ROZWIĄZANIA INFORMATYCZNE WSPOMAGAJĄCE RACHUNEK KOSZTÓW DZIAŁAŃ WYNIKI BADAŃ

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "ROZWIĄZANIA INFORMATYCZNE WSPOMAGAJĄCE RACHUNEK KOSZTÓW DZIAŁAŃ WYNIKI BADAŃ"

Transkrypt

1 Arkadiusz Januszewski Katedra Informatyki w Zarządzaniu ATR Bydgoszcz ROZWIĄZANIA INFORMATYCZNE WSPOMAGAJĄCE RACHUNEK KOSZTÓW DZIAŁAŃ WYNIKI BADAŃ Streszczenie: W artykule przedstawiono wyniki prac badawczych dotyczących stosowanych w praktyce rozwiązań informatycznych, które wspomagają prowadzenie rachunku działań (). Omówiono sposoby informatycznego wspomagania w czterech przedsiębiorstwach. Badania wykonano w ramach prac objętych projektem nr 2H02D pt. Diagnoza potrzeb, moŝliwości i ograniczeń w stosowaniu rachunku działań (ang. Activity Based Costing) w zarządzaniu krajowymi przedsiębiorstwami w latach Wprowadzenie Rachunek działań (ang. ABC - Activity Based Costing) naleŝy do najnowocześniejszych metod zarządzania kosztami. Model ten opracowano pod koniec lat 80. ubiegłego wieku w Stanach Zjednoczonych. Zastosowana w tym systemie metoda rozliczeń eliminuje wady tradycyjnego rachunku pełnych, który w sytuacji duŝego udziału pośrednich moŝe w znaczącym stopniu zniekształcić jednostkowe produktów. Szczegółowe omówienie koncepcji moŝna znaleźć m.in. w pracach (Szychta 2003, s ) i (Karmańska, 2003, s.24-60], gdzie przedstawiono jej istotę w szerszym kontekście ewolucji teorii zarządzania i rachunkowości zarządczej. Przeprowadzone do tej pory badania w polskich przedsiębiorstwach ograniczały się do stwierdzenia, ile przedsiębiorstw stosuje lub zamierza wdroŝyć ten system. Wynika z nich, Ŝe stan zastosowań w Polsce jest na razie niewielki (Sobańska 2002, s.9), (Gierusz i inn. 2000, s.9-18), (Szychta 2001, s.108), (Szadziewska 2003, s.60-62). Odpowiedzi na bardziej szczegółowe pytania starali się

2 2 uzyskać wykonawcy cytowanego wyŝej projektu. W szczególności celem prac było poznanie sposobów informatycznego wspomagania, które w praktyce stosują badane podmioty. Badania przeprowadzono na grupie 101 duŝych przedsiębiorstw z terenu Polski północnej. Ośmiu ankietowanych stwierdziło, Ŝe w ich przedsiębiorstwie został wdroŝony. W trakcie weryfikacji ankiet stwierdzono jednak, Ŝe w 5 przypadkach naleŝy uznać, Ŝe wykorzystywane są co najwyŝej pewne elementy tej procedury liczenia. 2. Charakterystyka stosowanych modeli rachunku działań NiŜej przedstawiono charakterystykę systemów w czterech przedsiębiorstwach, które w pierwszym etapie prac stwierdziły, Ŝe stosują ten system i wyraziły zgodę na dalsze badanie w oparciu o kwestionariusz wywiadu. Tylko jedno z nich OPEC GRUDZIĄDZ Spółka z o.o. - wyraziło zgodę na uŝycie jego nazwy w publikacjach. W tabeli 1 zawarto krótką charakterystykę czterech badanych przedsiębiorstw. Trzy z nich to jednostki produkcyjne z branŝy spoŝywczej, piwowarskiej i ciepłownictwa, a jedna reprezentuje sektor usług bankowych. OPEC GRUDZIĄDZ (przedsiębiorstwo nr 3) jest firmą komunalną, a pozostałe trzy to podmioty prywatne lub sprywatyzowane z udziałem kapitału zagranicznego. Tabela 1. Charakterystyka 4 badanych przedsiębiorstw stosujących nr 1 nr 2 nr 3 nr 4 1. charakter działalności produkcja produkcja produkcja usługi 2. branŝa spoŝywcza piwowarska ciepłownictwo bankowa prywatne prywatne sprywatyzowan 3. forma własności z udziałem z udziałem przedsiębiorstw e z udziałem kapitału kapitału o komunalne kapitału zagranicznego zagranicznego zagranicznego 4. forma prawna spółka z o.o. spółka z o.o. spółka z o.o. spółka akcyjna 5. średnia liczba zatrudnionych w 2001 r. 7. liczba produktów 8. liczba klientów 9. udział pośrednich w kosztach całkowitych Źródło: opracowanie własne kilkanaście (2 grupy) kilkaset (40 grup) 40 (9 grup) brak danych brak danych 63% 28% 50%

3 3 OPEC GRUDZIĄDZ jest najmniejszy z badanych ze średnią liczbą zatrudnionych w roku 2001 ponad 400 osób, podczas, gdy pozostałe jednostki zatrudniały od 600 do ponad 700 osób. Najwięcej, bo aŝ 40 produktów w 9 grupach wytwarza przedsiębiorstwo nr 2, podczas gdy u innych liczba ta wynosi jedynie kilka lub kilkanaście. Ta firma ma jednak najmniejszą liczbę klientów kilkunastu, podczas gdy dwie współpracują z kilkuset klientami, a bank nie udzielił takich informacji 1. Najmniejszy udział pośrednich w kosztach całkowitych występuje w OPEC GRUDZIĄDZ, w pozostałych podmiotach współczynnik ten wynosi co najmniej 50% 2. W tabeli 2 przedstawiono główne cechy stosowanych modeli. W przedsiębiorstwie z branŝy piwowarskiej (nr 2), według rozlicza się wszystkie pośrednie (wytworzenia, zarządu i sprzedaŝy), w OPEC pośrednie wytworzenia i sprzedaŝy, w banku pośrednie wytworzenia, a w przedsiębiorstwie z branŝy spoŝywczej (nr 1) głównie magazynowania i dystrybucji Tabela 2. Charakterystyka modeli w 4 badanych przedsiębiorstwach Zakres wdroŝenia Koszty podlegające rozliczeniu według Liczba kont zasobów Obliczanie Liczba głównych procesów nr 1 nr 2 nr 3 cała organizacja cała organizacja cała organizacja magazynowania, dystrybucji, niektóre pośrednie wytworzenia 5 grup kont zasobów działania, obiekty kosztowe wszystkie pośrednie (wytworzenia, zarządu i sprzedaŝy) wszystkie pośrednie wytworzenia wszystkie sprzedaŝy nr 4 wdroŝenie pilotowe wszystkie pośrednie wytwarzania 4000 kilkaset brak danych działania, obiekty kosztowe 6. Liczba działań Liczba obiektów Źródło: opracowanie własne działania, obiekty kosztowe działania, obiekty kosztowe brak danych ponad typów działań, łącznie kilkaset działań kilkanaście grup taryfowych 252 odbiorców brak danych brak danych 1 NaleŜy jednak przypuszczać, Ŝe ma przynajmniej kilka tysięcy klientów. 2 nr 1 nie udzieliło zgody na podanie tego wskaźnika.

4 4 W kaŝdym przypadku oblicza się nie tylko działań, ale równieŝ obiektów kosztowych. Najbardziej złoŝone modele - rozpatrywane ze względu na liczbę zdefiniowanych działań i obiektów kosztowych - zbudowano w przedsiębiorstwie piwowarskim (nr 2) i OPEC GRUDZIĄDZ. W pierwszym z wymienionych przypadków zdefiniowano 70 działań i 600 obiektów kosztowych, a w drugim 18 typów działań (łącznie ponad kilkaset działań) i ponad 250 obiektów kosztowych. W przedsiębiorstwie z branŝy spoŝywczej wyróŝniono 4 działania i ponad 50 obiektów kosztowych, a bank nie udzielił odpowiedzi na to pytanie. 3. System informatyczny oparty na rachunku działań Podobnie jak w innych systemach wspomagających podejmowanie decyzji, w systemie informatycznym wykorzystującym rachunek działań moŝna wyróŝnić trzy warstwy (rys. 1). Zadaniem pierwszej z nich jest zasilenie modelu w dane o kosztach zasobów, przychodach ze sprzedaŝy i ach (kluczy słuŝących do rozliczenia ). W warstwie drugiej dokonywane są obliczenia działań i obiektów kosztowych. Warstwa trzecia to warstwa raportująca, która słuŝy do prezentowania wyników obliczeń, analiz i symulacji. Do obsługi kaŝdej z warstw moŝna uŝyć róŝnych narzędzi informatycznych 3. Decyzje EIS analizy, raportowanie, wizualizacja, dystrybucja informacji ABC obliczenia według metody System ewidencyjny zbieranie danych, ewidencja zdarzeń gospodarczych Rysunek 6. Trzy warstwy systemu informatycznego wykorzystującego Źródło: opracowanie własne autora 3 Porównaj np. (Januszewski 2000, s ).

5 5 W tabeli 3 przedstawiono narzędzia informatyczne zastosowane do wspomagania obsługi modeli w badanych przedsiębiorstwach. Podano teŝ ich integrację z pozostałą częścią systemu informatycznego oraz zakres automatyzacji wprowadzania danych z warstwy zasileniowej do warstwy obliczeniowej systemu. Tabela 3. Rozwiązania informatyczne wspierające w 4 badanych przedsiębiorstwach Wyszczególnienie Oprogramowanie do rozliczenia według Integracja oprogramowania do rozliczenia według z systemem informatycznym firmy Dane wprowadzane ręcznie do modułu rozliczającego według Dane wprowadzane automatycznie do modułu rozliczającego według Narzędzia raportujące nr 1 zintegrowany zasobów pośrednie zasobów, bezpośrednie i przychody z systemu księgowego, działań z systemu obsługi dystrybucji hurtownia danych narzędzie klasy OLAP nr 2 program specjalistyczny Metify ABM częściowo zintegrowany zasobów, działań, zasobów, przychodów, bezpośrednie z systemów księgowych program specjalistyczny Metify ABM program prezentacyjny nr 3 moduł rozliczania w systemie finansowoksięgowym częściowo zintegrowany zasobów zasobów przychody z systemu f-k bezpośrednie z systemu f-k działań nr 4 brak integracji wszystkie dane wprowadza się ręcznie zasobów, zasobów, działań, bezpośrednie w przekroju produktów Ŝadnych danych nie wprowadza się automatycznie Źródło: opracowanie własne

6 6 Badane jednostki stosują róŝne rozwiązania informatyczne. nr 2 uŝywa oprogramowania specjalistycznego Metify ABM do modelowania rachunku działań 4. NaleŜy przypuszczać, Ŝe wybór oprogramowania specjalistycznego został podyktowanym stopniem złoŝoności modelu. W OPEC GRUDZIĄDZ (przedsiębiorstwo nr 3) działań są obliczane w module kosztowym systemu finansowo-księgowego (konta działań stanowią odpowiednie konta analityczne w zespole 5), a obiektów kosztowych w u m. Pozostałe dwa przedsiębiorstwa do obliczeń w kaŝdym z dwóch etapów metody stosują. Największą automatyzację w zakresie wprowadzania danych stwierdzono w przedsiębiorstwie nr 1, w którym - oprócz słuŝących do rozliczania zasobów - wszystkie dane przesyłane są elektronicznie (zarówno do modułu obliczeniowego, jak i raportującego). W przypadku tej firmy szczególnie istotna jest automatyzacja w zakresie rejestrowania działań, co odbywa się przy wykorzystaniu kodów kreskowych. TakŜe rozwiązanie w OPEC GRUDZIĄDZ charakteryzuje się duŝym stopniem integracji. W sporej mierze wynika to z tego, Ŝe rozliczenia są realizowane w systemie finansowo-księgowym. Dane o ach kluczy rozliczeniowych słuŝących do obliczenia działań są do systemu wprowadzane ręcznie, natomiast konieczne do obliczenia obiektów są przesyłane z systemu finansowo-księgowego i systemu sprzedaŝy automatycznie do a kalkulacyjnego. W przedsiębiorstwie nr 4 wszystkie dane są wprowadzane do systemu ręcznie. MoŜe wynikać to z faktu, Ŝe wdroŝenie określono tu jako pilotowe. Wszystkie badane przedsiębiorstwa twierdzą, Ŝe integracja systemu z system informatycznym firmy jest konieczna. Te podmioty, w których systemy nie są w pełni zintegrowane (tzn. część danych, które zostały wcześniej zapisane w bazie danych wprowadza się ponownie do systemu ) zamierzają ją wprowadzić. W dwóch przypadkach (przedsiębiorstwa nr 3 i 4) narzędziem słuŝącym do raportowania informacji z systemu jest. Najbardziej zaawansowane rozwiązanie oparte na hurtowni danych stosuje przedsiębiorstwo nr 1. Wykorzystuje ono narzędzie klasy OLAP umoŝliwiające przeprowadzanie wielowymiarowych analiz tzw. hipersześcianów, czyli wielowymiarowych kostek danych. nr 2 uŝywa natomiast narzędzi raportujących dostępnych w pakiecie ABM Metify. Za wyjątkiem przedsiębiorstwa nr 3, które analizy przeprowadza raz w roku, wszystkie pozostałe uaktualniają dane w systemie raz w miesiącu i z taką teŝ częstotliwością analizują raporty (tabela 4). 4 ABM Metify jest, obok SAS ABM oraz Hyperion, jednym z popularniejszych na rynku amerykańskim narzędzi wspomagających metodę ABC (Miller 2000, s ).

7 7 Tabela 4. Raportowanie w systemie w 4 badanych przedsiębiorstwach Wyszczególnienie Częstotliwość uaktualniania danych i raportowania Liczba osób korzystających z raportów Kadra kierownicza korzystająca z raportów 4. Forma raportów nr 1 nr 2 nr 3 nr 4 raz na miesiąc raz na rok raz na miesiąc raz na miesiąc naczelny finansowy Szef działu controllingu kierownicy wszystkich działów dokumenty papierowe, Ms-Excel, generowane w narzędziu OLAP naczelny finansowy Szef działu controllingu kierownicy działów sprzedaŝy, marketingu i produkcji prezentacje naczelny ekonomicznofinansowy Szef działu controllingu kierownicy wszystkich działów dokumenty papierowe, Ms-Excel kierownicy wszystkich działów i departamentów Szef Pionu dokumenty Ms-Excel Źródło: opracowanie własne. Z raportów korzysta przynajmniej kilkanaście osób, a w dwóch przypadkach liczbę tę określono jako zawartą w przedziale Za wyjątkiem przedsiębiorstwa nr 4 z reguły raporty są analizowane przez dyrektora naczelnego, dyrektora finansowego (ekonomiczno-finansowego) oraz szefa działu controllingu. Otrzymują je takŝe kierownicy wszystkich działów (w przedsiębiorstwie nr 2 kierownicy działów sprzedaŝy, marketingu i produkcji). Raporty są dystrybuowane najczęściej w postaci dokumentów MS-Excel i w postaci papierowej; w przedsiębiorstwie nr 2 w formie prezentacji. 4. Zakończenie Systemy rachunku działań w badanych przedsiębiorstwach wykazują duŝe zróŝnicowanie, zarówno w zakresie stosowanych modeli, jak i wspomagających ich uŝywanie technologii informatycznych. W trzech przypadkach (z badanych czterech) systemem objęto całą organizację. Inny jest natomiast zakres podlegających rozliczeniu według tej metody, np. w jednym przypadku są to głównie magazynowania i dystrybucji, a w drugim wszystkie pośrednie.

8 8 RóŜny jest teŝ stopień złoŝoności modelu, w szczególności liczba działań i obiektów kosztowych. W obu przedsiębiorstwach z branŝy spoŝywczej i piwowarskiej produkty nie wykazują duŝego zróŝnicowania, dlatego nacisk w tych systemach został połoŝony raczej na związane z klientem i badaniem rentowności grup klientów, rynków czy kanałów dystrybucji. Wśród technologii informatycznych uŝywanych przez badane jednostki do rozliczania i raportowania moŝna spotkać prawie wszystkie typy moŝliwych rozwiązań:, specjalistyczne oprogramowanie, hurtownię danych z narzędziami OLAP, moduł rozliczania zawarty w systemie finansowo-księgowym. Wszyscy badani uwaŝają za konieczne zintegrowanie systemu z systemem informatycznym przedsiębiorstwa i albo juŝ je zintegrowali, albo mają taki zamiar. Literatura Gierusz J., Radek M., Szwarz R. (2000) Funkcje rachunku i rachunkowości zarządczej w okresie transformacji gospodarki wyniki badań ankietowych. II konferencja Zastosowanie Informatyki w Rachunkowości i Finansach, Gdańsk Januszewski A. (2002) Porównanie technologii informatycznych wspierających metodę ABC/M. Prace Naukowe AE nr 955, Wrocław Kaplan R.S., Cooper R. (2000) Zarządzanie kosztami i efektywnością. Dom Wydawniczy ABC, Kraków Karmańska A. (2003) Rachunkowość zarządcza ubezpieczyciela. PWN, Warszawa Miller J.A. (2000) Zarządzanie kosztami działań. WIG-Press, Warszawa Sobańska I. (2002) Jak zmieniała się praktyka rachunkowości zarządczej na przełomie XX i XXI wieku? (część II Polska). Controlling i rachunkowość zarządcza, nr 1 Szadziewska A. (2003) Wybrane zagadnienia z zakresu wykorzystania rachunku w przedsiębiorstwach działających na terenie Polski i Niemiec. Zeszyty teoretyczne rachunkowości, tom 12 (68), SKwP, Warszawa Szychta A. (2001) Zastosowanie metod rachunkowości zarządczej w przedsiębiorstwach w Polsce. Zeszyty teoretyczne rachunkowości, tom 5 (61), SKwP, Warszawa

9 9 INFORMATION SOLUTIONS SUPPORTING ACTIVITY BASED COSTING RESEARCH RESULTS Abstract: Research results concerning IT solutions that support Activity Based Costing (ABC) were presented in the paper. Four cases of information system which are based on ABC were described. Research project 2H02D titled: The Diagnosis of Needs, Opportunities and Obstacles for Applying ABC in Polish Enterprises was carried out in Artykuł opublikowano w: Koncepcje i narzędzia zarządzania informacją i wiedzą. red. E.Niedzielska, K.Perechuda, Wydawnictwo Akademii Ekonomicznej im. Oskara Langego we Wrocławiu, Wrocław 2004

Semestr letni Mikroekonomia, Rachunkowość Tak

Semestr letni Mikroekonomia, Rachunkowość Tak KARTA MODUŁU / KARTA PRZEDMIOTU Kod modułu Nazwa modułu Nazwa modułu w języku angielskim Obowiązuje od roku akademickiego 2012/2013 Z-ZIP-116z Rachunek kosztów dla inżynierów Costs accounting for engineers

Bardziej szczegółowo

Rachunek kosztów pełnych -

Rachunek kosztów pełnych - Rachunek kosztów pełnych - kalkulacja dr Adam Chmielewski Jakie są cele rachunku kosztów? kalkulacja kosztów wycena zapasów ustalanie wyniku finansowego podejmowanie decyzji, np.: cenowych asortymentowych

Bardziej szczegółowo

Marek Masztalerz Katedra Rachunkowości Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu METODY ROZLICZANIA KOSZTÓW DZIAŁALNOŚCI POMOCNICZNEJ. 1.

Marek Masztalerz Katedra Rachunkowości Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu METODY ROZLICZANIA KOSZTÓW DZIAŁALNOŚCI POMOCNICZNEJ. 1. Marek Masztalerz Katedra Rachunkowości Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu METODY ROZLICZANIA KOSZTÓW DZIAŁALNOŚCI POMOCNICZNEJ 1. Wstęp Celem artykułu jest prezentacja i porównanie róŝnych metod rozliczania

Bardziej szczegółowo

Zastosowanie oprogramowania Adonis firmy BOC w procesie dydaktycznym na Wydziale Zarządzania UW mgr Daria Świderska-Rak dr Wydział Zarządzania UW 1972 powstanie Wydziału w tym okresie wypromowano prawie

Bardziej szczegółowo

KONTROLING I MONITOROWANIE ZLECEŃ PRODUKCYJNYCH W HYBRYDOWYM SYSTEMIE PLANOWANIA PRODUKCJI

KONTROLING I MONITOROWANIE ZLECEŃ PRODUKCYJNYCH W HYBRYDOWYM SYSTEMIE PLANOWANIA PRODUKCJI KONTROLING I MONITOROWANIE ZLECEŃ PRODUKCYJNYCH W HYBRYDOWYM SYSTEMIE PLANOWANIA PRODUKCJI Adam KONOPA, Jacek CZAJKA, Mariusz CHOLEWA Streszczenie: W referacie przedstawiono wynik prac zrealizowanych w

Bardziej szczegółowo

Ocena efektywności działań logistycznych

Ocena efektywności działań logistycznych Wydział Ekonomiczno-Rolniczy - SGGW Dr Mariusz Maciejczak LOGISTYKA Ocena efektywności działań logistycznych Opracowanie na podstawie: materiałów z konferencji Zarządzanie Dystrybucją i Magazynowaniem,

Bardziej szczegółowo

Wiktor Gabrusewicz Aldona Kamela-Sowińska Helena Poetschke RACHUNKOWOŚĆ ZARZĄDCZA

Wiktor Gabrusewicz Aldona Kamela-Sowińska Helena Poetschke RACHUNKOWOŚĆ ZARZĄDCZA Wiktor Gabrusewicz Aldona Kamela-Sowińska Helena Poetschke RACHUNKOWOŚĆ ZARZĄDCZA WYDANIE II ZMIENIONE POLSKIE WYDAWNICTWO WARSZAWA 2000 EKONOMICZNE Spis treści Wstęp 11 Wprowadzenie 1 Istota rachunkowości

Bardziej szczegółowo

RACHUNKOWOŚĆ ZARZĄDCZA

RACHUNKOWOŚĆ ZARZĄDCZA RACHUNKOWOŚĆ ZARZĄDCZA wykład IX dr Marek Masztalerz Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu 2011 Ach, ta nomenklatura!... planowanych... przyszłościowych... apriorycznych... postulowanych Rachunek kosztów......

Bardziej szczegółowo

Z-EKO-049 Rachunkowość zarządcza Management Accounting. Ekonomia I stopień Ogólnoakademicki

Z-EKO-049 Rachunkowość zarządcza Management Accounting. Ekonomia I stopień Ogólnoakademicki KARTA MODUŁU / KARTA PRZEDMIOTU Kod modułu Nazwa modułu Nazwa modułu w języku angielskim Obowiązuje od roku akademickiego 2012/2013 Z-EKO-049 Rachunkowość zarządcza Management Accounting A. USYTUOWANIE

Bardziej szczegółowo

Rachunek kosztów. Konwersatorium!!! Listy zadań. Rachunkowość Obecność obowiązkowa (odrabianie zajęć) Aktywność premiowana Kalkulatory projekt?

Rachunek kosztów. Konwersatorium!!! Listy zadań. Rachunkowość Obecność obowiązkowa (odrabianie zajęć) Aktywność premiowana Kalkulatory projekt? Rachunek kosztów Paweł Łagowski Zakład Zarządzania Finansami Instytut Nauk Ekonomicznych Wydział Prawa, Administracji i Ekonomii Uniwersytet Wrocławski Rachunek kosztów Konwersatorium!!! Listy zadań Rachunkowość

Bardziej szczegółowo

Strategia zmian w organizacji zarządzanej procesowo oraz ocena zmian w spojrzeniu ilościowym i jakościowym

Strategia zmian w organizacji zarządzanej procesowo oraz ocena zmian w spojrzeniu ilościowym i jakościowym SEMINARIUM DYPLOMOWE Strategia zmian w organizacji zarządzanej procesowo oraz ocena zmian w spojrzeniu ilościowym i jakościowym Ryszard Czarkowski Joanna Jahn Krzysztof Nagel Cel pracy Próba określenia

Bardziej szczegółowo

bo od managera wymaga się perfekcji

bo od managera wymaga się perfekcji bo od managera wymaga się perfekcji MODELOWANIE PROCESÓW Charakterystyka modułu Modelowanie Procesów Biznesowych (BPM) Modelowanie procesów biznesowych stanowi fundament wdroŝenia systemu zarządzania jakością

Bardziej szczegółowo

Ocena efektywności działań logistycznych

Ocena efektywności działań logistycznych Dr Mariusz Maciejczak Ocena efektywności działań logistycznych Opracowanie na podstawie: materiałów z konferencji Zarządzanie Dystrybucją i Magazynowaniem, zorganizowanej przez Deloitte&Touche. Warszawa

Bardziej szczegółowo

Controlling operacyjny i strategiczny

Controlling operacyjny i strategiczny Controlling operacyjny i strategiczny dr Piotr Modzelewski Katedra Bankowości, Finansów i Rachunkowości Wydziału Nauk Ekonomicznych Uniwersytetu Warszawskiego Plan zajęć 1, 2. Wprowadzenie do zagadnień

Bardziej szczegółowo

Controlling kosztów i rachunkowość zarządcza. praca zbiorowa pod redakcją naukową Gertrudy Krystyny Świderskiej

Controlling kosztów i rachunkowość zarządcza. praca zbiorowa pod redakcją naukową Gertrudy Krystyny Świderskiej Controlling kosztów i rachunkowość zarządcza. praca zbiorowa pod redakcją naukową Gertrudy Krystyny Świderskiej Zarządzanie organizacją w skomplikowanym otoczeniu biznesowym nie jest możliwe bez dostępu

Bardziej szczegółowo

Rachunek kosztów pełnych vs rachunek kosztów zmiennych, Przemysław Adamek Michał Kaliszuk

Rachunek kosztów pełnych vs rachunek kosztów zmiennych, Przemysław Adamek Michał Kaliszuk Rachunek kosztów pełnych vs rachunek kosztów zmiennych, Przemysław Adamek Michał Kaliszuk Klasyfikacja systemów rachunku kosztów Rachunek kosztów pełnych Rachunek kosztów zmiennych (częściowych) Polskie

Bardziej szczegółowo

Wykorzystanie systemów rachunku kosztów przez przedsiębiorstwa województwa warmińsko-mazurskiego w świetle badań ankietowych

Wykorzystanie systemów rachunku kosztów przez przedsiębiorstwa województwa warmińsko-mazurskiego w świetle badań ankietowych Małgorzata Cygańska Joanna Dynowska ** Wykorzystanie systemów rachunku kosztów przez przedsiębiorstwa województwa warmińsko-mazurskiego w świetle badań ankietowych Wprowadzenie Rachunek kosztów jest podstawowym

Bardziej szczegółowo

Uczestnicy: Pracownicy działów controllingu, najwyższa kadra zarządzająca, kierownicy centrów odpowiedzialności

Uczestnicy: Pracownicy działów controllingu, najwyższa kadra zarządzająca, kierownicy centrów odpowiedzialności Opis szkolenia Dane o szkoleniu Kod szkolenia: Temat: Budżetowanie - najlepsze praktyki. 30 Styczeń - 3 Luty Gdańsk, Centrum miasta, Kod szkolenia: Koszt szkolenia: 1990.00 + 23% VAT Program Cykl dwóch

Bardziej szczegółowo

Wpoprzedniej części cyklu (nr 11/2009) Studium przypadku Rachunek kosztów działań w przedsiębiorstwie MK. 12 www.controlling.infor.

Wpoprzedniej części cyklu (nr 11/2009) Studium przypadku Rachunek kosztów działań w przedsiębiorstwie MK. 12 www.controlling.infor. Studium przypadku w przedsiębiorstwie MK Michał Seheńczuk konsultant w departamencie systemów Business Intelligence w ABC Akademia Sp. z o.o.; Pytania: czytelnicy.controlling@infor.pl Wdrożenie sytemu

Bardziej szczegółowo

EFEKTY KSZTAŁCENIA ORAZ MACIERZE POKRYCIA KIERUNKU LOGISTYKA STUDIA LICENCJACKIE

EFEKTY KSZTAŁCENIA ORAZ MACIERZE POKRYCIA KIERUNKU LOGISTYKA STUDIA LICENCJACKIE EFEKTY KSZTAŁCENIA ORAZ MACIERZE POKRYCIA KIERUNKU LOGISTYKA STUDIA LICENCJACKIE ------------------------------------------------------------------------------------------------- WIEDZA W01 W02 W03 Ma

Bardziej szczegółowo

Wstęp Rozdział 1. Rachunkowość zarządcza i rachunek kosztów w systemie informacyjnym przedsiębiorstwa Wprowadzenie 1.1. Rozwój rachunku kosztów i

Wstęp Rozdział 1. Rachunkowość zarządcza i rachunek kosztów w systemie informacyjnym przedsiębiorstwa Wprowadzenie 1.1. Rozwój rachunku kosztów i Wstęp Rozdział 1. Rachunkowość zarządcza i rachunek kosztów w systemie informacyjnym przedsiębiorstwa 1.1. Rozwój rachunku kosztów i rachunkowości zarządczej 1.2. Cel istota i zakres rachunkowości zarządczej

Bardziej szczegółowo

ASPEKTY TECHNOLOGICZNE ORGANIZACJI SYSTEMÓW INFORMACYJNYCH CONTROLLINGU

ASPEKTY TECHNOLOGICZNE ORGANIZACJI SYSTEMÓW INFORMACYJNYCH CONTROLLINGU ASPEKTY TECHNOLOGICZNE ORGANIZACJI SYSTEMÓW INFORMACYJNYCH CONTROLLINGU Streszczenie: Iwona Chomiak Akademia Ekonomiczna im. Oskara Langego we Wrocławiu Instytut Informatyki Ekonomicznej Katedra InŜynierii

Bardziej szczegółowo

Załącznik 1a AUTOREFERAT. 1. Imię i Nazwisko Arkadiusz Januszewski. 2. Uzyskane dyplomy i zatrudnienie w jednostkach naukowych. 2.

Załącznik 1a AUTOREFERAT. 1. Imię i Nazwisko Arkadiusz Januszewski. 2. Uzyskane dyplomy i zatrudnienie w jednostkach naukowych. 2. Załącznik 1a AUTOREFERAT 1. Imię i Nazwisko Arkadiusz Januszewski 2. Uzyskane dyplomy i zatrudnienie w jednostkach naukowych 2.1 Uzyskane dyplomy 1985 wykształcenie średnie, Liceum Ogólnokształcące im.

Bardziej szczegółowo

WYKORZYSTANIE SYSTEMÓW INFORMATYCZNYCH W BUDŻETOWANIU NA PODSTAWIE RACHUNKU KOSZTÓW DZIAŁAŃ W PRZEDSIĘBIORSTWACH KOMUNIKACJI SAMOCHODOWEJ

WYKORZYSTANIE SYSTEMÓW INFORMATYCZNYCH W BUDŻETOWANIU NA PODSTAWIE RACHUNKU KOSZTÓW DZIAŁAŃ W PRZEDSIĘBIORSTWACH KOMUNIKACJI SAMOCHODOWEJ ZESZYTY NAUKOWE UNIWERSYTETU SZCZECIŃSKIEGO NR 718 FINANSE. RYNKI FINANSOWE. UBEZPIECZENIA NR 53 2012 KRZYSZTOF KONSTANTYN absolwent studiów doktoranckich Uniwersytet Szczeciński WYKORZYSTANIE SYSTEMÓW

Bardziej szczegółowo

CONTROLLING -WARSZTATY DLA ZAAWANSOWANYCH

CONTROLLING -WARSZTATY DLA ZAAWANSOWANYCH CONTROLLING -WARSZTATY DLA ZAAWANSOWANYCH Informacje o usłudze Numer usługi 2016/01/14/7118/1063 Cena netto 1 200,00 zł Cena brutto 1 470,00 zł Cena netto za godzinę 85,71 zł Cena brutto za godzinę 105,00

Bardziej szczegółowo

RACHUNKOWOŚĆ ZARZĄDCZA

RACHUNKOWOŚĆ ZARZĄDCZA ZARZĄDCZA wykład I dr Marek Masztalerz Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu 2011 POJĘCIE RACHUNKOWOŚCI system informacyjny księgowość i podatki system ewidencyjny język biznesu 1 SYSTEM RACHUNKOWOŚCI RACHUNEK

Bardziej szczegółowo

Time-Driven Activity Based Costing. Zarządzanie rentownością przy wykorzystaniu Rachunku Kosztów Działań Opartego Na Czasie

Time-Driven Activity Based Costing. Zarządzanie rentownością przy wykorzystaniu Rachunku Kosztów Działań Opartego Na Czasie Time-Driven Activity Based Costing Zarządzanie rentownością przy wykorzystaniu Rachunku Kosztów Działań Opartego Na Czasie Drastyczne zmiany w otoczeniu Zmiany w strukturze kosztów Koszty pośrednie Materiały

Bardziej szczegółowo

Rachunek kosztów działań sterowany czasem (Time-Driven ABC)

Rachunek kosztów działań sterowany czasem (Time-Driven ABC) Rachunek kosztów działań sterowany czasem (Time-Driven ABC) Spis treści I. Rachunek kosztów działań sterowany czasem (time-driven ABC)... 2 1. Geneza time-driven ABC... 2 2. Ogólna koncepcja TD ABC....

Bardziej szczegółowo

Rachunkowość zarządcza: analiza i interpretacja, red. Dorota Dobija, Małgorzata Kucharczyk. Wyd. 2. rozsz. i uzup.

Rachunkowość zarządcza: analiza i interpretacja, red. Dorota Dobija, Małgorzata Kucharczyk. Wyd. 2. rozsz. i uzup. Rachunkowość zarządcza: analiza i interpretacja, red. Dorota Dobija, Małgorzata Kucharczyk. Wyd. 2. rozsz. i uzup. Spis treści: O autorach Od redaktorów podręcznika 1. Organizacje i rachunkowość Organizacja

Bardziej szczegółowo

Rachunkowość zarządcza. Zespół Katedry Rachunkowości Menedżerskiej SGH 1. Wykorzystanie rachunku kosztów zmiennych. Dr Marcin Pielaszek

Rachunkowość zarządcza. Zespół Katedry Rachunkowości Menedżerskiej SGH 1. Wykorzystanie rachunku kosztów zmiennych. Dr Marcin Pielaszek Wykorzystanie rachunku kosztów zmiennych 1. Zmienność kosztów w długim i krótkim okresie Rachunek kosztów zmiennych i analiza koszty rozmiary produkcji zysk 2. Podejmowanie decyzji w krótkim okresie 1.

Bardziej szczegółowo

Cele polityki cenowej

Cele polityki cenowej DECYZJE CENOWE Cele polityki cenowej Kształtowanie poziomu sprzedaŝy, Kształtowanie poziomu zysku, Kreowanie wizerunku przedsiębiorstwa, Kształtowanie pozycji konkurencyjnej, Przetrwanie na rynku. 2/30

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Wprowadzenie Rozdział 1. Organizacja jako kombinacja zasobów (Jerzy S. Czarnecki)... 15

Spis treści. Wprowadzenie Rozdział 1. Organizacja jako kombinacja zasobów (Jerzy S. Czarnecki)... 15 Wprowadzenie... 11 Rozdział 1. Organizacja jako kombinacja zasobów (Jerzy S. Czarnecki).......... 15 1.1. Koszty w zarządzaniu.... 15 1.2. Profesjonalny kierownik.... 19 1.2.1. Profesjonalizm i intuicja................................................

Bardziej szczegółowo

RACHUNKOWOŚĆ ZARZĄDCZA

RACHUNKOWOŚĆ ZARZĄDCZA RACHUNKOWOŚĆ ZARZĄDCZA wykład XI dr Marek Masztalerz Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu 2011 EKONOMICZNY CYKL śycia PRODUKTU 1 KOSZTY CYKLU śycia PRODUKTU OKRES PRZEDRYNKOWY OKRES RYNKOWY OKRES POSTRYNKOWY

Bardziej szczegółowo

Wdrożenie systemu ABC/M w przedsiębiorstwie

Wdrożenie systemu ABC/M w przedsiębiorstwie Studium przypadku w przedsiębiorstwie Jurajska Spółdzielnia Pracy Jarosław Śmietaniak dyrektor departamentu systemów Business Intelligence w ABC Akademia Sp. z o.o.; Pytania: czytelnicy.controlling@infor.pl

Bardziej szczegółowo

Opis szkolenia. Dane o szkoleniu. Program. BDO - informacje o szkoleniu

Opis szkolenia. Dane o szkoleniu. Program. BDO - informacje o szkoleniu Opis szkolenia Dane o szkoleniu Kod szkolenia: 101014 Temat: Certyfikowany kurs dla controllerów finansowych z egzaminem potwierdzającym posiadanie kwalifikacji. Organizacja systemu, rachunek kosztów,

Bardziej szczegółowo

Arkadiusz Januszewski

Arkadiusz Januszewski WARUNKI KONIECZNE POMYŚLNEGO WDROśENIA SYSTEMU BUDśETOWANIA Arkadiusz Januszewski 1. Wprowadzenie WdroŜenie systemu kontroli zarządczej, który obejmuje planowanie wyników i kontrolę ich wykonania, naleŝy

Bardziej szczegółowo

KOMPUTEROWE WSPOMAGANIE ZARZĄDZANIA PROJEKTAMI W PRZEDSIĘBIORSTWIE

KOMPUTEROWE WSPOMAGANIE ZARZĄDZANIA PROJEKTAMI W PRZEDSIĘBIORSTWIE KOMPUTEROWE WSPOMAGANIE ZARZĄDZANIA PROJEKTAMI W PRZEDSIĘBIORSTWIE Seweryn SPAŁEK Streszczenie: Zarządzanie projektami staje się coraz bardziej powszechne w przedsiębiorstwach produkcyjnych, handlowych

Bardziej szczegółowo

Projekt Badawczy Analiza wskaźnikowa przedsiębiorstwa współfinansowany ze środków Unii Europejskiej

Projekt Badawczy Analiza wskaźnikowa przedsiębiorstwa współfinansowany ze środków Unii Europejskiej Projekt Badawczy Analiza wskaźnikowa przedsiębiorstwa współfinansowany ze środków Unii Europejskiej FiM Consulting Sp. z o.o. Szymczaka 5, 01-227 Warszawa Tel.: +48 22 862 90 70 www.fim.pl Spis treści

Bardziej szczegółowo

Od Sumowania do Zarządzania. Konrad Kobylecki Arkadiusz Wiśniewski

Od Sumowania do Zarządzania. Konrad Kobylecki Arkadiusz Wiśniewski Od Sumowania do Zarządzania Konrad Kobylecki Arkadiusz Wiśniewski Podejście tradycyjne Presja kosztowa CFO Marketing Sprzedaż Obsługa Klienta IT Administracja Podejście analityczne Presja ze strony CFO

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie kosztami logistyki

Zarządzanie kosztami logistyki Zarządzanie kosztami logistyki Opis Synchronizacja wymagań rynku z potencjałem przedsiębiorstwa wymaga racjonalnych decyzji, opartych na dobrze przygotowanych i przetworzonych informacjach. Zmieniające

Bardziej szczegółowo

Rola i funkcje rachunku kosztów. Systemy rachunku kosztów (i wyników)

Rola i funkcje rachunku kosztów. Systemy rachunku kosztów (i wyników) Rola i funkcje rachunku kosztów. Systemy rachunku kosztów (i wyników) Rachunek kosztów jest ogółem czynności zmierzających do ustalenia i zinterpretowania wyrażonej w pieniądzu wysokości nakładów dokonanych

Bardziej szczegółowo

Opis szkolenia. Dane o szkoleniu. Program. BDO - informacje o szkoleniu

Opis szkolenia. Dane o szkoleniu. Program. BDO - informacje o szkoleniu Opis szkolenia Dane o szkoleniu Kod szkolenia: 592615 Temat: Certyfikowany specjalista do spraw controllingu - kurs z egzaminem potwierdzającym posiadanie kwalifikacji zawodowych 28-29 Styczeń Katowice,

Bardziej szczegółowo

OPISY PRZEDMIOTÓW. 03 Słuchacz interpretuje i wskazuje przykłady do podstawowych pojęć z zakresu rachunkowości

OPISY PRZEDMIOTÓW. 03 Słuchacz interpretuje i wskazuje przykłady do podstawowych pojęć z zakresu rachunkowości Rachunkowość Zarządcza i Controlling OPISY PRZEDMIOTÓW Nazwa przedmiotu: Wprowadzenie do rachunkowości i controllingu RR Nazwa jednostki prowadzącej przedmiot / moduł: Wydział Zarządzania i Ekonomiki Usług,

Bardziej szczegółowo

Szybkie mierzenie efektywności zoptymalizowania procesów. Korzyści w wariancie idealistycznym

Szybkie mierzenie efektywności zoptymalizowania procesów. Korzyści w wariancie idealistycznym 2012 Szybkie mierzenie efektywności zoptymalizowania procesów. Korzyści w wariancie idealistycznym Maciej Mikulski Analiza biznesowa integracji B2B Bydgoszcz, 26 września 2012 wersja robocza Proces biznesowy

Bardziej szczegółowo

STRATEGICZNE ZARZĄDZANIE KOSZTAMI

STRATEGICZNE ZARZĄDZANIE KOSZTAMI STRATEGICZNE ZARZĄDZANIE KOSZTAMI dr Marek Masztalerz Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu 2011 EKONOMICZNY CYKL śycia PRODUKTU 1 KOSZTY CYKLU śycia PRODUKTU OKRES PRZEDRYNKOWY OKRES RYNKOWY OKRES POSTRYNKOWY

Bardziej szczegółowo

Tomasz M. Zieliński ODKRYWANIE PRAWDY O ZYSKACH. Teoria i praktyka systemów ABC/M

Tomasz M. Zieliński ODKRYWANIE PRAWDY O ZYSKACH. Teoria i praktyka systemów ABC/M Tomasz M. Zieliński ODKRYWANIE PRAWDY O ZYSKACH Teoria i praktyka systemów ABC/M Akademia Menedżera Sp. z o.o. Poznań, 2007 Prawa autorskie Tomasz M. Zieliński, 2007 Wszelkie prawa zastrzeżone Kopiowanie

Bardziej szczegółowo

Finanse i Rachunkowość

Finanse i Rachunkowość Wydział Nauk Ekonomicznych i Technicznych Państwowej Szkoły Wyższej im. Papieża Jana Pawła II w Białej Podlaskiej Zestaw pytań do egzaminu licencjackiego na kierunku Finanse i Rachunkowość 1 Zestaw pytań

Bardziej szczegółowo

KOSZTY PROCESÓW W RACHUNKU KOSZTÓW DZIAŁAŃ

KOSZTY PROCESÓW W RACHUNKU KOSZTÓW DZIAŁAŃ KOSZTY PROCESÓW W RACHUNKU KOSZTÓW DZIAŁAŃ Mariusz KOŁOSOWSKI Streszczenie: W artykule zaprezentowano zagadnienie dokładnego określania kosztów procesów z wykorzystaniem metody kalkulacji kosztów opartej

Bardziej szczegółowo

BUDŻETOWANIE DZIAŁALNOŚCI JEDNOSTEK GOSPODARCZYCH - TEORIA I PRAKTYKA

BUDŻETOWANIE DZIAŁALNOŚCI JEDNOSTEK GOSPODARCZYCH - TEORIA I PRAKTYKA v Wydział Zarządzania Akademii Górniczo-Hutniczej im. St. Staszica w Krakowie BUDŻETOWANIE DZIAŁALNOŚCI JEDNOSTEK GOSPODARCZYCH - TEORIA I PRAKTYKA pod redakcją naukową prof. dr hab. inż. Wiktora Krawczyka

Bardziej szczegółowo

Ustalanie kosztów procesów, produktów i usług z programem ADONIS. Zbigniew Misiak Daria Świderska - Rak Jolanta Rutkowska

Ustalanie kosztów procesów, produktów i usług z programem ADONIS. Zbigniew Misiak Daria Świderska - Rak Jolanta Rutkowska Ustalanie kosztów procesów, produktów i usług z programem ADONIS Zbigniew Misiak Daria Świderska - Rak Jolanta Rutkowska Metody rachunku kosztów Kalkulacja kosztów wytworzenia produktów A i B metodą tradycyjną

Bardziej szczegółowo

Ile zarabiają managerowie Gdzie i komu w Polsce płacą najlepiej - raport Money.pl. Autor: Bartosz Chochołowski

Ile zarabiają managerowie Gdzie i komu w Polsce płacą najlepiej - raport Money.pl. Autor: Bartosz Chochołowski Ile zarabiają managerowie Gdzie i komu w Polsce płacą najlepiej - raport Money.pl Autor: Bartosz Chochołowski Wrocław, lipiec 2008 Najlepsze pensje mają szefowie działów finansowych - średnio ponad 11

Bardziej szczegółowo

PLAN WDROśENIA SYSTEMU PROJEKT WERSJA

PLAN WDROśENIA SYSTEMU PROJEKT <NAZWA PROJEKTU> WERSJA <NUMER WERSJI DOKUMENTU> Załącznik nr 4.3 do Umowy nr 35-ILGW-253-.../20.. z dnia... MINISTERSTWO FINANSÓW DEPARTAMENT INFORMATYKI PLAN WDROśENIA SYSTEMU PROJEKT WERSJA numer wersji

Bardziej szczegółowo

Arkusz opisu przedmiotu do Katalogu Przedmiotów ECTS

Arkusz opisu przedmiotu do Katalogu Przedmiotów ECTS Arkusz opisu przedmiotu do Katalogu Przedmiotów ECTS 1 Nazwa przedmiotu Controlling operacyjny i strategiczny 2 Kod przedmiotu (wypełnia koordynator ECTS) 5 Liczba punktów ECTS (wypełnia koordynator ECTS)

Bardziej szczegółowo

RACHUNKOWOŚĆ ZARZĄDCZA I CONTROLLING W PRAKTYCE

RACHUNKOWOŚĆ ZARZĄDCZA I CONTROLLING W PRAKTYCE 20-012 Lublin, ul. Strażacka 8/90 tel: 81 533-31-39, 81 534-13-01, fax: 81 532-50-62, e-mail: biuro@masterscsb.com.pl RACHUNKOWOŚĆ ZARZĄDCZA I CONTROLLING W PRAKTYCE Kategoria Typ szkolenia Miejsce Termin

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie kosztami i rentownością w małym lub średnim przedsiębiorstwie

Zarządzanie kosztami i rentownością w małym lub średnim przedsiębiorstwie Zarządzanie kosztami i rentownością w małym lub średnim przedsiębiorstwie Kiedy przeciętna firmazaczyna interesować się szczegółową rentownością swoich produktów Przychody Koszty Szukanie problemów w innych

Bardziej szczegółowo

KARTA PROGRAMOWA - Sylabus -

KARTA PROGRAMOWA - Sylabus - AKADEMIA TECHNICZNO HUMANISTYCZNA KARTA PROGRAMOWA - Sylabus - WYDZIAŁ BUDOWY MASZYN I INFORMATYKI Przedmiot: Zintegrowane Systemy Zarządzania Kod przedmiotu: ZZMU_D._49_ Rok studiów: Semestr: Punkty ECTS:

Bardziej szczegółowo

Prowadzący Andrzej Kurek

Prowadzący Andrzej Kurek Prowadzący Andrzej Kurek Centrala Rzeszów Oddziały Lublin, Katowice Zatrudnienie ponad 70 osób SprzedaŜ wdroŝenia oprogramowań firmy Comarch Dopasowania branŝowe Wiedza i doświadczenie Pełna obsługa: Analiza

Bardziej szczegółowo

Komputerowe wspomaganie rachunkowości zarządczej

Komputerowe wspomaganie rachunkowości zarządczej Komputerowe wspomaganie rachunkowości zarządczej Informacja dla zarządzania. Tradycyjny rachunek kosztów a rachunek kosztów działań, koncepcja: nośnika kosztów zasobów, nośnika kosztów działań, Wykorzystanie

Bardziej szczegółowo

Model referencyjny doboru narzędzi Open Source dla zarządzania wymaganiami

Model referencyjny doboru narzędzi Open Source dla zarządzania wymaganiami Politechnika Gdańska Wydział Zarządzania i Ekonomii Katedra Zastosowań Informatyki w Zarządzaniu Zakład Zarządzania Technologiami Informatycznymi Model referencyjny Open Source dla dr hab. inż. Cezary

Bardziej szczegółowo

Klasyfikacja systemów rachunku kosztów

Klasyfikacja systemów rachunku kosztów Klasyfikacja systemów rachunku kosztów Systemy rachunku kosztów generalnie są klasyfikowane według kryterium hierarchiczności czasowej procesów zarządzania. Według tego kryterium wyróŝnia się dwie podstawowe

Bardziej szczegółowo

Spis treści. O autorze. Wstęp

Spis treści. O autorze. Wstęp Spis treści O autorze Wstęp Rozdział 1. Controlling w praktyce krajów zachodnich 1.1. Wprowadzenie 1.2. Geneza i istota controllingu - obszar angloamerykański 1.3. Controlling w obszarze niemieckojęzycznym

Bardziej szczegółowo

PORÓWNANIE KALKULACJI: - tradycyjnej - ABC

PORÓWNANIE KALKULACJI: - tradycyjnej - ABC KOŁO NAUKOWE CONTROLLINGU UNIWERSYTET ZIELONOGÓRSKI PORÓWNANIE KALKULACJI: - tradycyjnej - ABC Spis treści Wstęp... 3 Dane wejściowe... 4 Kalkulacja tradycyjna... 6 Kalkulacja ABC... 8 Porównanie wyników...

Bardziej szczegółowo

RACHUNKOWOŚĆ ZARZĄDCZA

RACHUNKOWOŚĆ ZARZĄDCZA RACHUNKOWOŚĆ ZARZĄDCZA wykład II dr Marek Masztalerz Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu 2011 KALKULACJA KOSZTÓW Kalkulacja kosztów jest to czynność obliczeniowa zmierzająca do ustalenia kosztów przypadających

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Wstęp 11

Spis treści. Wstęp 11 Spis treści Wstęp 11 Rozdział 1. Znaczenie i cele logistyki 15 1.1. Definicje i etapy rozwoju logistyki 16 1.2. Zarządzanie logistyczne 19 1.2.1. Zarządzanie przedsiębiorstwem 20 1.2.2. Czynniki stymulujące

Bardziej szczegółowo

FOLIA POMERANAE UNIVERSITATIS TECHNOLOGIAE STETINENSIS Folia Pomer. Univ. Technol. Stetin. 2009, Oeconomica 273 (56), 101 106

FOLIA POMERANAE UNIVERSITATIS TECHNOLOGIAE STETINENSIS Folia Pomer. Univ. Technol. Stetin. 2009, Oeconomica 273 (56), 101 106 FOLIA POMERANAE UNIVERSITATIS TECHNOLOGIAE STETINENSIS Folia Pomer. Univ. Technol. Stetin. 2009, Oeconomica 273 (56), 101 106 Robert KOWALAK KONCEPCJA PRZEDMIOTU CONTROLLING LOGISTYCZNY NA KIERUNKU ZARZĄDZANIE

Bardziej szczegółowo

Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Suwałkach SYLLABUS na rok akademicki 2015/2016

Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Suwałkach SYLLABUS na rok akademicki 2015/2016 Tryb studiów Niestacjonarne Nazwa kierunku studiów EKONOMIA Poziom studiów Stopień drugi Rok studiów/ semestr II/ Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Suwałkach SYLLABUS na rok akademicki 205/206 Specjalność

Bardziej szczegółowo

Natalia Gorynia-Pfeffer STRESZCZENIE PRACY DOKTORSKIEJ

Natalia Gorynia-Pfeffer STRESZCZENIE PRACY DOKTORSKIEJ Natalia Gorynia-Pfeffer STRESZCZENIE PRACY DOKTORSKIEJ Instytucjonalne uwarunkowania narodowego systemu innowacji w Niemczech i w Polsce wnioski dla Polski Frankfurt am Main 2012 1 Instytucjonalne uwarunkowania

Bardziej szczegółowo

Uniwersytet Szczeciń ski Wydział Nauk Ekonomicznych i Zarządzania Katedra Rachunkowości SCENARIUSZ Ć WICZEŃ

Uniwersytet Szczeciń ski Wydział Nauk Ekonomicznych i Zarządzania Katedra Rachunkowości SCENARIUSZ Ć WICZEŃ Przedmiot: Rachunek kosztów Tryb: studia dzienne Miasto: Szczecin Rok studiów: III Grupy: 324 Prowadzący wykłady: dr Anna Buczkowska Uniwersytet Szczeciń ski Lp. Data Realizowane zagadnienia 1. 21.02.2006

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Wstęp. Zamiast zakończenia. Literatura Spis rysunków

Spis treści. Wstęp. Zamiast zakończenia. Literatura Spis rysunków Spis treści Wstęp 1. Przedsiębiorstwo budowlano-montażowe na rynku usług budowlanych 1.1. Charakterystyka branży budowlanej 1.2. Zarządzanie przedsiębiorstwem budowlano-montażowym 1.3. Wybrane problemy

Bardziej szczegółowo

URZĄD STATYSTYCZNY W SZCZECINIE

URZĄD STATYSTYCZNY W SZCZECINIE URZĄD STATYSTYCZNY W SZCZECINIE Opracowania sygnalne Szczecin, styczeń 2010 r. DZIAŁALNOŚĆ INNOWACYJNA PRZEDSIĘBIORSTW W LATACH 2006-2008 W WOJEWÓDZTWIE ZACHODNIOPOMORSKIM Wyniki badania działalności innowacyjnej

Bardziej szczegółowo

PLAN ZARZĄDZANIA WYMAGANIAMI PROJEKT WERSJA

PLAN ZARZĄDZANIA WYMAGANIAMI PROJEKT <NAZWA PROJEKTU> WERSJA <NUMER WERSJI DOKUMENTU> Załącznik nr 4.4 do Umowy nr 35-ILGW-253-.../20.. z dnia... MINISTERSTWO FINANSÓW DEPARTAMENT INFORMATYKI PLAN ZARZĄDZANIA WYMAGANIAMI PROJEKT WERSJA numer wersji

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie kosztami w nowoczesnym przedsiębiorstwie

Zarządzanie kosztami w nowoczesnym przedsiębiorstwie Studia Gdańskie, t. VII, s. 24 32 Zofia Kuraś * Zarządzanie kosztami w nowoczesnym przedsiębiorstwie W warunkach stale zaostrzającej się konkurencji znaczenie zarządzania kosztami w nowoczesnym przedsiębiorstwie

Bardziej szczegółowo

Wstępne wyniki badań benchmarkingowych, w ramach X edycji konkursu Bank Przyjazny dla Przedsiębiorców.

Wstępne wyniki badań benchmarkingowych, w ramach X edycji konkursu Bank Przyjazny dla Przedsiębiorców. Wstępne wyniki badań benchmarkingowych, w ramach X edycji konkursu Bank Przyjazny. Wprowadzenie Krajowa Izba Gospodarcza i Polsko-Amerykańska Fundacja Doradztwa dla Małych Przedsiębiorstw, organizatorzy

Bardziej szczegółowo

RACHUNKOWOŚĆ ZARZĄDCZA W2

RACHUNKOWOŚĆ ZARZĄDCZA W2 RACHUNKOWOŚĆ ZARZĄDCZA W2 dr inż. Dorota Kużdowicz Wydział Ekonomii i Zarządzania, Uniwersytet Zielonogórski Ewidencja i rozliczanie kosztów Rachunek kosztów w układzie rodzajowym Rachunek kosztów wg miejsc

Bardziej szczegółowo

Rozdział IV. As Easy As ABC rachunek kosztów działań prosty jak abecadło

Rozdział IV. As Easy As ABC rachunek kosztów działań prosty jak abecadło 4. Rozdział IV As Easy As ABC rachunek kosztów działań prosty jak abecadło Rozdział IV As Easy As ABC rachunek kosztów działań prosty jak abecadło 61 4.1 Procesowy rachunek kosztów Rachunek kosztów działań

Bardziej szczegółowo

Metoda analizy obiegu dokumentów w firmie pod kątem wdroŝenia elektronicznego systemu obiegu dokumentów.

Metoda analizy obiegu dokumentów w firmie pod kątem wdroŝenia elektronicznego systemu obiegu dokumentów. Marcin Nitka Metoda analizy obiegu dokumentów w firmie pod kątem wdroŝenia elektronicznego systemu obiegu dokumentów. Wstęp W dzisiejszych czasach prowadząc jakąkolwiek działalność gospodarczą nie ma praktycznie

Bardziej szczegółowo

Efektywny controlling. Michał Chalastra

Efektywny controlling. Michał Chalastra Efektywny controlling Michał Chalastra Mapa drogowa prezentacji Teoria na wprowadzenie Wybrane elementy wdrożenia systemu controllingu i BI Eureca w przedsiębiorstwie produkcyjnym Wdrożenie controllingu

Bardziej szczegółowo

Wycena produktów gotowych według prawa bilansowego

Wycena produktów gotowych według prawa bilansowego Marek Masztalerz Katedra Rachunkowości Akademia Ekonomiczna w Poznaniu Wycena produktów gotowych według prawa bilansowego W przedsiębiorstwach produkcyjnych podstawowym źródłem przychodów jest sprzedaŝ

Bardziej szczegółowo

Zyskaj więcej czasu na swój biznes. MSP Finance Outsourcing finansowy.

Zyskaj więcej czasu na swój biznes. MSP Finance Outsourcing finansowy. Zyskaj więcej czasu na swój biznes MSP Finance Outsourcing finansowy. Rachunkowość zarządcza i budżetowanie projektów Projekt musi być zarządzany, aby mógł przynieść sukces. Najpopularniejszym narzędziem

Bardziej szczegółowo

Plan wykładu. 5. Wycena zobowiązań

Plan wykładu. 5. Wycena zobowiązań Plan wykładu 1. Wycena rzeczowych aktywów trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych 2. Wycena nieruchomości inwestycyjnych Wybrane zagadnienia z zakresu wyceny aktywów i zobowiązań Dr Marcin Pielaszek

Bardziej szczegółowo

TEST Z RACHUNKOWOSCI PRZEDSIĘBIORSTW KLASA IV LICEUM EKONOMICZNEGO

TEST Z RACHUNKOWOSCI PRZEDSIĘBIORSTW KLASA IV LICEUM EKONOMICZNEGO TEST Z RACHUNKOWOSCI PRZEDSIĘBIORSTW KLASA IV LICEUM EKONOMICZNEGO. CHARAKTERYSTYKA TESTU. Test osiągnięć szkolnych sprawdzający wielostopniowy, nieformalny, nauczycielski, pisemny. Test obejmuje sprawdzenie

Bardziej szczegółowo

Problemy wdraŝania rozwiązań controllingowych w sektorze słuŝby zdrowia

Problemy wdraŝania rozwiązań controllingowych w sektorze słuŝby zdrowia dr n. med. Jacek Czapla Śląska Izba Lekarska e-mail: j.czapla@izba-lekarska.org.pl mgr Grzegorz Głód Katedra Przedsiębiorczości i Zarządzania Innowacyjnego Akademia Ekonomiczna w Katowicach e-mail: gglod@ae.katowice.pl

Bardziej szczegółowo

Aby poznać pełną definicję zasobowego rachunku

Aby poznać pełną definicję zasobowego rachunku Studium przypadku w przedsiębiorstwie MK Michał Seheńczuk konsultant w departamencie systemów Business Intelligence w ABC Akademia Sp. z o.o.; Pytania: czytelnicy.controlling@infor.pl Czym jest zasobowy

Bardziej szczegółowo

WF-FaKiR BUDŻET to aplikacja wspomagająca zarządzanie finansami w jednostkach budżetowych

WF-FaKiR BUDŻET to aplikacja wspomagająca zarządzanie finansami w jednostkach budżetowych WF-FaKiR BUDŻET to aplikacja wspomagająca zarządzanie finansami w jednostkach budżetowych System księgowy charakteryzuje się prostotą obsługi, szybkością i niezawodnością działania Podstawą dla zastosowanych

Bardziej szczegółowo

ZASTOSOWANIE KOMPUTERÓW W RACHUNKOWOŚCI

ZASTOSOWANIE KOMPUTERÓW W RACHUNKOWOŚCI ZASTOSOWANIE KOMPUTERÓW W RACHUNKOWOŚCI wykład V dr Marek Masztalerz Katedra Rachunkowości Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu 2010 ARKUSZ KALKULACYJNY Podstawowym narzędziem informatycznym stosowanym w

Bardziej szczegółowo

Automatyzacja Procesów Biznesowych. Systemy Informacyjne Przedsiębiorstw

Automatyzacja Procesów Biznesowych. Systemy Informacyjne Przedsiębiorstw Automatyzacja Procesów Biznesowych Systemy Informacyjne Przedsiębiorstw Rodzaje przedsiębiorstw Produkcyjne największe zapotrzebowanie na kapitał, największe ryzyko Handlowe kapitał obrotowy, średnie ryzyko

Bardziej szczegółowo

Rachunkowość zarządcza, operacyjna i strategiczna

Rachunkowość zarządcza, operacyjna i strategiczna Rachunkowość zarządcza, operacyjna i strategiczna WSB Toruń - Studia podyplomowe Opis kierunku Rachunkowość zarządcza, operacyjna i strategiczna - studia podyplomowe w WSB w Toruniu W praktyce controlling

Bardziej szczegółowo

Portal Informacji Produkcyjnej dla Elektrociepłowni

Portal Informacji Produkcyjnej dla Elektrociepłowni Portal Informacji Produkcyjnej dla Elektrociepłowni Portal Informacji Produkcyjnej dla Elektrociepłowni ANT od siedmiu lat specjalizuje się w dostarczaniu rozwiązań informatycznych, których celem jest

Bardziej szczegółowo

Kierunkowe efekty kształcenia

Kierunkowe efekty kształcenia Kierunkowe efekty kształcenia Kierunek: ekonomia Obszar kształcenia: nauki społeczne Poziom kształcenia: studia drugiego stopnia Profil kształcenia: ogólnoakademicki Uzyskane kwalifikacje: magister Symbol

Bardziej szczegółowo

Międzrnarodowe i polskie

Międzrnarodowe i polskie PRACA ZBIOROWA POD REDAKCJĄ NAUKOWĄ PROF. DR. HAB. MARIANA WALCZAKA Międzrnarodowe i polskie re~lac e rachun owości w praktyce Warszawa 2003 ldi"fin Spis treści Wprowadzenie................................................

Bardziej szczegółowo

Dane Klienta: PUW Torpol Sp. z o.o. ul. Wały Piastowskie 1. 80-855 Gdańsk. www.torpol.eu

Dane Klienta: PUW Torpol Sp. z o.o. ul. Wały Piastowskie 1. 80-855 Gdańsk. www.torpol.eu Dane Klienta: PUW Torpol Sp. z o.o. ul. Wały Piastowskie 1 80-855 Gdańsk www.torpol.eu PUW Torpol Sp. z o.o. rozpoczęło działalność w 1987 roku. W branży tekstylnej obecni są od 1994 roku. Torpol jest

Bardziej szczegółowo

BADANIA WSTĘPNE DOTYCZĄCE OCENY ROZWIĄZĄŃ INFORMATYCZNYCH PRZEZ KADRĘ KIEROWNICZĄ

BADANIA WSTĘPNE DOTYCZĄCE OCENY ROZWIĄZĄŃ INFORMATYCZNYCH PRZEZ KADRĘ KIEROWNICZĄ BADANIA WSTĘPNE DOTYCZĄCE OCENY ROZWIĄZĄŃ INFORMATYCZNYCH PRZEZ KADRĘ KIEROWNICZĄ Helena Dudycz Wprowadzenie Podstawą kaŝdej trafnie podjętej decyzji jest pozyskana, przetworzona i odpowiednio zaprezentowana

Bardziej szczegółowo

Informatyzacja przedsiębiorstw. Cel przedsiębiorstwa. Komputery - potrzebne? 23-02-2012. Systemy zarządzania ZYSK! Metoda: zarządzanie

Informatyzacja przedsiębiorstw. Cel przedsiębiorstwa. Komputery - potrzebne? 23-02-2012. Systemy zarządzania ZYSK! Metoda: zarządzanie Informatyzacja przedsiębiorstw Systemy zarządzania Cel przedsiębiorstwa ZYSK! maksimum przychodów minimum kosztów podatki (lobbing...) Metoda: zarządzanie Ludźmi Zasobami INFORMACJĄ 2 Komputery - potrzebne?

Bardziej szczegółowo

Controlling wspomagany komputerowo. Doswiadczenia z zastosowan w średnich przedsiebiorstwach

Controlling wspomagany komputerowo. Doswiadczenia z zastosowan w średnich przedsiebiorstwach P. D. Kluge Controlling wspomagany komputerowo. Doswiadczenia z zastosowan w średnich przedsiebiorstwach (PTE Zielona Góra; 24.09.05) Controlling naleŝy do młodych dziedzin związanych z organizacją i zarządzaniem.

Bardziej szczegółowo

Podmioty niezgłaszające działalności gospodarczej, znikające, zaprzestające składania deklaracji

Podmioty niezgłaszające działalności gospodarczej, znikające, zaprzestające składania deklaracji Wykonywanie wszelkich czynności mających znamiona działalności gospodarczej podlega rejestracji. 1. Z dniem 31 marca 2009 r., na podstawie przepisów ustawy z dnia 19 grudnia 2008 r. o zmianie ustawy o

Bardziej szczegółowo

Oferta dla biur rachunkowych korzystających z oprogramowania SAGE FK Symfonia

Oferta dla biur rachunkowych korzystających z oprogramowania SAGE FK Symfonia Oferta dla biur rachunkowych korzystających z oprogramowania SAGE FK Symfonia Narzędzia nowoczesnej księgowości są blizej niż przypuszczasz. Strateo zostało stworzone przez księgowych dla księgowych. Internetowa

Bardziej szczegółowo

Seminaria adresowane są zarówno do osób posiadających doświadczenie w pracy controllera finansowego, jak i mających zamiar wykonywać ten zawód.

Seminaria adresowane są zarówno do osób posiadających doświadczenie w pracy controllera finansowego, jak i mających zamiar wykonywać ten zawód. Opis szkolenia Dane o szkoleniu Kod szkolenia: 746812 Temat: Controlling : Certyfikowany kurs dla controllerów finansowych. Organizacja systemu, rachunek kosztów, budżetowanie i analiza. 21-22 Marzec Warszawa,

Bardziej szczegółowo

Wprowadzenie... 3 Charakterystyka grupy docelowej... 4 Podział grupy docelowej... 4. Podział grupy docelowej wg stanowisk pracy respondentów...

Wprowadzenie... 3 Charakterystyka grupy docelowej... 4 Podział grupy docelowej... 4. Podział grupy docelowej wg stanowisk pracy respondentów... Spis treści Wprowadzenie... 3 Charakterystyka grupy docelowej... 4 Podział grupy docelowej.... 4 Podział grupy docelowej wg stanowisk pracy respondentów.... 4 Wyniki badania... 6 Rozliczanie produkcji

Bardziej szczegółowo

I & B System Spółka Akcyjna

I & B System Spółka Akcyjna Załącznik do Uchwały nr 10 ZWZ I&B System 26.06.2008 r. I & B System Spółka Akcyjna Łódź maj 2008 KIERUNKI ROZWOJU SPÓŁKI I GRUPY KAPITAŁOWEJ I&B SYSTEM w latach 2008-2010 ZałoŜenia ogólne PodwyŜszenie

Bardziej szczegółowo

Certyfikowany kurs dla controllerów finansowych. Organizacja systemu, rachunek kosztów, budŝetowanie i analiza.

Certyfikowany kurs dla controllerów finansowych. Organizacja systemu, rachunek kosztów, budŝetowanie i analiza. Certyfikowany kurs controllingu organizacja systemu, rachunek kosztów, budŝetowanie i analiza Certyfikowany kurs dla controllerów finansowych. Organizacja systemu, rachunek kosztów, budŝetowanie i analiza.

Bardziej szczegółowo