Zastosowanie predykcji sygnału odchylenia regulacyjnego do centralnej regulacji mocy czynnej i częstotliwości w systemie elektroenergetycznym

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Zastosowanie predykcji sygnału odchylenia regulacyjnego do centralnej regulacji mocy czynnej i częstotliwości w systemie elektroenergetycznym"

Transkrypt

1 INSTYTUT AUTOMATYKI SYSTEMÓW ENERGETYCZNYCH Zasosowanie predykcji sygnału odchylenia regulacyjnego do cenralnej regulacji mocy czynnej i częsoliwości w sysemie elekroenergeycznym Prof. dr hab. inż. Tadeusz Halawa, dr inż. Włodzimierz Skorupski, dr Henryk Mikołajczak, mgr inż. Adam Misiorek IASE Wrocław. Wsęp Krajowy sysem elekroenergeyczny (KSEE) jes jednym z obszarów synchronicznie pracujących z pozosałymi obszarami sysemu elekroenergeycznego UCTE. Każdy obszar sysemu elekroenergeycznego UCTE jes wyposażony w układ auomaycznej regulacji mocy czynnej i częsoliwości (ARCM). Ten układ regulacji wórnej mocy czynnej działa niezależnie od regulacji pierwonej częsoliwości. Czulszym wskaźnikiem bilansowania generacji z zaporzebowaniem danego obszaru sysemów są odchyłki salda mocy wymiany. Regulacja wórna za pomocą układów ARCM jes prowadzona we wszyskich obszarach sysemu UCTE. Zapewnia ona urzymywanie zadawanych przepływów energii pomiędzy połączonymi obszarami SEE przez urzymywanie w sposób ciągły bilansu w każdym obszarze, j. nadążania generacji za zmianami zaporzebowania. W KSEE układ ARCM pracuje w konfiguracji pluralisycznej obejmując ą regulacją kraje grupy CENTREL, do kórej należą: Polska, Czechy, Słowacja, Węgry. Prowadzenie regulacji wórnej w ej konfiguracji wynika ze zobowiązania srony polskiej do urzymania zadawanych warości przepływów energii pomiędzy sysemem CENTREL i pozosałymi obszarami sysemu UCTE []. Zgodnie z wymaganiami [2] odchyłki częsoliwości likwidują regulaory pierwone zainsalowane na wszyskich jednoskach wywórczych. Czas ich działania nie przekracza 30 sekund od momenu pojawienia się zmiany częsoliwości. Nim zakończą działanie regulaory pierwone zaczyna działać regulacja wórna. Dla porzeb regulacji pierwonej i wórnej operaor sysemu przesyłowego (OSP) zamawia w elekrowniach sysemowych szybko

2 dosępną rezerwę mocy sekundową R s dla porzeb regulacji pierwonej częsoliwości i minuową R m dosarczaną przez jednoski wywórcze dla porzeb szybkiej regulacji mocy czynnej. Na działanie ych układów regulacji w zasadzie nie ma wpływu rynek energii elekrycznej. 2. Funkcjonowanie układów ARCM w warunkach rynku energii Regulacja wórna urzymuje zadawane przepływy mocy wymiany między poszczególnymi obszarami SEE. Czas likwidacji odchyłek salda mocy wymiany ( P W ) obejmuje przedziały czasu od kilkudziesięciu sekund do kilku minu [3]. Układ ARCM (LFC) w obszarze musi dysponować rezerwą mocy wirującej (rezerwa operacyjna), kóra jes urzymywana w jednoskach wywórczych. W nowych warunkach funkcjonowania Rynku Energii (REE) w krajach Europy OSP danego obszaru SEE dążą do przyspieszenia działania układów regulacji wórnej za pomocą ARCM, co umożliwi sprawną realizację konraków dwusronnych, w sposób bardziej dynamiczny [4]. W krajach Europy Zachodniej w dosawach energii elekrycznej uczesniczą elekrownie wodne, jądrowe oraz cieplne opalane paliwem sałym względnie gazem lub olejem. Jednoski e, poza blokami jądrowymi, mogą dwukronie szybciej zmieniać moc niż bloki energeyczne w Polsce. W kraju produkowana jes energia elekryczna przez elekrownie cieplne, opalane węglem kamiennym i brunanym. Nie mogą one ak szybko zmieniać obciążenia jak jednoski opalane gazem, olejem lub hydrozespoły. Sąd zachodzi porzeba wprowadzenia w układ regulacji cenralnej ARCM predykcji sygnału odchylenia regulacyjnego P R czyli ACE (area conrol error) podawanego na układy obciążenia bloków energeycznych, co przyspieszy zmiany podawanego paliwa do kołów opalanych węglem kamiennym. 3. Cel wprowadzenia serowania predykywnego w układ regulacji cenralnej ARCM Dysponując przebiegiem predykcji sygnału ACE można przyśpieszyć reagowanie jednosek wywórczych (bloków energeycznych opalanych węglem kamiennym) na wysępujące zakłócenia salda mocy wymiany. Predykcja sygnału ACE służy do formowania sygnału serującego U ~, kóry wymusza zmianę mocy jednosek wywórczych zaraz po pojawieniu się znacznej odchyłki mocy wymiany. Meoda bieżącej predykcji bardzo krókoerminowej w zakresie wyprzedzeń od sek. do 60 sekund (względnie 90 sek.) zmian sygnału odchyłki salda mocy wymiany obszaru z uwzględnieniem odchyłki częsoliwości napięcia (ACE) może szybciej likwidować większe

3 zakłócenia w pracy KSEE. Wynika o ze zmniejszenia opóźnienia, jakie wysępuje w przedziale czasu od pojawienia się odchyłki przepływu mocy w linii wymiany do momenu rozpoczęcia owierania zaworów parowych urbin [4]. Wprowadzenie modułu predykcji w układzie ARCM zachowa zasadę nieinerwencji, j. pobudzenie do działań regulaorów podobnego ypu w sąsiadujących obszarach [4]. 4. Charakerysyka sygnału regulacyjnego na wejściu regulaora cenralnego ARCM Miarą chwilowego niebilansowania się zmian zaporzebowania mocy czynnej obszaru (KSE) z uwzględnieniem exporu/imporu energii elekrycznej oraz sra sieciowych z sumaryczną generacją jednosek wywórczych obszaru jes sygnał ACE. Odchyłka salda mocy wymiany od warości zadanej P wo i akualnie mierzonej P wa ( P w = P wa - P wo ) oraz odchyłka częsoliwości napięcia f = f a - f o są składowymi sygnału ACE podawanego na wejście proponowanego predykora regulaora cenralnego układu ARCM (LFC). Sygnał en ma warość: ACE = P w K f, gdzie K jes częsoliwościowym równoważnikiem mocy. Przebieg sygnału ACE w normalnych sanach pracy obszarów sysemu elekroenergeycznego UCTE pracujących synchronicznie z obszarem KSEE ma charaker losowy i niesacjonarny. Doychczas - w celu poprawienia serowania mocą czynną jednosek wywórczych - czyniono próby wyfilrowania wyższych częsoliwości w sygnale ACE [5]. 5. Predykcja krókoerminowa sygnałów regulacyjnych serowanie predykywne (MPC). Zasosowanie, ogólnie mówiąc, predykcji silnie krókoerminowej do cenralnej regulacji klasycznej ARCM a ściślej wprowadzenie w układ ej regulacji serowania predykywnego, oparego na wspomnianej predykcji w posaci zw. pos-konrolera ma ogólnie na celu, jak wspomniano, poprawienie jakości ej regulacji wórnej poprzez bieżące korygowanie działania serującego klasycznego regulaora cenralnego. Ma o zapewnić bardziej płynne serowanie pracą jednosek wywórczych w SEE. Korygowanie o polega na bieżącym śledzeniu z wyprzedzeniem (śledzenie predykywne) sygnału regulacyjnego serującego U (na wyjściu regulaora cenralnego) i opymalnym wykorzysaniu informacji zawarej w prognozowanym przebiegu ego sygnału w zakresie wyprzedzeń, ograniczonym (oddalającym się) horyzonem τ H. Bieżącą prognozę krókoerminową we wspomnianym zakresie od sek. do sek. dosarcza model predykor sygnału U. Ściślej predykcja a dokonywana jes pośrednio: najpierw wyznaczana jes predykcja sygnału odchylenia

4 regulacyjnego (ACE), kóry będzie dalej oznaczany przez X (na wejściu regulaora cenralnego), ponieważ jes o sygnał dany z pomiarów. Nasępnie prognoza ego sygnału przekszałcona jes wg relacji wejście/wyjście regulaora (j. inergraora ze współczynnikiem k I : k I - ) na prognozę finalną sygnału serującego (klasycznego) U. Przedsawiony wyżej skróowo opis można ująć ogólnie za pomocą meodologii serowania predykywnego wg modelu (Model Based Predicive Conrol - MPC) [6]. Zawiera ona zasadniczo rzy składowe:. Model predykcji wyznacza bieżącą prognozę ŷ τ/ wyjścia modelu obieku y skorygowaną ze względu na błędy (szumy) modelowania: ŷ kor τ/ 2. Opymalizaor czyli konroler predykywny opymalizuje na bieżąco funkcjonał celu: J τ U 2 2 τ U kor (, τ, τ ) δ( τ )[ y r( τ )] λ( τ )[ U ] 2 ˆ τ 2 = τ / τ τ = τ τ = (5.) zależny od wspomnianej prognozy i wzorcowej rajekorii odniesienia r( τ), τ =,..., τ, i r() = U, minimalizując rozbieżności miedzy nimi, co generuje przyszły (prospekywny), opymalny przebieg sygnału serującego U ograniczony horyzonem τ H. δ(τ) i λ(τ) sanowią zadane funkcje wagowe wyprzedzenia, a paramery τ τ H, τ U τ max ; 3. Sraegia oddalającego (odsuwającego) się horyzonu określa warości bieżące ego sarowania Ữ (prawo serowania). W meodologii serowania predykywnego (MPC) kluczową rolę spełnia model predykcji czyli skorygowany model predykor obieku. Ogólnie biorąc sanowi on addyywne połączenie modelu-predykora obieku (o wejściu U i wyjściu y) oraz korygującego modelu-predykora procesu błędów modelowanie j. niedopasowania: b = y y (5.2) m modelu obieku do samego obieku (o ym samym wejściu U), kórego wejście y m jes mierzone na bieżąco. Drugi elemen serowania predykywnego (MPC) opymalizaor prospekywny lub inaczej konroler predykywny spełnia podobną rolę jak regulaor cenralny w serowaniu klasycznym. Z punku widzenia ego serowania opymalizaor en ma usprawniać działanie serujące regulaora; w schemacie funkcjonalnym na rys. wysępuje zaem bezpośrednio za ym regulaorem jako pos-konroler.

5 Rys.. Schema funkcjonalny (uproszczony) serowania predykywnego w SEE Z punku widzenia serowania predykywnego (MPC) kórego rozważane u zasosowanie predykcji do serowania konwencjonalnego ARCM, jes szczególnym i nieypowym przypadkiem pos-konroler przejmuje formalnie rolę regulaora cenralnego, sprawiając, że regulaor klasyczny spełnia raczej rolę pomocniczą (Rys. ). 6. Modelowanie predykcji krókoerminowej sygnałów regulacyjnych Z określenia sygnału odchylenia regulacyjnego X= P R (ACE) wynika, że on ma specyficzny charaker wspomnianego procesu błędów niedopasowania [7,8]. Okazało się na podsawie badań prowadzonych w IASE [9-3], że procesy akie mogą być ogólnie zidenyfikowane jako należące do klasy sygnałów sochasycznych niesacjonarnych jednorodnie ARMA czyli ARIMA (scałkowany proces auoregresji i średniej ruchomej). Co więcej badania e wykazały, że sygnał X może być z powodzeniem modelowany przy pomocy prosszego modelu - scałkowanego procesu auoregresji czyli modelu auoregresji z inegraorem (ARI) [4]. Sygnał aki, jako niesacjonarny jednorodnie, prakycznie po jednokronym różnicowaniu przekszałca się w jego składową sacjonarną. df ( = X = z ) X = X X Z (6.) Składowa a reprezenuje względnie małe ale szybkie flukuacje losowe. Dla składowej Z model ARI przechodzi odpowiednio w sacjonarny model długiej auoregresji AR(p ), j. dosaecznie wysokiego rzędu p Z = p i= a Z i z i ε, p = p (6.2)

6 porzebnego dla zapewnienia sacjonarności ej składowej. Wyznaczenie prognoz ej składowej w zadanym zakresie wyprzedzeń: τ =,..., τ max przy pomocy predykora sowarzyszonego z modelem (6.) sanowi szybką procedurę rekurencyjną względem wyprzedzenia τ: gdzie p Zˆ ( τ ) = a ( ) Zˆ ( τ '), τ ' = τ i (6.3) i= i Z ˆ ( τ ') =, gdy τ ' 0 (6.3 ) Z τ ' Przejście od składowej sacjonarnej Z sygnału X i jej prognozy (6.3) do ego sygnału i jego prognozy orzymuje się przez rekurencyjne odwracanie różnicowania (6.) czyli przez dyskrene całkowanie (Rys. 2); analogiczne posępowanie pozwala na dokonanie przejścia X U i wyznaczenie finalne ak sygnału serującego U jak i jego prognozy U ˆ ( τ ). Podwyższenie dokładności ej prognozy dosarcza model predykor korekcyjny błędu niedopasowania modelu do sygnału U b. Zaproponowana u meoda adapacyjna Levinsona- Durbina (ALD) esymacji paramerów auoregresyjnych modelu (6.2) może być sosowana do obliczeń ak w rybie off-line, jak i on-line, przy czym en pierwszy służy do saru modelowania[7,8,5]. Rys. 2 Transformacja sygnału Z na sygnał U przez podwójne całkowanie dyskrene. 7. Algorym opymizaora prospekywnego pos-konroler[7,4,5] Punkem wyjścia do sformułowania algorymu pos-konrolera (konrolera predykywnego lub opymizaora prospekywnego) jes formalny model (filr) obieku (j. SEE rozszerzonego) y = p i= w U i i, (7.)

7 m gdzie wyjście modelu y sanowi bieżącą ocenę wyjścia obieku y = U. Jeśli przez wekor = [ U, U, K U ] * U (7.2) p p 2, oznaczamy odcinek bieżącej hisorii sygnału serującego (klasycznego) u, a przez wekor [ U, U, K U ] * U (7.3) =, H τ odcinek bieżącej przyszłości ego sygnału, ograniczonej horyzonem predykcji τ H, o opymalizując funkcjonał (5.) względem (7.3) przy założeniach: τ = τ H, τ u = τ H oraz δ(τ) = i λ(τ) = λ - orzymujemy opymalny przyszły przebieg sygnału U: * * ( A ) A I ) ( A ) α U = λ (7.4) gdzie macierzy A i A - są uworzone z wag filru (7.) a wekor α jes uworzony ze znanych wielkości [2,3]. Pierwsza składowa ego wekora zgodnie ze sraegią oddalającego się horyzonu sanowi poszukiwana warość bieżącą zmodyfikowanego (przez pos-konroler) sygnału serującego w serowaniu predykywnym: df = U U ~ (7.5) 8. Badania symulacyjne porównawcze regulacji cenralnej klasycznej i predykywnej Badania e przeprowadzono na modelu inkremenalnym dwóch sysemów połączonych, z kórych pierwszy symuluje mały sysem (np. duża jednoska wywórcza), będący podsysemem drugiego dużego sysemu (np. krajowego) (Rys. 3) [5]. Dla przykładu przedsawione są porównawczo (kl ser. klasyczne, pr ser. predykywne) przebiegi sygnałów odchylenia częsoliwości f 2 i wymiany mocy P w odpowiednio na Rys. 5 a) i b). Dla porównania liczbowego jakości serowania wórnego obydwu rodzajów serowania przyjęo wskaźnik roboczy: δ = (8.) M f ( ' ) M ' = Wyznaczone z symulacji warości ego wskaźnika wynoszą odpowiednio dla f 2 : δ pr = i δ kl = (8.2) oraz dla P W : δ pr = i δ kl = (8.3)

8 Rys. 3 Symulacyjny model inkremenalny SEE opary na dwu sysemach połączonych srukura główna alernaywne serowanie wórne (cenralne) Porównawcze przebiegi sygnałów i wyniki liczbowe jakości serowania przemawiają jednoznacznie na korzyść serowania predykywnego. Rys. 4 Przebiegi sygnału a) f 2 i b) P w w przypadku serowania predykywnego i klasycznego

9 9. Podsumowanie i wnioski Badania efekywności zasosowania serowania predykywnego do cenralnej regulacji ARCM polegały na analizie kompuerowej modelowo-symulacyjnej z wykorzysaniem danych pomiarowych sekundowych (elemerycznych) sygnałów: odchylenia regulacyjnego (ACE), odchylenia salda mocy wymiany P W oraz odchylenia częsoliwości f. Badania e zosały przeprowadzone w ramach GRANTU KBN-u (Projek badawczy Nr 8T0B 04 2). Wspomniana analiza doyczy oceny: o dokładności (dobroci) modelu predykcji silnie krókoerminowej sygnałów regulacyjnych X i U oraz 2 o efekywności działania modelu (algorymu) serowania predykywnego (oparego na ej predykcji) czyli pos-konrolera. Z analizy ej można sformułować nasępujące wnioski: ) Zasosowanie korekcji do predykcji krókoerminowej pozwoliło na znaczące zwiększenie jej dokładności w całym zakresie wyprzedzeń do ok 3.5% dla sygnału X (wejście regulaora), do kilku promili (2 4 ) dla sygnału U (wyjście regulaora klasycznego); 2) Sąd ważny wniosek: regulaor cenralny z punku widzenia serowania predykywnego spełnia rolę wspomagającą zwiększenia dokładności predykcji, co pociąga za sobą wysoką wierność śledzenia z wyprzedzeniem sygnału U, zilusrowana migawkowo j. usalonej chwili = 0 na Rys. 5.; 3) Ocena efekywności pos-konrolera (konrolera predykywnego) przeprowadzona porównawczo na modelu inkremenalnym symulacyjnym SEE (Rys. 3) ak w posaci przebiegów f 2 i P W2 (Rys. 4) jak i wskaźników jakości (9.2) i (9.3) wypadła pozyywnie i powierdza słuszność zaproponowanej koncepcji serowania predykywnego w procedurze regulacji ARCM. Rys. 5 Przebiegi vs. τ sygnału U(τ) i jego prognoz: U ˆ ( τ ) 3 i ˆ kor U ( τ ) 2, τ =,..., 60 sek

10 Lieraura [] Bujko J., Halawa T.: Regulacja częsoliwości w połączonych sysemach elekroenergeycznych w warunkach rynkowych. Problemy sysemów elekroenergeycznych; Oficyna Wydawnicza Poliechniki Wrocławskiej, Wrocław 2002 [2] Ground Rules concerning primary and secondary conrol of frequency and acive power wihin UCPTE; Enered ino force on [3] Gross G.: Analysis of Load Frequency Conrol Performance Assessmen Crieria, IEEE Trans. on Power Sysems No 3/200 [4] Jeleeli N., van Slyck L.: Tie-line Prioriized Energy Conrol; IEEE Trans. on Power Sysems No /995 sr 58 [5] Bujko J., Halawa T. Jakość regulacji częsoliwości i mocy w obszarach sysemu elekroenergeycznego, Energeyka 2/2002 [6] Maciejowski J.M.: Predicive Conrol wih Consrains. Prenice-Hall, [7] Skorupski W., Mikołajczak H.: Modelowanie predykcji silnie krókoerminowej sygnałów regulacyjnych w zasosowaniu do ARCM w sysemie elekroenergeycznym. II Kraj, Konf. MiS-2, Modelowanie i Symulacja; PTETiS. Kościelisko, czerwca [8] Mikołajczak H., Skorupski W.: Predykcja silnie krókoerminowa procesów szybkozmiennych regulacyjnych związanych z ARCM w krajowym sysemie elekroenergeycznym, VI Konf. Naukowa. PE Prognozowanie w Elekroenergeyce. Poli. Częsochowska, Częsochowa, 8-20 września [9] Skorupski W., Malko J., Bałuka G., Mikołajczak H.: Prognozowanie procesów szybkozmiennych dla celów regulacji mocy czynnej w krajowym sysemie elekroenergeycznym eap. Rapor IASE, nr ewid. 782, Wrocław 998. [0] Skorupski W., Malko J., Bałuka G.: Prognozowanie procesów szybkozmiennych dla celów regulacji mocy czynnej eap 2. Rapor IASE, nr ewid. 809, Wrocław 999. [] Skorupski W., Malko J., Bałuka G., Mikołajczak H.: Prognozowanie procesów szybkozmiennych dla celów regulacji mocy czynnej w krajowym sysemie elekroenergeycznym eap 3. Rapor IASE, nr ewid. 782, Wrocław 2000 [2] Skorupski W., Malko J., Bałuka G.: Predykcja silnie króko-erminowa procesów związanych z regulacją mocy i częsoliwości w sysemie elekroenergeycznym. (w) Maeriały II Krajowej Konferencji PES-2. PTETiS. Zakopane-Kościelisko 4-8 czerwca 999. [3] Skorupski W., Malko J., Bałuka G.: Adapacyjne modelowanie i predykcja procesów regulacyjnych szybkozmiennych w krajowym sysemie elekroenergeycznym. (w) Maeriały I Krajowej Konferencji MIS-, Modelowanie i Symulacja; PTETiS. Zakopane-Kościelisko 9-20 czerwca [4] Skorupski W., Mikołajczak H., Piesiewicz T.: Modelowanie serowania predykywnego w zasosowaniu do cenralnej regulacji częsoliwości i mocy w sysemie elekroenergeycznym; XI Międz. Konf. Nauk. APE 2003 T. II Juraa, -3 czerwca 2003 [5] Skorupski W., Halawa T., Mikołajczak H., i in.: Zasosowanie predykcji krókoerminowej szybkozmiennego sygnału odchylenia regulacyjnego do cenralnej regulacji mocy i częsoliwości w uwarunkowaniach rynkowych sysemu elekroenergeycznego. Rapor IASE Nr ewid. 875 z wykonania Projeku Badawczego (GRANTU) nr 8 T0B 04 2 pod kierunkiem prof. A. Werona

11 Zasosowanie predykcji sygnału odchylenia regulacyjnego do cenralnej regulacji mocy czynnej i częsoliwości w sysemie elekroenergeycznym W arykule przedsawiono koncepcję serowania predykywnego w zasosowaniu do auomaycznej regulacji mocy czynnej częsoliwości (ARCM) dla porzeb regulacji wórnej jako nieypowy przypadek meodologii serowania predykywnego wg modelu (MPC). Przypadek en opiera się na predykcji silnie krókoerminowej sygnałów regulacyjnych: wejścia i wyjścia regulaora cenralnego (konwencjonalnego) zidenyfikowanych jako modele auoregresji z inegraorem (ARI). Zaproponowana koncepcja konrolera predykywnego usprawni działanie cenralnego regulaora ARCM. Jego działanie zweryfikowano pod względem efekywności za pomocą meod symulacyjnych z wykorzysaniem modelu inkremenalnego. Applicaion of area conrol error predicion o load frequency conrol in he Elecric Power Sysem. The paper presens concepion of he predicive conrol in applicaion o load-frequency regulaion in an elecrical power sysem as an unypical case of he model base predicive conrol mehodology (MPC). This case is based on he very shor predicion modeling he regulaion signals being he inpu and oupu of he cenral (convenional) regulaor, which was idenified as he auoregressive models wih he inegraor (ARI). The proposed concep improves he regulaor acion. The efficiency of is acion was verified wih he use of he power sysem incremenal model in he simulaion procedure.

Regulatory. Zadania regulatorów. Regulator

Regulatory. Zadania regulatorów. Regulator Regulaory Regulaor Urządzenie, kórego podsawowym zadaniem jes na podsawie sygnału uchybu (odchyłki regulacji) ukszałowanie sygnału serującego umożliwiającego uzyskanie pożądanego przebiegu wielkości regulowanej

Bardziej szczegółowo

WITAMY W DOLINIE ŚMIERCI

WITAMY W DOLINIE ŚMIERCI WITAMY W DOLINIE ŚMIERCI Alernaywny mechanizm wsparcia finansowania wysoko zaawansowanych echnologii. Nowy model finansowania innowacji Park Naukowo-Technologiczny przy Narodowym Cenrum Badań Jądrowych

Bardziej szczegółowo

DYNAMIKA KONSTRUKCJI

DYNAMIKA KONSTRUKCJI 10. DYNAMIKA KONSTRUKCJI 1 10. 10. DYNAMIKA KONSTRUKCJI 10.1. Wprowadzenie Ogólne równanie dynamiki zapisujemy w posaci: M d C d Kd =P (10.1) Zapis powyższy oznacza, że równanie musi być spełnione w każdej

Bardziej szczegółowo

Jak zmniejszyć koszty uczestnictwa bloków energetycznych w automatycznej regulacji mocy i częstotliwości (ARCM)

Jak zmniejszyć koszty uczestnictwa bloków energetycznych w automatycznej regulacji mocy i częstotliwości (ARCM) Jak zmniejszyć koszty uczestnictwa bloków energetycznych w automatycznej regulacji mocy i częstotliwości (ARCM) Autor: Prof. dr hab. inż. Jan Bujko, prof. dr hab. inż. Tadeusz Halawa, IASE Wrocław ( Energetyka

Bardziej szczegółowo

ZASTOSOWANIE TEORII MASOWEJ OBSŁUGI DO MODELOWANIA SYSTEMÓW TRANSPORTOWYCH

ZASTOSOWANIE TEORII MASOWEJ OBSŁUGI DO MODELOWANIA SYSTEMÓW TRANSPORTOWYCH Pior KISIELEWSKI, Łukasz SOBOTA ZASTOSOWANIE TEORII MASOWEJ OBSŁUGI DO MODELOWANIA SYSTEMÓW TRANSPORTOWYCH W arykule przedsawiono zasosowanie eorii masowej obsługi do analizy i modelowania wybranych sysemów

Bardziej szczegółowo

DYNAMICZNE MODELE EKONOMETRYCZNE

DYNAMICZNE MODELE EKONOMETRYCZNE DYNAMICZNE MODELE EKONOMETRYCZNE IX Ogólnopolskie Seminarium Naukowe, 6 8 września 005 w Toruniu Kaedra Ekonomerii i Saysyki, Uniwersye Mikołaja Kopernika w Toruniu Pior Fiszeder Uniwersye Mikołaja Kopernika

Bardziej szczegółowo

Jednofazowe przekształtniki DC AC i AC DC z eliminacją składowej podwójnej częstotliwości po stronie DC

Jednofazowe przekształtniki DC AC i AC DC z eliminacją składowej podwójnej częstotliwości po stronie DC Akademia Górniczo-Hunicza im. Sanisława Saszica w Krakowie Wydział Elekroechniki, Auomayki, Informayki i Inżynierii Biomedycznej Kaedra Energoelekroniki i Auomayki Sysemów Przewarzania Energii Auorefera

Bardziej szczegółowo

MODELE AUTOREGRESYJNE JAKO INSTRUMENT ZARZĄDZANIA ZAPASAMI NA PRZYKŁADZIE ELEKTROWNI CIEPLNEJ

MODELE AUTOREGRESYJNE JAKO INSTRUMENT ZARZĄDZANIA ZAPASAMI NA PRZYKŁADZIE ELEKTROWNI CIEPLNEJ Agaa MESJASZ-LECH * MODELE AUTOREGRESYJNE JAKO INSTRUMENT ZARZĄDZANIA ZAPASAMI NA PRZYKŁADZIE ELEKTROWNI CIEPLNEJ Sreszczenie W arykule przedsawiono wyniki analizy ekonomerycznej miesięcznych warości w

Bardziej szczegółowo

PROGNOZOWANIE I SYMULACJE EXCEL 2 PROGNOZOWANIE I SYMULACJE EXCEL AUTOR: ŻANETA PRUSKA

PROGNOZOWANIE I SYMULACJE EXCEL 2 PROGNOZOWANIE I SYMULACJE EXCEL AUTOR: ŻANETA PRUSKA 1 PROGNOZOWANIE I SYMULACJE EXCEL 2 AUTOR: mgr inż. ŻANETA PRUSKA DODATEK SOLVER 2 Sprawdzić czy w zakładce Dane znajduję się Solver 1. Kliknij przycisk Microsof Office, a nasępnie kliknij przycisk Opcje

Bardziej szczegółowo

dr inż. MARCIN MAŁACHOWSKI Instytut Technik Innowacyjnych EMAG

dr inż. MARCIN MAŁACHOWSKI Instytut Technik Innowacyjnych EMAG dr inż. MARCIN MAŁACHOWSKI Insyu Technik Innowacyjnych EMAG Wykorzysanie opycznej meody pomiaru sężenia pyłu do wspomagania oceny paramerów wpływających na możliwość zaisnienia wybuchu osiadłego pyłu węglowego

Bardziej szczegółowo

POMIAR PARAMETRÓW SYGNAŁOW NAPIĘCIOWYCH METODĄ PRÓKOWANIA I CYFROWEGO PRZETWARZANIA SYGNAŁU

POMIAR PARAMETRÓW SYGNAŁOW NAPIĘCIOWYCH METODĄ PRÓKOWANIA I CYFROWEGO PRZETWARZANIA SYGNAŁU Pomiar paramerów sygnałów napięciowych. POMIAR PARAMERÓW SYGNAŁOW NAPIĘCIOWYCH MEODĄ PRÓKOWANIA I CYFROWEGO PRZEWARZANIA SYGNAŁU Cel ćwiczenia Poznanie warunków prawidłowego wyznaczania elemenarnych paramerów

Bardziej szczegółowo

WNIOSKOWANIE STATYSTYCZNE

WNIOSKOWANIE STATYSTYCZNE Wnioskowanie saysyczne w ekonomerycznej analizie procesu produkcyjnego / WNIOSKOWANIE STATYSTYCZNE W EKONOMETRYCZNEJ ANAIZIE PROCESU PRODUKCYJNEGO Maeriał pomocniczy: proszę przejrzeć srony www.cyf-kr.edu.pl/~eomazur/zadl4.hml

Bardziej szczegółowo

ZASTOSOWANIE KASKADOWEGO REGULATORA ROZMYTEGO W UKŁADZIE STEROWANIA MASZYNĄ PRĄDU STAŁEGO

ZASTOSOWANIE KASKADOWEGO REGULATORA ROZMYTEGO W UKŁADZIE STEROWANIA MASZYNĄ PRĄDU STAŁEGO Prace Naukowe Insyu Maszyn, Napędów i Pomiarów Elekrycznych Nr 64 Polechniki Wrocławskiej Nr 64 Sudia i Maeriały Nr 30 200 Rober ŁUKOWSKI* maszyna prądu sałego, serowanie kaskadowe, regulaor PI, regulaor

Bardziej szczegółowo

1.1. Bezpośrednie transformowanie napięć przemiennych

1.1. Bezpośrednie transformowanie napięć przemiennych Rozdział Wprowadzenie.. Bezpośrednie ransformowanie napięć przemiennych Bezpośrednie ransformowanie napięć przemiennych jes formą zmiany paramerów wielkości fizycznych charakeryzujących energię elekryczną

Bardziej szczegółowo

Ocena efektywności procedury Congruent Specyfication dla małych prób

Ocena efektywności procedury Congruent Specyfication dla małych prób 243 Zeszyy Naukowe Wyższej Szkoły Bankowej we Wrocławiu Nr 20/2011 Wyższa Szkoła Bankowa w Toruniu Ocena efekywności procedury Congruen Specyficaion dla małych prób Sreszczenie. Procedura specyfikacji

Bardziej szczegółowo

Politechnika Częstochowska Wydział Inżynierii Mechanicznej i Informatyki. Sprawozdanie #2 z przedmiotu: Prognozowanie w systemach multimedialnych

Politechnika Częstochowska Wydział Inżynierii Mechanicznej i Informatyki. Sprawozdanie #2 z przedmiotu: Prognozowanie w systemach multimedialnych Poliechnika Częsochowska Wydział Inżynierii Mechanicznej i Informayki Sprawozdanie #2 z przedmiou: Prognozowanie w sysemach mulimedialnych Andrzej Siwczyński Andrzej Rezler Informayka Rok V, Grupa IO II

Bardziej szczegółowo

Parytet stóp procentowych a premia za ryzyko na przykładzie kursu EURUSD

Parytet stóp procentowych a premia za ryzyko na przykładzie kursu EURUSD Parye sóp procenowych a premia za ryzyko na przykładzie kursu EURUD Marcin Gajewski Uniwersye Łódzki 4.12.2008 Parye sóp procenowych a premia za ryzyko na przykładzie kursu EURUD Niezabazpieczony UIP)

Bardziej szczegółowo

WYKORZYSTANIE STATISTICA DATA MINER DO PROGNOZOWANIA W KRAJOWYM DEPOZYCIE PAPIERÓW WARTOŚCIOWYCH

WYKORZYSTANIE STATISTICA DATA MINER DO PROGNOZOWANIA W KRAJOWYM DEPOZYCIE PAPIERÓW WARTOŚCIOWYCH SaSof Polska, el. 12 428 43 00, 601 41 41 51, info@sasof.pl, www.sasof.pl WYKORZYSTANIE STATISTICA DATA MINER DO PROGNOZOWANIA W KRAJOWYM DEPOZYCIE PAPIERÓW WARTOŚCIOWYCH Joanna Maych, Krajowy Depozy Papierów

Bardziej szczegółowo

MINISTERSTWO GOSPODARKI, plac Trzech Krzyży 3/5, 00-507 Warszawa G-10.3

MINISTERSTWO GOSPODARKI, plac Trzech Krzyży 3/5, 00-507 Warszawa G-10.3 MINISTERSTWO GOSPODARKI, plac Trzech Krzyży 3/5, 00-507 Warszawa Nazwa i adres jednoski sprawozdawczej Numer idenyfikacyjny - REGON 1 Kod właściwy dla elekrowni jako jednoski lokalnej G-10.3 Sprawozdanie

Bardziej szczegółowo

BUDYNEK OŚRODKA SZKOLENIA W WARSZAWIE KW PSP w WARSZAWIE i JEDNOSTKI RATOWNICZO-GAŚNICZEJ NR 8 KM PSP w WASZAWIE ul. Majdańskia 38/40, 04-110 Warszawa

BUDYNEK OŚRODKA SZKOLENIA W WARSZAWIE KW PSP w WARSZAWIE i JEDNOSTKI RATOWNICZO-GAŚNICZEJ NR 8 KM PSP w WASZAWIE ul. Majdańskia 38/40, 04-110 Warszawa DOKUMENTACJA OKREŚLAJĄCA SCENARIUSZ ODNIESIENIA (baseline) oraz OSZACOWANIE EMISJI I REDUKCJI, OGRANICZENIA LUB UNIKNIĘCIA EMISJI BUDYNEK OŚRODKA SZKOLENIA W WARSZAWIE KW PSP w WARSZAWIE i JEDNOSTKI RATOWNICZO-GAŚNICZEJ

Bardziej szczegółowo

ĆWICZENIE NR 43 U R I (1)

ĆWICZENIE NR 43 U R I (1) ĆWCZENE N 43 POMY OPO METODĄ TECHNCZNĄ Cel ćwiczenia: wyznaczenie warości oporu oporników poprzez pomiary naężania prądu płynącego przez opornik oraz napięcia na oporniku Wsęp W celu wyznaczenia warości

Bardziej szczegółowo

METODY OCENY JAKOŚCI CYFROWYCH UKŁADÓW REGULACJI

METODY OCENY JAKOŚCI CYFROWYCH UKŁADÓW REGULACJI POLITECHNIKA OPOLSKA WYDZIAŁ ELEKTROTECHNIKI, AUTOMATYKI I INFORMATYKI AUTOREFERAT PRACY DOKTORSKIEJ MGR INŻ. GRZEGORZ BIALIC METODY OCENY JAKOŚCI CYFROWYCH UKŁADÓW REGULACJI PRACUJĄCYCH W WARUNKACH STACJONARNYCH

Bardziej szczegółowo

PREDYKCJA KURSU EURO/DOLAR Z WYKORZYSTANIEM PROGNOZ INDEKSU GIEŁDOWEGO: WYBRANE MODELE EKONOMETRYCZNE I PERCEPTRON WIELOWARSTWOWY

PREDYKCJA KURSU EURO/DOLAR Z WYKORZYSTANIEM PROGNOZ INDEKSU GIEŁDOWEGO: WYBRANE MODELE EKONOMETRYCZNE I PERCEPTRON WIELOWARSTWOWY B A D A N I A O P E R A C J N E I D E C Z J E Nr 2004 Aleksandra MAUSZEWSKA Doroa WIKOWSKA PREDKCJA KURSU EURO/DOLAR Z WKORZSANIEM PROGNOZ INDEKSU GIEŁDOWEGO: WBRANE MODELE EKONOMERCZNE I PERCEPRON WIELOWARSWOW

Bardziej szczegółowo

Badanie funktorów logicznych TTL - ćwiczenie 1

Badanie funktorów logicznych TTL - ćwiczenie 1 adanie funkorów logicznych TTL - ćwiczenie 1 1. Cel ćwiczenia Zapoznanie się z podsawowymi srukurami funkorów logicznych realizowanych w echnice TTL (Transisor Transisor Logic), ich podsawowymi paramerami

Bardziej szczegółowo

ANALIZA, PROGNOZOWANIE I SYMULACJA / Ćwiczenia 1

ANALIZA, PROGNOZOWANIE I SYMULACJA / Ćwiczenia 1 ANALIZA, PROGNOZOWANIE I SYMULACJA / Ćwiczenia 1 mgr inż. Żanea Pruska Maeriał opracowany na podsawie lieraury przedmiou. Zadanie 1 Firma Alfa jes jednym z głównych dosawców firmy Bea. Ilość produku X,

Bardziej szczegółowo

PRZEKSZTAŁTNIK PRĄDU JAKO STEROWNIK W UKŁADACH NAPĘDOWYCH Z SILNIKAMI INDUKCYJNYMI

PRZEKSZTAŁTNIK PRĄDU JAKO STEROWNIK W UKŁADACH NAPĘDOWYCH Z SILNIKAMI INDUKCYJNYMI Zeszyy Problemowe Maszyny Elekryczne Nr 79/2008 127 Marcin Morawiec Arkadiusz Lewicki Zbigniew Krzemiński Poliechnika Gdańska Gdańsk PRZEKSZTAŁTNIK PRĄDU JAKO STEROWNIK W UKŁADACH NAPĘDOWYCH Z SILNIKAMI

Bardziej szczegółowo

ANALIZA HARMONICZNA RZECZYWISTYCH PRZEBIEGÓW DRGAŃ

ANALIZA HARMONICZNA RZECZYWISTYCH PRZEBIEGÓW DRGAŃ Ćwiczenie 8 ANALIZA HARMONICZNA RZECZYWISTYCH PRZEBIEGÓW DRGAŃ. Cel ćwiczenia Analiza złożonego przebiegu drgań maszyny i wyznaczenie częsoliwości składowych harmonicznych ego przebiegu.. Wprowadzenie

Bardziej szczegółowo

Analiza rynku projekt

Analiza rynku projekt Analiza rynku projek A. Układ projeku 1. Srona yułowa Tema Auor 2. Spis reści 3. Treść projeku 1 B. Treść projeku 1. Wsęp Po co? Na co? Dlaczego? Dlaczego robię badania? Jakimi meodami? Dla Kogo o jes

Bardziej szczegółowo

PROGNOZOWANIE. Ćwiczenia 2. mgr Dawid Doliński

PROGNOZOWANIE. Ćwiczenia 2. mgr Dawid Doliński Ćwiczenia 2 mgr Dawid Doliński Modele szeregów czasowych sały poziom rend sezonowość Y Y Y Czas Czas Czas Modele naiwny Modele średniej arymeycznej Model Browna Modele ARMA Model Hola Modele analiyczne

Bardziej szczegółowo

Studia Ekonomiczne. Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Ekonomicznego w Katowicach ISSN 2083-8611 Nr 219 2015

Studia Ekonomiczne. Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Ekonomicznego w Katowicach ISSN 2083-8611 Nr 219 2015 Sudia Ekonomiczne. Zeszyy Naukowe Uniwersyeu Ekonomicznego w Kaowicach ISSN 2083-86 Nr 29 205 Alicja Ganczarek-Gamro Uniwersye Ekonomiczny w Kaowicach Wydział Informayki i Komunikacji Kaedra Demografii

Bardziej szczegółowo

ANALIZA BIPOLARNEGO DYNAMICZNEGO MODELU DIAGNOSTYCZNEGO MONITOROWANIA WYPOSAśENIA ELEKTRYCZNEGO SAMOCHODU

ANALIZA BIPOLARNEGO DYNAMICZNEGO MODELU DIAGNOSTYCZNEGO MONITOROWANIA WYPOSAśENIA ELEKTRYCZNEGO SAMOCHODU LOGITRANS - VII KONFERENCJA NAUKOWO-TECHNICZNA LOGISTYKA, SYSTEMY TRANSPORTOWE, BEZPIECZEŃSTWO W TRANSPORCIE Radosław GAD 1 Moniorowanie diagnosyczne, model dynamiczny, diagnosyka pojazdowa ANALIZA BIPOLARNEGO

Bardziej szczegółowo

Analityczny opis łączeniowych strat energii w wysokonapięciowych tranzystorach MOSFET pracujących w mostku

Analityczny opis łączeniowych strat energii w wysokonapięciowych tranzystorach MOSFET pracujących w mostku Pior GRZEJSZCZK, Roman BRLIK Wydział Elekryczny, Poliechnika Warszawska doi:1.15199/48.215.9.12 naliyczny opis łączeniowych sra energii w wysokonapięciowych ranzysorach MOSFET pracujących w mosku Sreszczenie.

Bardziej szczegółowo

Metody rachunku kosztów Metoda rachunku kosztu działań Podstawowe pojęcia metody ABC Kalkulacja obiektów kosztowych metodą ABC Zasobowy rachunek

Metody rachunku kosztów Metoda rachunku kosztu działań Podstawowe pojęcia metody ABC Kalkulacja obiektów kosztowych metodą ABC Zasobowy rachunek Meody rachunku koszów Meoda rachunku koszu Podsawowe pojęcia meody ABC Kalkulacja obieków koszowych meodą ABC Zasobowy rachunek koszów Kalkulacja koszów meodą ABC podsawową informacja dla rachunkowości

Bardziej szczegółowo

Sprawność pompy ciepła w funkcji temperatury górnego źródła ciepła

Sprawność pompy ciepła w funkcji temperatury górnego źródła ciepła POLITECHNIKA BIAŁOSTOCKA Wydział Budownicwa i Inżynierii Środowiska Kaedra Ciepłownicwa, Ogrzewnicwa i Wenylacji Insrukcja do zajęć laboraoryjnych Ćwiczenie nr 6 Laboraorium z przedmiou Alernaywne źródła

Bardziej szczegółowo

SYMULACJA ZMIENNOŚCI OBCIĄŻENIA W MIKROSIECI ZAWIERAJĄCEJ ELEKTROWNIE ZASILANE ENERGIĄ ODNAWIALNĄ

SYMULACJA ZMIENNOŚCI OBCIĄŻENIA W MIKROSIECI ZAWIERAJĄCEJ ELEKTROWNIE ZASILANE ENERGIĄ ODNAWIALNĄ Eugeniusz SROCZAN Poliechnika Poznańska, Insyu Elekroenergeyki SYMULACJA ZMIENNOŚCI OBCIĄŻENIA W MIKROSIECI ZAWIERAJĄCEJ ELEKTROWNIE ZASILANE ENERGIĄ ODNAWIALNĄ Sreszczenie: W arykule przedsawiono zagadnienie

Bardziej szczegółowo

Model logistycznego wsparcia systemu eksploatacji środków transportu

Model logistycznego wsparcia systemu eksploatacji środków transportu Poliechnika Wrocławska Insyu Konsrukcji i Eksploaacji Maszyn Zakład Logisyki i Sysemów Transporowych Rozprawa dokorska Model logisycznego wsparcia sysemu eksploaacji środków ransporu Rapor serii: PRE nr

Bardziej szczegółowo

Badanie transformatora 3-fazowego

Badanie transformatora 3-fazowego adanie ransormaora 3-azowego ) Próba sanu jałowego ransormaora przy = N = cons adania przeprowadza się w układzie połączeń pokazanych na Rys.. Rys.. Schema połączeń do próby sanu jałowego ransormaora.

Bardziej szczegółowo

POMIARY CZĘSTOTLIWOŚCI I PRZESUNIĘCIA FAZOWEGO SYGNAŁÓW OKRESOWYCH. Cel ćwiczenia. Program ćwiczenia

POMIARY CZĘSTOTLIWOŚCI I PRZESUNIĘCIA FAZOWEGO SYGNAŁÓW OKRESOWYCH. Cel ćwiczenia. Program ćwiczenia Pomiary częsoliwości i przesunięcia fazowego sygnałów okresowych POMIARY CZĘSOLIWOŚCI I PRZESUNIĘCIA FAZOWEGO SYGNAŁÓW OKRESOWYCH Cel ćwiczenia Poznanie podsawowych meod pomiaru częsoliwości i przesunięcia

Bardziej szczegółowo

PROGNOZOWANIE I SYMULACJE EXCEL 2 AUTOR: MARTYNA MALAK PROGNOZOWANIE I SYMULACJE EXCEL 2 AUTOR: MARTYNA MALAK

PROGNOZOWANIE I SYMULACJE EXCEL 2 AUTOR: MARTYNA MALAK PROGNOZOWANIE I SYMULACJE EXCEL 2 AUTOR: MARTYNA MALAK 1 PROGNOZOWANIE I SYMULACJE 2 hp://www.oucome-seo.pl/excel2.xls DODATEK SOLVER WERSJE EXCELA 5.0, 95, 97, 2000, 2002/XP i 2003. 3 Dodaek Solver jes dosępny w menu Narzędzia. Jeżeli Solver nie jes dosępny

Bardziej szczegółowo

System zielonych inwestycji (GIS Green Investment Scheme)

System zielonych inwestycji (GIS Green Investment Scheme) PROGRAM PRIORYTETOWY Tyuł programu: Sysem zielonych inwesycji (GIS Green Invesmen Scheme) Część 6) SOWA Energooszczędne oświelenie uliczne. 1. Cel programu Ograniczenie lub uniknięcie emisji dwulenku węgla

Bardziej szczegółowo

METODY STATYSTYCZNE W FINANSACH

METODY STATYSTYCZNE W FINANSACH METODY STATYSTYCZNE W FINANSACH Krzyszof Jajuga Akademia Ekonomiczna we Wrocławiu, Kaedra Inwesycji Finansowych i Ubezpieczeń Wprowadzenie W osanich kilkunasu laach na świecie obserwuje się dynamiczny

Bardziej szczegółowo

PROGNOZOWANIE I SYMULACJE. mgr Żaneta Pruska. Ćwiczenia 2 Zadanie 1

PROGNOZOWANIE I SYMULACJE. mgr Żaneta Pruska. Ćwiczenia 2 Zadanie 1 PROGNOZOWANIE I SYMULACJE mgr Żanea Pruska Ćwiczenia 2 Zadanie 1 Firma Alfa jes jednym z głównych dosawców firmy Bea. Ilość produku X, wyrażona w ysiącach wyprodukowanych i dosarczonych szuk firmie Bea,

Bardziej szczegółowo

Prognozowanie średniego miesięcznego kursu kupna USD

Prognozowanie średniego miesięcznego kursu kupna USD Prognozowanie średniego miesięcznego kursu kupna USD Kaarzyna Halicka Poliechnika Białosocka, Wydział Zarządzania, Kaedra Informayki Gospodarczej i Logisyki, e-mail: k.halicka@pb.edu.pl Jusyna Godlewska

Bardziej szczegółowo

ZESZYTY NAUKOWE NR 5(77) AKADEMII MORSKIEJ W SZCZECINIE. Stabilizacja kursu statku w oparciu o uproszczony komputerowy model dynamiki

ZESZYTY NAUKOWE NR 5(77) AKADEMII MORSKIEJ W SZCZECINIE. Stabilizacja kursu statku w oparciu o uproszczony komputerowy model dynamiki ISSN 7-867 ZESZYTY NAUKOWE NR 5(77 AKADEII ORSKIEJ W SZCZECINIE OBSŁUGIWANIE ASZYN I URZĄDZEŃ OKRĘTOWYCH OiUO 25 Pior Borkowski, Zenon Zwierzewicz Sabilizacja kursu saku w oparciu o uproszczony kompuerowy

Bardziej szczegółowo

POZYCJONOWANIE I NADĄŻANIE MINIROBOTA MOBILNEGO M.R.K

POZYCJONOWANIE I NADĄŻANIE MINIROBOTA MOBILNEGO M.R.K MODELOWANIE INŻYNIERSKIE ISSN 1896-771X 37, s. 97-104, Gliwice 2009 POZYCJONOWANIE I NADĄŻANIE MINIROBOTA MOBILNEGO M.R.K MARIUSZ GIERGIEL, PIOTR MAŁKA Kaedra Roboyki i Mecharoniki, Akademia Górniczo-Hunicza

Bardziej szczegółowo

ZESZYTY NAUKOWE NR 2 (74) AKADEMII MORSKIEJ W SZCZECINIE. Adaptacyjny układ stabilizacji kursu statku. An Adaptive System of Ship Course Stabilization

ZESZYTY NAUKOWE NR 2 (74) AKADEMII MORSKIEJ W SZCZECINIE. Adaptacyjny układ stabilizacji kursu statku. An Adaptive System of Ship Course Stabilization ISSN 9-69 Zenon Zwierzewicz, ior Borkowski ZESZYY NAUKOWE NR 74 AKADEMII MORSKIEJ W SZCZECINIE EXLO-SHI 4 Adapacyjny układ sabilizacji kursu saku Słowa kluczowe: serowanie adapacyjne, idenyfikacja modelu,

Bardziej szczegółowo

1.2.1 Ogólny algorytm podejmowania decyzji... 18. 1.2.2 Algorytm postępowania diagnostycznego... 23. 1.2.3 Analiza decyzyjna... 27

1.2.1 Ogólny algorytm podejmowania decyzji... 18. 1.2.2 Algorytm postępowania diagnostycznego... 23. 1.2.3 Analiza decyzyjna... 27 3 Spis reści Spis reści... 3 Użye oznaczenia... 7 Wsęp i założenia pracy... 9 1. Akualny san wiedzy medycznej i echnicznej związanej zagadnieniami analizy decyzyjnej w chorobach górnego odcinka przewodu

Bardziej szczegółowo

IMPLEMENTACJA WYBRANYCH METOD ANALIZY STANÓW NIEUSTALONYCH W ŚRODOWISKU MATHCAD

IMPLEMENTACJA WYBRANYCH METOD ANALIZY STANÓW NIEUSTALONYCH W ŚRODOWISKU MATHCAD Pior Jankowski Akademia Morska w Gdyni IMPLEMENTACJA WYBRANYCH METOD ANALIZY STANÓW NIEUSTALONYCH W ŚRODOWISKU MATHCAD W arykule przedsawiono możliwości (oraz ograniczenia) środowiska Mahcad do analizy

Bardziej szczegółowo

ESTYMACJA KRZYWEJ DOCHODOWOŚCI STÓP PROCENTOWYCH DLA POLSKI

ESTYMACJA KRZYWEJ DOCHODOWOŚCI STÓP PROCENTOWYCH DLA POLSKI METODY ILOŚCIOWE W BADANIACH EKONOMICZNYCH Tom XIII/3, 202, sr. 253 26 ESTYMACJA KRZYWEJ DOCHODOWOŚCI STÓP PROCENTOWYCH DLA POLSKI Adam Waszkowski Kaedra Ekonomiki Rolnicwa i Międzynarodowych Sosunków

Bardziej szczegółowo

EFEKTYWNOŚĆ INWESTYCJI MODERNIZACYJNYCH. dr inż. Robert Stachniewicz

EFEKTYWNOŚĆ INWESTYCJI MODERNIZACYJNYCH. dr inż. Robert Stachniewicz EFEKTYWNOŚĆ INWESTYCJI MODERNIZACYJNYCH dr inż. Rober Sachniewicz METODY OCENY EFEKTYWNOŚCI PROJEKTÓW INWESTYCYJNYCH Jednymi z licznych celów i zadań przedsiębiorswa są: - wzros warości przedsiębiorswa

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie E-5 UKŁADY PROSTUJĄCE

Ćwiczenie E-5 UKŁADY PROSTUJĄCE KŁADY PROSJĄCE I. Cel ćwiczenia: pomiar podsawowych paramerów prosownika jedno- i dwupołówkowego oraz najprosszych filrów. II. Przyrządy: płyka monaŝowa, wolomierz magneoelekryczny, wolomierz elekrodynamiczny

Bardziej szczegółowo

Dobór przekroju żyły powrotnej w kablach elektroenergetycznych

Dobór przekroju żyły powrotnej w kablach elektroenergetycznych Dobór przekroju żyły powronej w kablach elekroenergeycznych Franciszek pyra, ZPBE Energopomiar Elekryka, Gliwice Marian Urbańczyk, Insyu Fizyki Poliechnika Śląska, Gliwice. Wsęp Zagadnienie poprawnego

Bardziej szczegółowo

POWIĄZANIA POMIĘDZY KRÓTKOOKRESOWYMI I DŁUGOOKRESOWYMI STOPAMI PROCENTOWYMI W POLSCE

POWIĄZANIA POMIĘDZY KRÓTKOOKRESOWYMI I DŁUGOOKRESOWYMI STOPAMI PROCENTOWYMI W POLSCE Anea Kłodzińska, Poliechnika Koszalińska, Zakład Ekonomerii POWIĄZANIA POMIĘDZY KRÓTKOOKRESOWYMI I DŁUGOOKRESOWYMI STOPAMI PROCENTOWYMI W POLSCE Sopy procenowe w analizach ekonomicznych Sopy procenowe

Bardziej szczegółowo

Komputerowa analiza przepływów turbulentnych i indeksu Dow Jones

Komputerowa analiza przepływów turbulentnych i indeksu Dow Jones Kompuerowa analiza przepływów urbulennych i indeksu Dow Jones Rafał Ogrodowczyk Pańswowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Chełmie Wiesław A. Kamiński Uniwersye Marii Curie-Skłodowskie w Lublinie W badaniach porównano

Bardziej szczegółowo

PODSTAWY PROGRAMOWANIA STEROWNIKÓW PLC

PODSTAWY PROGRAMOWANIA STEROWNIKÓW PLC PODSTAWY PROGRAMOWANIA STEROWNIKÓW PLC SPIS TREŚCI WSTĘP JĘZYK SCHEMATÓW DRABINKOWYCH JĘZYK SCHEMATÓW BLOKÓW FUNKCYJNYCH JĘZYK INSTRUKCJI JĘZYK STRUKTURALNY SEKWENCYJNY SCHEMAT FUNKCYJNY PRZYKŁADY PROGRAMÓW

Bardziej szczegółowo

Implementacja trójfazowego transformatora hybrydowego ze sterownikiem matrycowym

Implementacja trójfazowego transformatora hybrydowego ze sterownikiem matrycowym Jacek KANIEWKI, Zbigniew FEDYCZAK, Mirosław ŁUKIEWKI Uniwersye Zielonogórski, Insyu Inżynierii Elekrycznej (), ELHAND Transformaory () Implemenacja rójfazowego ransformaora hybrydowego ze serownikiem marycowym

Bardziej szczegółowo

Metody badania wpływu zmian kursu walutowego na wskaźnik inflacji

Metody badania wpływu zmian kursu walutowego na wskaźnik inflacji Agnieszka Przybylska-Mazur * Meody badania wpływu zmian kursu waluowego na wskaźnik inflacji Wsęp Do oceny łącznego efeku przenoszenia zmian czynników zewnęrznych, akich jak zmiany cen zewnęrznych (szoki

Bardziej szczegółowo

Różnica bilansowa dla Operatorów Systemów Dystrybucyjnych na lata (którzy dokonali z dniem 1 lipca 2007 r. rozdzielenia działalności)

Różnica bilansowa dla Operatorów Systemów Dystrybucyjnych na lata (którzy dokonali z dniem 1 lipca 2007 r. rozdzielenia działalności) Różnica bilansowa dla Operaorów Sysemów Dysrybucyjnych na laa 2016-2020 (kórzy dokonali z dniem 1 lipca 2007 r. rozdzielenia działalności) Deparamen Rynków Energii Elekrycznej i Ciepła Warszawa 201 Spis

Bardziej szczegółowo

TRANZYSTOROWO-REZYSTANCYJNY UKŁAD KOMPENSACJI WPŁYWU TEMPERATURY WOLNYCH KOŃCÓW TERMOPARY

TRANZYSTOROWO-REZYSTANCYJNY UKŁAD KOMPENSACJI WPŁYWU TEMPERATURY WOLNYCH KOŃCÓW TERMOPARY Oleksandra HOTRA Oksana BOYKO TRANZYSTOROWO-REZYSTANCYJNY UKŁAD KOMPENSACJI WPŁYWU TEMPERATURY WOLNYCH KOŃCÓW TERMOPARY STRESZCZENIE Przedsawiono układ kompensacji emperaury wolnych końców ermopary z wykorzysaniem

Bardziej szczegółowo

ψ przedstawia zależność

ψ przedstawia zależność Ruch falowy 4-4 Ruch falowy Ruch falowy polega na rozchodzeniu się zaburzenia (odkszałcenia) w ośrodku sprężysym Wielkość zaburzenia jes, podobnie jak w przypadku drgań, funkcją czasu () Zaburzenie rozchodzi

Bardziej szczegółowo

LABORATORIUM PODSTAW ELEKTRONIKI PROSTOWNIKI

LABORATORIUM PODSTAW ELEKTRONIKI PROSTOWNIKI ZESPÓŁ LABORATORIÓW TELEMATYKI TRANSPORTU ZAKŁAD TELEKOMUNIKJI W TRANSPORCIE WYDZIAŁ TRANSPORTU POLITECHNIKI WARSZAWSKIEJ LABORATORIUM PODSTAW ELEKTRONIKI INSTRUKCJA DO ĆWICZENIA NR 5 PROSTOWNIKI DO UŻYTKU

Bardziej szczegółowo

SYMULACYJNA ANALIZA PRODUKCJI ENERGII ELEKTRYCZNEJ I CIEPŁA Z ODNAWIALNYCH NOŚNIKÓW W POLSCE

SYMULACYJNA ANALIZA PRODUKCJI ENERGII ELEKTRYCZNEJ I CIEPŁA Z ODNAWIALNYCH NOŚNIKÓW W POLSCE SYMULACYJNA ANALIZA PRODUKCJI ENERGII ELEKTRYCZNEJ I CIEPŁA Z ODNAWIALNYCH NOŚNIKÓW W POLSCE Janusz Sowiński, Rober Tomaszewski, Arur Wacharczyk Insyu Elekroenergeyki Poliechnika Częsochowska Aky prawne

Bardziej szczegółowo

Wydział Elektryczny, Katedra Maszyn, Napędów i Pomiarów Elektrycznych Laboratorium Przetwarzania i Analizy Sygnałów Elektrycznych

Wydział Elektryczny, Katedra Maszyn, Napędów i Pomiarów Elektrycznych Laboratorium Przetwarzania i Analizy Sygnałów Elektrycznych Wydział Elekryczny, Kaedra Maszyn, Napędów i Pomiarów Elekrycznych Laboraorium Przewarzania i Analizy Sygnałów Elekrycznych (bud A5, sala 310) Insrukcja dla sudenów kierunku Auomayka i Roboyka do zajęć

Bardziej szczegółowo

ZASTOSOWANIE METODY OBLICZEŃ UPROSZCZONYCH DO WYZNACZANIA CZASU JAZDY POCIĄGU NA SZLAKU

ZASTOSOWANIE METODY OBLICZEŃ UPROSZCZONYCH DO WYZNACZANIA CZASU JAZDY POCIĄGU NA SZLAKU PRACE NAUKOWE POLITECHNIKI WARSZAWSKIEJ z. 87 Transpor 01 Jarosław Poznański Danua Żebrak Poliechnika Warszawska, Wydział Transporu ZASTOSOWANIE METODY OBLICZEŃ UPROSZCZONYCH DO WYZNACZANIA CZASU JAZDY

Bardziej szczegółowo

UDOSKONALONA METODA BEZPOŚREDNIA ROZWIĄZANIA ZADANIA TRAFIENIA CELU DLA TACHOMETRYCZNYCH SYSTEMÓW KIEROWANIA OGNIEM ARTYLERII PRZECIWLOTNICZEJ

UDOSKONALONA METODA BEZPOŚREDNIA ROZWIĄZANIA ZADANIA TRAFIENIA CELU DLA TACHOMETRYCZNYCH SYSTEMÓW KIEROWANIA OGNIEM ARTYLERII PRZECIWLOTNICZEJ dr inż. Zygmun PANKOWSKI Wojskowy Insyu Techniczny Uzbrojenia UDOSKONALONA METODA BEZPOŚREDNIA ROZWIĄZANIA ZADANIA TRAFIENIA CELU DLA TACHOMETRYCZNYCH SYSTEMÓW KIEROWANIA OGNIEM ARTYLERII PRZECIWLOTNICZEJ

Bardziej szczegółowo

Niestacjonarne zmienne czasowe własności i testowanie

Niestacjonarne zmienne czasowe własności i testowanie Maeriał dla sudenów Niesacjonarne zmienne czasowe własności i esowanie (sudium przypadku) Nazwa przedmiou: ekonomeria finansowa I (22204), analiza szeregów czasowych i prognozowanie (13201); Kierunek sudiów:

Bardziej szczegółowo

licencjat Pytania teoretyczne:

licencjat Pytania teoretyczne: Plan wykładu: 1. Wiadomości ogólne. 2. Model ekonomeryczny i jego elemeny 3. Meody doboru zmiennych do modelu ekonomerycznego. 4. Szacownie paramerów srukuralnych MNK. Weryfikacja modelu KMNK 6. Prognozowanie

Bardziej szczegółowo

DYNAMICZNE MODELE EKONOMETRYCZNE

DYNAMICZNE MODELE EKONOMETRYCZNE DYNAMICZNE MODEE EKONOMETRYCZNE X Ogólnopolskie Seminarium Naukowe, 4 6 września 007 w Toruniu Kaedra Ekonomerii i Saysyki, Uniwersye Mikołaja Kopernika w Toruniu Joanna Małgorzaa andmesser Szkoła Główna

Bardziej szczegółowo

Równania różniczkowe. Lista nr 2. Literatura: N.M. Matwiejew, Metody całkowania równań różniczkowych zwyczajnych.

Równania różniczkowe. Lista nr 2. Literatura: N.M. Matwiejew, Metody całkowania równań różniczkowych zwyczajnych. Równania różniczkowe. Lisa nr 2. Lieraura: N.M. Mawiejew, Meody całkowania równań różniczkowych zwyczajnych. W. Krysicki, L. Włodarski, Analiza Maemayczna w Zadaniach, część II 1. Znaleźć ogólną posać

Bardziej szczegółowo

ZARZĄDZANIE KOSZTAMI UTRZYMANIA GOTÓWKI W ODDZIAŁACH BANKU KOMERCYJNEGO

ZARZĄDZANIE KOSZTAMI UTRZYMANIA GOTÓWKI W ODDZIAŁACH BANKU KOMERCYJNEGO ZARZĄDZANIE KOSZTAMI UTRZYMANIA GOTÓWKI W ODDZIAŁACH BANKU KOMERCYJNEGO Sreszczenie Michał Barnicki Poliechnika Śląska, Wydział Oranizacji i Zarządzania Monika Odlanicka-Poczobu Poliechnika Śląska, Wydział

Bardziej szczegółowo

WSTĘP DO ELEKTRONIKI

WSTĘP DO ELEKTRONIKI WSTĘP DO ELEKTRONIKI Część I Napięcie, naężenie i moc prądu elekrycznego Sygnały elekryczne i ich klasyfikacja Rodzaje układów elekronicznych Janusz Brzychczyk IF UJ Elekronika Dziedzina nauki i echniki

Bardziej szczegółowo

Politechnika Wrocławska Wydział Elektroniki, Katedra K-4. Klucze analogowe. Wrocław 2017

Politechnika Wrocławska Wydział Elektroniki, Katedra K-4. Klucze analogowe. Wrocław 2017 Poliechnika Wrocławska Klucze analogowe Wrocław 2017 Poliechnika Wrocławska Pojęcia podsawowe Podsawą realizacji układów impulsowych oraz cyfrowych jes wykorzysanie wielkosygnałowej pacy elemenów akywnych,

Bardziej szczegółowo

BUDYNKU BIUROWO- GARAŻOWEGO KOMENDY POWIATOWEJ PAŃSTWOWEJ STRAŻY POŻARNEJ w Piasecznie

BUDYNKU BIUROWO- GARAŻOWEGO KOMENDY POWIATOWEJ PAŃSTWOWEJ STRAŻY POŻARNEJ w Piasecznie DOKUMENTACJA OKREŚLAJĄCA SCENARIUSZ ODNIESIENIA (baseline) oraz OSZACOWANIE EMISJI I REDUKCJI, OGRANICZENIA LUB UNIKNIĘCIA EMISJI BUDYNKU BIUROWO- GARAŻOWEGO KOMENDY POWIATOWEJ PAŃSTWOWEJ STRAŻY POŻARNEJ

Bardziej szczegółowo

Podręcznik: Jan Machowski Regulacja i stabilność

Podręcznik: Jan Machowski Regulacja i stabilność dr hab. Désiré D. Rasolomampionona, pro. PW GM pok.111 STANY NEUSTALONE SYSTEMÓW ELEKTROENERGETYCZNYCH Wykład dla sem. sudiów sopnia Auomayka Elekroenergeyczna Podręcznik: Jan Machowski Regulacja i sabilność

Bardziej szczegółowo

Analiza kosztów wytwarzania energii elektrycznej w elektrowniach systemowych

Analiza kosztów wytwarzania energii elektrycznej w elektrowniach systemowych POLITYKA ENERGETYCZNA Tom 10 Zeszy specjalny 2 2007 PL ISSN 1429-6675 Janusz SOWIÑSKI* Analiza koszów wywarzania energii elekrycznej w elekrowniach sysemowych STRESZCZENIE. Zaporzebowanie na energiê elekryczn¹

Bardziej szczegółowo

Wyznaczanie temperatury i wysokości podstawy chmur

Wyznaczanie temperatury i wysokości podstawy chmur Wyznaczanie emperaury i wysokości podsawy chmur Czas rwania: 10 minu Czas obserwacji: dowolny Wymagane warunki meeorologiczne: pochmurnie lub umiarkowane zachmurzenie Częsoliwość wykonania: 1 raz w ciągu

Bardziej szczegółowo

Zastosowanie technologii SDF do lokalizowania źródeł emisji BPSK i QPSK

Zastosowanie technologii SDF do lokalizowania źródeł emisji BPSK i QPSK Jan M. KELNER, Cezary ZIÓŁKOWSKI Wojskowa Akademia Techniczna, Wydział Elekroniki, Insyu Telekomunikacji doi:1.15199/48.15.3.14 Zasosowanie echnologii SDF do lokalizowania źródeł emisji BPSK i QPSK Sreszczenie.

Bardziej szczegółowo

Ocena płynności wybranymi metodami szacowania osadu 1

Ocena płynności wybranymi metodami szacowania osadu 1 Bogdan Ludwiczak Wprowadzenie Ocena płynności wybranymi meodami szacowania osadu W ubiegłym roku zaszły znaczące zmiany doyczące pomiaru i zarządzania ryzykiem bankowym. Są one konsekwencją nowowprowadzonych

Bardziej szczegółowo

ZASTOSOWANIE WZMACNIACZY OPERACYJNYCH DO LINIOWEGO PRZEKSZTAŁCANIA SYGNAŁÓW. Politechnika Wrocławska

ZASTOSOWANIE WZMACNIACZY OPERACYJNYCH DO LINIOWEGO PRZEKSZTAŁCANIA SYGNAŁÓW. Politechnika Wrocławska Poliechnika Wrocławska Insyu elekomunikacji, eleinformayki i Akusyki Zakład kładów Elekronicznych Insrukcja do ćwiczenia laboraoryjnego ZASOSOWANIE WZMACNIACZY OPEACYJNYCH DO LINIOWEGO PZEKSZAŁCANIA SYGNAŁÓW

Bardziej szczegółowo

LINIA DŁUGA Konspekt do ćwiczeń laboratoryjnych z przedmiotu TECHNIKA CYFROWA

LINIA DŁUGA Konspekt do ćwiczeń laboratoryjnych z przedmiotu TECHNIKA CYFROWA LINIA DŁUGA Z Z, τ e u u Z L l Konspek do ćwiczeń laboraoryjnych z przedmiou TECHNIKA CYFOWA SPIS TEŚCI. Definicja linii dłuiej... 3. Schema zasępczy linii dłuiej przedsawiony za pomocą elemenów o sałych

Bardziej szczegółowo

Obsługa wyjść PWM w mikrokontrolerach Atmega16-32

Obsługa wyjść PWM w mikrokontrolerach Atmega16-32 Zachodniopomorski Uniwersye Technologiczny WYDZIAŁ ELEKTRYCZNY Kaedra Inżynierii Sysemów, Sygnałów i Elekroniki LABORATORIUM TECHNIKA MIKROPROCESOROWA Obsługa wyjść PWM w mikrokonrolerach Amega16-32 Opracował:

Bardziej szczegółowo

G Sprawozdanie o mocy i produkcji energii elektrycznej i ciepła elektrowni (elektrociepłowni) przemysłowej

G Sprawozdanie o mocy i produkcji energii elektrycznej i ciepła elektrowni (elektrociepłowni) przemysłowej MINISTERSTWO ENERGII Nazwa i adres jednoski sprawozdawczej Numer idenyfikacyjny - REGON G-10.3 Sprawozdanie o mocy i produkcji energii elekrycznej i ciepła elekrowni (elekrociepłowni) przemysłowej za rok

Bardziej szczegółowo

WYKORZYSTANIE INSTALACJI CHŁODNICZEJ Z ODZYSKIEM CIEPŁA DO POPRAWY WARUNKÓW KLIMATYCZNYCH W WYROBISKACH GÓRNICZYCH KWK WUJEK

WYKORZYSTANIE INSTALACJI CHŁODNICZEJ Z ODZYSKIEM CIEPŁA DO POPRAWY WARUNKÓW KLIMATYCZNYCH W WYROBISKACH GÓRNICZYCH KWK WUJEK GÓRNICTWO I GEOLOGIA 2013 Tom 8 Zeszy 3 Bernard NOWAK, Zbigniew KUCZERA, Rafał ŁUCZAK, Bogusław PTASZYŃSKI, Pior ŻYCZKOWSKI Akademia Górniczo-Hunicza, Kraków WYKORZYSTANIE INSTALACJI CHŁODNICZEJ Z ODZYSKIEM

Bardziej szczegółowo

Wygładzanie metodą średnich ruchomych w procesach stałych

Wygładzanie metodą średnich ruchomych w procesach stałych Wgładzanie meodą średnich ruchomch w procesach sałch Cel ćwiczenia. Przgoowanie procedur Średniej Ruchomej (dla ruchomego okna danch); 2. apisanie procedur do obliczenia sandardowego błędu esmacji;. Wizualizacja

Bardziej szczegółowo

KOSZTOWA OCENA OPŁACALNOŚCI EKSPLOATACJI WĘGLA BRUNATNEGO ZE ZŁOŻA LEGNICA ZACHÓD **

KOSZTOWA OCENA OPŁACALNOŚCI EKSPLOATACJI WĘGLA BRUNATNEGO ZE ZŁOŻA LEGNICA ZACHÓD ** Górnicwo i Geoinżynieria Rok 31 Zeszy 2 2007 Kazimierz Czopek* KOSZTOWA OCENA OPŁACALNOŚCI EKSPLOATACJI WĘGLA BRUNATNEGO ZE ZŁOŻA LEGNICA ZACHÓD ** 1. Wprowadzenie Uwzględniając ylko prosy bilans energii

Bardziej szczegółowo

METROLOGICZNE WŁASNOŚCI SYSTEMU BADAWCZEGO

METROLOGICZNE WŁASNOŚCI SYSTEMU BADAWCZEGO PROBLEY NIEONWENCJONALNYCH ŁADÓW ŁOŻYSOWYCH Łódź, 4 maja 999 r. Jadwiga Janowska, Waldemar Oleksiuk Insyu ikromechaniki i Fooniki, Poliechnika Warszawska ETROLOGICZNE WŁASNOŚCI SYSTE BADAWCZEGO SŁOWA LCZOWE:

Bardziej szczegółowo

Wydział Mechaniczno-Energetyczny Laboratorium Elektroniki. Badanie zasilaczy ze stabilizacją napięcia

Wydział Mechaniczno-Energetyczny Laboratorium Elektroniki. Badanie zasilaczy ze stabilizacją napięcia Wydział Mechaniczno-Energeyczny Laboraorium Elekroniki Badanie zasilaczy ze sabilizacją napięcia 1. Wsęp eoreyczny Prawie wszyskie układy elekroniczne (zarówno analogowe, jak i cyfrowe) do poprawnej pracy

Bardziej szczegółowo

E k o n o m e t r i a S t r o n a 1. Nieliniowy model ekonometryczny

E k o n o m e t r i a S t r o n a 1. Nieliniowy model ekonometryczny E k o n o m e r i a S r o n a Nieliniowy model ekonomeryczny Jednorównaniowy model ekonomeryczny ma posać = f( X, X,, X k, ε ) gdzie: zmienna objaśniana, X, X,, X k zmienne objaśniające, ε - składnik losowy,

Bardziej szczegółowo

Metody ilościowe w systemie prognozowania cen produktów rolnych. Mariusz Hamulczuk Cezary Klimkowski Stanisław Stańko

Metody ilościowe w systemie prognozowania cen produktów rolnych. Mariusz Hamulczuk Cezary Klimkowski Stanisław Stańko Meody ilościowe w sysemie prognozowania cen produków rolnych nr 89 2013 Mariusz Hamulczuk Cezary Klimkowski Sanisław Sańko Meody ilościowe w sysemie prognozowania cen produków rolnych Meody ilościowe

Bardziej szczegółowo

METODA OCENY BEZPIECZE STWA EKSPLOATACJI SYSTEMÓW ELEKTRONICZNYCH U YTKOWANYCH W TRANSPORCIE

METODA OCENY BEZPIECZE STWA EKSPLOATACJI SYSTEMÓW ELEKTRONICZNYCH U YTKOWANYCH W TRANSPORCIE PRACE NAUKOWE POLITECHNIKI WARSAWSKIEJ z. 77 Transpor 0 Jacek Pa, Tadeusz Dbrowski Wojskowa Akademia Techniczna, Wydzia Elekroniki, Insyu Sysemów Elekronicznych Janusz Dyduch Poliechnika Radomska, Wydzia

Bardziej szczegółowo

Wyznaczanie charakterystyk częstotliwościowych

Wyznaczanie charakterystyk częstotliwościowych Wyznaczanie charakerysyk częsoliwościowych Ćwiczenie ma na celu przedsawienie prakycznych meod wyznaczania charakerysyk częsoliwościowych elemenów dynamicznych. 1. Wprowadzenie Jedną z podsawowych meod

Bardziej szczegółowo

Wyzwania praktyczne w modelowaniu wielowymiarowych procesów GARCH

Wyzwania praktyczne w modelowaniu wielowymiarowych procesów GARCH Krzyszof Pionek Akademia Ekonomiczna we Wrocławiu Wyzwania prakyczne w modelowaniu wielowymiarowych procesów GARCH Wsęp Od zaproponowania przez Engla w 1982 roku jednowymiarowego modelu klasy ARCH, modele

Bardziej szczegółowo

Wydział Elektroniki Mikrosystemów i Fotoniki Politechniki Wrocławskiej STUDIA DZIENNE. Przełącznikowy tranzystor mocy MOSFET

Wydział Elektroniki Mikrosystemów i Fotoniki Politechniki Wrocławskiej STUDIA DZIENNE. Przełącznikowy tranzystor mocy MOSFET Wydział Elekroniki Mikrosysemów i Fooniki Poliechniki Wrocławskiej STUDIA DZIENNE LABORATORIUM PRZYRZĄDÓW PÓŁPRZEWODNIKOWYCH Ćwiczenie nr 5 Przełącznikowy ranzysor mocy MOSFET Wykonując pomiary PRZESTRZEGAJ

Bardziej szczegółowo

Spis treści ZASTOSOWANIE PAKIETU MATLAB W OBLICZENIACH ZAGADNIEŃ ELEKTRYCZNYCH I41

Spis treści ZASTOSOWANIE PAKIETU MATLAB W OBLICZENIACH ZAGADNIEŃ ELEKTRYCZNYCH I41 Ćwiczenie I4 Poliechnika Białosocka Wydział Elekryczny Kaedra Elekroechniki Teoreycznej i Merologii Spis reści Insrukcja do pracowni specjalisycznej INFORMTYK Kod zajęć ESC 9 Tyuł ćwiczenia ZSTOSOWNIE

Bardziej szczegółowo

LABORATORIUM PODSTAWY ELEKTRONIKI Badanie Bramki X-OR

LABORATORIUM PODSTAWY ELEKTRONIKI Badanie Bramki X-OR LORTORIUM PODSTWY ELEKTRONIKI adanie ramki X-OR 1.1 Wsęp eoreyczny. ramka XOR ramka a realizuje funkcję logiczną zwaną po angielsku EXLUSIVE-OR (WYŁĄZNIE LU). Polska nazwa brzmi LO. Funkcję EX-OR zapisuje

Bardziej szczegółowo

Ruch płaski. Bryła w ruchu płaskim. (płaszczyzna kierująca) Punkty bryły o jednakowych prędkościach i przyspieszeniach. Prof.

Ruch płaski. Bryła w ruchu płaskim. (płaszczyzna kierująca) Punkty bryły o jednakowych prędkościach i przyspieszeniach. Prof. Ruch płaski Ruchem płaskim nazywamy ruch, podczas kórego wszyskie punky ciała poruszają się w płaszczyznach równoległych do pewnej nieruchomej płaszczyzny, zwanej płaszczyzną kierującą. Punky bryły o jednakowych

Bardziej szczegółowo

DYNAMICZNE MODELE EKONOMETRYCZNE

DYNAMICZNE MODELE EKONOMETRYCZNE DYNAMICZNE MODELE EKONOMETRYCZNE X Ogólnopolskie Seminarium Naukowe, 4 6 września 007 w Toruniu Kaedra Ekonomerii i Saysyki, Uniwersye Mikołaja Kopernika w Toruniu Uniwersye Mikołaja Kopernika Zależność

Bardziej szczegółowo

ĆWICZENIE 7 WYZNACZANIE LOGARYTMICZNEGO DEKREMENTU TŁUMIENIA ORAZ WSPÓŁCZYNNIKA OPORU OŚRODKA. Wprowadzenie

ĆWICZENIE 7 WYZNACZANIE LOGARYTMICZNEGO DEKREMENTU TŁUMIENIA ORAZ WSPÓŁCZYNNIKA OPORU OŚRODKA. Wprowadzenie ĆWICZENIE 7 WYZNACZIE LOGARYTMICZNEGO DEKREMENTU TŁUMIENIA ORAZ WSPÓŁCZYNNIKA OPORU OŚRODKA Wprowadzenie Ciało drgające w rzeczywisym ośrodku z upływem czasu zmniejsza ampliudę drgań maleje energia mechaniczna

Bardziej szczegółowo

E5. KONDENSATOR W OBWODZIE PRĄDU STAŁEGO

E5. KONDENSATOR W OBWODZIE PRĄDU STAŁEGO E5. KONDENSATOR W OBWODZIE PRĄDU STAŁEGO Marek Pękała i Jadwiga Szydłowska Procesy rozładowania kondensaora i drgania relaksacyjne w obwodach RC należą do szerokiej klasy procesów relaksacyjnych. Procesy

Bardziej szczegółowo

Jacek Kwiatkowski Magdalena Osińska. Procesy zawierające stochastyczne pierwiastki jednostkowe identyfikacja i zastosowanie.

Jacek Kwiatkowski Magdalena Osińska. Procesy zawierające stochastyczne pierwiastki jednostkowe identyfikacja i zastosowanie. DYNAMICZNE MODELE EKONOMETRYCZNE Jacek Kwiakowski Magdalena Osińska Uniwersye Mikołaja Kopernika Procesy zawierające sochasyczne pierwiaski jednoskowe idenyfikacja i zasosowanie.. Wsęp Większość lieraury

Bardziej szczegółowo