1. Kamienista (wsch. Tien-Szan) 2. Żwirowa (Mongolska) 3. Piaszczysta (pn. Sahara) 4. Pylasta (Szatt al- Dżarid) (1) (2) (3) (4) Pustynia teren o znacznej powierzchni, pozbawiony zwartej szaty roślinnej wskutek małej ilości opadów i przynajmniej okresowo wysokich temperatur powietrza, co sprawia, że parowanie przewyższa ilość opadów.

Bardziej szczegółowo

URZĄD GMINY/MIASTA 1) : W ŁYSYCH WNIOSEK 2) O OSZACOWANIE SZKÓD 1. Wnioskodawca (imię i nazwisko) : 2. Adres zamieszkania wnioskodawcy:......

URZĄD GMINY/MIASTA 1) : W ŁYSYCH WNIOSEK 2) O OSZACOWANIE SZKÓD 1. Wnioskodawca (imię i nazwisko) : 2. Adres zamieszkania wnioskodawcy:...... Wniosek naleŝy wypełnić czytelnie (drukowanymi literami). W niniejszym wniosku naleŝy zachować zgodność danych zawartych we wniosku o przyznanie płatności obszarowych na bieŝący rok składanym do ARiMR

Bardziej szczegółowo

Gospodarstwo ProBio-Ekonomiczne. Rozwojowe i Dochodowe

Gospodarstwo ProBio-Ekonomiczne. Rozwojowe i Dochodowe Gospodarstwo ProBio-Ekonomiczne Rozwojowe i Dochodowe Już 10 lat! 28 Wytwarzanie, Dystrybucja, Doradztwo Użytkownicy Em Gospodarze 48 000 zarejestrowanych użytkowników Krąg DROWA ZIEMIA 28 Wytwarzanie,

Bardziej szczegółowo

Cięcie i formowanie, nawożenie, nawadnianie, pielęgnacja gleby, mechanizacja przewodniczący doc. dr hab. W. Treder

Cięcie i formowanie, nawożenie, nawadnianie, pielęgnacja gleby, mechanizacja przewodniczący doc. dr hab. W. Treder XLIV Ogólnopolska Naukowa Konferencja Sadownicza Skierniewice, 30-31 sierpnia 2006 PROGRAM 30 sierpnia 2006 r. ISK Sala konferencyjna ISK, ul. Pomologiczna 18, II piętro 10.00 10.05 Otwarcie konferencji

Bardziej szczegółowo

Na terenie gmin/y:...

Na terenie gmin/y:... Wniosek należy wypełnić czytelnie (drukowanymi literami). Brak pełnych danych będzie skutkował odrzuceniem wniosku z przyczyn formalnych. URZĄD GMINY TARNOWO PODGÓRNE Ul. Poznańska 115 62-080 Tarnowo Podgórne

Bardziej szczegółowo

Rozpoczęcie jesiennej sprzedaży ubezpieczeń upraw polowych

Rozpoczęcie jesiennej sprzedaży ubezpieczeń upraw polowych PZU Uprawy Zmiana OWU od 18.09.2015 wynikająca ze zmiany ustawy o ubezpieczeniach upraw rolnych i zwierząt gospodarskich Dz.U. z 2015 poz. 577 z późn.zm) Rozpoczęcie jesiennej sprzedaży ubezpieczeń upraw

Bardziej szczegółowo

Brevis 150 SG. regulator wzrostu. Mniej znaczy więcej!

Brevis 150 SG. regulator wzrostu. Mniej znaczy więcej! Brevis 150 SG Mniej znaczy więcej! regulator wzrostu Korzystne warunki przy zawiązywaniu pąków kwiatowych i dobra pogoda przy kwitnieniu umożliwiają skuteczne zapylanie. Prowadzi to do wykształcenia zbyt

Bardziej szczegółowo

TECHNOLOGIA EKOLOGICZNEJ PRODUKCJI OWOCÓW

TECHNOLOGIA EKOLOGICZNEJ PRODUKCJI OWOCÓW Instytut Ogrodnictwa w Skierniewicach TECHNOLOGIA EKOLOGICZNEJ PRODUKCJI OWOCÓW Praca zbiorowa pod redakcją dr hab. Elżbiety Rozpary Zespół autorów: dr Teresa Badowska-Czubik, dr Paweł Bielicki, dr Hanna

Bardziej szczegółowo

Lasy w Polsce. Agata Konefeld. Klasa 6a

Lasy w Polsce. Agata Konefeld. Klasa 6a Lasy w Polsce Agata Konefeld Klasa 6a Spis treści Co to właściwie jest las?... 3 Piętrowa budowa lasu, pospolite zwierzęta oraz rośliny w nich występujące... 4 NajwaŜniejsze funkcje lasu... 6 Las naturalny,

Bardziej szczegółowo

Integrowana produkcja roślin korzyści i perspektywy

Integrowana produkcja roślin korzyści i perspektywy Integrowana produkcja roślin korzyści i perspektywy Prof. dr hab. Danuta Sosnowska (IOR PIB) Prof. dr hab. Piotr Sobiczewski (IO) Dr hab. Zbyszek Zbytek (PIMR) Prof. dr hab. Jerzy H. Czembor (IHAR - PIB)

Bardziej szczegółowo

Jabłonie, czereśnie i winorośl

Jabłonie, czereśnie i winorośl sadownictwo Jabłonie, czereśnie i winorośl XVIII Spotkanie Sadownicze odbyło się 27 28 stycznia br. na Zamku Kazimierzowskim w Sandomierzu, uczestniczyło w nim około 700 sadowników, głównie z najbliższej

Bardziej szczegółowo

Ogólnopolska Konferencja Ochrony Roślin Sadowniczych

Ogólnopolska Konferencja Ochrony Roślin Sadowniczych 57 Ogólnopolska Konferencja Ochrony Roślin Sadowniczych 11-12.02.2014 Centrum Kongresowe OSSA k. Białej Rawskiej Integrowana ochrona roślin gwarancją owoców wysokiej jakości www.inhort.pl www.bayercropscience.pl

Bardziej szczegółowo

Ciekawostki o owocach. Klaudia Chyczewska

Ciekawostki o owocach. Klaudia Chyczewska Ciekawostki o owocach Klaudia Chyczewska Kiwi Owoc kiwi, nazywany chińskim agrestem występuje w klimacie umiarkowanym. Nazwę "kiwi" roślina otrzymała od Nowozelandczyków na początku XX wieku - puszek skórki

Bardziej szczegółowo

PROGRAM. INTEGROWANA PRODUKCJA ROŚLIN Rośliny warzywne

PROGRAM. INTEGROWANA PRODUKCJA ROŚLIN Rośliny warzywne Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich: Europa inwestująca w obszary wiejskie. Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach działania Szkolenia zawodowe dla osób

Bardziej szczegółowo

ZAPROSZENIE. Ogólnopolska Konferencja Ochrony Roślin Sadowniczych. Integrowana ochrona roślin standardem od 2014 roku

ZAPROSZENIE. Ogólnopolska Konferencja Ochrony Roślin Sadowniczych. Integrowana ochrona roślin standardem od 2014 roku ZAPROSZENIE 56 Ogólnopolska Konferencja Ochrony Roślin Sadowniczych Integrowana ochrona roślin standardem od 2014 roku 14-15.02.2013 Centrum Kongresowe OSSA k. Białej Rawskiej www.inhort.pl www.bayercropscience.pl

Bardziej szczegółowo

PROJEKTY USTAW I ROZPORZĄDZEŃ Z ZAKRESU OCHRONY ROŚLIN

PROJEKTY USTAW I ROZPORZĄDZEŃ Z ZAKRESU OCHRONY ROŚLIN Departament Hodowli i Ochrony Roślin PROJEKTY USTAW I ROZPORZĄDZEŃ Z ZAKRESU OCHRONY ROŚLIN dr Bogusław Rzeźnicki Poznań, 12 października 2010 r. Pakiet pestycydowy Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi

Bardziej szczegółowo

Jak uchronić pola przed GMO

Jak uchronić pola przed GMO Jak uchronić pola przed GMO Przeczytaj ten apel, aby wiedzieć dlaczego to takie ważne. Badania naukowe o szkodliwości GMO spowodowały, że już 10 krajów Europy i wiele na świecie zakazało upraw takich roślin.

Bardziej szczegółowo

Plonowanie wybranych gatunków roślin uprawianych na cele energetyczne w polskich warunkach

Plonowanie wybranych gatunków roślin uprawianych na cele energetyczne w polskich warunkach Plonowanie wybranych gatunków roślin uprawianych na cele energetyczne w polskich warunkach Wybrane elementy agrotechniki Gatunek Obsada roślin [tys./ha] Nawożenie [kg/ha] N P 2 O 5 K 2 O Odchwaszczanie

Bardziej szczegółowo

URZĄD GMINY DOPIEWO WNIOSEK 1) O OSZACOWANIE SZKÓD 1.Wnioskodawca (imię i nazwisko) : 2.Adres zamieszkania wnioskodawcy:......

URZĄD GMINY DOPIEWO WNIOSEK 1) O OSZACOWANIE SZKÓD 1.Wnioskodawca (imię i nazwisko) : 2.Adres zamieszkania wnioskodawcy:...... Wniosek należy wypełnić czytelnie (drukowanymi literami). W niniejszym wniosku należy zachować zgodność danych zawartych we wniosku o przyznanie płatności obszarowych na bieżący rok składanym do ARiMR

Bardziej szczegółowo

Przestrzegaj etykiety-instrukcji stosowania środka ochrony roślin w celu ograniczenia ryzyka dla ludzi i środowiska S Y L L I T 65 W P

Przestrzegaj etykiety-instrukcji stosowania środka ochrony roślin w celu ograniczenia ryzyka dla ludzi i środowiska S Y L L I T 65 W P Załącznik do decyzji MRiRW nr R-300/2010d z dnia 08.11.2010 r. zmieniającej zezwolenie MRiRW Nr 48/2002 z dnia 04.07.2002 r. Podmiot, który uzyskał zezwolenie: Agriphar S.A., Rue de Renory 26, B- 4102

Bardziej szczegółowo

Dzisiaj opakowanie nie jest już dodatkiem do produktu, ale samodzielnym produktem.

Dzisiaj opakowanie nie jest już dodatkiem do produktu, ale samodzielnym produktem. ROLA OPAKOWAŃ Dla niektórych wyrobów opakowanie stanowi tylko czasowy element logistyczny ułatwiający przemieszczanie. W odniesieniu do artykułów spożywczych opakowanie jest ściśle związane z produktem

Bardziej szczegółowo

WNIOSEK 2) O OSZACOWANIE SZKÓD 1.Wnioskodawca (imię i nazwisko) : 2.Adres zamieszkania wnioskodawcy:...... 3. Adres siedziby gospodarstwa rolnego:.

WNIOSEK 2) O OSZACOWANIE SZKÓD 1.Wnioskodawca (imię i nazwisko) : 2.Adres zamieszkania wnioskodawcy:...... 3. Adres siedziby gospodarstwa rolnego:. Wniosek należy wypełnić czytelnie (drukowanymi literami). Do niniejszego wniosku należy dołączyć kserokopię wniosku o przyznanie płatności obszarowych na bieżący rok przez ARiMR i zachować zgodność danych

Bardziej szczegółowo

Przestrzegaj etykiety-instrukcji stosowania środka ochrony roślin w celu ograniczenia ryzyka dla ludzi i środowiska N E O R A M 37,5 WG

Przestrzegaj etykiety-instrukcji stosowania środka ochrony roślin w celu ograniczenia ryzyka dla ludzi i środowiska N E O R A M 37,5 WG Załącznik do zezwolenia MRiRW nr R- 133/2009 z dnia 18.12.2009 r. Podmiot, który uzyskał zezwolenie: ISAGRO Sp.A., Centro Uffici San Siro, Edificio D - ala 3 - Via Caldera, 21 20153 Mediolan, Republika

Bardziej szczegółowo

SAD NOWOCZESNY Niezbędny dla każdego sadownika

SAD NOWOCZESNY Niezbędny dla każdego sadownika SAD NOWOCZESNY Niezbędny dla każdego sadownika Anna Możdżyńska konsultant ds. reklamy Dział Reklamy Wydawnictwa Hortpress ul. Kopernika 34, 00-336 Warszawa tel. (22) 828 17 00, wew. 112 tel. kom. 0 693

Bardziej szczegółowo

Godny rozmiar przyszłych plonów

Godny rozmiar przyszłych plonów Godny rozmiar przyszłych plonów + Edycja 2014 2 Technologia technologia Xpro Unikalny system Nowy system ochrony fungicydowej UNIVO Xpro bazuje na najnowszej technologii Xpro stworzonej i opatentowanej

Bardziej szczegółowo

ZASADNICZA SZKOŁA ZAWODOWA. zawód ogrodnik - 611303

ZASADNICZA SZKOŁA ZAWODOWA. zawód ogrodnik - 611303 ZASADNICZA SZKOŁA ZAWODOWA zawód ogrodnik - 611303 Zawód ogrodnika jest polecany tym wszystkim, którzy chcieliby mieć kontakt z produkcja roślin, hodować kwiaty, krzewy i drzewa, dbać o tereny zieleni,

Bardziej szczegółowo

z rolnictwem konwencjonalnym, intensywnym

z rolnictwem konwencjonalnym, intensywnym ROLNICTWO EKOLOGICZNE Analiza porównawcza ekologicznych metod produkcji z rolnictwem konwencjonalnym, intensywnym Rolnictwo intensywne Rolnictwo ekologiczne Dominacja chemii i techniki Dominacja środków

Bardziej szczegółowo

Przestrzegaj etykiety stosowania środka ochrony roślin w celu ograniczenia ryzyka dla ludzi i środowiska. Sumo 10 EC

Przestrzegaj etykiety stosowania środka ochrony roślin w celu ograniczenia ryzyka dla ludzi i środowiska. Sumo 10 EC Posiadacz zezwolenia: Sumi Agro Poland Sp. z o.o.; ul. Bonifraterska 17, 00-203 Warszawa, tel.: +48 22 637 32 37, fax: +48 22 637 32 38; www.sumiagro.pl; e-mail: biuro@sumiagro.pl Producent: Mitsui Chemicals

Bardziej szczegółowo

Cięcie jabłoni w praktyce

Cięcie jabłoni w praktyce 36 cięcie Cięcie jabłoni w praktyce Tradycyjnie drugiego dnia Spotkania Sadowniczego w Sandomierzu, którego XXIII edycja odbyła się 5 6 lutego br., zorganizowano pokaz cięcia jabłoni. Przeprowadził go,

Bardziej szczegółowo

Opatowskie rolnictwem stoi

Opatowskie rolnictwem stoi Opatowskie rolnictwem stoi Powierzchnia powiatu opatowskiego liczy 91151 ha i swoim zasięgiem obejmuje 8 gmin: Baćkowice, Iwaniska, Lipnik, Opatów, Ożarów, Sadowie, Tarłów, Wojciechowice. Są to gminy typowo

Bardziej szczegółowo

PL 217357 B1. AGRIMPEX SPÓŁKA Z OGRANICZONĄ ODPOWIEDZIALNOŚCIĄ, Jarosław, PL 02.04.2013 BUP 07/13. JAROSŁAW MOKRZECKI, Siedlce, PL

PL 217357 B1. AGRIMPEX SPÓŁKA Z OGRANICZONĄ ODPOWIEDZIALNOŚCIĄ, Jarosław, PL 02.04.2013 BUP 07/13. JAROSŁAW MOKRZECKI, Siedlce, PL PL 217357 B1 RZECZPOSPOLITA POLSKA (12) OPIS PATENTOWY (19) PL (11) 217357 (13) B1 (21) Numer zgłoszenia: 396474 (51) Int.Cl. A01G 13/02 (2006.01) Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej (22) Data zgłoszenia:

Bardziej szczegółowo

Katalog odmian rzepaku ozimego 2014 w technologii Clearfield

Katalog odmian rzepaku ozimego 2014 w technologii Clearfield Katalog odmian rzepaku ozimego 2014 w technologii Clearfield DK IMPRESSION CL DK IMMINENT CL Nr 2 WYSOKI PLON badania rejestrowe COBORU 2011-2012 114%wzorca WYSOKA TOLERANCJA NA CHOROBY OPTYMALNY WIGOR

Bardziej szczegółowo

Mineralne stymulatory w ogrodnictwie

Mineralne stymulatory w ogrodnictwie Mineralne stymulatory w ogrodnictwie W ogrodnictwie w ostatnich latach rośnie zainteresowanie różnego rodzaju preparatami mającymi korzystny wpływ na kondycję roślin zwłaszcza w stresowych warunkach uprawy

Bardziej szczegółowo

USTAWA z dnia...2015 r. o zmianie ustawy o ubezpieczeniach upraw rolnych i zwierząt gospodarskich

USTAWA z dnia...2015 r. o zmianie ustawy o ubezpieczeniach upraw rolnych i zwierząt gospodarskich USTAWA z dnia....2015 r. Projekt o zmianie ustawy o ubezpieczeniach upraw rolnych i zwierząt gospodarskich Art. 1. W ustawie z dnia 7 lipca 2005 r. o ubezpieczeniach upraw rolnych i zwierząt gospodarskich

Bardziej szczegółowo

Rzepak ozimy prawidłowe prowadzenie plantacji jesienią

Rzepak ozimy prawidłowe prowadzenie plantacji jesienią Rzepak ozimy prawidłowe prowadzenie plantacji jesienią Rzepak ozimy to roślina wymagająca profesjonalnego podejścia od momentu siewu do zbioru. Okres wegetacyjny trwa ok. 11 miesięcy (czasami nawet 12

Bardziej szczegółowo

Ekologiczna uprawa kapusty. Dr inż. Beata Studzińska

Ekologiczna uprawa kapusty. Dr inż. Beata Studzińska Ekologiczna uprawa kapusty Dr inż. Beata Studzińska 1 Wybór stanowiska Kapusta ma wysokie wymagania, zwłaszcza dotyczące azotu. Gospodarstwach ekologicznych należy tę roślinę uprawiać na oborniku lub kompoście.

Bardziej szczegółowo

Czym jest rozwój zrównowaŝony

Czym jest rozwój zrównowaŝony Rozwój zrównowaŝony Millenimacje Projekt jest współfinansowany w ramach programu polskiej pomocy zagranicznej Ministerstwa Spraw Zagranicznych RP w 2010 r. www.polskapomoc.gov.pl Czym jest rozwój zrównowaŝony

Bardziej szczegółowo

FORMULARZ OCENY GOSPODARSTWA W KATEGORII Ochrona środowiska i ekologia* Ekologiczna produkcja towarowa

FORMULARZ OCENY GOSPODARSTWA W KATEGORII Ochrona środowiska i ekologia* Ekologiczna produkcja towarowa Załącznik nr do Regulaminu FORMULARZ OCENY GOSPODARSTWA W KATEGORII Ochrona środowiska i ekologia* Ekologiczna produkcja towarowa Imię.... Nazwisko... Nazwa gospodarstwa... Numer ewidencyjny gospodarstwa

Bardziej szczegółowo

BIOLOGICZNIE AKTYWNY SUPLEMENT DIETY. www.calivita.com.pl

BIOLOGICZNIE AKTYWNY SUPLEMENT DIETY. www.calivita.com.pl BIOLOGICZNIE AKTYWNY SUPLEMENT DIETY WOLNE RODNIKI TO AKTYWNE ATOMY LUB CZĄSTECZKI, KTÓRE ZGUBIŁY JEDEN ELEKTRON. PRÓBUJĄC GO ODZYSKAĆ, SZYBKO WCHODZĄ W REAKCJE Z RÓŻNYMI ELEMENTAMI KOMÓREK, USZKADZAJĄC

Bardziej szczegółowo

Kurs kwalifikacji Specjalista Tradycyjnych Sadów

Kurs kwalifikacji Specjalista Tradycyjnych Sadów Kurs kwalifikacji Specjalista Tradycyjnych Sadów Numer projektu: 517667-LLP-1-2011-1-DE-LEONARDO-LMP Tytuł projektu: ESTO European Specialist in Traditional Orchards ESTO Europejski Specjalista Tradycyjnych

Bardziej szczegółowo

M I E D Z I A N 50 WP

M I E D Z I A N 50 WP Załącznik do decyzji MRiRW nr R-209/2010d z dnia 22.07.2010 r., zmieniającej zezwolenie MRiRW nr R-62/2008 z dnia 04.08.2008 r. Podmiot, który uzyskał zezwolenie: Zakłady Chemiczne "Organika-Azot" S.A.,

Bardziej szczegółowo