Sekurytyzacja w krajach Unii Europejskiej oraz w polskim systemie bankowym. Wyniki ankiety badawczej

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Sekurytyzacja w krajach Unii Europejskiej oraz w polskim systemie bankowym. Wyniki ankiety badawczej"

Transkrypt

1 Sekurytyzacja w krajach Unii Europejskiej oraz w polskim systemie bankowym Wyniki ankiety badawczej K o m i s j a N a d z o r u B a n k o w e g o

2 Sekurytyzacja w krajach Unii Europejskiej oraz w polskim systemie bankowym Wyniki ankiety badawczej Warszawa, wrzesieƒ 2007 r.

3 Zawartość I. Wstęp... 3 II. Sekurytyzacja wierzytelności... 5 III. Statystyka... 6 IV. Badanie I: Sekurytyzacji w krajach Unii Europejskiej Metodyka badania Charakterystyka próby Wyniki szczegółowe... 6 Ankieta I... 6 Ankieta II Podsumowanie... 6 V. Badanie II: Sekurytyzacja aktywów w polskim systemie bankowym Wstęp Metoda badawcza Charakterystyka próby Wyniki ankiety... 6 VI. Wnioski... 6 Spis wykresów... 6 Spis tabel... 6 Bibliografia... 6 Strona 2 z 67

4 I. Wstęp Polska od 18 lat znajduje się w okresie transformacji gospodarczej i społecznej. Wprowadzone na jej początku mechanizmy rynkowe są uzupełniane i udoskonalane. Postępujący rozwój systemu rynkowego pozwala na wdrażanie coraz nowszych i bardziej skomplikowanych rozwiązań funkcjonujących od wielu lat w krajach wysoko rozwiniętych. W tym kontekście należy zwrócić szczególną uwagę na zagraniczne doświadczenia obfitujące w liczne, ciekawe rozwiązania, będące również wynikiem ewolucji rynków refinansowania wierzytelności hipotecznych. Jednym z ważniejszych ich elementów są techniki sekurytyzacyjne, które od ponad 30 lat intensywnie i z powodzeniem stosowane są w Stanach Zjednoczonych i przynajmniej od 10 lat w Europie. Analizując działalność bankową w zakresie struktur sekurytyzacyjnych należy brać pod uwagę fakt, że są to instytucje zaufania publicznego i jako takie podlegają ścisłym i specyficznym wymogom regulacyjnym. Ich przestrzeganie oddziałuje na każdy obszar działalności bankowej, kształtując normy, standardy i wymogi bezpieczeństwa oraz praktyki bankowej. W szczególności nadzorcze regulacje ostrożnościowe wpływają pośrednio lub bezpośrednio na charakter struktury oraz przebiegu transakcji sekurytyzacyjnych inicjowanych przez bank. Silny przyrost wartości długoterminowych kredytów zabezpieczonych hipotecznie spowoduje w Polsce potrzebę jeszcze bardziej aktywnego zarządzania przez banki ryzykiem płynności wynikającym z niedopasowania struktury oraz terminów zapadalności aktywów i pasywów. Banki już dzisiaj zwracają uwagę i podejmują próby wykorzystania sekurytyzacji jako instrumentu zarządzania aktywami i pasywami, pozyskiwania kapitału oraz zmniejszania luki płynnościowej. Dodatkowym impulsem jest wymóg przestrzegania obowiązujących norm płynności. Dlatego potrzebna jest analiza sekurytyzacji pod kątem aktualnego jej stosowania przez banki, różnic w jej regulacyjnym traktowaniu przez różnych nadzorców bankowych oraz możliwości jej wykorzystania w kraju takim jak Polska. W najbliższych latach należy spodziewać się stosunkowo umiarkowanego przyrostu portfela depozytów długoterminowych przy jednoczesnym istotnym wzroście długości okresu kredytowania, co utrudni niwelację luki płynnościowej. Spodziewany skromny przyrost długoterminowych depozytów wynika z kilku przyczyn. Po pierwsze, rosnąca wiedza społeczeństwa na temat rynku finansowego, przyczyni się do zwiększenia atrakcyjności Strona 3 z 67

5 innych form lokowania kapitału, zwłaszcza wśród gospodarstw domowych (chodzi tutaj o fundusze inwestycyjne, towarzystwa ubezpieczeniowe czy rynek akcji). Po drugie, stosunkowo niskie stopy procentowe zniechęcają do lokowania środków finansowych w bankach, w tym również na długie okresy. Po trzecie, ze względu na wysoki deficyt budżetowy państwo zmuszone jest do zadłużania się na rynku, oferując obligacje skarbowe na bardzo korzystnych warunkach. Zwiększa to zainteresowanie tymi instrumentami, jako alternatywnym sposobem inwestowania. W tej sytuacji należy spodziewać się, że sekurytyzacja może stać się w Polsce alternatywnym źródłem pozyskiwania długoterminowego kapitału. Niniejsza notatka opiera się w dużej mierze na wynikach ankiety badawczej przeprowadzonej przez Wydział Regulacji Ostrożnościowych w Biurze Polityki Nadzorczej GINB na przełomie 2006 i 2007 roku. Badania ankietowe związane były z problematyką sekurytyzacji i oparte zostały o 9 pytań, które zostały rozesłane do nadzorów z krajów Unii Europejskiej oraz 9 pytań przesłanych do banków komercyjnych w Polsce. Pierwsza z ankiet opierała się na odpowiedziach pozyskanych od nadzorów bankowych z krajów Unii Europejskiej (badanie ankietowe obejmowało dwie oddzielne ankiety składające się odpowiednio z 5 i 4 pytań). Dziewięć pytań o charakterze jakościowym i ilościowym dotyczyło podejścia poszczególnych nadzorów do technik sekurytyzacyjnych oraz interpretacji obowiązujących w tym zakresie przepisów. Zgromadzone odpowiedzi na zadane pytania oraz analiza dodatkowych materiałów pozwoliły na wskazanie powodów, dla których transakcje sekurytyzacyjne są stosowane w badanych krajach, ich charakteru oraz podejścia nadzorczo-regulacyjnego. Druga z ankiet dotyczyła sekurytyzacji aktywów bankowych w polskim systemie bankowym i składa się z 9 pytań o charakterze ilościowym i jakościowym. Badaniem objęto wszystkie banki komercyjne. Na dzień rozesłania ankiety, tj. na 12 grudnia 2006r. liczba tych banków, zgodnie z danymi NBP, wynosiła 57. Odpowiedzi na ankietę udzieliło 28 banków, co stanowi 49% wszystkich banków komercyjnych. Wśród nich znajdują się banki o największym udziale w systemie bankowym, jeżeli chodzi o wartość sumy bilansowej, wartość udzielonych kredytów i zgromadzonych depozytów. Banki, które przesłały ankietę odpowiedziały na wszystkie zadane pytania, z wyjątkiem ostatniego (banki miały możliwość udzielanie swobodnego komentarza odnośnie istotnych barier hamujących rozwój sekurytyzacji), gdzie odpowiedź przekazało 18 banków, co stanowiło 64% badanej próby. Strona 4 z 67

6 Na ankietę odpowiedziały w dużej mierze banki, które są zainteresowane wykorzystaniem sekurytyzacji w najbliższej przyszłości bądź stosowały tę technikę w przeszłości. Udział banków, które w żaden sposób nie korzystały lub nie zamierzają w najbliższej przyszłości korzystać z sekurytyzacji był niewielki. Ponadto ankieta sekurytyzacyjna miała charakter dobrowolny, gdyż jej wyniki nie były w żaden sposób wiążące dla banków i GINB. Pozyskane w drodze ankiety dodatkowe informacje mają charakter informacyjny i nie posłużą GINB do opracowywania przepisów regulacyjnych w zakresie sekurytyzacji. Mogą jednak w przyszłości, kiedy takie rozwiązania legislacyjne będą opracowywane, posłużyć jako materiał pomocniczy w ich przygotowywaniu. II. Sekurytyzacja wierzytelności W ostatnich trzydziestu latach sekurytyzacja przeistoczyła się w bardzo istotny instrument na międzynarodowych rynkach kapitałowych i należy w tej chwili do najbardziej znaczących innowacji końca dwudziestego wieku. Technika ta stała się synonimem zmian zachodzących na rynkach kapitałowych, a w szczególności w sektorze bankowym. Dzięki niej został stworzony nowy segment, który z powodzeniem uzupełnił lub zastąpił inne sposoby pozyskiwania kapitału w drodze emisji długu (jak np. eurobonds, commercial papers czy commercial notes). Problematyka ściśle związana z sekurytyzacją, należy do jednej z ciekawszych, a sam proces do najbardziej skomplikowanych form refinansowania, jakie obecnie występują na międzynarodowych rynkach. Świadczy o tym chociażby udział w organizacji poszczególnych transakcji licznego grona ekspertów z różnych dziedzin jak: bankowość, audyt, doradztwo podatkowe, finansowe i prawne, nadzór. Złożoność całego procesu w znacznym stopniu utrudnia pełne i jednoznaczne jego zdefiniowanie. Wynika to również z szybkich zmian, zachodzących na międzynarodowych rynkach finansowych, które wręcz wymuszają wprowadzanie wielu modyfikacji i unowocześnień w zakresie sekurytyzacji. Z kolei tendencja taka wiąże się z zwiększaniem efektywności i bezpieczeństwa transakcji sekurytyzacyjnych. Obecnie sekurytyzację aktywów (asset securitisation) definiujemy jako nowoczesną technikę refinansowania, w ramach której: Strona 5 z 67

7 pula aktywów finansowych wraz ze strumieniami przepływów gotówkowych zostaje wyizolowana z bilansu banku czy przedsiębiorstwa, ubezpieczona przez podmioty zewnętrzne lub techniki wewnętrzne, prawnie usamodzielniona w tzw. spółce specjalnego przeznaczenia (Special Purpose Vehicle), która następnie refinansuje zakupioną pulę aktywów przez emisję papierów wartościowych na międzynarodowych lub krajowych rynkach kapitałowych. Techniki sekurytyzacyjne odgrywają istotną rolę w alokacji kapitałów, gdzie niepłynne aktywa wyodrębnione np. przez bank, trafiają w zmienionej, płynnej formie na rynki kapitałowe. Sekurytyzacja znacznie różni się od innych technik pozyskiwania kapitału tym, że strumienie przepływów gotówkowych generowanych przez daną pulę aktywów przekazywane są inwestorom przez pośrednika transakcji, a nie jej inicjatora. Wynika z tego, że zysk inwestorów nie zależy od podmiotu kreującego aktywa, a od samych aktywów, które generują strumienie płatności. Dzięki takiej konstrukcji możemy wyróżnić trzy podstawowe elementy odróżniające sekurytyzację od tradycyjnego udzielania kredytów: niepłynne aktywa przekształcane są w papiery dłużne, które mogą być przedmiotem obrotu, po sprzedaży aktywów, ryzyko z nimi związane zostaje wyprowadzone z portfela kredytodawcy (ewentualnie pozostaje w części w formie regresu), kredytodawca z roli przyjmującego ryzyko staje się pośrednikiem finansowym, dzielącym to ryzyko według preferencji inwestorów. Coraz większe znaczenie, szczególnie na rynkach europejskich, zaczyna odgrywać tzw. sekurytyzacja syntetyczna, zwana też subpartycypacją. Cechą charakterystyczną tego typu transakcji jest to, że nie występuje tutaj przeniesienie na spółkę specjalnego przeznaczenia praw własności do wyodrębnionej puli wierzytelności. Nie następuje zatem fizyczna sprzedaż aktywów, które pozostają w bilansie inicjatora. Sekurytyzacja syntetyczna jest transakcją, w której bank-inicjator wykorzystuje derywaty kredytowe w celu podziału ryzyka kredytowego konkretnej puli aktywów i transferu tego Strona 6 z 67

8 ryzyka do podmiotów trzecich. W takim przypadku pula aktywów nie jest usuwana z bilansu banku czy zarejestrowanych ekspozycji w księgach banku. Przeniesienie ryzyka może być finansowane poprzez emisję papierów dłużnych powiązanych z jakością kredytową w transzach o różnym stopniu podporządkowania lub też niefinansowane, na przykład przy zastosowaniu swapu na pogorszenie się jakości kredytowej 1. Subpartycypacja pozwala inicjatorowi na zatrzymanie w bilansie sekurytyzowanych wierzytelności. Na spółkę celową przeniesione zostaje jedynie prawo do części lub całości pożytków z nich wynikających. Ściśle rzecz biorąc jest to technika zwana współuczestnictwem kredytowym, która polega na umownym zobowiązaniu do przeniesienia na rzecz pierwotnego wierzyciela określonych kwot pieniężnych, w zamian za prawo otrzymywania kwot wpłacanych przez kredytobiorców w wysokości i terminach określonych w umowie kredytowej 2. Spółka celowa płacąc za przyszłe płatności "kupuje" ryzyko niezrealizowania przez kredytobiorców tych wierzytelności. Spółka celowa deponuje na rachunku zbywcy określone środki jednocześnie umawiając się z nim, iż środki podlegać będą zwrotowi i zostaną spłacone z chwilą spełnienia świadczenia przez dłużnika sekurytyzowanych wierzytelności. III. Statystyka Europa jest drugim pod względem wielkości rynkiem sekurytyzacyjnym na świecie. Pierwsze transakcje na Kontynencie Europejskim zostały przeprowadzone z początkiem lat 90-tych w Wielkiej Brytanii w postaci struktur MBS (Mortgage Backed Securities). Jednak prawdziwy rozwój tej techniki nastąpił dopiero w połowie lat 90-tych, a do 1996 roku zostało przeprowadzone 280 publicznych emisji na łączną kwotę 90 mld USD przez ponad 120 inicjatorów z 11 krajów 3. Od tamtego okresu następuje nieustający wzrost wartości emitowanych w ramach sekurytyzacji papierów dłużnych, czemu towarzyszy proces ewolucji i innowacji struktur. Zgodnie z danymi agencji ratingowej Moody's Investors Service do Basel Committee on Banking Supervision, Working Paper on the Treatment of Asset Securitisation, Consultive Document, October 2001, s M. Borek, Techniki sekurytyzacyjne w zarządzaniu bilansem banku, Bank, luty 2001, s Na podstawie danych agencji ratingowych oraz banków: DCR, Londyn IFR Securities Data, Londyn CapMac, Londyn ING Baring's Strona 7 z 67

9 roku średnia łączna roczna wartość emisji MBS/ABS w Europie przekraczała 10 mld USD (patrz szerzej wykres poniżej), by w 2005 roku wzrosnąć do 319,6 mld USD 4. Wykres 1 Roczna wartość emisji instrumentów ABS/MBS w Europie w latach w mld USD Łączna wartość emisji Źródło: H.P. Bär, Asset Securitisation, 2 Auflage, Verlag Paul Haupt, Berno, Stuttgart, Wiedeń, 1998, s. 61, ESF Securitisation Forum, International Asst-Backed Securities Markets: The Expansion Continues, Moody's, New York, wyd Emitenci Asset Backed Securities wykorzystali sprzyjający poziom rynkowych stóp procentowych wywołany rozwojem rynków i ich efektywnością. Inwestorzy z kolei poszukiwali relatywnie bezpiecznych sposobów lokowania kapitału w obliczu ekonomicznej niepewności i niestabilności rynków akcyjnych. Po drugie wysoka płynność, niskie stopy procentowe i silna geograficzna dywersyfikacja przyczyniły się do wzmocnienia jakości zabezpieczeń instrumentów MBS, w wyniku czego nastąpił silny wzrost wartości emisji tego typu papierów dłużnych z 135,3 mld euro w 2005 roku do 180,3 mld euro w roku Ch. Flanagan "Global ABS/CDO Weekly Market Snapshot", J.P. Morgan Securities Inc., New York, February 21, 2003 Strona 8 z 67

10 Wykres 2 Wartość emisji MBS w Europie w latach w mld USD , ,7 135, ,25 57,54 43,8 43,46 25,5 8,2 19, Źródło: H.P. Bär, Asset Securitisation, 2 Auflage, Verlag Paul Haupt, Berno, Stuttgart, Wiedeń, 1998, s. 61, ESF Securitisation Forum, International Asst-Backed Securities Markets: The Expansion Continues, Moody's, New York, wyd Powyższy wzrost notowany w ciągu ostatnich lat był wynikiem przyrostu wartości emisji struktur RMBS i CMBS 5 we wszystkich krajach europejskich. Jednak dominującą pozycję zajmują tutaj Wielka Brytania oraz Hiszpania, które w ostatnich 3 latach obsługiwały ponad 50% całego rynku MBS. Wykres 3 Udział poszczególnych krajów w emisji instrumentów ABS i MBS w 2005 roku Francja Włochy Portugalia Wileka Brytania Inne Niemcy Holandia Hiszpania Międzynarodow e emisje 1,3% 6,6% 2,8% 6,8% 10,2% 11,3% 45,3% 2005 Źródło: European Securitisation Forum, ESF Data Report, wyd ,3% 2,4% Europejski rynek sekurytyzacyjny charakteryzuje wiele elementów, które odróżniają go od innych tego typu rynków np. w Stanach Zjednoczonych. 5 Dane dla rynku RMBS w Europie za lata European Securitisation Forum oraz K. Naylor, J. Ramon, T. Madrid, T. Althaus, European RMBS Surges 52% Higher in 2002, Standard & Poor's, New York, February 2003 Strona 9 z 67

11 1. Dominacja papierów dłużnych zabezpieczonych hipotecznie nie jest w Europie tak wyraźna jak w USA W Europie występuje dosyć duża różnorodność klas aktywów przeznaczonych do sekurytyzacji (kredyty korporacyjne, samochodowe, konsumenckie, handlowe czy wierzytelności z kart kredytowych). 3. W Europie inicjowanych jest wiele unikalnych transakcji (Wielka Brytania - sekurytyzacja przychodów pubów, wpływów z opłat drogowych czy z biletów na widowiska sportowe, Francja - przychody producentów szampana). 4. Wartość pojedynczych transakcji jest dużo niższa aniżeli w USA. Jest to spowodowane tym, że techniki sekurytyzacyjne w Europie służą raczej bieżącemu zarządzaniu bilansem oraz ryzykiem. W Stanach Zjednoczonych, natomiast wykorzystywane są one w celu pozyskania kapitału na długoterminowe inwestycje np. dokonanie przejęcia innego podmiotu. 5. W USA dominuje model sekurytyzacji pozabilansowej o tyle w Europie coraz większą popularność zyskują transakcje syntetyczne, w których transferowane jest jedynie ryzyko a nie sama pula aktywów. Mimo, że sekurytyzacja zaczęła rozwijać się w Europie nieco później niż w Stanach Zjednoczonych, z pewnością w niedalekiej przyszłości stanie się ona jednym z ważniejszych instrumentów pozyskiwania kapitałów. Wynikać to będzie z faktu, że europejski rynek sekurytyzacyjny jest stosunkowo bezpieczny, co ujawnia się w postaci wysokich ratingów emisji utrzymywanych najczęściej do końca zapadalności papierów dłużnych. W opublikowanym w 2006 roku raporcie agencji ratingowej Moody's 7, na podstawie analizy 3714 transakcji ocenianych przez agencję w latach , stwierdzono następujące fakty: 1) od momentu pojawienia się pierwszych transakcji instrumentami typu ABS nie miał miejsca przypadek zaprzestania spłat, 6 Dla porównania wartość emisji MBS w łącznej wartości rynku sekurytyzacyjnego przekracza w Stanach Zjednoczonych 75%. Dla Europy wskaźnik ten waha się w granicach 55%. Ponadto należy pamiętać o tym, że pojemność rynku amerykańskiego jest kilkanaście razy większa od tej, z jaką obecnie mamy do czynienia w Europie. 7 European Structured Rating Transactions , Moody s Investors Service, New York, London, February 2006, Securitisation and its effects on the Credit Strenght of Companies. Moody's Perspective , Moody's Investors Service, New York, London, March 2002 Strona 10 z 67

12 2) wszelkie przypadki obniżenia oceny ratingowej związane były z obniżeniem ratingu dostarczyciela wzmocnienia jakości kredytowej, 3) w przypadku emisji ABS następuje stopniowe i systematyczne odchodzenie od ubezpieczycieli zewnętrznych i zwrócenie się w stronę wzmocnienia jakości dzięki innym technikom, 4) od początku roku 1999 znacząco wzrosła liczba przypadków podwyższenia oceny ratingowej, co wynikać może z dojrzewania rynków sekurytyzacyjnych w Europie oraz zwiększenia jakości aktywów bazowych. IV. Badanie I: Sekurytyzacji w krajach Unii Europejskiej 4.1. Metodyka badania Analiza przedstawiona w niniejszym opracowaniu opiera się na danych pozyskanych od nadzorów bankowych z krajów Unii Europejskiej. W grudniu 2006 roku została wystosowana prośba o przesłanie do Generalnego Inspektoratu Nadzoru Bankowego odpowiedzi na 9 pytań o charakterze jakościowym i ilościowym dotyczących podejścia poszczególnych nadzorów do technik sekurytyzacyjnych oraz interpretacji obowiązujących w tym zakresie przepisów. Zgromadzone odpowiedzi oraz analiza dodatkowych materiałów pozwoliły na wskazanie powodów, dla których transakcje sekurytyzacjyne są stosowane w badanych krajach, ich charakteru oraz podejścia nadzorczo-regulacyjnego. Zrealizowane badanie ankietowe powinno stanowić podstawę do dalszych, bardziej szczegółowych analiz i dyskusji na temat sekurytyzacji w Polsce. W ostatnich latach obserwowany jest wzrost zainteresowania stosowaniem technik sekurytyzacyjnych. W związku z wprowadzeniem w życie w 2006 roku do porządku prawnego przepisów Dyrektywy Kapitałowej (stosowna uchwała KNB wdrażająca przepisy Dyrektywy CRD została przyjęta 13 marca 2007 roku) zainteresowanie sekurytyzacją może wzrosnąć. Punktem wyjścia dla wdrożenia rozwiązań kapitałowych odnoszących się bezpośrednio do sekurytyzacji stał się warunek odpowiednio wysokiej jakości procesów zarządzania ryzykiem. W szczególności bank powinien umieć je identyfikować, mierzyć, monitorować oraz kontrolować. Instytucje bankowe powinny posiadać sformalizowane, zintegrowane i zaawansowane metody pomiaru i zarządzania ryzykiem. To z kolei zwiększy poziom bezpieczeństwa organizowanych transakcji. Strona 11 z 67

13 Badaniem objęto nadzory bankowe z 25 państw. Z racji zróżnicowania charakterystyki pytań (część z nich dotyczyła kwestii statystycznych, a pozostałe były związane z podejściem regulacyjno-nadzorczym) ankieta została rozesłana dwutorowo Charakterystyka próby Tabela 1 Zestawienie krajów uczestniczących w badaniu LP. KRAJ ANKIETA I ANKIETA II 1 Austria x x 2 Bułgaria x x 3 Cypr x x 4 Czechy x 5 Estonia x 6 Finlandia x x 7 Francja x 8 Grecja x x 9 Hiszpania x 10 Holandia x x 11 Irlandia x 12 Litwa x 13 Luksemburg x 14 Łotwa x 15 Malta x x 16 Niemcy x 17 Norwegia x 18 Portugalia x x 19 Rumunia x 20 Słowacja x 21 Słowenia x x 22 Szwecja x 23 Węgry x 24 Wielka Brytania x x 25 Włochy x LICZBA UDZIAŁ 70,00% 46,67% Ankieta dotycząca statystyk transakcji sekurytyzacyjnych w Europie została rozesłana do poszczególnych nadzorów w ramach Working Group on Banking Development. Ilość nadesłanych odpowiedzi wyniosła 21. Udział czterech krajów w rynku sekurytyzacyjnym, w których sekurytyzacja odgrywa istotne znaczenie (Wielka Brytania, Holandia, Hiszpania i Francja), wyniósł w 2006 roku 72,7%. Wśród pozostałych państw znalazły się kraje z Europy Środkowej i Wschodniej (8), kraje skandynawskie (Szwecja, Finlandia, Norwegia) oraz pozostała grupa sześciu państw. Strona 12 z 67

14 4.3. Wyniki szczegółowe Ankieta I Pytanie 1 Czy w Państwa kraju występują odrębne regulacje dotyczące sekurytyzacji? Wśród ankietowanych nadzorów 11 wskazało pozytywną odpowiedź. Znalazły się tutaj Malta, Hiszpania, Norwegia, Portugalia, Litwa, Francja, Słowenia, Gracja, Rumunia, Luksemburg, i Szwecja. Malta wskazała, że odpowiednia regulacja weszła w życie w kwietniu 2006 roku, pozwalając przedsiębiorstwom, w tym również bankom, na stosowanie sekurytyzacji. Głównym celem wprowadzenia odrębnej ustawy sekurytyzacyjnej w tym kraju było zniesienie barier regulacyjnych ograniczających możliwość korzystania z sekurytyzacji oraz uporządkowanie przepisów w tym zakresie. Bardziej szczegółowe rozwiązania ustawodawcze mają zostać wprowadzone na Malcie w niedługim okresie czasu. Wśród krajów, gdzie sekurytyzacja odgrywa istotne znaczenie jedynie Francja, Hiszpania i Włochy wskazały na posiadanie odrębnych regulacji prawnych. Pozostałe kraje jak Wielka Brytania, Holandia, Austria, Finlandia, Cypr nie uregulowały sekurytyzacji odrębną ustawą. Ciekawą obserwacją wynikającą z analizy nadesłanych odpowiedzi jest to, że kraje małe oraz z Europy Środkowej i Wschodniej (Malta, Litwa, Słowenia, Grecja, Rumunia, Luksemburg) wskazały na posiadanie odrębnych aktów prawnych dotyczących sekurytyzacji. Jednak ze względu na brak dodatkowych pytań trudno jest ocenić przyczyny takiej sytuacji. Wykres 4 Udzielone odpowiedzi 54,00% 52,00% 50,00% 48,00% 46,00% 44,00% Tak Udzielona odpowiedź Nie Należy podkreślić, że transakcje sekurytyzacyjne są przeprowadzane w większości krajów europejskich, a wiele z nich było realizowanych w przeszłości bez oparcia w konkretnych i szczegółowych przepisach prawnych, które najczęściej ze względów formalnych nie zostały Strona 13 z 67

15 uchwalone. Z dostępnych informacji zgromadzonych podczas analizy dodatkowych źródeł można scharakteryzować systemy prawne dotyczące sekurytyzacji w wybranych krajach. Wśród nich znalazły się takie, które posiadają największy udział w rynku sekurytyzacyjnym w Europie. Wielka Brytania Do roku 1999 prawne podstawy stosowania sekurytyzacji w Wielkiej Brytanii opierały się na wytycznych Nadzoru Bankowego Banku Anglii, skierowanych do instytucji działających na podstawie angielskiego prawa bankowego z 1987 roku. Już w 1989 roku Bank Centralny Wielkiej Brytanii przedstawił pierwsze wytyczne regulujące transfer i sekurytyzację aktywów. W kolejnych latach tj. w 1992 i w 1996 wprowadzono w życie następne regulacje, które stanowiły uzupełnienie nowelizacji lub rozszerzenie wytycznej z 1987 roku. Ostatnie z nich ukazało się w dniu 17 września 1997 roku. Dopiero jednak w 1999 roku brytyjski nadzór zwany Financial Services Authority opracował jednolity akt prawny łączący w sobie do tej pory rozproszone regulacje. Nadzór brytyjski sprawuje kontrolę nad instytucjami biorącymi udział w transakcjach sekurytyzacyjnych (inicjator, aranżer, ubezpieczyciel, administrator, partner swapowy) bezpośrednią kontrolę w zależności od ich wielkości, wartości aktywów oraz stopnia złożoności konstrukcji sekurytyzacyjnych. W szczególności FSA sprawdza jakość procedur stosowanych podczas procesu, wykorzystywane systemy zarządzania płynnością oraz wielkość kapitałów regulacyjnych. Szczegółowo potraktowana jest również kwestia sprzedaży aktywów przez inicjatora. FSA zastrzega sobie prawo do określenia metod przenoszenia aktywów oraz spełniania przez nie odpowiednich wymogów bezpieczeństwa. Również sprecyzowane zostało traktowanie różnych rodzajów wzmocnienia jakości kredytowej i dostarczania płynności do transakcji. Według przepisów brytyjskich SPV zakładana jest najczęściej przez inicjatora w formie trustu bądź spółki z ograniczoną odpowiedzialnością. Zarząd sprzedanymi wierzytelnościami może sprawować inicjator, bądź za opłatą prowizyjną, podmiot trzeci. Hiszpania Od 1986 roku, kiedy Hiszpania stała się członkiem Unii Europejskiej, rząd podjął liczne kroki w kierunku unowocześnienia i liberalizacji systemu finansowego. Jednym z elementów składowych tych działań było stworzenie odpowiednich warunków ekonomicznych i Strona 14 z 67

16 prawnych do rozwoju sekurytyzacji. Mimo, że na przełomie lat 80-tych i 90-tych sytuacja hiszpańskiego systemu bankowego była bardzo dobra coraz częściej zaczęto postrzegać sekurytyzację jako efektywne źródło pozyskiwania długoterminowych kapitałów. Konkretne kroki legislacyjne w celu stworzenia odpowiednich mechanizmów bezpośrednio regulujących sekurytyzację zostały podjęte na początku lat 90-tych. Hiszpania stała się jednym z tych, krajów, w których rząd przejął inicjatywę nad rozwojem sekurytyzacji. W 1991 roku na mocy ustawy 1289/1991 umożliwiono pozabilansowe traktowanie aktywów zabezpieczonych hipotecznie pod warunkiem sprzedaży ich bezpośrednim inwestorom lub do spółki celowej. Problemem pozostawała kwestia regulacji prawa upadłościowego w stosunku do SPV. Dlatego też 7 lipca 1992 roku nowa ustawa stworzyła jednolity system regulacyjny dla procesów sekurytyzacyjnych 8. Na mocy nowej ustawy specjalne podmioty zwane Sociedades Gestoreas de Fondos de Titulación Hipotecaria pod kontrolą Komisji Nadzoru Giełdowego (Comisión National del Mercado de Valores - CNMV) mogły zarządzać procesem transformacji aktywów w papiery wartościowe 9. Fond de titulización jest spółką celową pozbawioną ryzyka związanego z upadłością, tworzoną specjalnie w celu przeprowadzenia sekurytyzacji. Fonds muszą być zarządzane przez specjalne podmioty zwane gestoras. Również same papiery wartościowe muszą spełniać określone wymogi: emisja papierów dłużnych musi być poprzedzona szczegółowym audytem wierzytelności, które stanowią zabezpieczenie emisji, papiery muszą zostać poddane ratingowi nadawanemu prze niezależną agencję ratingową uznaną przez CNMV, emisja musi zostać uplasowana na oficjalnym rynku, emisja musi zostać zweryfikowana i zarejestrowana przez CNMV. Powyższe regulacje okazały się niewystarczające do sekurytyzacji aktywów innych niż hipoteczne. Dlatego też 26 lutego 1993 roku została uchwalona kolejna ustawa pozwalająca na sekurytyzację aktywów różnego typu, włączając w to wierzytelności przyszłe czy też z operacji leasingowych. Ostatnia ze zmian prawa hiszpańskiego miała miejsce 14 maja S. Nassare Aznar, Common Law securitisation in Civil Law Spain, Financial Law Review, London March I. López-Balcells, Asset-Backed Securities in Spain, Bufete B. Buigas, Barcelona 2000 Strona 15 z 67

17 roku, gdy umożliwiono tworzenie spółek celowych, których konstrukcja zbliżona jest do rozwiązań stosowanych przy tworzeniu trustów. Szczegółowe regulacje zakładają: Zezwolenie na sekurytyzowanie wszystkich typów aktywów łącznie z wierzytelnościami przyszłymi. Ten ostatni typ transakcji musi uzyskać pozwolenie od CNMV oraz od Ministerstwa Finansów. Zezwolenia na tworzenie spółek celowych do więcej niż jednej transakcji. Do roku 1998 SPV przestawała istnieć w momencie zapadalności emisji i jej realizacji. W chwili obecnej spółka celowa może dokupować kolejne pule wierzytelności i organizować nowe subskrypcje. Każda emisja musi zostać skontrolowana przez agencję ratingową oraz uzyskać rating. CNMV może wymagać minimalnego poziomu tej oceny w zależności od cech danej emisji. Włochy We Włoszech przepisy regulujące kwestie sekurytyzacji zostały przyjęte przez parlament w 1999 roku. Do tego momentu nie obowiązywało żadne ustawodawstwo w tym zakresie. W szczególności brak było zdefiniowania podmiotu celowego oraz praw i obowiązków do niego należących. Niemniej jednak transakcje sekurytyzacyjne były realizowane. Działo się to w oparciu o spółki celowe umiejscawiane poza granicami kraju. Mimo bardzo wysokiego potencjału, jaki oferował rynek kredytów hipotecznych i samochodowych, silny rozwój sekurytyzacji był hamowany brakiem legislacyjnych i regulacyjnych rozwiązań, które tworzyłyby jednolity system. Do 1999 roku wyróżniano trzy podstawowe rodzaje przeszkód stojących na drodze do szerszego korzystania z sekurytyzacji: 1) poziom limitów narzuconych pośrednikom finansowym przy emisji tzw. atypicznych papierów wartościowych, do których zaliczano ABS, 2) wymogi informacyjne narzucane dłużnikom - w przypadku sprzedaży puli wierzytelności, 3) niekorzystny sposób traktowania fiskalnego w stosunku do innych form inwestycyjnych. W celu umożliwienia rozwoju technik sekurytyzacyjnych 6 lipca 1997 roku Związek Banków Włoskich przygotował dokument, który stał się podstawą dla ustawy regulującej kwestie sekurytyzacji. Dwa lata później tj. 14 maja 1999 roku uchwalona została specjalna ustawa Strona 16 z 67

18 wprowadzająca zunifikowany system zasad regulujących szczegółowo tryb i sposoby przeprowadzania sekurytyzacji. W chwili obecnej spółka celowa może zakupić wszelkiego rodzaju aktywa - w tym wierzytelności przyszłe - by na ich podstawie wyemitować dłużne papiery na rynku krajowym bądź zagranicznym. Ponadto przepisy włoskiej ustawy o sekurytyzacji kredytów średnio-i długoterminowych regulują następujące kwestie związane z: 1) papierami dłużnymi: znosi się ograniczenia do sekurytyzowanych papierów dłużnych a stosowane w stosunku do lokat bankowych i obligacji zwykłych, wyróżnia się kwalifikowanych nabywców (niezbędne jest przygotowanie przez SPV prospektu emisyjnego) oraz niekwalifikowanych (papiery dłużne muszą posiadać rating agencji zatwierdzonej przez władze komisji ds. papierów wartościowych (CONSOB)), 2) spółką celową przenoszenie praw do aktywów nabiera mocy prawnej od daty opublikowania informacji na ten temat w "Dzienniku Urzędowym", płatności wnoszone przez dłużników bazowych nie podlegają przepisom włoskiej ustawy o upadłości, przeniesienie aktywów podlega przepisom prawa upadłościowego, lecz z wyraźnymi ograniczeniami, 3) podatkami na sekurytyzowane papiery dłużne nałożony jest podatek w wysokości 17,5% od dochodów kapitałowych, taki sam, jakiemu podlegają obligacje wyemitowane przez spółki na rynku regulowanym, podatek nie jest pobierany przy przenoszeniu aktywów do SPV oraz przy powstawaniu straty wynikającej ze sprzedaży aktywów do SPV poniżej ceny nominalnej (ma to znaczenie dla inicjatora, czyli sprzedawcy aktywów). Strona 17 z 67

19 Holandia Do roku 1996 w Holandii nie przeprowadzono żadnej transakcji sekurytyzacyjnej dokonując jednak wcześniej transakcji sprzedaży wierzytelności, szczególnie hipotecznych. Niemniej jednak miały one bezpośredni charakter i nie były finansowane subskrypcją papierów wartościowych. Mimo, że w chwili obecnej Holandia znajduje się na drugim miejscu pod względem wartości transakcji sekurytyzacyjnych, jeszcze do połowy lat 90-tych nie występowała presja ekonomiczna na stosowanie na szeroką skalę sekurytyzacji. Holandia posiada bardzo dobrze rozwinięty i liberalny rynek kapitałowy, a rynki wtórne są płynne. Podobnie jak w Niemczech system bankowy jest bardzo stabilny i bezpieczny. Holenderskie banki wykształciły alternatywne sposoby osiągania korzyści, chociażby dzięki emisji listów zastawnych. Poza tym poziom oprocentowania papierów dłużnych emitowanych przez prywatne podmioty w stosunku do rentowności oferowanych przez rządowe papiery wartościowe jest niewiele wyższy. Stąd też przy wyższym poziomie ryzyka, jakim obarczone są prywatne emisje, inwestowanie w takie walory wydaje się być mało atrakcyjne. Pewną blokadą rozwoju struktur sekurytyzacyjnych w Holandii były wątpliwości dotyczące wydajności infrastruktury finansowej wspierającej tę technikę. W oparciu o uchwalony w 1992 roku Kodeks Prawa Cywilnego, transfer wierzytelności do spółki celowej był możliwy wyłącznie za każdorazową zgodą kredytobiorcy. W dalszej kolejności zastrzeżenia budziły kwestie związane z prawem upadłościowym i sposobem traktowania transakcji pozabilansowych. Pomimo, że Holandia do dnia dzisiejszego nie posiada odrębnej ustawy regulującej sekurytyzację, pierwszą transakcję tego typu przeprowadzono w 1996 roku, kiedy to Fortis Group dokonała sprzedaży wierzytelności. Na szczególną uwagę zasługuje fakt, że emitent nie posiadał ratingu nadawanego przez agencję, sama emisja natomiast otrzymała bardzo wysoką ocenę. Dopiero w 1997 rok holenderskie Ministerstwo Finansów wprowadziło w życie ustawę organizującą funkcjonowanie systemu kredytowego. Stworzyła ona możliwość zakładania spółek celowych w Holandii. Rok później orzeczenie Sądu Najwyższego ukonstytuowało prawną pozycje transakcji sprzedaży wierzytelności w kraju i poza jego granicami. Obydwa rozstrzygnięcia stały się podstawą do zorganizowania emisji sekurytyzacyjnych. Strona 18 z 67

20 Holenderska ustawa nadzoru na systemem kredytowym określa instytucję kredytową jako podmiot, który w ramach swojej działalności zdobywa środki pieniężne (np. przez emisję instrumentów dłużnych) w celu finansowania działalności kredytowej lub/i inwestowania ich w aktywa. Ta dosyć szeroka definicja włącza w swój obszar również spółki celowe. Dlatego też SPV będąc instytucją kredytową podlega nadzorowi bankowemu, co nie jest stosowaną w Europie praktyką. W ostatnich latach pojawiły się jednak ustawowe wyjątki od tez zasady: 1) Spółka celowa nabywająca wierzytelności długoterminowe jest zwolniona z nadzoru bankowego. Wadą tego rozwiązania jest fakt, że w sekurytyzacji stosowane jest często krótkoterminowe finansowanie (emisje krótkoterminowych papierów dłużnych). 2) W ramach nowych regulacji z dnia 11 lipca 1997 roku Nr. BGN 97/818-M spółka celowa nie będzie traktowana jako instytucja kredytowa w przypadku: pozyskiwania przez nią krótkoterminowych środków pieniężnych poprzez sprzedaż papierów dłużnych profesjonalnym nabywcom takim jak: banki, brokerzy, fundusze emerytalne, towarzystwa ubezpieczeniowe, fundusze inwestycyjne, korporacje finansowe oraz inne podmioty rynku finansowego w wysokiej renomie, kiedy emisja papierów posiada rating nadawany przez niezależna agencję, kiedy spółka celowa utrzymuje pulę aktywów z góry zdefiniowaną i homogeniczną. Niemcy Niemcy nie posiadają ujednoliconego systemu prawnego, szczegółowo regulującego kwestie sekurytyzacji, a technika ta została wpisana w już istniejące rozwiązania prawne. Pierwsze transakcje sekurytyzacyjne zostały zrealizowane dopiero w 1990 roku, co wynikało z kilku czynników. Po pierwsze niemiecki system bankowy odznaczał się wyjątkowo silną pozycja oraz stabilnością, co nie wywierało presji na stosowanie technik sekurytyzacyjnych. Po drugie dla większości banków wskaźnik kapitału do aktywów zawsze wahał się w akceptowalnym przedziale. Stąd też banki nie widziały potrzeby sprzedaży części aktywów w celu jego polepszenia. Po trzecie dominujące na rynku niemieckim banki hipoteczne wypracowały skuteczne metody dopasowywania terminów zapadalności i wysokości oprocentowania kredytów i listów zastawnych. Po czwarte tradycyjna sekurytyzacja (sprzedaż wierzytelności do SPV) była przez wiele lat postrzegana jako swego rodzaju zagrożenie dla najczęściej dobrych relacji z klientami. Złamanie przepisów (podczas sprzedaży puli Strona 19 z 67

Darmowy fragment www.bezkartek.pl

Darmowy fragment www.bezkartek.pl t en m l ragek.p f wy kart o rm.bez a D ww w Recenzenci Prof. zw. dr hab. Ewa Kucharska-Stasiak Prof. zw. dr hab. Halina Henzel Opracowanie graficzne i typograficzne Jacek Tarasiewicz Redaktor Jadwiga

Bardziej szczegółowo

OGŁOSZENIE O ZMIANIE STATUTU MCI.CreditVentures 2.0. Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego z dnia 27 maja 2015 r.

OGŁOSZENIE O ZMIANIE STATUTU MCI.CreditVentures 2.0. Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego z dnia 27 maja 2015 r. OGŁOSZENIE O ZMIANIE STATUTU MCI.CreditVentures 2.0. Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego z dnia 27 maja 2015 r. Niniejszym, MCI Capital Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych S.A. z siedzibą w Warszawie,

Bardziej szczegółowo

SEKURYTYZACJA WIERZYTELNOŚCI LEASINGOWYCH. Aspekty prawne Przemysław Cichulski Warszawa, 4-5 marca 2008 r.

SEKURYTYZACJA WIERZYTELNOŚCI LEASINGOWYCH. Aspekty prawne Przemysław Cichulski Warszawa, 4-5 marca 2008 r. SEKURYTYZACJA WIERZYTELNOŚCI LEASINGOWYCH Aspekty prawne Przemysław Cichulski Warszawa, 4-5 marca 2008 r. Plan prezentacji Istota sekurytyzacji wierzytelności leasingowych Korzyści z sekurytyzacji wierzytelności

Bardziej szczegółowo

Wykaz zmian wprowadzonych do statutu KBC LIDERÓW RYNKU Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego w dniu 10 czerwca 2010 r.

Wykaz zmian wprowadzonych do statutu KBC LIDERÓW RYNKU Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego w dniu 10 czerwca 2010 r. Wykaz zmian wprowadzonych do statutu KBC LIDERÓW RYNKU Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego w dniu 10 czerwca 2010 r. art. 12 ust. 2 Statutu Brzmienie dotychczasowe: 2. Cel Subfunduszu Global Partners Kredyt

Bardziej szczegółowo

Z. Pozsar i in.: pośrednictwo finansowe, które jest związane z dokonywaniem transformacji terminów zapadalności oraz płynności bez jednoczesnego

Z. Pozsar i in.: pośrednictwo finansowe, które jest związane z dokonywaniem transformacji terminów zapadalności oraz płynności bez jednoczesnego Shadow banking. Z. Pozsar i in.: pośrednictwo finansowe, które jest związane z dokonywaniem transformacji terminów zapadalności oraz płynności bez jednoczesnego dostępu do środków banku centralnego lub

Bardziej szczegółowo

ROZSZERZENIE OFERTY UBEZPIECZENIOWYCH FUNDUSZY KAPITAŁOWYCH

ROZSZERZENIE OFERTY UBEZPIECZENIOWYCH FUNDUSZY KAPITAŁOWYCH Obowiązuje od 5.11.2012 r. ROZSZERZENIE OFERTY UBEZPIECZENIOWYCH FUNDUSZY KAPITAŁOWYCH W związku z rozszerzeniem oferty Towarzystwa o nowe ubezpieczeniowe fundusze kapitałowe przedstawiamy Aneks do Regulaminu

Bardziej szczegółowo

System finansowy w Polsce. dr Michał Konopczak Instytut Handlu Zagranicznego i Studiów Europejskich michal.konopczak@sgh.waw.pl

System finansowy w Polsce. dr Michał Konopczak Instytut Handlu Zagranicznego i Studiów Europejskich michal.konopczak@sgh.waw.pl System finansowy w Polsce dr Michał Konopczak Instytut Handlu Zagranicznego i Studiów Europejskich michal.konopczak@sgh.waw.pl Segmenty sektora finansowego (w % PKB) 2 27 212 Wielkość systemu finansowego

Bardziej szczegółowo

Ewolucja rynku obligacji korporacyjnych. Jacek A. Fotek 29 września 2014 r.

Ewolucja rynku obligacji korporacyjnych. Jacek A. Fotek 29 września 2014 r. Ewolucja rynku obligacji korporacyjnych Jacek A. Fotek 29 września 2014 r. Trendy i możliwości Perspektywa makroekonomiczna - wysoki potencjał wzrostu w Polsce Popyt na kapitał - Wzrost zapotrzebowania

Bardziej szczegółowo

Raport o sytuacji systemu SKOK w I kwartale 2013

Raport o sytuacji systemu SKOK w I kwartale 2013 Raport o sytuacji systemu SKOK w I kwartale 2013 Raport został opracowany w oparciu o dane finansowe kas przekazane do UKNF na podstawie rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 8 stycznia 2013 r. w sprawie

Bardziej szczegółowo

OGŁOSZENIE O ZMIANACH PROSPEKTU INFORMACYJNEGO COMMERCIAL UNION SPECJALISTYCZNY FUNDUSZ INWESTYCYJNY OTWARTY, z dnia 14 stycznia 2009 r.

OGŁOSZENIE O ZMIANACH PROSPEKTU INFORMACYJNEGO COMMERCIAL UNION SPECJALISTYCZNY FUNDUSZ INWESTYCYJNY OTWARTY, z dnia 14 stycznia 2009 r. OGŁOSZENIE O ZMIANACH PROSPEKTU INFORMACYJNEGO COMMERCIAL UNION SPECJALISTYCZNY FUNDUSZ INWESTYCYJNY OTWARTY, z dnia 14 stycznia 2009 r. Na podstawie 28 ust. 4 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 6 listopada

Bardziej szczegółowo

Warszawa, 8 marca 2012 r.

Warszawa, 8 marca 2012 r. Kondycja banków w Europie i Polsce. Czy problemy finansowe inwestorów strategicznych wpłyną na zaostrzenie polityki kredytowej w spółkach-córkach w Polsce Warszawa, 8 marca 2012 r. Samodzielność w ramach

Bardziej szczegółowo

Wykaz zmian wprowadzonych do statutu KBC Parasol Funduszu Inwestycyjnego Otwartego w dniu 28 października 2011 r.

Wykaz zmian wprowadzonych do statutu KBC Parasol Funduszu Inwestycyjnego Otwartego w dniu 28 października 2011 r. Wykaz zmian wprowadzonych do statutu KBC Parasol Funduszu Inwestycyjnego Otwartego w dniu 28 października 2011 r. KBC Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych S.A. działające jako organ KBC Parasol Funduszu

Bardziej szczegółowo

Shadow banking. Dobiesław Tymoczko. Warszawa, 15 listopada 2012 r.

Shadow banking. Dobiesław Tymoczko. Warszawa, 15 listopada 2012 r. Shadow banking Dobiesław Tymoczko Warszawa, 15 listopada 2012 r. Z. Pozsar i in.: pośrednictwo finansowe, które jest związane z dokonywaniem transformacji terminów zapadalności oraz płynności bez jednoczesnego

Bardziej szczegółowo

Spis treści: Wprowadzenie. Rozdział 1. System bankowy w Polsce Joanna Świderska

Spis treści: Wprowadzenie. Rozdział 1. System bankowy w Polsce Joanna Świderska Bank komercyjny w Polsce. Podręcznik akademicki., Ideą prezentowanej publikacji jest całościowa analiza działalności operacyjnej banków komercyjnych zarówno w aspekcie teoretycznym, jak i w odniesieniu

Bardziej szczegółowo

Ogłoszenie o zmianach statutu KBC BETA Specjalistycznego Funduszu Inwestycyjnego Otwartego z dnia 27 lutego 2015 r.

Ogłoszenie o zmianach statutu KBC BETA Specjalistycznego Funduszu Inwestycyjnego Otwartego z dnia 27 lutego 2015 r. Ogłoszenie o zmianach statutu KBC BETA Specjalistycznego Funduszu Inwestycyjnego Otwartego z dnia 27 lutego 2015 r. KBC Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych S.A. działające jako organ KBC BETA Specjalistycznego

Bardziej szczegółowo

ZŁOTA PRZYSZŁOŚĆ POSTANOWIENIA OGÓLNE

ZŁOTA PRZYSZŁOŚĆ POSTANOWIENIA OGÓLNE Zasady Działania Funduszy i Planów Inwestycyjnych Załącznik do Ogólnych Warunków Ubezpieczenia Indywidualne Ubezpieczenie na Życie z Ubezpieczeniowym Funduszem Kapitałowym ZŁOTA PRZYSZŁOŚĆ POSTANOWIENIA

Bardziej szczegółowo

Analiza baz danych dot. rynku nieruchomości w Polsce. najważniejsze wnioski i rekomendacje

Analiza baz danych dot. rynku nieruchomości w Polsce. najważniejsze wnioski i rekomendacje Analiza baz danych dot. rynku nieruchomości w Polsce najważniejsze wnioski i rekomendacje Rynek kredytów hipotecznych będzie odgrywał coraz większą rolę w polskiej gospodarce i działalności krajowych banków

Bardziej szczegółowo

Ujawnienia informacji związanych z adekwatnością kapitałową Dom Maklerskiego Banku Ochrony Środowiska S.A. według stanu na 31.12.2010 r.

Ujawnienia informacji związanych z adekwatnością kapitałową Dom Maklerskiego Banku Ochrony Środowiska S.A. według stanu na 31.12.2010 r. Ujawnienia informacji związanych z adekwatnością kapitałową Dom Maklerskiego Banku Ochrony Środowiska S.A. według stanu na 31.12.2010 r. Warszawa, marzec 2011 r. Słownik Rozporządzenie DM BOŚ rozporządzenie

Bardziej szczegółowo

Rola listów zastawnych w rozwoju rynku obligacji

Rola listów zastawnych w rozwoju rynku obligacji Rola listów zastawnych w rozwoju rynku obligacji Kontekst Banki polskie są jednymi z najbezpieczniejszych kapitałowo w Europie, co przejawia się wysokim współczynnikiem wypłacalności w sektorze (średnio

Bardziej szczegółowo

BZ WBK Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych S.A. pl. Wolności 16, 61-739 Poznań telefon: (+48) 61 855 73 22 fax: (+48) 61 855 73 21

BZ WBK Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych S.A. pl. Wolności 16, 61-739 Poznań telefon: (+48) 61 855 73 22 fax: (+48) 61 855 73 21 BZ WBK Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych S.A. pl. Wolności 16, 61-739 Poznań telefon: (+48) 61 855 73 22 fax: (+48) 61 855 73 21 Poznań, dnia 29 października 2015 roku BZ WBK Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych

Bardziej szczegółowo

Plan finansowania potrzeb pożyczkowych budżetu państwa i jego uwarunkowania

Plan finansowania potrzeb pożyczkowych budżetu państwa i jego uwarunkowania Departament Długu Publicznego Plan finansowania potrzeb pożyczkowych budżetu państwa i jego uwarunkowania Listopad 2014 NAJWAŻNIEJSZE INFORMACJE Miesięczny kalendarz emisji... 2 Komentarze MF... 8 ul.

Bardziej szczegółowo

OGŁOSZENIE Z DNIA 23 GRUDNIA 2015 r. O ZMIANIE STATUTU UNIFUNDUSZE SPECJALISTYCZNEGO FUNDUSZU INWESTYCYJNEGO OTWARTEGO

OGŁOSZENIE Z DNIA 23 GRUDNIA 2015 r. O ZMIANIE STATUTU UNIFUNDUSZE SPECJALISTYCZNEGO FUNDUSZU INWESTYCYJNEGO OTWARTEGO OGŁOSZENIE Z DNIA 23 GRUDNIA 2015 r. O ZMIANIE STATUTU UNIFUNDUSZE SPECJALISTYCZNEGO FUNDUSZU INWESTYCYJNEGO OTWARTEGO Niniejszym, Union Investment Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych S.A. ogłasza o zmianie

Bardziej szczegółowo

WZÓR SPRAWOZDANIE MIESIĘCZNE (MRF-01)

WZÓR SPRAWOZDANIE MIESIĘCZNE (MRF-01) Dziennik Ustaw Nr 25 2164 Poz. 129 WZÓR SPRAWOZDANIE MIESIĘCZNE (MRF-01) Załącznik nr 3 Dziennik Ustaw Nr 25 2165 Poz. 129 Dziennik Ustaw Nr 25 2166 Poz. 129 Dziennik Ustaw Nr 25 2167 Poz. 129 Dziennik

Bardziej szczegółowo

Informacja nt. Polityki inwestycyjnej KDPW_CCP S.A.

Informacja nt. Polityki inwestycyjnej KDPW_CCP S.A. Informacja nt. Polityki inwestycyjnej KDPW_CCP S.A. 21.08.2014 1. KDPW_CCP zgodnie ze swoją Polityką inwestycyjną przyjętą w drodze uchwały Zarządu KDPW_CCP S.A. inwestuje następujące rodzaje aktywów:

Bardziej szczegółowo

OGŁOSZENIE O ZMIANIE STATUTU UNIFUNDUSZE SPECJALISTYCZNEGO FUNDUSZU INWESTYCYJNEGO OTWARTEGO Z DNIA 11 LIPCA 2013 R.

OGŁOSZENIE O ZMIANIE STATUTU UNIFUNDUSZE SPECJALISTYCZNEGO FUNDUSZU INWESTYCYJNEGO OTWARTEGO Z DNIA 11 LIPCA 2013 R. OGŁOSZENIE O ZMIANIE STATUTU UNIFUNDUSZE SPECJALISTYCZNEGO FUNDUSZU INWESTYCYJNEGO OTWARTEGO Z DNIA 11 LIPCA 2013 R. Niniejszym, Union Investment Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych S.A. ogłasza o zmianach

Bardziej szczegółowo

Raport z zakresu adekwatności kapitałowej Podlasko-Mazurskiego Banku Spółdzielczego w Zabłudowie według stanu na dzień 31.12.

Raport z zakresu adekwatności kapitałowej Podlasko-Mazurskiego Banku Spółdzielczego w Zabłudowie według stanu na dzień 31.12. Załącznik do Uchwały Nr 49/2014 Zarządu Podlasko-Mazurskiego Banku Spółdzielczego w Zabłudowie z dnia 10.07.2014r. Raport z zakresu adekwatności kapitałowej Podlasko-Mazurskiego Banku Spółdzielczego w

Bardziej szczegółowo

ZAŁĄCZNIK ROZPORZĄDZENIE DELEGOWANE KOMISJI (UE) nr.../...

ZAŁĄCZNIK ROZPORZĄDZENIE DELEGOWANE KOMISJI (UE) nr.../... KOMISJA EUROPEJSKA Bruksela, dnia 8.10.2014 r. C(2014) 7117 final ANNEX 1 ZAŁĄCZNIK ROZPORZĄDZENIE DELEGOWANE KOMISJI (UE) nr.../... uzupełniające dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady 2013/36/UE w

Bardziej szczegółowo

Lepsza perspektywa zysków! Zarządzanie płynnością Typy inwestycyjne Union Investment

Lepsza perspektywa zysków! Zarządzanie płynnością Typy inwestycyjne Union Investment Lepsza perspektywa zysków! Zarządzanie płynnością Typy inwestycyjne Union Investment Warszawa maj 2012 r. W co lokować nadwyżki? Aktualne typy inwestycyjne. maj 2012 2 Zarządzanie płynnością PLN Stały

Bardziej szczegółowo

SPRAWOZDANIE Z ADEKWATNOŚCI KAPITAŁOWEJ DOMU MAKLERSKIEGO PRICEWATERHOUSECOOPERS SECURITIES SPÓŁKA AKCYJNA

SPRAWOZDANIE Z ADEKWATNOŚCI KAPITAŁOWEJ DOMU MAKLERSKIEGO PRICEWATERHOUSECOOPERS SECURITIES SPÓŁKA AKCYJNA SPRAWOZDANIE Z ADEKWATNOŚCI KAPITAŁOWEJ DOMU MAKLERSKIEGO PRICEWATERHOUSECOOPERS SECURITIES SPÓŁKA AKCYJNA ZA OKRES OD 1 STYCZNIA 2012 r. DO 31 GRUDNIA 2012 r. PricewaterhouseCoopers Securities S.A., Al.

Bardziej szczegółowo

[AMARA GALBARCZYK JOANNA ŚWIDERSKA

[AMARA GALBARCZYK JOANNA ŚWIDERSKA [AMARA GALBARCZYK JOANNA ŚWIDERSKA :Y Podręcznik akademicki Spis treś«wprowadzenie 11 Rozdział 1 System bankowy w Polsce 13 1.1. Organizacja i funkcjonowanie systemu bankowego 13 1.2. Instytucje centralne

Bardziej szczegółowo

Finansowanie działalności przedsiebiorstwa. Finanse 110630-1165

Finansowanie działalności przedsiebiorstwa. Finanse 110630-1165 Finansowanie działalności przedsiebiorstwa przedsiębiorstw-definicja Przepływy pieniężne w przedsiębiorstwach Decyzje finansowe przedsiębiorstw Analiza finansowa Decyzje finansowe Krótkoterminowe np. utrzymanie

Bardziej szczegółowo

System finansowy gospodarki

System finansowy gospodarki System finansowy gospodarki Zajęcia nr 9 Rynek pieniężny, faktoring, forfaiting, leasing, sekurytyzacja Rodzaje rynków finansowych (hybrydowe kryterium podziału: przedmiot obrotu oraz zapadalność instrumentu)

Bardziej szczegółowo

PORTFEL MODELOWY STRATEGIA ŻÓŁTA (średnie ryzyko)

PORTFEL MODELOWY STRATEGIA ŻÓŁTA (średnie ryzyko) PORTFEL MODELOWY STRATEGIA ŻÓŁTA (średnie ryzyko) Portfel Modelowy Strategia Żółta (średnie ryzyko) to aktywnie zarządzany poprzez Trigon Dom Maklerski S.A. Ubezpieczeniowy Fundusz Kapitałowy, którego

Bardziej szczegółowo

Lokowanie aktywów otwartych funduszy emerytalnych poza granicami kraju w 2009 r. wyniki ankiety

Lokowanie aktywów otwartych funduszy emerytalnych poza granicami kraju w 2009 r. wyniki ankiety Lokowanie aktywów otwartych funduszy emerytalnych poza w 2009 r. wyniki ankiety Urząd Komisji Nadzoru Finansowego Warszawa, 1 2010 r. I. Analiza odpowiedzi uzyskanych od powszechnych towarzystw emerytalnych

Bardziej szczegółowo

INFORMACJA DOTYCZĄCA ADEKWATNOŚCI KAPITAŁOWEJ RBS BANK (POLSKA) S.A. ZA ROK 2011

INFORMACJA DOTYCZĄCA ADEKWATNOŚCI KAPITAŁOWEJ RBS BANK (POLSKA) S.A. ZA ROK 2011 Załącznik Nr 1 do Uchwały Nr 40/2012 Zarządu RBS Bank (Polska) S.A. z dnia 1 sierpnia 2012 roku INFORMACJA DOTYCZĄCA ADEKWATNOŚCI KAPITAŁOWEJ RBS BANK (POLSKA) S.A. ZA ROK 2011 Dane według stanu na 31

Bardziej szczegółowo

1. Dane uzupełniające o pozycjach bilansu i rachunku wyników z operacji funduszu:

1. Dane uzupełniające o pozycjach bilansu i rachunku wyników z operacji funduszu: DODATKOWE INFORMACJE i OBJAŚNIENIA DO SPRAWOZDANIA FINANSOWEGO ZA OKRES OD 18 GRUDNIA 2003 ROKU DO 31 GRUDNIA 2004 ROKU DWS POLSKA FUNDUSZU INWESTYCYJNEGO MIESZANEGO STABILNEGO WZROSTU 1. Dane uzupełniające

Bardziej szczegółowo

INFORMACJE PODLEGAJĄCE UPOWSZECHNIENIU, W TYM INFORMACJE W ZAKRESIE ADEKWATNOŚCI KAPITAŁOWEJ EFIX DOM MALERSKI S.A. WSTĘP

INFORMACJE PODLEGAJĄCE UPOWSZECHNIENIU, W TYM INFORMACJE W ZAKRESIE ADEKWATNOŚCI KAPITAŁOWEJ EFIX DOM MALERSKI S.A. WSTĘP INFORMACJE PODLEGAJĄCE UPOWSZECHNIENIU, W TYM INFORMACJE W ZAKRESIE ADEKWATNOŚCI KAPITAŁOWEJ EFIX DOM MALERSKI S.A. WEDŁUG STANU NA DZIEŃ 31 GRUDNIA 2011 ROKU I. WSTĘP 1. EFIX DOM MAKLERSKI S.A., z siedzibą

Bardziej szczegółowo

Uwarunkowania rozwoju banków spółdzielczych

Uwarunkowania rozwoju banków spółdzielczych Forum Liderów Banków Spółdzielczych Model polskiej bankowości spółdzielczej w świetle zmian regulacji unijnych Uwarunkowania rozwoju banków spółdzielczych Jerzy Pruski Prezes Zarządu BFG Warszawa, 18 września

Bardziej szczegółowo

TYPY MODELOWYCH STRATEGII INWESTYCYJNYCH

TYPY MODELOWYCH STRATEGII INWESTYCYJNYCH ZAŁĄCZNIK NR 1 DO REGULAMINU TYPY MODELOWYCH STRATEGII INWESTYCYJNYCH W ramach Zarządzania, Towarzystwo oferuje następujące Modelowe Strategie Inwestycyjne: 1. Strategia Obligacji: Cel inwestycyjny: celem

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie portfelem kredytowym w banku w warunkach kryzysu. Dr Agnieszka Scianowska Akademia Humanistyczno-Ekonomiczna w Łodzi

Zarządzanie portfelem kredytowym w banku w warunkach kryzysu. Dr Agnieszka Scianowska Akademia Humanistyczno-Ekonomiczna w Łodzi Zarządzanie portfelem kredytowym w banku w warunkach kryzysu Dr Agnieszka Scianowska Akademia Humanistyczno-Ekonomiczna w Łodzi Założenia Umowy Kapitałowej Przyjętej w 1988r.(Bazylea I) podstawowym wyznacznikiem

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 21 czerwca 2013 r. Poz. 15 OBWIESZCZENIE KOMISJI NADZORU FINANSOWEGO. z dnia 21 czerwca 2013 r.

Warszawa, dnia 21 czerwca 2013 r. Poz. 15 OBWIESZCZENIE KOMISJI NADZORU FINANSOWEGO. z dnia 21 czerwca 2013 r. DZIENNIK URZĘDOWY Warszawa, dnia 21 czerwca 2013 r. Poz. 15 OBWIESZCZENIE z dnia 21 czerwca 2013 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu uchwały Nr 384/2008 Komisji Nadzoru Finansowego w sprawie wymagań

Bardziej szczegółowo

Klasyfikacja funduszy inwestycyjnych

Klasyfikacja funduszy inwestycyjnych Klasyfikacja funduszy inwestycyjnych Klasyfikacja funduszy inwestycyjnych opiera się na deklaracjach składanych przez towarzystwa funduszy inwestycyjnych. Kryterium decydującym o zaliczeniu do danej kategorii

Bardziej szczegółowo

Raport o sytuacji systemu SKOK w I półroczu 2014 r.

Raport o sytuacji systemu SKOK w I półroczu 2014 r. Raport o sytuacji systemu SKOK w I półroczu 2014 r. Departament Bankowości Spółdzielczej i Spółdzielczych Kas Oszczędnościowo-Kredytowych Warszawa, wrzesień 2014 1 Najważniejsze spostrzeżenia i wnioski

Bardziej szczegółowo

Nauka o finansach. Prowadzący: Dr Jarosław Hermaszewski

Nauka o finansach. Prowadzący: Dr Jarosław Hermaszewski Nauka o finansach Prowadzący: Dr Jarosław Hermaszewski Wykład 2 SYSTEM FINANSOWY Co to jest system finansowy? System finansowy obejmuje rynki pośredników, firmy usługowe oraz inne instytucje wykorzystywane

Bardziej szczegółowo

Regulatorzy w trosce o kondycję kredytu hipotecznego podsumowanie ostatnich kuracji i nisze dla biznesu bankowo-ubezpieczeniowego.

Regulatorzy w trosce o kondycję kredytu hipotecznego podsumowanie ostatnich kuracji i nisze dla biznesu bankowo-ubezpieczeniowego. Regulatorzy w trosce o kondycję kredytu hipotecznego podsumowanie ostatnich kuracji i nisze dla biznesu bankowo-ubezpieczeniowego. dr Agnieszka Tułodziecka Fundacja na Rzecz Kredytu Hipotecznego Historyczne

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Opis funduszy OF/ULS2/1/2015. Polityka inwestycyjna i opis ryzyka UFK Portfel Dłużny...3. UFK Portfel Konserwatywny...

Spis treści. Opis funduszy OF/ULS2/1/2015. Polityka inwestycyjna i opis ryzyka UFK Portfel Dłużny...3. UFK Portfel Konserwatywny... Opis funduszy Spis treści Opis funduszy OF/ULS2/1/2015 Rozdział 1. Rozdział 2. Rozdział 3. Rozdział 4. Rozdział 5. Rozdział 6. Rozdział 7. Rozdział 8. Rozdział 9. Rozdział 10. Postanowienia ogólne...3

Bardziej szczegółowo

OBLICZANIE WYMOGU KAPITAŁOWEGO Z TYTUŁU RYZYKA CEN KAPITAŁOWYCH PAPIERÓW WARTOŚCIOWYCH

OBLICZANIE WYMOGU KAPITAŁOWEGO Z TYTUŁU RYZYKA CEN KAPITAŁOWYCH PAPIERÓW WARTOŚCIOWYCH DZIENNIK URZĘDOWY NBP NR 2-83 - poz. 3 Załącznik nr 8 do uchwały nr 1/2007 Komisji Nadzoru Bankowego z dnia 13 marca 2007 r. (poz. 3) OBLICZANIE WYMOGU KAPITAŁOWEGO Z TYTUŁU RYZYKA CEN KAPITAŁOWYCH PAPIERÓW

Bardziej szczegółowo

Aneks Nr 1 do Prospektu Emisyjnego. PCC Rokita Spółka Akcyjna. zatwierdzonego przez Komisję Nadzoru Finansowego w dniu 7 maja 2014 roku

Aneks Nr 1 do Prospektu Emisyjnego. PCC Rokita Spółka Akcyjna. zatwierdzonego przez Komisję Nadzoru Finansowego w dniu 7 maja 2014 roku Aneks Nr 1 do Prospektu Emisyjnego PCC Rokita Spółka Akcyjna zatwierdzonego przez Komisję Nadzoru Finansowego w dniu 7 maja 2014 roku Niniejszy aneks został sporządzony w związku z opublikowaniem przez

Bardziej szczegółowo

VII.1. Rachunek zysków i strat t Grupy BRE Banku

VII.1. Rachunek zysków i strat t Grupy BRE Banku VII.1. Rachunek zysków i strat t Grupy BRE Banku Grupa BRE Banku zakończyła rok 2012 zyskiem brutto w wysokości 1 472,1 mln zł, wobec 1 467,1 mln zł zysku wypracowanego w 2011 roku (+5,0 mln zł, tj. 0,3%).

Bardziej szczegółowo

OGŁOSZENIE O ZMIANIE STATUTU UNIOBLIGACJE HIGH YIELD FUNDUSZU INWESTYCYJNEGO ZAMKNIĘTEGO Z DNIA 23 CZERWCA 2016 R.

OGŁOSZENIE O ZMIANIE STATUTU UNIOBLIGACJE HIGH YIELD FUNDUSZU INWESTYCYJNEGO ZAMKNIĘTEGO Z DNIA 23 CZERWCA 2016 R. OGŁOSZENIE O ZMIANIE STATUTU UNIOBLIGACJE HIGH YIELD FUNDUSZU INWESTYCYJNEGO ZAMKNIĘTEGO Z DNIA 23 CZERWCA 2016 R. Niniejszym, Union Investment Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych S.A. ogłasza o zmianie

Bardziej szczegółowo

Polityka Informacyjna Domu Inwestycyjnego Investors S.A. w zakresie adekwatności kapitałowej

Polityka Informacyjna Domu Inwestycyjnego Investors S.A. w zakresie adekwatności kapitałowej Polityka Informacyjna Domu Inwestycyjnego Investors S.A. w zakresie adekwatności kapitałowej Warszawa, dnia 21 grudnia 2011 roku 1 Data powstania: Data zatwierdzenia: Data wejścia w życie: Właściciel:

Bardziej szczegółowo

Unia bankowa skutki dla UE, strefy euro i dla Polski. Warszawa, 29 listopada 2012 r.

Unia bankowa skutki dla UE, strefy euro i dla Polski. Warszawa, 29 listopada 2012 r. Unia bankowa skutki dla UE, strefy euro i dla Polski Warszawa, 29 listopada 2012 r. Unia bankowa skutki dla UE i dla strefy euro Andrzej Raczko Narodowy Bank Polski Strefa euro Strefa euro doświadcza bardzo

Bardziej szczegółowo

OPIS FUNDUSZY OF/ULS2/1/2014

OPIS FUNDUSZY OF/ULS2/1/2014 OPIS FUNDUSZY OF/ULS2/1/2014 SPIS TREŚCI ROZDZIAŁ 1. POSTANOWIENIA OGÓLNE 3 ROZDZIAŁ 2. POLITYKA INWESTYCYJNA I OPIS RYZYKA UFK PORTFEL DŁUŻNY 3 ROZDZIAŁ 3. POLITYKA INWESTYCYJNA I OPIS RYZYKA UFK PORTFEL

Bardziej szczegółowo

Informacja dodatkowa do raportu kwartalnego Fortis Bank Polska S.A. za III kwartał 2006 roku

Informacja dodatkowa do raportu kwartalnego Fortis Bank Polska S.A. za III kwartał 2006 roku Informacja dodatkowa do raportu kwartalnego Fortis Bank Polska S.A. za III kwartał 2006 roku (zgodnie z 91 ust. 3 i 4 Rozporządzenia Ministra Finansów z 19 października 2005 Dz. U. Nr 209, poz. 1744) 1.

Bardziej szczegółowo

- jako alternatywne inwestycje rynku kapitałowego.

- jako alternatywne inwestycje rynku kapitałowego. Fundusze hedgingowe i private equity - jako alternatywne inwestycje rynku kapitałowego. Dr Małgorzata Mikita Wyższa Szkoła a Handlu i Prawa im. R. Łazarskiego w Warszawie Do grupy inwestycji alternatywnych

Bardziej szczegółowo

Wspieranie przez państwo oszczędzania w Kasach Oszczędnościowo - Budowlanych na Węgrzech prezentacja dla Senatu RP, Warszawa dr Iván FERENCZ 8 marca

Wspieranie przez państwo oszczędzania w Kasach Oszczędnościowo - Budowlanych na Węgrzech prezentacja dla Senatu RP, Warszawa dr Iván FERENCZ 8 marca Wspieranie przez państwo oszczędzania w Kasach Oszczędnościowo - Budowlanych na Węgrzech prezentacja dla Senatu RP, Warszawa dr Iván FERENCZ 8 marca 2016 r. Agenda 1. Ramy prawne: Kontekst ustawodawczy,

Bardziej szczegółowo

pozorom są to instrumenty dużo bardziej interesujące od akcji, oferujące dużo szersze możliwości zarówno inwestorom,

pozorom są to instrumenty dużo bardziej interesujące od akcji, oferujące dużo szersze możliwości zarówno inwestorom, Obligacje Obligacje Teraz pora zająć się obligacjami.. Wbrew pozorom są to instrumenty dużo bardziej interesujące od akcji, oferujące dużo szersze możliwości zarówno inwestorom, jak i emitentom. Definicja

Bardziej szczegółowo

Autor: Agata Świderska

Autor: Agata Świderska Autor: Agata Świderska Optymalizacja wielokryterialna polega na znalezieniu optymalnego rozwiązania, które jest akceptowalne z punktu widzenia każdego kryterium Kryterium optymalizacyjne jest podstawowym

Bardziej szczegółowo

Ujawnienia informacji związanych z adekwatnością kapitałową ERSTE Securities Polska S.A. według stanu na dzień 31.12.2010 r.

Ujawnienia informacji związanych z adekwatnością kapitałową ERSTE Securities Polska S.A. według stanu na dzień 31.12.2010 r. Ujawnienia informacji związanych z adekwatnością kapitałową ERSTE Securities Polska S.A. według stanu na dzień 31.12.2010 r. Niniejsze Sprawozdanie stanowi wykonanie Polityki Informacyjnej Domu Maklerskiego

Bardziej szczegółowo

Sytuacja polskiego sektora bankowego. Warszawa, 22 listopada 2012

Sytuacja polskiego sektora bankowego. Warszawa, 22 listopada 2012 Sytuacja polskiego sektora bankowego Warszawa, 22 listopada 2012 Plan prezentacji Struktura rynku finansowego Uwarunkowania makroekonomiczne Struktura sektora bankowego w Polsce Bilans Należności brutto

Bardziej szczegółowo

OGŁOSZENIE O ZMIANIE STATUTU KGHM III FUNDUSZU INWESTYCYJNEGO ZAMKNIĘTEGO AKTYWÓW NIEPUBLICZNYCH Z DNIA 31 MARCA 2011 R.

OGŁOSZENIE O ZMIANIE STATUTU KGHM III FUNDUSZU INWESTYCYJNEGO ZAMKNIĘTEGO AKTYWÓW NIEPUBLICZNYCH Z DNIA 31 MARCA 2011 R. OGŁOSZENIE O ZMIANIE STATUTU KGHM III FUNDUSZU INWESTYCYJNEGO ZAMKNIĘTEGO AKTYWÓW NIEPUBLICZNYCH Z DNIA 31 MARCA 2011 R. Niniejszym, KGHM Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych S.A., na podstawie art. 24

Bardziej szczegółowo

Opis: Spis treści: Tytuł: Papiery wartościowe na rynku pieniężnym i kapitałowym. Autorzy: Sławomir Antkiewicz

Opis: Spis treści: Tytuł: Papiery wartościowe na rynku pieniężnym i kapitałowym. Autorzy: Sławomir Antkiewicz Tytuł: Papiery wartościowe na rynku pieniężnym i kapitałowym. Autorzy: Sławomir Antkiewicz Opis: Wraz z rozwojem rynku kapitałowego i pieniężnego w Polsce rośnie znaczenie znajomości konstrukcji i stosowania

Bardziej szczegółowo

SPRAWOZDANIE ZARZĄDU Z DZIAŁALNOŚCI GRUPA EXORIGO-UPOS S.A. ZA ROK ZAKOŃCZONY 31 GRUDNIA 2013 ROKU

SPRAWOZDANIE ZARZĄDU Z DZIAŁALNOŚCI GRUPA EXORIGO-UPOS S.A. ZA ROK ZAKOŃCZONY 31 GRUDNIA 2013 ROKU SPRAWOZDANIE ZARZĄDU Z DZIAŁALNOŚCI GRUPA EXORIGO-UPOS S.A. ZA ROK ZAKOŃCZONY 31 GRUDNIA 2013 ROKU 1. Podstawa prawna działania Spółki Grupa Exorigo-Upos S.A. ( Emitent, Spółka ) jest spółką akcyjną z

Bardziej szczegółowo

zbadanego sprawozdania rocznego

zbadanego sprawozdania rocznego Informacje podlegające upowszechnieniu w Ventus Asset Management S.A., w tym informacje w zakresie adekwatności kapitałowej według stanu na dzień 31 grudnia 2013 r. na podstawie I. Wstęp zbadanego sprawozdania

Bardziej szczegółowo

INFORMACJE W ZAKRESIE ADEKWATNOŚCI KAPITAŁOWEJ WEDŁUG STANU NA 31 GRUDNIA 2012 ROKU

INFORMACJE W ZAKRESIE ADEKWATNOŚCI KAPITAŁOWEJ WEDŁUG STANU NA 31 GRUDNIA 2012 ROKU INFORMACJE W ZAKRESIE ADEKWATNOŚCI KAPITAŁOWEJ WEDŁUG STANU NA 31 GRUDNIA 2012 ROKU Warszawa, maj 2013 Spis treści 1 WPROWADZENIE... 2 2 INFORMACJE OGÓLNE... 3 3 CELE I ZASADY POLITYKI ZARZĄDZANIA RYZYKIEM...

Bardziej szczegółowo

Sprawozdanie Finansowe Subfunduszu SKOK Fundusz Funduszy za okres od 1 stycznia 2010 do 13 lipca 2010 roku. Noty objaśniające

Sprawozdanie Finansowe Subfunduszu SKOK Fundusz Funduszy za okres od 1 stycznia 2010 do 13 lipca 2010 roku. Noty objaśniające Noty objaśniające Nota-1 Polityka Rachunkowości Subfunduszu Sprawozdanie finansowe Subfunduszu na dzień 13 lipca 2010 roku zostało sporządzone na podstawie przepisów ustawy o rachunkowości z dnia 29 września

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA WYPEŁNIANIA FORMULARZY SPRAWOZDAWCZYCH DLA POTRZEB EUROPEJSKIEGO BANKU CENTRALNEGO

INSTRUKCJA WYPEŁNIANIA FORMULARZY SPRAWOZDAWCZYCH DLA POTRZEB EUROPEJSKIEGO BANKU CENTRALNEGO INSTRUKCJA WYPEŁNIANIA FORMULARZY SPRAWOZDAWCZYCH DLA POTRZEB EUROPEJSKIEGO BANKU CENTRALNEGO ZBYCIE/NABYCIE (SEKURYTYZACJA TRADYCYJNA oraz SPRZEDAŻ/SKUP) NALEŻNOŚCI (SEK0X) Podstawą opracowania formularzy

Bardziej szczegółowo

Anatomia kryzysu (Dlaczego nie tylko Allan Greenspan i Chińczycy) Andrzej Raczko

Anatomia kryzysu (Dlaczego nie tylko Allan Greenspan i Chińczycy) Andrzej Raczko Anatomia kryzysu (Dlaczego nie tylko Allan Greenspan i Chińczycy) Globalny przepływ kapitału 2008 2007 7 6 4 3 2 1 0 Polityka pieniężna Stopy procentowe ECB i FED 2003 2004 200 2006 Lata ECB FED 2002 2001

Bardziej szczegółowo

PRODUKTY STRUKTURYZOWANE

PRODUKTY STRUKTURYZOWANE PRODUKTY STRUKTURYZOWANE WYŁĄCZENIE ODPOWIEDZIALNOŚCI Niniejsza propozycja nie stanowi oferty w rozumieniu art. 66 Kodeksu cywilnego. Ma ona charakter wyłącznie informacyjny. Działając pod marką New World

Bardziej szczegółowo

RADA NADZORCZA SPÓŁKI

RADA NADZORCZA SPÓŁKI Poznań, 07.04.2015 r. OCENA SYTUACJI SPÓŁKI INC S.A. ZA ROK 2014 DOKONANA PRZEZ RADĘ NADZORCZĄ Rada Nadzorcza działając zgodnie z przyjętymi przez Spółkę Zasadami Ładu Korporacyjnego dokonała zwięzłej

Bardziej szczegółowo

Bezpieczne zyski w Twoim zasięgu Typy inwestycyjne Union Investment

Bezpieczne zyski w Twoim zasięgu Typy inwestycyjne Union Investment Bezpieczne zyski w Twoim zasięgu Typy inwestycyjne Union Investment Warszawa październik 2012 r. Co ma potencjał zysku? Typy inwestycyjne na 12 miesięcy październik 2012 2 Kategorie aktywów cieszące się

Bardziej szczegółowo

KURS DORADCY FINANSOWEGO

KURS DORADCY FINANSOWEGO KURS DORADCY FINANSOWEGO Przykładowy program szkolenia I. Wprowadzenie do planowania finansowego 1. Rola doradcy finansowego Definicja i cechy doradcy finansowego Oczekiwania klienta Obszary umiejętności

Bardziej szczegółowo

Wyniki finansowe otwartych funduszy emerytalnych i powszechnych towarzystw emerytalnych w 2014 roku

Wyniki finansowe otwartych funduszy emerytalnych i powszechnych towarzystw emerytalnych w 2014 roku GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Warszawa, 24 kwietnia 2015 r. Opracowanie sygnalne Wyniki finansowe otwartych funduszy emerytalnych i powszechnych towarzystw emerytalnych w 2014 roku Wynik finansowy otwartych

Bardziej szczegółowo

Sprawozdanie Zarządu X-Trade Brokers Dom Maklerski S.A. z działalności Grupy Kapitałowej za rok obrotowy 2014

Sprawozdanie Zarządu X-Trade Brokers Dom Maklerski S.A. z działalności Grupy Kapitałowej za rok obrotowy 2014 Sprawozdanie Zarządu X-Trade Brokers Dom Maklerski S.A. z działalności Grupy Kapitałowej za rok obrotowy 2014 1 Czynniki Ryzyka i Zagrożenia Jednym z najważniejszych czynników ryzyka, wpływających na zdolność

Bardziej szczegółowo

Formularz SAB-Q I/2006 (kwartał/rok)

Formularz SAB-Q I/2006 (kwartał/rok) Formularz SAB-Q I/2006 (kwartał/rok) (dla banków) Zgodnie z 86 ust.1 pkt 1 Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 19 października 2005 r. (Dz.U. Nr 209, poz. 1744) Zarząd Spółki Fortis Bank Polska S.A.

Bardziej szczegółowo

Kluczowe Informacje dla Inwestorów

Kluczowe Informacje dla Inwestorów Kluczowe Informacje dla Inwestorów Niniejszy dokument zawiera kluczowe informacje dla inwestorów dotyczące tego subfunduszu. Nie jest to materiał marketingowy. Dostarczenie tych informacji jest wymogiem

Bardziej szczegółowo

GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY. Wyniki finansowe funduszy inwestycyjnych i towarzystw funduszy inwestycyjnych w I półroczu 2013 roku 1

GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY. Wyniki finansowe funduszy inwestycyjnych i towarzystw funduszy inwestycyjnych w I półroczu 2013 roku 1 GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Departament Studiów Makroekonomicznych i Finansów Warszawa, 25 października 2013 r. Informacja sygnalna WYNIKI BADAŃ GUS Wyniki finansowe funduszy inwestycyjnych i towarzystw

Bardziej szczegółowo

Wyniki finansowe otwartych funduszy emerytalnych i powszechnych towarzystw emerytalnych w 2011 roku 1

Wyniki finansowe otwartych funduszy emerytalnych i powszechnych towarzystw emerytalnych w 2011 roku 1 Warszawa 18.05.2012 Wyniki finansowe otwartych funduszy emerytalnych i powszechnych towarzystw emerytalnych w 2011 roku 1 W końcu grudnia 2011 r. w ewidencji Centralnego Rejestru Członków prowadzonego

Bardziej szczegółowo

Wyniki finansowe funduszy inwestycyjnych i towarzystw funduszy inwestycyjnych w 2013 roku 1

Wyniki finansowe funduszy inwestycyjnych i towarzystw funduszy inwestycyjnych w 2013 roku 1 GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Departament Studiów Makroekonomicznych i Finansów Informacja sygnalna Warszawa, 25 czerwca 2014 r. Wyniki finansowe funduszy inwestycyjnych i towarzystw funduszy inwestycyjnych

Bardziej szczegółowo

GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY. Wyniki finansowe funduszy inwestycyjnych i towarzystw funduszy inwestycyjnych w I półroczu 2014 r. 1

GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY. Wyniki finansowe funduszy inwestycyjnych i towarzystw funduszy inwestycyjnych w I półroczu 2014 r. 1 GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Departament Studiów Makroekonomicznych i Finansów Warszawa, 24 października 2014 r. Informacja sygnalna WYNIKI BADAŃ GUS Wyniki finansowe funduszy inwestycyjnych i towarzystw

Bardziej szczegółowo

Rynkowy system finansowy Marian Górski

Rynkowy system finansowy Marian Górski Rynkowy system finansowy Marian Górski Podręcznik obejmuje całościową analizę rynkowego systemu finansowego, który wraz z sektorem finansów publicznych tworzy system finansowy gospodarki. Autor podzielił

Bardziej szczegółowo

Ubezpieczeniowe Fundusze Kapitałowe

Ubezpieczeniowe Fundusze Kapitałowe Ubezpieczeniowe Fundusze Kapitałowe Opis Ubezpieczeniowych Funduszy Kapitałowych Ubezpieczeniowe Fundusze Kapitałowe funkcjonujące w ramach indywidualnych i grupowych ubezpieczeń na życie proponowanych

Bardziej szczegółowo

Generalny Inspektorat Nadzoru Bankowego REKOMENDACJA B. dotycząca ograniczania ryzyka inwestycji finansowych banków. Tekst zaktualizowany

Generalny Inspektorat Nadzoru Bankowego REKOMENDACJA B. dotycząca ograniczania ryzyka inwestycji finansowych banków. Tekst zaktualizowany NARODOWY BANK POLSKI KOMISJA NADZORU BANKOWEGO Generalny Inspektorat Nadzoru Bankowego REKOMENDACJA B dotycząca ograniczania ryzyka inwestycji finansowych banków Tekst zaktualizowany Warszawa, 2002 r.

Bardziej szczegółowo

Wyniki zarządzania portfelami

Wyniki zarządzania portfelami Wyniki zarządzania portfelami Na dzień: 30 września 2011 Analizy Online Asset Management S.A. ul. Nowogrodzka 47A 00-695 Warszawa tel. +48 (22) 585 08 58 fax. +48 (22) 585 08 59 Materiał został przygotowany

Bardziej szczegółowo

FORUM NOWOCZESNEGO SAMORZĄDU

FORUM NOWOCZESNEGO SAMORZĄDU FORUM NOWOCZESNEGO SAMORZĄDU Krzysztof Pietraszkiewicz Prezes Związku Banków Polskich Warszawa 02.12.2015 Transformacja polskiej gospodarki w liczbach PKB w Polsce w latach 1993,2003 i 2013 w mld PLN Źródło:

Bardziej szczegółowo

OGŁOSZENIE O ZMIANIE STATUTU MCI.PrivateVentures Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego z dnia 31 lipca 2013 r.

OGŁOSZENIE O ZMIANIE STATUTU MCI.PrivateVentures Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego z dnia 31 lipca 2013 r. OGŁOSZENIE O ZMIANIE STATUTU MCI.PrivateVentures Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego z dnia 31 lipca 2013 r. Niniejszym, MCI Capital Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych S.A. z siedzibą w Warszawie, ogłasza

Bardziej szczegółowo

Sprawozdanie Zarządu NAVI GROUP S.A. z działalności Grupy Kapitałowej NAVI GROUP S.A. w 2013 roku. al. Śląska 1, 54-118 Wrocław

Sprawozdanie Zarządu NAVI GROUP S.A. z działalności Grupy Kapitałowej NAVI GROUP S.A. w 2013 roku. al. Śląska 1, 54-118 Wrocław Sprawozdanie Zarządu NAVI GROUP S.A. z działalności Grupy Kapitałowej NAVI GROUP S.A. w 2013 roku al. Śląska 1, 54-118 Wrocław 1. ZDARZENIA ISTOTNIE WPŁYWAJĄCE NA DZIAŁALNOŚĆ JEDNOSTKI, JAKIE NASTĄPIŁY

Bardziej szczegółowo

Wyniki finansowe Banku BPH w III kw. 2015 r.

Wyniki finansowe Banku BPH w III kw. 2015 r. Wyniki finansowe Banku BPH w III kw. 2015 r. wideokonferencja 1 3 kw. 2015 r. najważniejsze informacje Zyskowność Zysk netto 5 mln zł, zysk brutto 11 mln zł Wyniki Wartość udzielonych kredytów detalicznych

Bardziej szczegółowo

Wyniki finansowe otwartych funduszy emerytalnych i powszechnych towarzystw emerytalnych w 2013 roku a

Wyniki finansowe otwartych funduszy emerytalnych i powszechnych towarzystw emerytalnych w 2013 roku a Warszawa, 09.05.2014 r. Wyniki finansowe otwartych funduszy emerytalnych i powszechnych towarzystw emerytalnych w 2013 roku a W końcu grudnia 2013 r. w ewidencji Centralnego Rejestru Członków otwartych

Bardziej szczegółowo

Informacja na temat profilu ryzyka oraz zestaw wskaźników i danych liczbowych dotyczących ryzyka

Informacja na temat profilu ryzyka oraz zestaw wskaźników i danych liczbowych dotyczących ryzyka Załącznik nr 2 Informacja na temat profilu ryzyka oraz zestaw wskaźników i danych liczbowych dotyczących ryzyka 1. Profil ryzyka Banku Profil ryzyka Banku determinowany jest przez wskaźniki określające

Bardziej szczegółowo

OGŁOSZENIE O ZMIANIE PROSPEKTU INFORMACYJNEGO IPOPEMA SPECJALISTYCZNEGO FUNDUSZU INWESTYCYJNEGO OTWARTEGO Z DNIA 11 WRZEŚNIA 2012 R.

OGŁOSZENIE O ZMIANIE PROSPEKTU INFORMACYJNEGO IPOPEMA SPECJALISTYCZNEGO FUNDUSZU INWESTYCYJNEGO OTWARTEGO Z DNIA 11 WRZEŚNIA 2012 R. OGŁOSZENIE O ZMIANIE PROSPEKTU INFORMACYJNEGO IPOPEMA SPECJALISTYCZNEGO FUNDUSZU INWESTYCYJNEGO OTWARTEGO Z DNIA 11 WRZEŚNIA 2012 R. Niniejszym, Ipopema Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych S.A., ogłasza

Bardziej szczegółowo

Raport o sytuacji systemu SKOK w I kwartale 2014 r.

Raport o sytuacji systemu SKOK w I kwartale 2014 r. Raport o sytuacji systemu SKOK w I kwartale 214 r. Departament Bankowości Spółdzielczej i Spółdzielczych Kas Oszczędnościowo-Kredytowych Warszawa, czerwiec 214 1 Najważniejsze spostrzeżenia i wnioski W

Bardziej szczegółowo

Kraje i banki będą potrzebować ponad 2 bln euro w 2012 r.

Kraje i banki będą potrzebować ponad 2 bln euro w 2012 r. Kraje i banki będą potrzebować ponad 2 bln euro w 2012 r. Dane na ten temat pojawiają się w serwisach informacyjnych, np. w agencji Bloomberg, są także podawane przez specjalistyczne serwisy informacyjne

Bardziej szczegółowo

Bankowość Zajęcia nr 1

Bankowość Zajęcia nr 1 Motto zajęć: "za złoty dukat co w słońcu błyszczy" Bankowość Zajęcia nr 1 Bankowość centralna, przemiany w pośrednictwie finansowym System bankowy Dwuszczeblowość: bank centralny + banki komercyjne (handlowe);

Bardziej szczegółowo

Spis treści: Wstęp. ROZDZIAŁ 1. Istota i funkcje systemu finansowego Adam Dmowski

Spis treści: Wstęp. ROZDZIAŁ 1. Istota i funkcje systemu finansowego Adam Dmowski Rynki finansowe., Książka stanowi kontynuację rozważań nad problematyką zawartą we wcześniejszych publikacjach autorów: Podstawy finansów i bankowości oraz Finanse i bankowość wydanych odpowiednio w 2005

Bardziej szczegółowo

Część I. WPROWADZENIE DO BANKOWOŚCI KORPORACYJNEJ. Rozdział 1. Wprowadzenie do bankowości korporacyjnej

Część I. WPROWADZENIE DO BANKOWOŚCI KORPORACYJNEJ. Rozdział 1. Wprowadzenie do bankowości korporacyjnej Spis treści Wstęp Część I. WPROWADZENIE DO BANKOWOŚCI KORPORACYJNEJ Rozdział 1. Wprowadzenie do bankowości korporacyjnej 1.1. Bank jako pośrednik finansowy i dostawca płynności 1.2. Segmentacja działalności

Bardziej szczegółowo

Ogłoszenie o zmianach w treści statutu PKO GLOBALNEJ MAKROEKONOMII fundusz inwestycyjny zamknięty (nr 9/2013)

Ogłoszenie o zmianach w treści statutu PKO GLOBALNEJ MAKROEKONOMII fundusz inwestycyjny zamknięty (nr 9/2013) Warszawa, dnia 13 czerwca 2013 roku Ogłoszenie o zmianach w treści statutu PKO GLOBALNEJ MAKROEKONOMII fundusz inwestycyjny zamknięty (nr 9/2013) 1. w artykule 3 ust. 7 otrzymuje następujące brzmienie:

Bardziej szczegółowo

Zbieraj zyski z UniStabilnym Wzrostem! Typy inwestycyjne Union Investment

Zbieraj zyski z UniStabilnym Wzrostem! Typy inwestycyjne Union Investment Zbieraj zyski z UniStabilnym Wzrostem! Typy inwestycyjne Union Investment Warszawa wrzesień 2012 r. Co ma potencjał zysku? wrzesień 2012 2 Sztandarowy subfundusz dla klientów banków spółdzielczych: UniStabilny

Bardziej szczegółowo

Ogłoszenie o zmianie statutu Legg Mason Senior Specjalistycznego Funduszu Inwestycyjnego Otwartego

Ogłoszenie o zmianie statutu Legg Mason Senior Specjalistycznego Funduszu Inwestycyjnego Otwartego Ogłoszenie o zmianie statutu Legg Mason Senior Specjalistycznego Funduszu Inwestycyjnego Otwartego Legg Mason Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych Spółka Akcyjna z siedzibą w Warszawie, działając na podstawie

Bardziej szczegółowo