PRZYDATNOŚĆ WYBRANYCH PARAMETRÓW OZNACZANYCH 45 MIN POST MORTEM W MIĘŚNIU LONGISSIMUS LUMBORUM DO OCENY JAKOŚCI WIEPRZOWINY

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "PRZYDATNOŚĆ WYBRANYCH PARAMETRÓW OZNACZANYCH 45 MIN POST MORTEM W MIĘŚNIU LONGISSIMUS LUMBORUM DO OCENY JAKOŚCI WIEPRZOWINY"

Transkrypt

1 ŻYWNOŚĆ. Nauka. Technologia. Jakość, 2013, 2 (87), HALINA SIECZKOWSKA, KATARZYNA ANTOSIK, ELŻBIETA KRZĘCIONIECZYPORUK, ANDRZEJ ZYBERT, MARIA KOĆWIN PODSIADŁA PRZYDATNOŚĆ WYBRANYCH PARAMETRÓW OZNACZANYCH 45 MIN POST MORTEM W MIĘŚNIU LONGISSIMUS LUMBORUM DO OCENY JAKOŚCI WIEPRZOWINY S t e s z c z e n i e Celem pzepowadzonych adań yło okeślenie pzydatności takich paametów, jak: zawatość kwasu mlekowego i glikogenu, ph 45 oaz pzewodność elektyczna (EC 2 ) w mięśniu Longissimus lumoum (LL) do oceny jakości wiepzowiny. Wymienione paamety oznaczano 45 min post motem, a dodatkowo pzewodność elektyczną miezono po 2, 3 i 24 h po uoju. Wykazano większą pzydatność oznaczania zawatości kwasu mlekowego i EC 2 w mięśniu LL do oceny jakości wiepzowiny. Potwiedzeniem są statystycznie istotne zależności tych paametów od większości cech fizykochemicznych mięśnia LL. Statystycznie istotna (p 0,01) ujemna zależność pomiędzy zawatością kwasu mlekowego oznaczonego 45 min post motem a ph 45 mięśnia LL ( = 0,72**) wskazuje na pzydatność wykozystania tych pomiaów do oceny jakości wiepzowiny. Wzost zawatości kwasu mlekowego (45 min post motem) o 10 µmol/g tkanki mięśniowej pzyczynia się do oniżenia ph 45 mięśnia LL aż o 0,1 jednostki. Słowa kluczowe: tuczniki, glikogen, kwas mlekowy, ph, pzewodność elektyczna, koelacje Wpowadzenie Zmienność jakości wiepzowiny deteminowana jest głównie intensywnością oaz zasięgiem pzemian glikolitycznych i poteolitycznych zachodzących post potem oaz poziomem glikogenu mięśniowego (a tym samym watością potencjału glikolitycznego) w momencie uoju zwiezęcia [7]. Wzost potencjału glikolitycznego w tkance mięśniowej pzyczynia się do oniżenia ph końcowego, zmniejszenia zdolności utzymywania wody własnej, wzostu wycieku natualnego oaz pojaśnienia mięsa [20]. Zaówno wyciek natualny, jak i zdolność utzymania wody pzez mięso mogą D inż. H Sieczkowska, d inż. K. Antosik, d ha. E. KzęcioNieczypouk, d inż. A. Zyet, pof. d ha. M. KoćwinPodsiadła, Kateda Hodowli Tzody Chlewnej i Oceny Mięsa, Wydz. Pzyodniczy, Uniwesytet PzyodniczoHumanistyczny w Siedlcach, ul. Pusa 14, Siedlce

2 52 Halina Sieczkowska i wsp. yć diagnozowane dzięki niektóym właściwościom elektycznym mięśni zwieząt, takim jak pzewodność czy pojemność [22]. Waz ze wzostem wymagań konsumenta wzasta ównież zapotzeowanie na szyką ocenę cech jakościowych mięsa. Wykozystywane w pzemyśle mięsnym metody oejmują pzede wszystkim pomia ph po min oaz po 24 h od uoju, a także oznaczenie paametów glikolitycznoenegetycznych. Wymienione metody polegają na inwazyjnym ezpośednim (tzw. online) adaniu mięśni po uoju zwieząt lu laoatoyjnie w poanych pókach. Pzemysł mięsny poszukuje metod szykich, tanich, pecyzyjnych, a pzede wszystkim nieinwazyjnych oaz wykonywanych w kótkim czasie post motem. Altenatywą inwazyjnego adania jakości mięsa i okeślania w nim pzemian glikolitycznoenegetycznych jest wykozystanie metod spektoskopii asopcyjnej i spektoskopii Ramana [21]. Celem niniejszej pacy yło okeślenie pzydatności takich paametów, jak: zawatość kwasu mlekowego i glikogenu, ph 45 i pzewodność elektyczna (EC 2 ) w mięśniu Longissimus lumoum (LL) do oceny jakości wiepzowiny. Mateiał i metody adań Badania pzepowadzono w sezonie wiosennoletnim na mateiale 80 tuczników tzech gup asowych (landance yokshie) duoc (L Y) D; (landance yokshie) hampshie (L Y) H; (landance yokshie) (duoc pietain) (L Y) (D P), z ównym udziałem płci w każdej z gup asowych. Tucznikom zapewniano jednakowe waunki utzymania i żywienia (mieszanki pełnopocjowe stosownie do wieku). Uoju zwieząt dokonywano w sezonie wiosennym 2 4 h po pzeytym tanspocie (300 km) z wykozystaniem oszałamiania elektycznego (system INARCO) i wykwawianiem w pozycji leżącej. Zwiezęta do doświadczenia yły wyieane losowo. Masę tuszy ciepłej (mtc) ustalano z dokładnością do 0,1 kg 35 min po uoju na kolejkowej wadze elektonicznej. Zawatość mięsa w tuszy szacowano za pomocą apaatu ultadźwiękowego ULTRAFOM 300 duńskiej fimy SFK Technology. Oceniany mateiał pzeadano pod względem ociążenia allelem T genu RYR1, z zastosowaniem metody PCR/RFLP [10]. Wśód pzeadanych zwieząt w zakesie genu RYR1 wszystkie osoniki yły wolne od allelu T. Oceny jakości mięśnia Longissimus lumoum (LL), po uoju zwieząt, dokonywano na podstawie następujących paametów: potencjał glikolityczny (PG) i jego składowe tj. zawatość glikogenu i kwasu mlekowego, stopień zakwaszenia tkanki mięśniowej (ph), pzewodność elektyczna (EC), tempo ozkładu ATP wyażone wskaźnikiem R 1 = IMP/ATP, jasność awy (L*), wyciek natualny (WN) oaz zdolność utzymywania wody własnej pzez mięso (WHC). Potencjał glikolityczny i jego składowe okeślano w póach poanych z mięśnia LL 45 min post motem. Wyliczano go z ównania opacowanego pzez Monina i Sel

3 PRZYDATNOŚĆ WYBRANYCH PARAMETRÓW OZNACZANYCH 45 MIN POST MORTEM 53 liea [11]. Zawatość glikogenu oznaczano metodą Dalymple a i Hamma [3], a kwasu mlekowego według Begmeyea [2]. Pomiau ph dokonywano ezpośednio w tkance mięśnia LL 45 min, 2, 3, 24, 48, 96 i 144 h post motem, stosując phmet MASTER fimy Damiński. Pzewodność elektyczną miezono konduktometem LFSta fimy Matthaüs po 2, 3 i 24 h po uoju. Jasność awy (L*) tkanki mięśniowej okeślano pzy użyciu apaatu Minolta CR h po uoju. Watość wskaźnika R 1 okeślano 45 min post motem metodą Honikela i Fische [6]. WHC oznaczano 24 h post motem metodą GauaHamma [5] w modyfikacji Pohji i Niniivaay [17], a wyciek natualny według Pange i wsp. [18] 8, 96 i 144 h post motem. Ponadto w pókach poanych z mięśnia LL okeślano skład podstawowy: zawatość wody i suchej masy według PN ISO 1442:2000 [14], iałka ogólnego metodą Kjeldahla zgodnie z PN75/A04018 [15] i tłuszczu śódmięśniowego (IMF) metodą Soxhleta zgodnie z PNISO 1444:2000 [16]. Pzydatność oznaczania zawatości kwasu mlekowego i glikogenu oaz pomiaów EC 2 i ph 45 mięśnia LL w ocenie jakości wiepzowiny oszacowano metodą egesji i koelacji postoliniowej. Oliczenia wykonano w pogamie Statistica PL 6.0. Chaakteystykę mateiału adawczego pzedstawiono w ta. 1., w postaci watości śednich ( x ) i odchyleń standadowych (s). Wyniki i dyskusja Oceniany mateiał zeźny chaakteyzował się zawatością mięsa w tuszy na poziomie ok. 58 %, pzy masie tuszy ciepłej 85 kg. Należy zaznaczyć, że zaówno zawatość mięsa w tuszy, jak i masa tuszy ciepłej chaakteyzowały się małą zmiennością wyażoną w postaci odchylenia standadowego tj. odpowiednio: 2,85 % i 2,55 kg. Analizowany mateiał doświadczalny odznaczał się doą jakością mięsa, zaówno pod względem cech fizykochemicznych, jak i pzydatności kulinanej (ta. 1). W niniejszych adaniach wyliczono współczynniki koelacji fenotypowej postej i współczynniki egesji dla zależności pomiędzy zawatością glikogenu, kwasu mlekowego oznaczonych 45 min post motem, zakwaszeniem tkanki mięśnia Longissimus lumoum ph 45 oaz pzewodnością elektyczną 2 h po uoju (EC 2 ) a szeegiem cech jakości mięsa celem oszacowania stopnia pzydatności powyższych pomiaów w ocenie jakości mięsa wiepzowego (ta. 2). Stwiedzone (p 0,01) ujemne zależności pomiędzy zawatością glikogenu a zakwaszeniem tkanki mięśniowej od 24 do 144 h post motem (odp. ph 24 = 0,49, ph 48 = 0,55, ph 96 = 0,46 oaz ph 144 = 0,47) mogą decydować o pzydatności tych pomiaów do wyodęnienia mięsa kwaśnego. Odnosząc się do powyższego, wskazane jest zastąpienie pomiau zawatości glikogenu oznaczonego 45 min po uoju pomiaem ph 24 lu ph 48 mięśnia LL. Z kolei uzyskane istotne (pzy p 0,01) zależności koelacyjne pomiędzy zawatością glikogenu w tkance mięśnia LL a wyciekiem natualnym 96 i 144 h post motem (odp. = 0,34** i = 0,38**) oaz

4 54 Halina Sieczkowska i wsp. istotne zależności z WHC ( = 0,29*) wskazują na możliwość wykozystania paametu zawatości glikogenu 45 min post motem pzy wyodęnianiu mięsa cieknącego (ta. 2). Chaakteystyka mięśnia Longissimus lumoum adanych świń. Pofile of Longissimus lumoum muscle in pigs studied. T a e l a 1 Cecha / Tait x ± s / SD Masa tuszy ciepłej / Hot cacass weight [kg] 85,13 ± 2,55 Zawatość mięsa w tuszy / Meat content in cacass [%] 57,64 ± 2,85 Potencjał glikolityczny / Glycolytic potential [umol/g] 138,71 ± 34,60 Glikogen Glycogen [umol/g] 47,30 ± 16,97 Kwas mlekowy Lactic acid [umol/g] 44,11 ± 4,88 Zawatość wody Wate content [%] 74,07 ± 1,20 Zawatość suchej masy Dy matte content [%] 25,69 ± 1,69 Zawatość iałka ogólnego Potein content [%] 22,95 ± 0,73 Zawatość tłuszczu śódmięśniowego Intamuscula fat content [%] 1,75 ± 0,79 ph 45 LL 6,54 ± 0,18 ph 2 LL 6,39 ± 0,22 ph 3 LL 6,23 ± 0,23 ph 24 LL 5,68 ± 0,12 ph 48 LL 5,48 ± 0,13 ph 96 LL 5,51 ± 0,15 ph 144 LL 5,54 ± 0,14 R 1 0,91 ± 0,06 EC 2 LL Electical conductivity [ms/cm] 2,72 ± 0,78 EC 3 LL Electical conductivity [ms/cm] 3,19 ± 1,00 EC 24 LL Electical conductivity [ms/cm] 4,30 ± 1,55 Jasność awy Colou ightness [L*] 54,73 ± 2,62 Wyciek natualny 48 h Dip loss [%] 5,38 ± 2,76 Wyciek natualny 96 h Dip loss [%] 8,74 ± 3,02 Wyciek natualny 144 h Dip loss [%] 10,95 ± 3,14 WHC Wate holding capacity [cm 2 ] 5,62 ± 1,49 Ojaśnienia: / Explanatoy notes: x ± s / SD watość śednia ± odchylenie standadowe (s / SD) / mean value ± standad deviation; n = 80 W adaniach Zyeta i wsp. [23], pzepowadzonych na gupie mieszańców z udziałem asy duoc po stonie ojcowskiej (L Y) D, stwiedzono związek potencjału glikolitycznego z szeegiem cech jakości mięsa. Analogicznie, jak w adaniach własnych, ww. autozy stwiedzili udowodnioną statystycznie ujemną zależność

5 PRZYDATNOŚĆ WYBRANYCH PARAMETRÓW OZNACZANYCH 45 MIN POST MORTEM 55 pomiędzy potencjałem glikolitycznym a zakwaszeniem tkanki mięśniowej 24, 48, 96 i 144 h post motem i dodatnią koelację z wyciekiem natualnym 96 i 144 h po uoju oaz ze zdolnością utzymywania wody własnej pzez mięso (WHC). Koćwin Podsiadła i wsp. [9] (na mateiale linii pz23) oaz Pzyylski i wsp. [19] (na mieszańcach wp: (wp pz) P; (wp pz) P76)) ównież stwiedzili ujemną i statystycznie istotną zależność potencjału glikolitycznego i ph końcowego. Oksjeg i wsp. [12] potwiedzili statystycznie ujemną koelację fenotypową postą tylko pomiędzy glikogenem a ph końcowym. T a e l a 2 Współczynniki koelacji fenotypowej postej () oaz egesji () pomiędzy kwasem mlekowym, zawatością glikogenu, ph 45, EC 2 a cechami jakości mięsa wiepzowego. Coefficients of phenotypic simple coelation () and egession () among lactic acid, content of glycogen, ph 45, EC 2, and quality taits of pok meat. Koelowane cechy Tait eing coelated Potencjał glikolityczny Glycolytic potential Glikogen Glycogen Kwas mlekowy Lactic acid Zawatość wody Wate content Zawatość suchej masy Dy matte content Zawatość iałka ogólnego Potein content Zawatość tłuszczu śódmięśniowego Intamuscula fat content ph 45 LL ph 2 LL ph 3 LL ph 24 LL ph 48 LL ph 96 LL ph 144 LL R 1 Glikogen Glycogen 0,95** 1,94** 0,10NS 0,04NS 0,03NS 0,13NS 0,23NS 0,17NS 0,08NS 0,004NS 0,49** 0,003** 0,55** 0,004 0,46** 0,004** 0,47** 0,004** 0,01NS Kwas mlekowy Lactic acid 0,22NS 0,10NS 0,13NS 0,13NS 0,05NS 0,25NS 0,72** 0,01** 0,66** 0,01** 0,70** 0,01** 0,36** 0,004** 0,26** 0,003** 019NS 0,25* 0,003* 0,50** 0,003** ph 45 LL EC 2 0,06NS 0,03NS 0,72** 44,08** 0,11NS 0,07NS 0,07NS 0,24NS 0,83** 1,07** 0,82** 1,08** 0,14NS 0,16NS 0,10NS 0,15NS 0,47** 0,17** 0,17NS 0,02NS 0,34** 4,74** 0,54** 0,82** 0,49** 1,02** 0,33** 0,33** 047** 047** 0,37** 0,08** 0,42** 0,12** 0,50** 0,15** 0,25* 0,04* 0,18NS 0,33** 0,06** 0,40** 0,08** 0,18NS

6 56 Halina Sieczkowska i wsp. EC 2 LL Electical conductivity 2 h EC 3 LL Electical conductivity 3 h EC 24 LL Electical conductivity 24 h Jasność awy Colou Bightness [L*] Wyciek natualny 48 h Dip loss Wyciek natualny 96 h Dip loss Wyciek natualny 144 h Dip loss WHC Wate holding capacity 0,02NS 0,27* 0,02* 0,11NS 0,32** 0,05** 0,16NS 0,34* 0,06* 0,38** 0,07** 0,29* 0,02* 0,34** 0,05** 046** 0,05** 0,57** 0,08** 0,02NS 0,40** 0,10** 0,44** 0,12** 0,44** 0,13** 0,30* 0,04* 0,37** 1,62** 0,38** 2,51** 0,51** 4,52** 0,04NS 0,35** 5,45** 0,40** 6,97** 0,24** 6,12** 0,24* 2,08* 0,73** 1,01** 0,68** 1,37** 0,08NS 0,38** 1,35** 0,40** 1,55** 0,40** 1,61** 0,39** 0,73** Ojaśnienia: / Explanatoy notes: NS statystycznie nieistotne / statistically insignificant; ** statystycznie istotne pzy p 0,01 / significant at p 0.01; * statystycznie istotne pzy p 0,05 / statistically significant at p W niniejszych adaniach udowodniono statystycznie (pzy p 0,01 i pzy p 0,05) zależności pomiędzy zawatością kwasu mlekowego a większością ocenianych cech i właściwości fizykochemicznych, z wyjątkiem ph 96, jasności awy oaz zasoów glikolitycznych 45 min post motem. Nie stwiedzono natomiast statystycznie istotnych zależności pomiędzy zawatością kwasu mlekowego w tkance mięśnia LL a jej podstawowym składem chemicznym (ta. 2). Na szczególną uwagę zasługuje istotna zależność (p 0,01) pomiędzy zawatością kwasu mlekowego 45 min post motem a ph 45 mięśnia LL ( = 0,72** i xy = 0,01**). Na podstawie uzyskanej watości współczynnika egesji stwiedzono, że wzost zawatości kwasu mlekowego 45 min post motem o 1 µmol/g tkanki mięśniowej pzyczyni się do oniżenia ph 45 mięśnia LL o 0,01 jednostki, co pzy wzoście zawatości kwasu mlekowego o 10 µmol/g tkanki mięśniowej spowoduje spadek początkowego ph aż o 0,10 jednostki. Powyższe tendencje są adzo ważne z punktu widzenia pzeiegu glikogenolizy w początkowym okesie po uoju (do 1 h), co świadczy o możliwości wykozystania tych paametów w diagnozowaniu mięsa z syndomem PSE (jasnego, miękkiego, wodnistego) (ta. 2). Istnieje możliwość zastąpienia pomiau ph w waunkach pzemysłowych zakładów mięsnych pomiaem kwasu mlekowego 45 min post motem zoiektywizowanym popzez wykozystanie zautomatyzowanego apaatu pacującego na zasadzie spektoskopii laseowej. Takie podejście zostało już wstępnie opacowane i zapezentowane podczas Międzynaodowego Kongesu Nauk o Mięsie i Technologii (ICOMST) w Kopenhadze pzez adaczy Instytutu Fizyki Jądowej w Belinie [21], aczkolwiek

7 PRZYDATNOŚĆ WYBRANYCH PARAMETRÓW OZNACZANYCH 45 MIN POST MORTEM 57 metoda ta nie została jeszcze dostosowana do potze diagnostyki odchyleń jakościowych mięsa w waunkach pzemysłowych. Udowodnioną (analogicznie jak w niniejszej pacy) statystycznie ujemną zależność pomiędzy zawatością kwasu mlekowego a ph 1 stwiedzili KoćwinPodsiadła i wsp. [8], Pzyylski i wsp. [19] oaz Edwads i wsp. [4]. Z kolei, potwiedzone statystycznie w adaniach własnych, zależności pomiędzy zawatością kwasu mlekowego a ph 48 mięśnia LL ( = 0,26**), wyciekiem natualnym w całym okesie pzechowywania od 24 do 144 h post motem, pzewodnością elektyczną 2, 3 i 24 h post motem z całą pewnością wskazują na możliwość wykozystania kwasu mlekowego jako wyznacznika w diagnozowaniu mięsa kwaśnego oaz cieknącego (ta. 2). W niniejszym ekspeymencie wyliczono ównież współczynniki koelacji fenotypowej postej i współczynniki egesji pomiędzy ph 45 oaz pzewodnością elektyczną mięśnia LL 2 h post motem a wieloma cechami jakości mięsa (ta. 2). Udowodniono statystycznie istotne ądź wysoko istotne zależności (p 0,01, p 0,05) ph 45 mięśnia LL, jak ównież EC 2 mięśnia LL z zawatością kwasu mlekowego, ze wskaźnikiem pzemian enegetycznych R 1, z zakwaszeniem tkanki mięśniowej do 144 h po uoju i z pzewodnością elektyczną miezoną 2 h i 24 h po uoju, a także z wyciekiem soku mięśniowego w takcie pzechowywania do 144 h post motem. Na podstawie powyższych wyników jednoznacznie potwiedzono możliwość wykozystania zakwaszenia tkanki mięśniowej post motem po 1 h od uoju (ph 45 ) i pzewodności elektycznej 2 h po uoju (EC 2 ) jako wyznaczników (łatwo miezalnych w zakładach mięsnych) w diagnozowaniu mięsa typu PSE i cieknącego (ta. 2). KoćwinPodsiadła i wsp. [9] w ekspeymencie pzepowadzonym na mateiale tuczników pz23 i wp x P76 udowodnili statystycznie jak w niniejszej pacy zależności pomiędzy ph 1 a R 1 na poziomie = 0,37**. Z kolei Whitman i wsp. [22], poddawszy adaniom tuczniki o nieznanym pochodzeniu, uzyskali ównież (jak w niniejszym ekspeymencie) wysokie, udowodnione statystycznie współczynniki koelacji fenotypowych pomiędzy pzewodnością elektyczną 90 min post motem (EC 90 ) a ph 45 oaz EC 90 a R 1 (odp. R = 0,73** oaz R = 0,89**). Podonych osewacji dokonali Olivie i wsp. [13] po pzepowadzeniu adań na loszkach as: wielka iała, landace, landace elgijska, pietain, duoc (EC 2 ph 45 : = 0,77** i EC 2 ph 24 : = 0,25**) oaz Antosik i wsp. [1] w doświadczeniu wykonanym na mateiale tuczników pogłowia masowego oaz mieszańców L D, L Y i linii 890 (EC 2 ph 45 : = 0,30**). Wnioski 1. Wykazano, że spośód czteech analizowanych paametów, tj. zawatość kwasu mlekowego i glikogenu oaz ph miezone 45 min post motem oaz pzewodność

8 58 Halina Sieczkowska i wsp. elektyczna miezona 2 h post motem największą pzydatność w ocenie jakości mięsa mają pomiay zawatości kwasu mlekowego i EC 2 mięśnia LL. 2. Potwiedzony statystycznie związek pzewodności elektycznej 2 h post motem z tempem pzeiegu glikolizy do 45 min po uoju świadczy o możliwości wykozystania tego paametu do wykywania mięsa z syndomem PSE. 3. Potwiedzone statystycznie zależności pomiędzy EC 2 a zakwaszeniem tkanki mięśniowej (od 2 do 144 h) oaz udowodnione zależności zawatości glikogenu oznaczonego 45 min post motem z zakwaszeniem tkanki mięśniowej (od 24 do 144 h) świadczą o możliwości wykozystania głównie tego paametu w diagnozowaniu mięsa kwaśnego. Udowodnione statystycznie zależności EC 2 2 h post motem z wyciekiem natualnym w całym okesie pzechowywania mięsa i z WHC oaz zawatości glikogenu oznaczonego 45 min post motem z ww. paametami (WN, WHC) świadczą o możliwości ich wykozystania do diagnozowania mięsa cieknącego. 4. Potwiedzona statystycznie zależność pomiędzy zawatością kwasu mlekowego a ph 48 h post motem oaz z wyciekiem natualnym w całym okesie pzechowywania mięsa wskazuje na możliwość wykozystania zawatości kwasu mlekowego 45 min post motem jako wyznacznika w diagnozowaniu mięsa typu: PSE, kwaśnego i cieknącego. 5. Watość współczynnika egesji ( xy = 0,01) dowodzi, że wzost zawatości kwasu mlekowego 45 min post motem o 10 µmol/g tkanki mięśniowej pzyczynia się do oniżenia ph 45 mięśnia LL aż o 0,1 jednostki. Liteatua [1] Antosik K., Kzęcio E., KoćwinPodsiadła M., Zyet A., Sieczkowska H.: Związek pzewodnictwa elektycznego z wyanymi cechami jakości mięsa wiepzowego. Żywność, Nauka, Technologia, Jakość, 2003, 4 (37) Supl., [2] Begmeye H.U.: Methods of enzymatic analysis. Academic Pess., New Yok, [3] Dalymple R.H., Hamm R.: A method fo the extacting of glycogen and metaolites fom a single muscle sample. J. Food Technol., 1973, 8, [4] Edwads L.N., Engle T.E., Coea J.A., Paadis M.A., Gandin T., Andeson D.B.: The elationship etween exsanguination lood lactate concentation and cacass quality in slaughte pigs. Meat Sci., 2010, 85, [5] Gau R., Hamm R.: Eine einfache Methode zu Bestimmung de Wasseindung in FleischWit., Fleischwitschaft, 1952, 4, [6] Honkiel K.O., Fische H.. A apid method fo the detection of PSE and DFD pocine muscles. J. Food Sci., 1977, 42, [7] KoćwinPodsiadła M., Kzęcio E., Kuył J., Pospiech E., Gześ B., Zyet A., Sieczkowska H., Antosik K., Łyczyński A.: Wpływ fom polimoficznych wyanych genów na mięsność oaz właściwości fizykochemiczne i funkcjonalne tkanki mięśniowej. W: Podstawy genetyki molekulanej ydła i tzody chlewnej. Red. M. Świtoński, Wyd AR., Poznań 2004,

9 PRZYDATNOŚĆ WYBRANYCH PARAMETRÓW OZNACZANYCH 45 MIN POST MORTEM 59 [8] KoćwinPodsiadła M., Pzyylski W., Kuył J., Talmant A., Monin G.: Muscle glycogen level and meat quality in pigs of diffeence halothane genotypes. Meat. Sci., 1995, 40, [9] KoćwinPodsiadła M., Pzyylski W., Kaczoek S., Kzęcio E.: Chaakteystyka wydajności technologicznej mięsa wiepzowego typu PSE Acid Meat i nomalnego. Mateiały XXVIII Sesji Naukowej KTChŹ PAN, Waszawa [10] Kuył J., KowinKossakowska A.: Genotyping of HAL locus y PCR method explains some cases of incomplete penetation of Hal n gene. Anim. Sci. Pap. Rep., 1993, 11, [11] Monin G., Sellie P.: Pok of low technological quality with a nomal ate of muscle ph fall in the immediate post motem peiod: the case of the Hampshie eed. Meat. Sci., 1985, 13, [12] Oksjeg N., Henckel P., Andesen S., Pedesen B.: Genetic Vaiation in Muscle Glyceol, Glycogen and Pigment in Danish Pue Beed Pigs. 47 th Int. Congess of Meat. Sci. and Technol., Kaków 2001, [13] Olive M.A., Gispet M., Dieste A.: The measuement of light scatteing and electical conductivity fo the pediction of PSE pig meat at vaious times post motem. Meat. Sci., 1991, 29, [14] PNISO 1442:2000. Mięso i pzetwoy mięsne. Oznaczanie zawatości wody (metoda odwoławcza). [15] PN75/A Podukty olniczożywnościowe. Oznaczanie azotu metodą Kjeldahla i pzeliczanie na iałko. [16] PNISO 1444:2000. Mięso i pzetwoy mięsne. Oznaczanie zawatości tłuszczu wolnego. [17] Pohja N.S., Ninivaaa F.P.: De Bestimmung de Wasseindung des Fleisches mittels de Constantduckmethoden. Fleischwit., 1957, 9, [18] Pange H., Jugt L., Schane E.: Untesuchungen zu Muskelfleischqualität eim Schwein. Ach. Expe. Vet. Med. Leipzig, 1977, 9, 31 (2), [19] Pzyylski W., KoćwinPodsiadła M., Kaczoek S., Kzęcio E.: The elationship etween glycolitic potential of pocine muscles and ultimate ph and pocessing yield of meat. Pol. J. Food Nut. Sci., 1998., 7/48, 1, [20] Pzyylski W., Monin G., Koćwin Podsiadła M., Kzęcio E.: Glycogen metaolism in muscle and its effects on meat quality in pigs a mini eview. Pol. J. Food Nut. Sci., 2006, 3, [21] Schmidt H., Konfeld H.D., Schwägele F.: Handheld RamanSenso fo Insitu Chaacteization of Meat. 55 th Int. Congess of Meat. Sci. Technol., Copenhagen, 2009, 272. [22] Whitman T.A., Fovest J.C., Mogan M.T., Okos M.R.: Electical Measuement fo detecting ealy post motem changes in pocine muscle. J. Anim. Sci., 1996, 74, [23] Zyet A., Kzęcio E., Sieczkowska H., Antosik K., Podsiadły W., KoćwinPodsiadła M.: Związek potencjału glikolitycznego z wyanymi cechami fizykochemicznymi i funkcjonalnymi tkanki mięśnia Longissimus Lumoum z uwzględnieniem systemu chłodzenia tusz. Rocz. Nauk. PTZ, 2008, 4 (3), USEFULNESS OF SELECTED PARAMETERS DETERMINED 45 MINUTES POST MORTEM IN LONGISSIMUS LUMBORUM MUSCLE TO EVALUATE PORK QUALITY S u m m a y The ojective of the eseach pefomed was to evaluate the usefulness of the following paametes: contents of lactic acid and glycogen, ph 45, and electical conductivity (EC 2 ) in Longissimus Lumoum muscle (LL) to evaluate the quality of pok. The aove named paametes wee detemined 45 min post motem, and, additionally, the electical conductivity was measued 2, 3 i 24 h afte slaughte. It was poved that the detemination of the content of lactic acid and EC 2 in the LL muscle was moe useful fo

10 60 Halina Sieczkowska i wsp. the pok quality evaluation. This is confimed y the statistically significant coelations among those paametes and the majoity of physicalchemical popeties of the LL muscle. The statistically significant negative coelation (p 0.01) etween the content of lactic acid detemined 45 min post motem and the ph 45 value of the LL muscle ( = 0.72**) suggests the usefulness of those paametes in evaluating the pok quality. The incease (45 min post motem) in the lactic acid content y 10 µmol/1 g of the muscle tissue contiutes to the decease in ph 45 of the LL muscle y as much as 0.1 unit. Key wods: fattenes, glycogen, lactic acid, ph, electical conductivity, coelations

Związek wycieku naturalnego z właściwościami fizykochemicznymi mięśnia longissimus lumborum tuczników

Związek wycieku naturalnego z właściwościami fizykochemicznymi mięśnia longissimus lumborum tuczników Roczniki Naukowe Polskiego Towarzystwa Zootechnicznego, t. 10 (2014, nr 4, 141-149 Związek wycieku naturalnego z właściwościami fizykochemicznymi mięśnia longissimus lumborum tuczników Elżbieta Krzęcio-Nieczyporuk

Bardziej szczegółowo

MIERNICTWO WIELKOŚCI ELEKTRYCZNYCH I NIEELEKTRYCZNYCH

MIERNICTWO WIELKOŚCI ELEKTRYCZNYCH I NIEELEKTRYCZNYCH Politechnika Białostocka Wydział Elektyczny Kateda Elektotechniki Teoetycznej i Metologii nstukcja do zajęć laboatoyjnych z pzedmiotu MENCTWO WEKOŚC EEKTYCZNYCH NEEEKTYCZNYCH Kod pzedmiotu: ENSC554 Ćwiczenie

Bardziej szczegółowo

WPŁYW STĘŻENIA GLUKOZY I TRIACYLOGLICEROLI W SUROWICY KRWI NA JAKOŚĆ TUSZY I MIĘSA TUCZNIKÓW

WPŁYW STĘŻENIA GLUKOZY I TRIACYLOGLICEROLI W SUROWICY KRWI NA JAKOŚĆ TUSZY I MIĘSA TUCZNIKÓW ŻYWNOŚĆ. Nauka. Technologia. Jakość, 2015, 5 (102), 99 108 DOI: 10.15193/zntj/2015/102/074 WIESŁAW PRZYBYLSKI, MAGDALENA SOT, ELZBIETA OLCZAK, KINGA BORUSZEWSKA WPŁYW STĘŻENIA GLUKOZY I TRIACYLOGLICEROLI

Bardziej szczegółowo

WŁAŚCIWOŚCI FIZYKOCHEMICZNE I SENSORYCZNE ORAZ SKŁAD KWASÓW TŁUSZCZOWYCH MIĘŚNIA LONGISSIMUS DORSI MIESZAŃCÓW PBZ X WBP ORAZ PBZ X (D X P)

WŁAŚCIWOŚCI FIZYKOCHEMICZNE I SENSORYCZNE ORAZ SKŁAD KWASÓW TŁUSZCZOWYCH MIĘŚNIA LONGISSIMUS DORSI MIESZAŃCÓW PBZ X WBP ORAZ PBZ X (D X P) ŻYWNOŚĆ. Nauka. Technologia. Jakość, 2010, 6 (73), 189 198 EUGENIA GRZEŚKOWIAK, KAROL BORZUTA, DARIUSZ LISIAK, JAN STRZELECKI, PIOTR JANISZEWSKI WŁAŚCIWOŚCI FIZYKOCHEMICZNE I SENSORYCZNE ORAZ SKŁAD KWASÓW

Bardziej szczegółowo

WYDZIAŁ FIZYKI, MATEMATYKI I INFORMATYKI POLITECHNIKI KRAKOWSKIEJ Instytut Fizyki LABORATORIUM PODSTAW ELEKTROTECHNIKI, ELEKTRONIKI I MIERNICTWA

WYDZIAŁ FIZYKI, MATEMATYKI I INFORMATYKI POLITECHNIKI KRAKOWSKIEJ Instytut Fizyki LABORATORIUM PODSTAW ELEKTROTECHNIKI, ELEKTRONIKI I MIERNICTWA WYDZIAŁ FIZYKI, MATEMATYKI I INFORMATYKI POITEHNIKI KRAKOWSKIEJ Instytut Fizyki ABORATORIUM PODSTAW EEKTROTEHNIKI, EEKTRONIKI I MIERNITWA ĆWIZENIE 7 Pojemność złącza p-n POJĘIA I MODEE potzebne do zozumienia

Bardziej szczegółowo

Metody optymalizacji. dr inż. Paweł Zalewski Akademia Morska w Szczecinie

Metody optymalizacji. dr inż. Paweł Zalewski Akademia Morska w Szczecinie Metody optymalizacji d inż. Paweł Zalewski kademia Moska w Szczecinie Optymalizacja - definicje: Zadaniem optymalizacji jest wyznaczenie spośód dopuszczalnych ozwiązań danego polemu ozwiązania najlepszego

Bardziej szczegółowo

AKADEMIA INWESTORA INDYWIDUALNEGO CZĘŚĆ II. AKCJE.

AKADEMIA INWESTORA INDYWIDUALNEGO CZĘŚĆ II. AKCJE. uma Pzedsiębiocy /6 Lipiec 205. AKAEMIA INWESTORA INYWIUALNEGO CZĘŚĆ II. AKCJE. WYCENA AKCJI Wycena akcji jest elementem analizy fundamentalnej akcji. Następuje po analizie egionu, gospodaki i banży, w

Bardziej szczegółowo

POLITECHNIKA WARSZAWSKA Wydział Budownictwa, Mechaniki i Petrochemii Instytut Inżynierii Mechanicznej

POLITECHNIKA WARSZAWSKA Wydział Budownictwa, Mechaniki i Petrochemii Instytut Inżynierii Mechanicznej PITECHNIKA WARSZAWSKA Wydział Budownictwa, Mechaniki i Petochemii Instytut Inżynieii Mechanicznej w Płocku Zakład Apaatuy Pzemysłowej ABRATRIUM TERMDYNAMIKI Instukcja stanowiskowa Temat: Analiza spalin

Bardziej szczegółowo

OCENA JAKOŚCI DROBNEGO MIĘSA WOŁOWEGO METODĄ KOMPUTEROWEJ ANALIZY OBRAZU

OCENA JAKOŚCI DROBNEGO MIĘSA WOŁOWEGO METODĄ KOMPUTEROWEJ ANALIZY OBRAZU ŻYWNOŚĆ. Nauka. Technologia. Jakość, 2010, 6 (73), 219 227 MARTA CHMIEL, KRZYSZTOF DASIEWICZ, MIROSŁAW SŁOWIŃSKI OCENA JAKOŚCI DROBNEGO MIĘSA WOŁOWEGO METODĄ KOMPUTEROWEJ ANALIZY OBRAZU S t r e s z c z

Bardziej szczegółowo

Tradycyjne mierniki ryzyka

Tradycyjne mierniki ryzyka Tadycyjne mieniki yzyka Pzykład 1. Ryzyko w pzypadku potfela inwestycyjnego Dwie inwestycje mają następujące stopy zwotu, zależne od sytuacji gospodaczej: Sytuacja Pawdopodobieństwo R R Recesja 0, 9,0%

Bardziej szczegółowo

Ocena siły oddziaływania procesów objaśniających dla modeli przestrzennych

Ocena siły oddziaływania procesów objaśniających dla modeli przestrzennych Michał Benad Pietzak * Ocena siły oddziaływania pocesów objaśniających dla modeli pzestzennych Wstęp Ekonomiczne analizy pzestzenne są ważnym kieunkiem ozwoju ekonometii pzestzennej Wynika to z faktu,

Bardziej szczegółowo

BADANIE ZALEśNOŚCI POMIĘDZY WARTOŚCIĄ WYKŁADNIKA HURSTA A SKUTECZNOŚCIĄ STRATEGII INWESTYCYJNYCH OPARTYCH NA ANALIZIE TECHNICZNEJ WPROWADZENIE

BADANIE ZALEśNOŚCI POMIĘDZY WARTOŚCIĄ WYKŁADNIKA HURSTA A SKUTECZNOŚCIĄ STRATEGII INWESTYCYJNYCH OPARTYCH NA ANALIZIE TECHNICZNEJ WPROWADZENIE Edyta Macinkiewicz Kateda Zaządzania, Wydział Oganizacji i Zaządzania Politechniki Łódzkiej e-mail: emac@p.lodz.pl BADANIE ZALEśNOŚCI POMIĘDZY WARTOŚCIĄ WYKŁADNIKA HURSTA A SKUTECZNOŚCIĄ STRATEGII INWESTYCYJNYCH

Bardziej szczegółowo

FOLIA POMERANAE UNIVERSITATIS TECHNOLOGIAE STETINENSIS

FOLIA POMERANAE UNIVERSITATIS TECHNOLOGIAE STETINENSIS FOLIA POMERAAE UIVERSITATIS TECHOLOGIAE STETIESIS Folia Pome. Univ. Technol. Stetin. 013, Oeconomica 301 (71), 17 6 Iwona Bąk, Beata Szczecińska ZASTOSOWAIE ZMIEEJ SYTETYCZEJ Z MEDIAĄ DO OCEY KODYCJI FIASOWEJ

Bardziej szczegółowo

Nauka Przyroda Technologie

Nauka Przyroda Technologie Nauka Przyroda Technologie ISSN 1897-7820 http://www.npt.up-poznan.net Dział: Nauki o Żywności i Żywieniu Copyright Wydawnictwo Uniwersytetu Przyrodniczego w Poznaniu 2010 Tom 4 Zeszyt 5 EUGENIA GRZEŚKOWIAK,

Bardziej szczegółowo

ALEKSANDRA JELIŃSKA, MARIA BOCIAN, WOJCIECH KAPELAŃSKI, JOANNA WIŚNIEWSKA

ALEKSANDRA JELIŃSKA, MARIA BOCIAN, WOJCIECH KAPELAŃSKI, JOANNA WIŚNIEWSKA ORIGINAL PAPER COMPARISON OF INTRAMUSCULAR FAT CONTENT IN THE FIRST FARROWING GILTS AND IN THE FATTENING GILTS PORÓWNANIE ZAWARTOŚCI TŁUSZCZU ŚRÓDMIĘŚNIOWEGO U LOSZEK PIERWIASTEK I LOSZEK TUCZNIKÓW ALEKSANDRA

Bardziej szczegółowo

ROZPRAWY NAUKOWE Akademii Wychowania Fizycznego we Wrocławiu

ROZPRAWY NAUKOWE Akademii Wychowania Fizycznego we Wrocławiu Akademii Wychowania Fizycznego we Wocławiu 2013, 40, 86 93 Maek Popowczak, Andzej Rokita, Ieneusz Cichy, Paweł Chmua akademia wychowania fizycznego we wocławiu Poziom wybanych koodynacyjnych zdolności

Bardziej szczegółowo

PRZEMIANA ENERGII ELEKTRYCZNEJ W CIELE STAŁYM

PRZEMIANA ENERGII ELEKTRYCZNEJ W CIELE STAŁYM PRZEMIANA ENERGII ELEKTRYCZNE W CIELE STAŁYM Anaizowane są skutki pzepływu pądu pzemiennego o natężeniu I pzez pzewodnik okągły o pomieniu. Pzyęto wstępne założenia upaszcząace: - kształt pądu est sinusoidany,

Bardziej szczegółowo

MONITORING STACJI FOTOWOLTAICZNYCH W ŚWIETLE NORM EUROPEJSKICH

MONITORING STACJI FOTOWOLTAICZNYCH W ŚWIETLE NORM EUROPEJSKICH 51 Aleksande Zaemba *, Tadeusz Rodziewicz **, Bogdan Gaca ** i Maia Wacławek ** * Kateda Elektotechniki Politechnika Częstochowska al. Amii Kajowej 17, 42-200 Częstochowa e-mail: zaemba@el.pcz.czest.pl

Bardziej szczegółowo

Przydatność rzeźna loszek po odchowaniu pierwszego miotu

Przydatność rzeźna loszek po odchowaniu pierwszego miotu Przydatność rzeźna loszek po odchowaniu pierwszego miotu Kierownik projektu: prof. dr hab. Wojciech Kapelański dr inż. Maria Bocian, dr inż. Jolanta Kapelańska, dr inż. Jan Dybała, dr inż. Hanna Jankowiak,

Bardziej szczegółowo

METODY STATYCZNE Metody pomiaru twardości.

METODY STATYCZNE Metody pomiaru twardości. METODY STATYCZNE Metody pomiau twadości. Opacował: XXXXXXXX studia inŝynieskie zaoczne wydział mechaniczny semest V Gdańsk 00. Cel ćwiczenia. Celem ćwiczenia jest zapoznanie się z metodami pomiaów twadości,

Bardziej szczegółowo

Wartości wybranych przedsiębiorstw górniczych przy zastosowaniu EVA *

Wartości wybranych przedsiębiorstw górniczych przy zastosowaniu EVA * ZESZYTY NAUKOWE UNIWERSYTETU SZCZECIŃSKIEGO n 786 Finanse, Rynki Finansowe, Ubezpieczenia n 64/1 (2013) s. 269 278 Watości wybanych pzedsiębiostw góniczych pzy zastosowaniu EVA * Adam Sojda ** Steszczenie:

Bardziej szczegółowo

Wykład 17. 13 Półprzewodniki

Wykład 17. 13 Półprzewodniki Wykład 17 13 Półpzewodniki 13.1 Rodzaje półpzewodników 13.2 Złącze typu n-p 14 Pole magnetyczne 14.1 Podstawowe infomacje doświadczalne 14.2 Pąd elektyczny jako źódło pola magnetycznego Reinhad Kulessa

Bardziej szczegółowo

PodwyŜszenie właściwości eksploatacyjnych systemów tribologicznych

PodwyŜszenie właściwości eksploatacyjnych systemów tribologicznych KOSMYNINA Miosława BUKALSKA Eugenia 1 MICHALAK Paweł RYBA Tomasz PodwyŜszenie właściwości eksploatacyjnych systemów tibologicznych WSTĘP W uządzeniach mechanicznych funkcje eksploatacyjne spełniają zespoły

Bardziej szczegółowo

Makroekonomia 1 Wykład 8: Wprowadzenie do modelu ISLM: krzywa LM oraz krzywa IS

Makroekonomia 1 Wykład 8: Wprowadzenie do modelu ISLM: krzywa LM oraz krzywa IS Makoekonomia 1 Wykład 8: Wpowadzenie do modelu ISLM: kzywa LM oaz kzywa IS Gabiela Gotkowska Kateda Makoekonomii i Teoii Handlu Zaganicznego Plan wykładu Deteminanty popytu na pieniądz Równowaga na ynku

Bardziej szczegółowo

DIAGNOSTYKA STOPNIA DEGRADACJI ZMĘCZENIOWEJ STALI METODĄ SPEKTROSKOPII IMPEDANCJI I REZONANSU

DIAGNOSTYKA STOPNIA DEGRADACJI ZMĘCZENIOWEJ STALI METODĄ SPEKTROSKOPII IMPEDANCJI I REZONANSU Maszyny Elektyczne - Zeszyty Poblemowe N 2/215 (16) 153 Zbigniew Hilay Żuek, Politechnika Śląska, Katowice Daiusz Baon, EthosEnegy Poland S.A., Lubliniec DIAGNOSTYKA STOPNIA DEGRADACJI ZMĘCZENIOWEJ STALI

Bardziej szczegółowo

WPŁYW CZYNNIKÓW ŚRODOWISKOWYCH NA POZIOM GLIKOGENU W MIĘŚNIACH ZWIERZĄT RZEŹNYCH

WPŁYW CZYNNIKÓW ŚRODOWISKOWYCH NA POZIOM GLIKOGENU W MIĘŚNIACH ZWIERZĄT RZEŹNYCH ŻYWNOŚĆ. Nauka. Technologia. Jakość, 2015, 1 (98), 35 48 DOI: 10.15193/zntj/2015/98/003 BARBARA SIONEK, WIESŁAW PRZYBYLSKI WPŁYW CZYNNIKÓW ŚRODOWISKOWYCH NA POZIOM GLIKOGENU W MIĘŚNIACH ZWIERZĄT RZEŹNYCH

Bardziej szczegółowo

WYZNACZANIE SIŁ MIĘŚNIOWYCH I REAKCJI W STAWACH KOŃCZYNY DOLNEJ PODCZAS NASKOKU I ODBICIA

WYZNACZANIE SIŁ MIĘŚNIOWYCH I REAKCJI W STAWACH KOŃCZYNY DOLNEJ PODCZAS NASKOKU I ODBICIA MODELOWANIE INŻYNIERSKIE ISSN 896-77X 44, s. 49-56, Gliwice 0 WYZNACZANIE SIŁ MIĘŚNIOWYCH I REAKCJI W SAWACH KOŃCZYNY DOLNEJ PODCZAS NASKOKU I ODBICIA KRZYSZO DRAPAŁA, KRZYSZO DZIEWIECKI, ZENON MAZUR,

Bardziej szczegółowo

Więcej wieprzowiny PQS w sklepach

Więcej wieprzowiny PQS w sklepach Warszawa, 17 grudnia 2012 Więcej wieprzowiny PQS w sklepach Rozpoczął się trzeci rok kampanii informacyjnej na temat mięsa wieprzowego produkowanego zgodnie z Systemem Jakości Pork Quality System. Zdaniem

Bardziej szczegółowo

SYLABUS PRZEDMIOTU. Założenia i cele przedmiotu

SYLABUS PRZEDMIOTU. Założenia i cele przedmiotu SYLABUS PRZEDMIOTU Nazwa przedmiotu: TOWAROZNAWSTWO SUROWCÓW I PRODUKTÓW ZWIERZĘCYCH Katedra/Wydział: Katedra Hodowli Małych Ssaków i Surowców Zwierzęcych Wydział Hodowli i Biologii Zwierząt Kierownik

Bardziej szczegółowo

POLITECHNIKA OPOLSKA Wydział Elektrotechniki i Automatyki

POLITECHNIKA OPOLSKA Wydział Elektrotechniki i Automatyki POLITECHNIKA OPOLSKA Wydział Elektotechniki i Automatyki Mg inż. Michał Tomaszewski MODEL PRZEDSIĘBIORSTWA DYSTRYBUCYJNEGO DZIAŁAJĄCEGO NA OTWARTYM RYNKU ENERGII ELEKTRYCZNEJ Autoefeat pacy doktoskiej

Bardziej szczegółowo

PRÓBA OCENY KIERUNKÓW I TEMPA ZMIAN INFRASTRUKTURY TRANSPORTOWEJ W KRAJACH NOWO PRZYJĘTYCH I ASPIRUJĄCYCH DO UNII EUROPEJSKIEJ

PRÓBA OCENY KIERUNKÓW I TEMPA ZMIAN INFRASTRUKTURY TRANSPORTOWEJ W KRAJACH NOWO PRZYJĘTYCH I ASPIRUJĄCYCH DO UNII EUROPEJSKIEJ B A D A N I A O P E A C Y J N E I D E C Y Z J E N 006 Kaol KUKUŁA*, Jacek STOJNY* PÓBA OCENY KIEUNKÓW I TEMPA ZMIAN INFASTUKTUY TANSPOTOWEJ W KAJACH NOWO PZYJĘTYCH I ASPIUJĄCYCH DO UNII EUOPEJSKIEJ Pzedstawiono

Bardziej szczegółowo

Kształtowania się cen węgla brunatnego w warunkach ich regulacji i zatwierdzeń

Kształtowania się cen węgla brunatnego w warunkach ich regulacji i zatwierdzeń d inż. Leszek JURDZIAK, * - Instytut Gónictwa Politechniki Wocławskiej Wpowadzenie Atykuł został opublikowany w Gónictwie Odkywkowym N 4-5/2005 Kształtowania się cen węgla bunatnego w waunkach ich egulacji

Bardziej szczegółowo

Model klasyczny gospodarki otwartej

Model klasyczny gospodarki otwartej Model klasyczny gospodaki otwatej Do tej poy ozpatywaliśmy model sztucznie zakładający, iż gospodaka danego kaju jest gospodaką zamkniętą. A zatem bak było międzynaodowych pzepływów dób i kapitału. Jeżeli

Bardziej szczegółowo

G-09.2. Sprawozdanie o mechanicznej przeróbce węgla

G-09.2. Sprawozdanie o mechanicznej przeróbce węgla MINISTERSTWO GOSPODARKI, Plac Tzech Kzyży 3/5, 00-507 Waszawa Nazwa i ades jednostki spawozdawczej G-0. Spawozdanie o mechanicznej pzeóbce węgla Agencja Rozwoju Pzemysłu SA Oddział w Katowicach ul. Mikołowska

Bardziej szczegółowo

SEWAGE SLUDGE DRYING BASED ON A HEAT PUMP WITH CARBON DIOXIDE AS REFRIGERANT

SEWAGE SLUDGE DRYING BASED ON A HEAT PUMP WITH CARBON DIOXIDE AS REFRIGERANT SUSZENIE OSADÓW ŚCIEKOWYCH W UKŁADZIE Z POMPĄ CIEPŁA PRACUJĄCĄ Z DWUTLENKIEM WĘGLA JAKO CZYNNIKIEM ZIĘBNICZYM SEWAGE SLUDGE DRYING BASED ON A HEAT PUMP WITH CARBON DIOIDE AS REFRIGERANT Agnieszka Flaga-Mayańczyk,

Bardziej szczegółowo

WSKAŹNIKI UŻYTKOWOŚCI MIĘSNEJ KRÓLIKÓW BURGUNDZKICH I ICH MIESZAŃCÓW Z BIAŁYMI NOWOZELANDZKIMI

WSKAŹNIKI UŻYTKOWOŚCI MIĘSNEJ KRÓLIKÓW BURGUNDZKICH I ICH MIESZAŃCÓW Z BIAŁYMI NOWOZELANDZKIMI ŻYWNOŚĆ. Nauka. Technologia. Jakość, 2012, 1 (80), 154 163 JÓZEF BIENIEK, DOROTA MAJ, OLGA DEREWICKA, ZBIGNIEW BONCZAR WSKAŹNIKI UŻYTKOWOŚCI MIĘSNEJ KRÓLIKÓW BURGUNDZKICH I ICH MIESZAŃCÓW Z BIAŁYMI NOWOZELANDZKIMI

Bardziej szczegółowo

Przestrzenne zróŝnicowanie strat w produkcji roślinnej i zwierzęcej spowodowanych zanieczyszczeniem atmosfery w byłym województwie krakowskim

Przestrzenne zróŝnicowanie strat w produkcji roślinnej i zwierzęcej spowodowanych zanieczyszczeniem atmosfery w byłym województwie krakowskim 9 Pzestzenne zóŝnicowanie stat w podukcji oślinnej i zwiezęcej spowodowanych zanieczyszczeniem atmosfey w byłym województwie kakowskim GaŜyna Gawońska Instytut Gospodaki Suowcami Minealnymi i Enegią PAN

Bardziej szczegółowo

A N N A L E S U N I V E R S I T A T I S M A R I A E C U R I E - S K Ł O D O W S K A L U B L I N P O L O N I A

A N N A L E S U N I V E R S I T A T I S M A R I A E C U R I E - S K Ł O D O W S K A L U B L I N P O L O N I A A N N A L E S U N I V E R S I T A T I S M A R I A E C U R I E - S K Ł O D O W S K A L U B L I N P O L O N I A VOL. XXXIII(1) SECTIO EE 2015 Katedra Hodowli i Technologii Produkcji Trzody Chlewnej, Uniwersytet

Bardziej szczegółowo

Sprawozdanie EKSPERTYZA SYSTEMU WG: DIN EN ISO 9001:2000 DIN EN ISO 14001:2005 OHSAS 18001:2007. Valeo Service Sp. z o.o. Warszawa.

Sprawozdanie EKSPERTYZA SYSTEMU WG: DIN EN ISO 9001:2000 DIN EN ISO 14001:2005 OHSAS 18001:2007. Valeo Service Sp. z o.o. Warszawa. Spawozdanie EKSPERTYZA SYSTEMU WG: DIN EN ISO 9001:2000 DIN EN ISO 14001:2005 OHSAS 18001:2007 Valeo Sevice Sp. z o.o. Waszawa DQS GmbH Deutsche Gesellschaft zu Zetifizieung von Managementsystemen mazec

Bardziej szczegółowo

Rodzajowy rachunek kosztów Wycena zuŝycia materiałów

Rodzajowy rachunek kosztów Wycena zuŝycia materiałów Rodzajowy achunek kosztów (wycena zuŝycia mateiałów) Wycena zuŝycia mateiałów ZuŜycie mateiałów moŝe być miezone, wyceniane, dokumentowane i ewidencjonowane w óŝny sposób. Stosowane metody wywieają jednak

Bardziej szczegółowo

Nauka Przyroda Technologie Dział: Nauki o śywności i śywieniu

Nauka Przyroda Technologie Dział: Nauki o śywności i śywieniu Nauka Przyroda Technologie Dział: Nauki o śywności i śywieniu ISSN 1897-780 http://www.npt.up-poznan.net/tom/zeszyt/art_1.pdf Copyright Wydawnictwo Uniwersytetu Przyrodniczego w Poznaniu 008 Tom Zeszyt

Bardziej szczegółowo

Cisco Networking Academy.

Cisco Networking Academy. <nazwa akademii regionalnej> Cisco Netwoking Academy. Data Akademia Lokalna Cisco: Akademia Regionalna Cisco: Umowa

Bardziej szczegółowo

THE INFLUENCE OF GROUT USED IN BOREHOLE VERTICAL GROUND HEAT EXCHANGERS ON HEAT FLUX FROM THE GROUND

THE INFLUENCE OF GROUT USED IN BOREHOLE VERTICAL GROUND HEAT EXCHANGERS ON HEAT FLUX FROM THE GROUND ANNA JUREK Kielce Univesity of Technology e-mail: anna.juek85@o.pl THE INFLUENCE OF GROUT USED IN BOREHOLE VERTICAL GROUND HEAT EXCHANGERS ON HEAT FLUX FROM THE GROUND A b s t a c t This pape descibes

Bardziej szczegółowo

OCENA MOśLIWOŚCI WYKORZYSTANIA HODOWLI ŚWIŃ RASY ZŁOTNICKIEJ

OCENA MOśLIWOŚCI WYKORZYSTANIA HODOWLI ŚWIŃ RASY ZŁOTNICKIEJ ASSESSMENT OF POTENTIAL FOR ZŁOTNICKA SPOTTED PIG BREEDING IN ORGANIC FARMS OCENA MOśLIWOŚCI WYKORZYSTANIA HODOWLI ŚWIŃ RASY ZŁOTNICKIEJ PSTREJ W GOSPODARSTWACH EKOLOGICZNYCH Janusz Tomasz Buczyński (1),

Bardziej szczegółowo

KALIBRACJA WIZYJNEGO SYSTEMU POZYCJONOWANIA PRZEDMIOTU OBRABIANEGO NA OBRABIARCE CNC

KALIBRACJA WIZYJNEGO SYSTEMU POZYCJONOWANIA PRZEDMIOTU OBRABIANEGO NA OBRABIARCE CNC MODELOWANIE INŻYNIERSKIE n 46, ISSN 1896-771X KALIBRACJA WIZYJNEGO SYSTEMU POZYCJONOWANIA PRZEDMIOTU OBRABIANEGO NA OBRABIARCE CNC 1a Stefan Domek, 2b Miosław Pajo, 2c Maek Gudziński, 3d Kzysztof Okama,

Bardziej szczegółowo

Jakość mięsa, systematyka odchyleń

Jakość mięsa, systematyka odchyleń TECHNOLOGIE PRZETWÓRSTWA mgr inż. Tomasz Borowy, dr inż. Mariusz S. Kubiak Jakość mięsa, systematyka odchyleń Jakość mięsa w dużym stopniu zależy od przebiegu przemian poubojowych, a te z kolei od kondycji

Bardziej szczegółowo

HPS TM Łożyska baryłkowe

HPS TM Łożyska baryłkowe HPS TM Łożyska bayłkowe Jako jeden z wiodących światowych poducentów łożysk tocznych, komponentów technologii liniowej i układów kieowniczych, jesteśmy obecni pawie na każdym kontynencie w zakładach podukcyjnych,

Bardziej szczegółowo

WYBRANE ZAGADNIENIA ODKSZTAŁCEŃ NAPĘDOWEGO KOŁA PNEUMATYCZNEGO CIĄGNIKA ROLNICZEGO. Bronisław Kolator

WYBRANE ZAGADNIENIA ODKSZTAŁCEŃ NAPĘDOWEGO KOŁA PNEUMATYCZNEGO CIĄGNIKA ROLNICZEGO. Bronisław Kolator MOTROL, 26, 8, 118 124 WBRANE ZAGADNIENIA ODKSZTAŁCEŃ NAPĘDOWEGO KOŁA PNEUMATCZNEGO CIĄGNIKA ROLNICZEGO Bonisław Kolato Kateda Eksploatacji Pojadów i Masyn, Uniwesytet Wamińsko-Mauski w Olstynie Stescenie.

Bardziej szczegółowo

BADANIE SILNIKA WYKONAWCZEGO PRĄDU STAŁEGO

BADANIE SILNIKA WYKONAWCZEGO PRĄDU STAŁEGO LABORATORIUM ELEKTRONIKI I ELEKTROTECHNIKI BADANIE SILNIKA WYKONAWCZEGO PRĄDU STAŁEGO Opacował: d inŝ. Aleksande Patyk 1.Cel i zakes ćwiczenia. Celem ćwiczenia jest zapoznanie się z budową, właściwościami

Bardziej szczegółowo

ANNALES. Zbigniew J. Dolatowski, Joanna Twarda, Małgorzata Dudek. Zmiany uwodnienia mięsa podczas dojrzewania

ANNALES. Zbigniew J. Dolatowski, Joanna Twarda, Małgorzata Dudek. Zmiany uwodnienia mięsa podczas dojrzewania ANNALES UNIVERSITATIS VOL. LIX, Nr MARIAE LUBLIN * CURIE- S K Ł O D O W S K A POLONIA SECTIO E 200 Zakład Przetwórstwa Surowców Pochodzenia Zwierzęcego, Akademia Rolnicza w Lublinie ul. Doświadczalna,

Bardziej szczegółowo

KOLOKACJA SYSTEMÓW BEZPRZEWODOWYCH NA OBIEKTACH MOBILNYCH

KOLOKACJA SYSTEMÓW BEZPRZEWODOWYCH NA OBIEKTACH MOBILNYCH KOLOKACJA SYSTEMÓW BEZPRZEWODOWYCH NA OBIEKTACH MOBILNYCH Janusz ROMANIK, Kzysztof KOSMOWSKI, Edwad GOLAN, Adam KRAŚNIEWSKI Zakład Radiokomunikacji i Walki Elektonicznej Wojskowy Instytut Łączności 05-30

Bardziej szczegółowo

REZONATORY DIELEKTRYCZNE

REZONATORY DIELEKTRYCZNE REZONATORY DIELEKTRYCZNE Rezonato dielektyczny twozy małostatny, niemetalizowany dielektyk o dużej pzenikalności elektycznej ( > 0) i dobej stabilności tempeatuowej, zwykle w kształcie cylindycznych dysków

Bardziej szczegółowo

MODELOWANIE PRĄDÓW WIROWYCH W ŚRODOWISKACH SŁABOPRZEWODZĄCYCH PRZY WYKORZYSTANIU SKALARNEGO POTENCJAŁU ELEKTRYCZNEGO

MODELOWANIE PRĄDÓW WIROWYCH W ŚRODOWISKACH SŁABOPRZEWODZĄCYCH PRZY WYKORZYSTANIU SKALARNEGO POTENCJAŁU ELEKTRYCZNEGO Pzemysław PŁONECKI Batosz SAWICKI Stanisław WINCENCIAK MODELOWANIE PRĄDÓW WIROWYCH W ŚRODOWISKACH SŁABOPRZEWODZĄCYCH PRZY WYKORZYSTANIU SKALARNEGO POTENCJAŁU ELEKTRYCZNEGO STRESZCZENIE W atykule pzedstawiono

Bardziej szczegółowo

ZASTOSOWANIE KOMPUTEROWEJ ANALIZY OBRAZU DO WYKRYWANIA WADY PSE MIĘSA WIEPRZOWEGO

ZASTOSOWANIE KOMPUTEROWEJ ANALIZY OBRAZU DO WYKRYWANIA WADY PSE MIĘSA WIEPRZOWEGO ŻYWNOŚĆ. Nauka. Technologia. Jakość, 2011, 6 (79), 47 54 MARTA CHMIEL, MIROSŁAW SŁOWIŃSKI, PAWEŁ CAL ZASTOSOWANIE KOMPUTEROWEJ ANALIZY OBRAZU DO WYKRYWANIA WADY PSE MIĘSA WIEPRZOWEGO S t r e s z c z e

Bardziej szczegółowo

Hanna JANKOWIAK, Natalia SIELSKA, Wojciech KAPELAŃSKI, Maria BOCIAN, Anna ZMUDZIŃSKA ORIGINAL PAPER

Hanna JANKOWIAK, Natalia SIELSKA, Wojciech KAPELAŃSKI, Maria BOCIAN, Anna ZMUDZIŃSKA ORIGINAL PAPER ORIGINAL PAPER THE EFFECT OF H-FABP GENE POLYMORPHISM ON CARCASS AND MEAT QUALITY IN THE POLISH NATIVE ZŁOTNICKA SPOTTED PIG WPŁYW POLIMORFIZMU GENU H-FABP NA JAKOŚĆ TUSZY I MIĘSA ŚWIŃ POLSKIEJ RODZIMEJ

Bardziej szczegółowo

PROJEKT Umowa sprzedaży węgla energetycznego dla ciepłowni w Sokółce. 1 Przedmiot Umowy

PROJEKT Umowa sprzedaży węgla energetycznego dla ciepłowni w Sokółce. 1 Przedmiot Umowy PROJEKT Umowa spzedaży węgla enegetycznego dla ciepłowni w Sokółce zawata w dniu. w Skażysku-Kamiennej pomiędzy: 1. Pomec Spółka z o.o. z siedzibą w Skażysku-Kamiennej, pod adesem: ul. 11 Listopada 7,

Bardziej szczegółowo

ObciąŜenie treningowe wyraŝa wysiłek wykonywany przez sportowca w

ObciąŜenie treningowe wyraŝa wysiłek wykonywany przez sportowca w WYKŁAD III Struktura obciąŝeń treningowych Aby kierować treningiem sportowym naleŝy poznać relację pomiędzy przyczynami, a skutkami, pomiędzy treningiem, a jego efektami. Przez wiele lat trenerzy i teoretycy

Bardziej szczegółowo

Nauka Przyroda Technologie

Nauka Przyroda Technologie Nauka Pzyoda Technologie ISSN 1897-7820 http://www.npt.up-poznan.net Dział: Melioacje i Inżynieia Śodowiska Copyight Wydawnictwo Uniwesytetu Pzyodniczego w Poznaniu 2011 Tom 5 Zeszyt 6 DARIUSZ KAYZER 1,

Bardziej szczegółowo

OCENA WYBRANYCH CECH JAKOŚCI MROŻONEK ZA POMOCĄ AKWIZYCJI OBRAZU

OCENA WYBRANYCH CECH JAKOŚCI MROŻONEK ZA POMOCĄ AKWIZYCJI OBRAZU Inżynieria Rolnicza 4(129)/2011 OCENA WYBRANYCH CECH JAKOŚCI MROŻONEK ZA POMOCĄ AKWIZYCJI OBRAZU Katarzyna Szwedziak, Dominika Matuszek Katedra Techniki Rolniczej i Leśnej, Politechnika Opolska Streszczenie:

Bardziej szczegółowo

Potrawy z mięsa, ale jakiego?

Potrawy z mięsa, ale jakiego? Potrawy z mięsa, ale jakiego? Prof. Dr hab. Wiesław Przybylski Katedra Techniki i Technologii Gastronomicznej Struktura i spożycie ogółem mięsa w Europie (Food Balance Sheets, FAO, 2003) Struktura spożycia

Bardziej szczegółowo

Nauka Przyroda Technologie

Nauka Przyroda Technologie Nauka Przyroda Technologie 2016 Tom 10 Zeszyt 1 #2 ISSN 1897-7820 http://www.npt.up-poznan.net DOI: 10.17306/J.NPT.2016.1.2 Dział: Zootechnika Copyright Wydawnictwo Uniwersytetu Przyrodniczego w Poznaniu

Bardziej szczegółowo

MODELOWANIE USŁUG TRANSPORTOWYCH W OBSZARZE DZIAŁANIA CENTRUM LOGISTYCZNO-DYSTRYBUCYJNEGO

MODELOWANIE USŁUG TRANSPORTOWYCH W OBSZARZE DZIAŁANIA CENTRUM LOGISTYCZNO-DYSTRYBUCYJNEGO PACE NAUKOWE POLIECHNIKI WASZAWSKIEJ z. 64 anspot 2008 Jolanta ŻAK Wydział anspotu Politechniki Waszawskie Zakład Logistyki i Systemów anspotowych ul. Koszykowa 75, 00-662 Waszawa logika@it.pw.edu.pl MODELOWANIE

Bardziej szczegółowo

Zależność natężenia oświetlenia od odległości

Zależność natężenia oświetlenia od odległości Zależność natężenia oświetlenia CELE Badanie zależności natężenia oświetlenia powiezchni wytwazanego pzez żaówkę od niej. Uzyskane dane są analizowane w kategoiach paw fotometii (tzw. pawa odwotnych kwadatów

Bardziej szczegółowo

WPŁYW ŻYWIENIA I PŁCI NA WYBRANE WYRÓŻNIKI JAKOŚCI MIĘSA GĘSI BIAŁYCH KOŁUDZKICH

WPŁYW ŻYWIENIA I PŁCI NA WYBRANE WYRÓŻNIKI JAKOŚCI MIĘSA GĘSI BIAŁYCH KOŁUDZKICH Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych nr 574, 2013, 49 56 WPŁYW ŻYWIENIA I PŁCI NA WYBRANE WYRÓŻNIKI JAKOŚCI MIĘSA GĘSI BIAŁYCH KOŁUDZKICH Dorota Pietrzak, Ewa Mierzejewska, Jan Mroczek, Monika Michalczuk,

Bardziej szczegółowo

OKREŚLANIE WARTOŚCI MOMENTU STATYCZNEGO DLA STANU NIERUCHOMEGO WAŁU SILNIKA INDUKCYJNEGO W PRZEKSZTAŁTNIKOWYM UKŁADZIE NAPĘDOWYM DŹWIGU

OKREŚLANIE WARTOŚCI MOMENTU STATYCZNEGO DLA STANU NIERUCHOMEGO WAŁU SILNIKA INDUKCYJNEGO W PRZEKSZTAŁTNIKOWYM UKŁADZIE NAPĘDOWYM DŹWIGU Zeszyty Poblemowe Maszyny Elektyczne N 75/6 15 Jan Anuszczyk, Maiusz Jabłoński Politechnika Łódzka, Łódź OKREŚLANE WARTOŚC MOMENTU STATYCZNEGO DLA STANU NERUCHOMEGO WAŁU SLNKA NDUKCYJNEGO W PRZEKSZTAŁTNKOWYM

Bardziej szczegółowo

WPŁYW MASY I PŁCI BOBRÓW NA ILOŚĆ I JAKOŚĆ UZYSKANEGO Z NICH MIĘSA

WPŁYW MASY I PŁCI BOBRÓW NA ILOŚĆ I JAKOŚĆ UZYSKANEGO Z NICH MIĘSA SCIENTIARUM POLONORUMACTA Technologia Alimentaria 1(1) 2002, 75-83 WPŁYW MASY I PŁCI BOBRÓW NA ILOŚĆ I JAKOŚĆ UZYSKANEGO Z NICH MIĘSA Władysław Korzeniowski, Aleksandra Kwiatkowska, Barbara Jankowska,

Bardziej szczegółowo

Siła. Zasady dynamiki

Siła. Zasady dynamiki Siła. Zasady dynaiki Siła jest wielkością wektoową. Posiada okeśloną watość, kieunek i zwot. Jednostką siły jest niuton (N). 1N=1 k s 2 Pzedstawienie aficzne A Siła pzyłożona jest do ciała w punkcie A,

Bardziej szczegółowo

DYNAMICZNE DZIAŁANIE PÓL: ELEKTRYCZNEGO I MAGNETYCZNEGO W ELEKTROTECHNOLOGIACH (NA PRZYKŁADZIE SEPARACJI) *)

DYNAMICZNE DZIAŁANIE PÓL: ELEKTRYCZNEGO I MAGNETYCZNEGO W ELEKTROTECHNOLOGIACH (NA PRZYKŁADZIE SEPARACJI) *) Antoni CIEŚLA DYNAMICZNE DZIAŁANIE PÓL: ELEKTRYCZNEGO I MAGNETYCZNEGO W ELEKTROTECHNOLOGIACH (NA PRZYKŁADZIE SEPARACJI) *) STRESZCZENIE Statyczne pola elektyczne i magnetyczne są wykozystywane m. in. w

Bardziej szczegółowo

Zrobotyzowany system docierania powierzchni płaskich z zastosowaniem plików CL Data

Zrobotyzowany system docierania powierzchni płaskich z zastosowaniem plików CL Data MECHANIK NR 8-9/2015 25 Zobotyzowany system docieania powiezcni płaskic z zastosowaniem plików CL Data Robotic system fo flat sufaces lapping using CLData ADAM BARYLSKI NORBERT PIOTROWSKI * DOI: 10.17814/mecanik.2015.8-9.335

Bardziej szczegółowo

Maszyny Bezszczotkowe z Magnesami Trwałymi. Systemy Elektromaszynowe dr inż. Michał MICHNA

Maszyny Bezszczotkowe z Magnesami Trwałymi. Systemy Elektromaszynowe dr inż. Michał MICHNA Maszyny Bezszczotkowe z Magnesami Twałymi Systemy Elektomaszynowe d inż. Michał MICHNA Plan pezentacji Rozwój maszyn elektycznych z MT Zastosowanie maszyn bezszczotkowych z MT Mateiały magnetycznie twałe

Bardziej szczegółowo

Znaki jakości na produktach mięsnych Opracowanie: Małgorzata Z. Wiśniewska Ewa Malinowska Małgorzata Szymańska-Brałkowska

Znaki jakości na produktach mięsnych Opracowanie: Małgorzata Z. Wiśniewska Ewa Malinowska Małgorzata Szymańska-Brałkowska Znaki jakości na produktach mięsnych Opracowanie: Małgorzata Z. Wiśniewska Ewa Malinowska Małgorzata Szymańska-Brałkowska Wydawca: Zakład Zarządzania Jakością i Środowiskiem Wydział Zarządzania Uniwersytet

Bardziej szczegółowo

ANALIZA DANYCH W STATA 8.0

ANALIZA DANYCH W STATA 8.0 ANALIZA DANYCH W STATA 8.0 ZAJĘCIA 3 1. Rozpoczęcie 1. Stwozyć w katalogu C:/temp katalog stata_3 2. Ściągnąć z intenetu ze stony http://akson.sgh.waw.pl/~mpoch plik zajecia3.zip (kyje się on pod tekstem

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI PRZEDMOWA... 7

SPIS TREŚCI PRZEDMOWA... 7 SPIS TREŚCI PRZEDMOWA... 7 Część I SUROWCE ZWIERZĘCE I ICH JAKOŚĆ Rozdział 1. WPROWADZENIE... 15 Rozdział 2. CHARAKTERYSTYKA ZWIERZĄT RZEŹNYCH... 22 Rozdział 3. PRODUKCJA RZEŹNIANA... 52 Rozdział 4. MIĘSO

Bardziej szczegółowo

KRYTERIA OCENIANIA ODPOWIEDZI Próbna Matura z OPERONEM. Chemia Poziom rozszerzony

KRYTERIA OCENIANIA ODPOWIEDZI Próbna Matura z OPERONEM. Chemia Poziom rozszerzony KRYTERIA OCENIANIA ODPOWIEDZI Póbna Matua z OPERONEM Chemia Poziom ozszezony Listopad W niniejszym schemacie oceniania zadań otwatych są pezentowane pzykładowe popawne odpowiedzi. W tego typu ch należy

Bardziej szczegółowo

Cezar Matkowski. Tożsamość i osobowość w relacjach gracz-postać w grach fabularnych

Cezar Matkowski. Tożsamość i osobowość w relacjach gracz-postać w grach fabularnych Ceza Matkowski Tożsamość i osobowość w elacjach gacz-postać w gach fabulanych Wstęp Gy fabulane często taktowane są pzede wszystkim jako sposoby na wyażanie stanów psychicznych, często też podkeśla się

Bardziej szczegółowo

CHARAKTERYSTYKI UŻYTKOWE I WZORCOWANIE SZEROKOPASMOWYCH MIERNIKÓW NADFIOLETU

CHARAKTERYSTYKI UŻYTKOWE I WZORCOWANIE SZEROKOPASMOWYCH MIERNIKÓW NADFIOLETU Jezy PIETRZYKOWSKI CHARAKTERYSTYKI UŻYTKOWE I WZORCOWANIE SZEROKOPASMOWYCH MIERNIKÓW NADFIOLETU STRESZCZENIE Okeślono haakteystyki użytkowe szeokopasmowyh mieników nadfioletu oaz ih klasyfikaję. Podano

Bardziej szczegółowo

Energia kinetyczna i praca. Energia potencjalna

Energia kinetyczna i praca. Energia potencjalna negia kinetyczna i paca. negia potencjalna Wykład 4 Wocław Univesity of Technology 1 NRGIA KINTYCZNA I PRACA 5.XI.011 Paca Kto wykonał większą pacę? Hossein Rezazadeh Olimpiada w Atenach 004 WR Podzut

Bardziej szczegółowo

aplikacji dla Zawiera Forum Dyskusyjne Katalog polskich Katalog

aplikacji dla Zawiera Forum Dyskusyjne Katalog polskich Katalog Zawiea pe³n¹ wesjê Oganize 6 W Wstęp F Foum Dyskusyjne www.lotuspolska.pl Katalog polskich dla K Katalog Polska, ul. 1-go Siepnia 8, 02-134 Waszawa, tel. (022) 878 67 60, fax (022) 878 67 64 Wstęp Szanowni

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie dużą infrastrukturą badawczą cz.ii; projekty naukowe r wokół Śląskiej Biofarmy

Zarządzanie dużą infrastrukturą badawczą cz.ii; projekty naukowe r wokół Śląskiej Biofarmy Stona1 pojekty naukowe wokół Śląskiej Biofamy Zaządzanie dużą infastuktuą badawczą cz.ii; Bochnia, 0810.03.2013 Stona2 nowni Państwo, Skończył się pojekt Śląska, któy znakomicie doposażył nasze laboatoia

Bardziej szczegółowo

PRACA MOC ENERGIA. Z uwagi na to, że praca jest iloczynem skalarnym jej wartość zależy również od kąta pomiędzy siłą F a przemieszczeniem r

PRACA MOC ENERGIA. Z uwagi na to, że praca jest iloczynem skalarnym jej wartość zależy również od kąta pomiędzy siłą F a przemieszczeniem r PRACA MOC ENERGIA Paca Pojęcie pacy używane jest zaówno w fizyce (w sposób ścisły) jak i w życiu codziennym (w sposób potoczny), jednak obie te definicje nie pokywają się Paca w sensie potocznym to każda

Bardziej szczegółowo

FIZYCZNO-STATYSTYCZNY MODEL PRZEWODNICTWA HYDRAULICZNEGO W OŚRODKU POROWATYM

FIZYCZNO-STATYSTYCZNY MODEL PRZEWODNICTWA HYDRAULICZNEGO W OŚRODKU POROWATYM FIZYCZNO-STATYSTYCZNY MODEL PZEWODNICTWA HYDAULICZNEGO W OŚODKU POOWATYM (A new physica-statistica mode of hydaic condctivity in poos medim) Bogsław Usowicz Institte of Agophysics, Poish Academy of Sciences.

Bardziej szczegółowo

Laboratorium Półprzewodniki, Dielektryki i Magnetyki Ćwiczenie nr 10 Pomiary czasu życia nośników w półprzewodnikach

Laboratorium Półprzewodniki, Dielektryki i Magnetyki Ćwiczenie nr 10 Pomiary czasu życia nośników w półprzewodnikach Laboaoium Półpzewodniki, Dielekyki i Magneyki Ćwiczenie n 10 Pomiay czasu życia nośników w półpzewodnikach I. Zagadnienia do pzygoowania: 1. Pojęcia: nośniki mniejszościowe i większościowe, ównowagowe

Bardziej szczegółowo

WYKORZYSTANIE METODY QIM DO OCENY ŚWIEŻOŚCI PSTRĄGA TĘCZOWEGO (ONCORHYNCHUS MYKISS WALB.) PRZECHOWYWANEGO W WARUNKACH CHŁODNICZYCH

WYKORZYSTANIE METODY QIM DO OCENY ŚWIEŻOŚCI PSTRĄGA TĘCZOWEGO (ONCORHYNCHUS MYKISS WALB.) PRZECHOWYWANEGO W WARUNKACH CHŁODNICZYCH Anna Litwińczuk, Piotr Skałecki, Mariusz Florek, Agnieszka Staszowska, Agnieszka Kaliniak, Agnieszka Zaborska Uniwersytet Przyrodniczy w Lublinie WYKORZYSTANIE METODY QIM DO OCENY ŚWIEŻOŚCI PSTRĄGA TĘCZOWEGO

Bardziej szczegółowo

MIKROSTRUKTURA MIĘŚNIA NAJDŁUŻSZEGO GRZBIETU ŚWIŃ KILKU RAS Z UWZGLĘDNIENIEM GENOTYPU ODPORNOŚCI NA STRES (RYR1)

MIKROSTRUKTURA MIĘŚNIA NAJDŁUŻSZEGO GRZBIETU ŚWIŃ KILKU RAS Z UWZGLĘDNIENIEM GENOTYPU ODPORNOŚCI NA STRES (RYR1) MIKROSTRUKTURA MIĘŚNIA NAJDŁUŻSZEGO GRZBIETU ŚWIŃ KILKU RAS Z UWZGLĘDNIENIEM GENOTYPU ODPORNOŚCI NA STRES (RYR1) Joanna Bogucka Zakład Hitologii Zwierząt, Katedra Biotechnologii Zwierząt, Akademia Techniczno-Rolnicza,

Bardziej szczegółowo

Modele powszechnych przesiewowych noworodków. wad słuchu'

Modele powszechnych przesiewowych noworodków. wad słuchu' Audiofonologia Tom X 1997 Henyk Skażyński Małgozata Muelle-Malesińska Kzysztof Kochanek Andzej Sendeski Joanna Ratyńska nstytut Fizjologii i Patologii Słuchu Waszawa Modele powszechnych pzesiewowych nowoodków

Bardziej szczegółowo

Informacja prasowa. Cechy mięsa wieprzowego produkowanego w Systemie PQS a stereotypy dotyczące mięsa wieprzowego

Informacja prasowa. Cechy mięsa wieprzowego produkowanego w Systemie PQS a stereotypy dotyczące mięsa wieprzowego Warszawa, 25 sierpnia 2011 r. Informacja prasowa Cechy mięsa wieprzowego produkowanego w Systemie PQS a stereotypy dotyczące mięsa wieprzowego Wyjątkowa wieprzowina Głównym celem zainicjowanego przez Polski

Bardziej szczegółowo

PQS. Krajowy system jakości żywności

PQS. Krajowy system jakości żywności PQS Krajowy system jakości żywności Nowy sposób produkcji wieprzowiny o wysokiej jakości System Jakości Wieprzowiny PQS (Pork Quality System) jest nowoczesnym, kompleksowym i zintegrowanym sposobem produkcji

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie ryzykiem. Lista 3

Zarządzanie ryzykiem. Lista 3 Zaządzanie yzykiem Lisa 3 1. Oszacowano nasępujący ozkład pawdopodobieńswa dla sóp zwou z akcji A i B (Tabela 1). W chwili obecnej Akcja A ma waość ynkową 70, a akcja B 50 zł. Ile wynosi pięciopocenowa

Bardziej szczegółowo

ANALIZA UWARUNKOWAŃ JAKOŚCI SENSORYCZNEJ KIEŁBASY PODWAWELSKIEJ W POWIĄZANIU Z CENĄ RYNKOWĄ

ANALIZA UWARUNKOWAŃ JAKOŚCI SENSORYCZNEJ KIEŁBASY PODWAWELSKIEJ W POWIĄZANIU Z CENĄ RYNKOWĄ 302 Maria Kwiatkowska, STOWARZYSZENIE Danuta Jaworska, EKONOMISTÓW Maria Buła, ROLNICTWA Wiesław Przybylski I AGROBIZNESU Roczniki Naukowe tom XVI zeszyt 6 Maria Kwiatkowska, Danuta Jaworska, Maria Buła,

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie: Wybrane zagadnienia z korelacji i regresji.

Ćwiczenie: Wybrane zagadnienia z korelacji i regresji. Ćwiczenie: Wybrane zagadnienia z korelacji i regresji. W statystyce stopień zależności między cechami można wyrazić wg następującej skali: Skala Guillforda Przedział Zależność Współczynnik [0,00±0,20)

Bardziej szczegółowo

ROCZNIKI NAUKOWE ZOOTECHNIKI

ROCZNIKI NAUKOWE ZOOTECHNIKI ROCZNIKI NAUKOWE ZOOTECHNIKI INSTYTUT ZOOTECHNIKI PAŃSTWOWY INSTYTUT BADAWCZY T. 34 KRAKÓW 2007 z. 2 RADA REDAKCUJNA Prof. dr hab. Jędrzej Krupiński przewodniczący Kraków-Balice, prof. dr hab. Franciszek

Bardziej szczegółowo

Wybrane choroby dziedziczne u zwierząt

Wybrane choroby dziedziczne u zwierząt Wybrane choroby dziedziczne u zwierząt Wrażliwość swiń na stres Wrażliwość świń na stres jest istotnym problemem hodowlanym. Powoduje upadki w niekorzystnych warunkach otoczenia, obniżoną plenność macior,

Bardziej szczegółowo

OPTYMALIZACJA PROCESÓW POPRZEZ ICH BENCHMARKING

OPTYMALIZACJA PROCESÓW POPRZEZ ICH BENCHMARKING Logistyka - nauka Sebastian JARZĘBOWSKI *, Agnieszka BEZAT * OPTYMALIZACJA PROCESÓW POPRZEZ ICH BENCHMARKING Steszczenie W atykule poddano pod ozważenie wykozystanie etody DEA w optyalizacji pocesów. Po

Bardziej szczegółowo

THE USE OF A COMPUTER DIGITAL ANALYSIS FOR EVALUATING THE QUALITY OF PORK TRIMMINGS

THE USE OF A COMPUTER DIGITAL ANALYSIS FOR EVALUATING THE QUALITY OF PORK TRIMMINGS SCIENTIARUM POLONORUMACTA Acta Sci. Pol., Technol. Aliment. 5(2) 2006, 85-92 THE USE OF A COMPUTER DIGITAL ANALYSIS FOR EVALUATING THE QUALITY OF PORK TRIMMINGS Krzysztof Dasiewicz, Iwona Mierzwińska Warsaw

Bardziej szczegółowo

EFEKTYWNA STOPA PROCENTOWA O RÓWNOWAŻNA STPOPA PROCENTOWA

EFEKTYWNA STOPA PROCENTOWA O RÓWNOWAŻNA STPOPA PROCENTOWA EFEKTYWNA STOPA PROCENTOWA O RÓWNOWAŻNA STPOPA PROCENTOWA Nekedy zachodz koneczność zany okesu kapt. z ównoczesny zachowane efektów opocentowane. Dzeje sę tak w nektóych zagadnenach ateatyk fnansowej np.

Bardziej szczegółowo

TECHNOLOGIA ŻYWNOŚCI CZ. 3 TECHNOLOGIE KIERUNKOWE TOM 2

TECHNOLOGIA ŻYWNOŚCI CZ. 3 TECHNOLOGIE KIERUNKOWE TOM 2 TECHNOLOGIA ŻYWNOŚCI CZ. 3 TECHNOLOGIE KIERUNKOWE TOM 2 Praca zbiorowa pod red. Ewy Czarnieckiej-Skubina SPIS TREŚCI Rozdział 1. Przetwórstwo mięsne 1.1. Mięso jako surowiec do przetwórstwa 1.2. Ubój zwierząt

Bardziej szczegółowo

Polimorfizm genu kalpastatyny w populacji owiec rasy merynos polski*

Polimorfizm genu kalpastatyny w populacji owiec rasy merynos polski* Rocz. Nauk. Zoot., T. 38, z. 1 (2011) 29 34 Polimorfizm genu kalpastatyny w populacji owiec rasy merynos polski* * M a g d a l e n a S z k u d l a r e k - K o w a l c z y k, E w a W i ś n i e w s k a,

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie 9 ZASTOSOWANIE ŻYROSKOPÓW W NAWIGACJI

Ćwiczenie 9 ZASTOSOWANIE ŻYROSKOPÓW W NAWIGACJI 9.1. Cel ćwiczenia Ćwiczenie 9 ZASTSWANIE ŻYRSKPÓW W NAWIGACJI Celem ćwiczenia jest pezentacja paktycznego wykozystania efektu żyoskopowego w lotniczych pzyządach nawigacyjnych. 9.2. Wpowadzenie Żyoskopy

Bardziej szczegółowo

Rynek Francuski. Claude Grenier dyrektor PIC France 27.04. 7.04.2006

Rynek Francuski. Claude Grenier dyrektor PIC France 27.04. 7.04.2006 Rynek Francuski Jak dostosować genetykę PIC? Claude Grenier dyrektor PIC France 27.04. 7.04.2006 Program Prezentacji 1. Charakterystyka rynku francuskiego 2. Oferta francuskiej genetyki 3. Krajowe osiągnięcia,

Bardziej szczegółowo

3LHUZLDVWHNÃ X]\VNDQHÃ

3LHUZLDVWHNà X]\VNDQHà N 2 Zawatoœæ biopiewiastków w ROCZN. pieczywiepzh 2005, 56 NR 2, 171 178 EWA MALINOWSKA, PIOTR SZEFER ZAWARTOŒÆ WYBRANYCH BIOPIERWIASTKÓW W PIECZYWIE ORAZ ROŒLINNYCH DODATKACH DO PIECZYWA CONCENTRATION

Bardziej szczegółowo