Uniwersytet Przyrodniczy we Wrocławiu Studia Podyplomowe Zarządzanie Bezpieczeństwem i Higieną Pracy

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Uniwersytet Przyrodniczy we Wrocławiu Studia Podyplomowe Zarządzanie Bezpieczeństwem i Higieną Pracy"

Transkrypt

1 Uniwersytet Przyrodniczy we Wrocławiu Studia Podyplomowe Zarządzanie Bezpieczeństwem i Higieną Pracy WDRAŻANIE SYSTEMU ZARZĄDZANIA BEZPIECZEŃSTWEM I HIGIENĄ PRACY Skrypt opracowany przez mgr. Magdalenę Weinmann-Urbańską 1

2 1. Wprowadzenie Współczesna gospodarka światowa podlega stale silnej walce konkurencyjnej. Z tego powodu organizacje działające w konkurencyjnym otoczeniu muszą stale zwiększać swoją efektywność. Działanie przedsiębiorstw w warunkach silnej konkurencji i szybki rozwój technologiczny powodują, że następują ciągłe zmiany w procesach i organizacji pracy, a tym samym zmieniają się warunki pracy. Organizacje powinny być zdolne do skutecznego zapewnienia bezpiecznej pracy w zmieniających się warunkach 1. Wdrażanie zintegrowanych systemów zarządzania, obejmujących zarządzanie jakością, zarządzanie środowiskiem oraz zarządzanie bezpieczeństwem i higieną pracy, staje się ważną i skuteczną metodą osiągania lepszej pozycji rynkowej. Zintegrowane systemy zarządzania poprawiają rentowność organizacji oraz znacznie umacniają pozycję firmy na rynku i zwiększają zaufanie klientów. Potrzeba wdrażania Systemu Zarządzania Bezpieczeństwem i Higieną Pracy (SZBiHP) w polskich przedsiębiorstwach wynika także z nowych wymagań przepisów prawnych, zmieniających się pod wpływem wymagań Unii Europejskiej. Nowoczesne techniki zarządzania BHP zostały opracowane w odpowiedzi na potrzeby przemysłu generacji atomowej, kiedy to wykorzystywanie materiałów wysokiego zagrożenia sprawiło, że zaistnienie jakiegokolwiek wypadku stało się niedopuszczalne. Przyjęte podejście okazało się tak skuteczne, iż zostało wykorzystane do stworzenia podejścia systemowego. System Zarządzania Bezpieczeństwem i Higieną Pracy zgodnie z definicją podaną w normie PN-N stanowi część ogólnego systemu zarządzania organizacją, która obejmuje strukturę organizacyjną, planowanie zakresu odpowiedzialności, zasady postępowania, procedury, procesy oraz zasoby niezbędne do opracowania, wdrażania, przeglądu i utrzymywania polityki bezpieczeństwa i higieny pracy 2. Model systemu zarządzania obejmuje wiele istotnych elementów, które mają istotny wpływ na sposób funkcjonowania organizacji. Sposób zaprojektowania i funkcjonowania SZBiHP zależy od wielu czynników, takich jak; rodzaj i wielkość przedsiębiorstwa, charakter wykonywanej działalności, czy też miejsce jej wykonywania. Najistotniejszą rolę w implementacji systemu zarządzania odgrywa kluczowy zasób organizacji, 1 Zarządzanie Bezpieczeństwem i Higieną Pracy, tom IV Wdrażanie i certyfikacja systemu zarządzania BHP wg. OHSAS i PN-N-18001, Praca Zbiorowa, Kraków 2003, S PN-N , Systemy zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy. Wymagania. styczeń 2004, S.10 2

3 jakim są zasoby ludzkie. Wdrożenie SZBiHP zależy przede wszystkim od zaangażowania pracowników organizacji, na wszystkich szczeblach przedsiębiorstwa, a w szczególności najwyższego kierownictwa. Zaangażowanie kierownictwa jest warunkiem krytycznym na drodze do wdrożenia sprawnego systemu zarządzania. W rzeczywistości każdy system zarządzania powinien stanowić narzędzie, które powinno umożliwić pracodawcy skuteczną realizację wymagań obowiązującego prawa. W firmach wdrażających systemy zarządzania BHP poprawiają się warunki pracy. Na podstawie wyników badań, przeprowadzonych przez Centralny Instytut Ochrony Pracy w 71 polskich przedsiębiorstwach wykazano, że istnieje związek między wdrożeniem i skutecznym utrzymaniem SZBiHP zgodnego z wymaganiami zawartymi w polskiej normie PN-N a wskaźnikami wypadkowości w przedsiębiorstwach. Poprawa warunków pracy, uzyskana w wyniku wdrożenia systemu zarządzania BHP, wpływa korzystnie na wyniki ekonomiczne przedsiębiorstwa. Poprawa stanu BHP oddziałuje przede wszystkim na: - ograniczenie strat, powstających w wyniku braku bezpieczeństwa, - zmniejszenie wskaźników wypadkowości i chorób zawodowych - poprawę jakości i zwiększenie wydajności pracy, - poprawę wizerunku przedsiębiorstwa na rynku - wzrost jego konkurencyjności 2. Wdrażanie systemu zarządzania BHP Proces wdrażania systemu obejmuje następujące etapy: 1. Przegląd wstępny działalności firmy 2. Planowanie działań związanych z poprawą stanu BHP 3. Stworzenie polityki BHP 4. Identyfikacja zagrożeń i ocena ryzyka zawodowego 5. Sformułowanie celów BHP 6. Określenie struktur i odpowiedzialności 7. Zapewnienie zasobów Przed podjęciem decyzji o certyfikacji należy wybrać dokument, który będzie stanowił podstawę do certyfikacji systemu zarządzania. Najczęściej stosowanym dokumentem w naszym kraju jest PN-N Niektóre firmy dążą do uzyskania certyfikatu zgodnie z OHSAS

4 1. Przegląd wstępny działalności firmy W celu prawidłowego wdrożenia, a następnie prawidłowego funkcjonowania systemu zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy w danym przedsiębiorstwie niezbędna jest znajomość stanu aktualnego zarządzania firmą. Należy przeprowadzić analizę aktualnego stanu bezpieczeństwa pracy. Jednocześnie w ramach przeglądu wstępnego identyfikuje się te obszary, które wymagają istotnej poprawy. W ten sposób ustala się, jakie elementy systemu powinny być wdrożone w pierwszej kolejności. Przegląd wstępny stanowi punkt wyjścia do dalszych prac wdrożeniowych. Podczas wstępnego przeglądu powinno się dokonać porównania stanu faktycznego z najlepszą praktyką ( best practise ) w tym zakresie w innych organizacjach w kraju i za granicą. Główne elementy przeglądu wstępnego 3 : - analiza stanu bezpieczeństwa pracy - analiza danych dotyczących zdrowia pracowników, - identyfikacja wymagań wynikających z przepisów prawnych i innych; - zgodność z obowiązującymi przepisami i innymi wymaganiami, - identyfikacja zagrożeń występujących na stanowiskach pracy w organizacji i innych zagrożeń związanych z jej działaniami, wyrobami lub usługami, - ocena ryzyka zawodowego, - analiza danych dotyczących zaistniałych w organizacji wypadków przy pracy i awarii oraz chorób zawodowych, - ocena efektów działalności w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy w porównaniu z odpowiednimi przepisami, normami, wytycznymi itp., - porównanie z najlepszymi przedsiębiorstwami w branżach pokrewnych, - efektywność i sposoby wykorzystania istniejących zasobów. Podstawowymi etapami przeglądu wstępnego są analiza stanu bezpieczeństwa pracy, analiza zarządzania bezpieczeństwem pracy, czyli porównanie istniejącego systemu zarządzania w zakresie BHP z wymaganiami przyjętej normy. 3 Por: Zarządzanie Bezpieczeństwem i Higieną Pracy, tom IV Wdrażanie i certyfikacja systemu zarządzania BHP wg. OHSAS i PN-N-18001, Praca Zbiorowa, Kraków 2003, S. 82 4

5 Analiza stanu bezpieczeństwa i higieny pracy opiera się na informacjach uzyskiwanych od kierownictwa firmy i może być zrealizowana w oparciu o przygotowany zestaw zagadnień, kwestionariusz stanu BHP i inne dokumenty i formularze. Można zastosować przykładowy kwestionariusz SBHP. Istotne są także wiadomości uzyskane podczas wizyty w przedsiębiorstwie podczas rozmów z kierownictwem i z przedstawicielami załogi. Po zebraniu informacji sporządza się raport stanu BHP. Wnioski i zalecenia zawarte w raporcie z tej analizy pozwolą na prawidłowe zaprojektowanie wdrożenia systemu zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy Przykładowy kwestionariusz stanu BHP 4 Lp. Zagadnienia Tak Nie Uwagi l Czy wszyscy pracownicy mają określone zadania, odpowiedzialność i uprawnienia w zakresie BHP? 2 Czy wszyscy pracownicy znają swoje zadania, odpowiedzialność i uprawnienia w zakresie BHP? 3 Czy wszyscy podwykonawcy mają określone zadania, odpowiedzialność i uprawnienia w zakresie BHP? 4 Czy wszyscy podwykonawcy znają swoje zadania, odpowiedzialność i uprawnienia w zakresie BHP 5 Czy istnieją książki kontroli stanu BHP? 6 Czy zadania, odpowiedzialność i uprawnienia w zakresie BHP są udokumentowane? 7 Czy w przedsiębiorstwie istnieje służba BHP? 8 Czy powołano komisję BHP? 9 Czy powołano społecznego inspektora pracy? 10 Czy działania komisji BHP przyczyniaj ą się do poprawy warunków pracy? 11 Czy istnieje opracowany i zatwierdzony schemat organizacyjny zakładu przedstawiający umiejscowienie w swoich strukturach przedstawiciela ds. SZBiHP? 12 Czy kierownictwo wyznaczyło swojego przedstawiciela, odpowiedzialnego za wdrożenie i funkcjonowanie systemu zarządzania BHP? 13 Czy uprawnienia przedstawiciela kierownictwa są wystarczające do wdrożenia i utrzymywania SZBiHP? 4 Zarządzanie Bezpieczeństwem i Higieną Pracy, tom IV Wdrażanie i certyfikacja systemu zarządzania BHP wg. OHSAS i PN-N-18001, Praca Zbiorowa, Kraków 2003, S. 84 5

6 2. Planowanie działań związanych z poprawą stanu BHP Następnym etapem wdrożenia systemu zarządzania BHP jest planowanie działań związanych z poprawą stanu BHP. Na etapie planowania w wyraźny sposób powinny zostać zdefiniowane wymagania systemu zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracowników. Ponadto należy w przejrzysty sposób określić kryteria funkcjonowania systemu. W głównej mierze należy przypisać poszczególne odpowiedzialności, zakresy obowiązków oraz terminy wykonania zadań. Aby zbudować skuteczny system zarządzania, należy określić cele, które powinny zostać osiągnięte, wskazać osoby (komórki organizacyjne) odpowiedzialne za ich realizację oraz potrzebne środki. Plan powinien zawierać między innymi wykaz dokumentów przewidzianych do opracowania (procedury, instrukcje, formularze), terminy ich realizacji oraz osoby odpowiedzialne. Główne obszary planowania to przede wszystkim identyfikacja kryteriów oceny znaczącego ryzyka 5 Na etapie planowania należy ocenić ryzyko oraz zidentyfikować kryteria oceny znaczącego ryzyka zawodowego, a także wybrać techniki oceny tego ryzyka. Ważne jest zidentyfikowanie wszystkich niezbędnych dla funkcjonowania systemu wymagań prawnych dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy. Przy planowaniu działań w ramach systemu zarządzania BHP powinny być wykorzystane wyniki przeglądu wstępnego. Ważne jest również, aby planowanie działań w ramach systemu zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy zostało udokumentowane w formie dostosowanej do metod działalności organizacji. Jak już wcześniej wspomniano, jednym z najistotniejszych elementów planowania działań w zakresie wdrożenia systemu zarządzania BHP jest identyfikacja wymagań prawnych BHP. System zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy musi funkcjonować zgodnie z wymaganiami prawnymi, dlatego też należy dokonać analizy uregulowań prawnych i normatywnych obejmujących bezpieczeństwo i higienę pracy. Do wymagań prawnych i uregulowań wewnętrznych, niezbędnych przy funkcjonowaniu systemu zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy należy zaliczyć: ustawy, rozporządzenia i zarządzenia, uchwały, zbiorowy układ pracy, zarządzenia dyrektora i regulaminy. 5 Por: Sebastian Banasiewicz ISO 18000, Jakość/normalizacja/certyfikacja/standaryzacja Data aktualizacji: r., 6

7 Zgodnie z normą PN-N przedsiębiorstwo jest zobowiązane określić i utrzymywać procedurę, która dotyczyłaby identyfikacji i dostępu do aktualnych wymagań prawnych i innych wymagań dotyczących BHP w odniesieniu do działalności przedsiębiorstwa, a w szczególności do stanowisk pracy, a także wyrobów i usług podlegających jej nadzorowi lub tych, na które może przedsiębiorstwo wpływać. Ważne jest również, aby procedura ta określała sposób wprowadzania postanowień wymienionych dokumentów w organizacji. 3. Określenie polityki BHP Wdrożenie systemu zakończone sukcesem i sprawne funkcjonowanie systemu zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy zależy od zaangażowania wszystkich pracowników, szczególnie najwyższego kierownictwa. Z tego względu niezwykle ważne jest oświadczenie najwyższego kierownictwa określające politykę bezpieczeństwa i higieny pracy. Polityka bezpieczeństwa i higieny pracy stanowi deklarację organizacji, dotyczącą jej intencji i zasad odnoszących się do ogólnych efektów działalności w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy, określającą ramy działania i ustalającą cele organizacji w zakresie zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy. 6 Zgodnie z normą pracodawca w porozumieniu z pracownikami i ich przedstawicielami powinien ustalić i przedstawić na piśmie politykę bezpieczeństwa i higieny pracy, która powinna być: właściwa dla organizacji oraz dostosowana do jej wielkości i rodzaju działalności, zwięzła, jasno sformułowana, datowana i uprawomocniona podpisem lub decyzją pracodawcy lub najwyższej rangą osoby w organizacji, ogłoszona wszystkim pracownikom i łatwo dostępna w ich miejscu pracy, przeglądana w celu utrzymania jej stałej adekwatności do potrzeb organizacji oraz udostępniana, jeżeli to właściwe, odpowiednim zainteresowanym stronom spoza organizacji. Polityka bezpieczeństwa i higieny pracy powinna zawierać zobowiązania do: - uznawania bezpieczeństwa i higieny pracy jako integralnej części biznesowego funkcjonowania przedsiębiorstwa, - osiągania zgodności zastosowanych rozwiązań z wymaganiami prawa, traktowanymi jako minimum koniecznych działań, - opracowania i podania do wiadomości załogi celów systemu zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy, - ustalenia obowiązków każdego kierownika w zakresie systemu zarządzania BHP. Zgodnie z wymaganiami normy PN-N polityka bezpieczeństwa i higieny pracy wyraża 7

8 zobowiązanie organizacji do: zapobiegania wypadkom przy pracy i chorobom zawodowym; dążenia do stałej poprawy stanu bezpieczeństwa i higieny pracy; spełniania wymagań przepisów prawnych oraz innych wymagań dotyczących organizacji; ciągłego doskonalenia działań w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy; zapewniania odpowiednich zasobów i środków do wdrażania tej polityki; podnoszenia kwalifikacji oraz uwzględniania roli pracowników i ich angażowania do działań na rzecz bezpieczeństwa i higieny pracy 7. Polityka BHP stanowi ramy do ustalania i przeglądów celów i zadań jednostki gospodarczej dotyczących BHP. Powinna ona być ogłoszona przez najwyższe kierownictwo wszystkim pracownikom oraz powinna zapewniać, że jest zrozumiała przez wszystkich pracowników. 4. Identyfikacja zagrożeń i ocena ryzyka zawodowego Zgodnie z wytycznymi normy PN-N organizacja powinna prowadzić systematyczne działania dla identyfikacji zagrożeń występujących na stanowiskach pracy i ich oceny. Należy także wybrać odpowiednią dla organizacji metodę oceny ryzyka zawodowego. Norma PN-N wydana w styczniu 2000r. Systemy zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy. zawiera Ogólne wytyczne do oceny ryzyka zawodowego. Zaleca się, aby organizacje wdrażające system zarządzania BHP opierały prowadzoną analizę i ocenę ryzyka zawodowego na podstawie w/w normy. Normy dotyczące wdrażania systemu zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy wymagają, aby jednostka organizacyjna opracowała jedną lub kilka procedur identyfikacji zagrożeń i oceny ryzyka zawodowego występujących na stanowiskach pracy w przedsiębiorstwie oraz związanych z działalnością przedsiębiorstwa, wyrobami tego przedsiębiorstwa oraz usługami, jakie świadczy w ramach swojej działalności, które może nadzorować i na które może wpływać. Jest to ważne z uwagi na obowiązek określenia zagrożeń mogących mieć wpływ na bezpieczeństwo i higienę pracy oraz przeprowadzania oceny związanego z nim ryzyka zawodowego 8. Wyniki identyfikacji zagrożeń i oceny ryzyka zawodowego powinny koniecznie zostać uwzględnione w procesie planowania przy ustalaniu odpowiednich celów i zadań związanych z wdrażaniem i funkcjonowaniem systemu zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy. Informacje dotyczące zidentyfikowanych zagrożeń oraz wyników oceny związanego z nim ryzyka zawodowego powinny być aktualizowane. 6 PN-N , Systemy zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy. Wymagania. wydanie styczeń 2004 S.9 7 PN-N , Systemy zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy. Wymagania. styczeń 2004, S.11 8 Patrz: Norma PN-N , Systemy zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy. Ogólne wytyczne do oceny ryzyka zawodowego, styczeń

9 5. Formułowanie celów ogólnych i szczegółowych W fazie wdrażania systemu zarządzania BHP bardzo ważną rolę odgrywa formułowanie celów BHP. W procesie zarządzania przez cele (management by objectives) istotne jest udokumentowanie celów i zadań dla wszystkich poziomów zarządzania wewnątrz przedsiębiorstwa. Cele ustanowione w ramach systemu BHP powinny być 9 : dostosowane do potrzeb organizacji, jej wielkości i rodzaju działalności, spójne z odpowiednimi i obowiązującymi krajowymi przepisami prawnymi oraz zobowiązaniami technicznymi i biznesowymi organizacji dotyczącymi bezpieczeństwa i higieny pracy, ukierunkowane na ciągłą poprawę stanu bezpieczeństwa i higieny pracy w celu osiągnięcia jak najlepszych wyników w tym zakresie, możliwe do osiągnięcia w istniejących warunkach, udokumentowane i ogłoszone wszystkim właściwym komórkom okresowo przeglądane i w razie potrzeby uaktualniane. Cele ogólne i szczegółowe systemu zarządzania BHP powinny zmierzać do likwidacji zagrożeń w przedsiębiorstwie lub ich ograniczania do poziomu akceptowalnego. Cele powinny w bezpośredni sposób wynikać z polityki BHP ogłoszonej przez najwyższe kierownictwo. Cele ogólne mogą odnosić się między innymi do poprawy warunków pracy, zmniejszenia absencji chorobowej pracowników, budowania kultury BHP w organizacji. Cele szczegółowe wynikają z celów ogólnych i związane są zwykle z konkretnymi obszarami działania organizacji, a więc ich ustalanie odbywa się na poziomie operacyjnym organizacji. Cele szczegółowe realizowane są zazwyczaj w krótkim okresie, a ich wykonanie oceniane jest poprzez ustalone wskaźniki. Przykładowe cele szczegółowe mogą obejmować: obniżenie hałasu na stanowisku xxx do poziomu 85 db, wprowadzenie dodatkowych przerw na stanowisku pracy monofonicznej, wykonanie obudowy stanowiska yy dla zmniejszenia zagrożenia zranienia przez części ruchome, wymiana lamp w celu poprawy warunków oświetlenia na stanowisku xyz 10 9 Zarządzanie Bezpieczeństwem i Higieną Pracy, tom IV Wdrażanie i certyfikacja systemu zarządzania BHP wg. OHSAS i PN-N-18001, Praca Zbiorowa, Kraków 2003, S Zarządzanie Bezpieczeństwem i Higieną Pracy, tom IV Wdrażanie i certyfikacja systemu zarządzania BHP wg. OHSAS i PN-N-18001, Praca Zbiorowa, Kraków 2003, S. 90 9

10 6. Określenie struktur i odpowiedzialności Nowocześnie zarządzane przedsiębiorstwo musi posiadać regulamin organizacyjny, precyzyjnie określający zakres działania, podział czynności i odpowiedzialności osób pełniących w nim funkcje samodzielne i kierownicze. Istotą regulaminu organizacyjnego jest stworzenie mechanizmu sprawnego i efektywnego działania oraz współpracy wszystkich jednostek organizacyjnych przedsiębiorstwa. Zadania, odpowiedzialność, podległości służbowe i kompetencje pracowników oraz kierownictwa powinny być zdefiniowane, udokumentowane i przekazywane w celu efektywnego zarządzania bezpieczeństwem pracy. Zgodnie z wymaganiami normy PN-N kierownictwo przedsiębiorstwa powinno ustanowić swojego reprezentanta z określonymi uprawnieniami i obowiązkami do: - wprowadzenia i utrzymywania wymagań SZBHP zgodnie z wymaganiami normy, - reprezentowania najwyższego kierownictwa w sprawach związanych z SZBHP w przedsiębiorstwie, - raportowania działań najwyższemu kierownictwu dotyczących funkcjonowania SZBHP w celu dokonania przeglądu będącego podstawą doskonalenia tego systemu, - współpracy z pełnomocnikiem ds. zarządzania jakością i środowiskiem, jeżeli został taki powołany - organizowania audytów wewnętrznych systemu - budowanie świadomości pracowników w zakresie BHP, - nadzorowanie zmian w przepisach dotyczących BHP. Aby zapewnić skuteczne systemowe zarządzanie bezpieczeństwem i higieną pracy, w przedsiębiorstwie powinny być określone, udokumentowane, a także zakomunikowane zadania, odpowiedzialności, uprawnienia oraz wzajemne zależności i powiązania: - personelu zarządzającego, wykonującego i weryfikującego prace mające wpływ na bezpieczeństwo i higienę pracy, - robotników, pracowników nadzoru, dostawców, podwykonawców oraz osób odwiedzających przedsiębiorstwo, - personelu wyznaczonego do postępowania w sytuacjach awaryjnych. Obowiązkiem najwyższego kierownictwa jest zapewnienie odpowiednich zasobów finansowych, materialnych i ludzkich, koniecznych do realizacji wdrożenia i późniejszego utrzymywania systemu. Zadania, odpowiedzialność, uprawnienia, podległości służbowe i kompetencje pracowników oraz kierownictwa powinny być zdefiniowane, udokumentowane i przekazywane w celu efektywnego zarządzania bezpieczeństwem pracy 10

11 7. Zapewnienie zasobów Zgodnie z wymaganiami normy kierownictwo jest zobowiązane zapewnić zasoby niezbędne do wdrożenia, funkcjonowania i nadzorowania systemu zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy. Zasoby niezbędne do wdrożenia systemu obejmują: ludzi, wiedzę i umiejętności specjalistyczne, infrastrukturę, sprzęt techniczny, środki finansowe, środki rzeczowe. Świadomość pracowników i ich udział w działaniach systemowych jest podstawowym elementem systemu zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy w organizacji. Pracownicy i ich przedstawiciele ds. bezpieczeństwa i higieny pracy powinni mieć zapewnione środki umożliwiające ich aktywne uczestnictwo w procesie organizowania, planowania i wdrażania, oceny oraz działań na rzecz poprawy w ramach systemu zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy. Jednym z bardziej istotnych elementów systemu zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy jest szkolenie z zakresu bezpieczeństwa i ochrony zdrowia. Przedsiębiorstwo powinno zdefiniować potrzeby szkoleniowe jako priorytet podnoszenia świadomości załogi i realizować stosowne szkolenia dla kierownictwa i pracowników w celu: - zapewnienia zgodności wykonywanych działań z polityką bezpieczeństwa pracy i wymaganiami systemu zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy, - wykazania wpływu wykonywanej pracy na bezpieczeństwo swoje oraz pozostałych pracowników, - określenia ich roli i odpowiedzialności w osiąganiu zgodności z polityką bezpieczeństwa i higieny pracy, procedurami i wymaganiami SZBHP, - określenia potencjalnych konsekwencji odejścia od ustalonych procedur operacyjnych i instrukcji bezpieczeństwa i higieny pracy Zarządzanie Bezpieczeństwem i Higieną Pracy, tom IV Wdrażanie i certyfikacja systemu zarządzania BHP wg. OHSAS i PN-N-18001, Praca Zbiorowa, Kraków 2003, S. 92, Por: PN-N , Systemy zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy. Wymagania. styczeń 2004, S.13 11

12 3. Funkcjonowanie i doskonalenie Systemu Zarządzania Bezpieczeństwem i Higieną Pracy 3.1. Komunikowanie Zgodnie z normą PN-N przedsiębiorstwo wdrażające system zarządzania BHP powinno opracować i utrzymywać procedury dotyczące: otrzymywania i dokumentowania zewnętrznych informacji związanych z bezpieczeństwem i higieną pracy; komunikowania się z zewnętrznymi stronami zainteresowanymi, z uwzględnieniem władz, oraz właściwego reagowania na te informacje; efektywnego wewnętrznego komunikowania się w zakresie BHP różnych szczebli organizacji i poszczególnych jej komórek; zapewnienia wewnętrznego przepływu informacji, dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy, pomiędzy różnymi szczeblami i komórkami organizacyjnymi; zapewnienia, że informacje związane z bezpieczeństwem i higieną pracy, pochodzące od pracowników i ich przedstawicieli, będą przyjmowane i analizowane oraz że zgłaszający je uzyskają stosowną odpowiedź 12. Ponadto w ramach komunikowania się norma PN-N wymaga, aby uwzględniać możliwość wykorzystania specjalistycznego doradztwa z zakresu BHP, a także przekazywać informacje o zagrożeniach i wynikających z nich wymaganiach BHP oraz sposobach postępowania wszystkim podwykonawcom, klientom i innym osobom, które mogą być na nie narażone Opracowanie i nadzorowanie dokumentacji Systemu Zarządzania BHP Zgodnie z postanowieniami normy dokumentacja systemu zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy powinna zostać utworzona i utrzymywana w sposób odpowiedni do wielkości i rodzaju działalności organizacji. Sposób i zakres tworzenia dokumentacji systemowej zostanie przedstawiony w opracowaniu pt Dokumentacja systemu zarządzania BHP. 12 Zarządzanie Bezpieczeństwem i Higieną Pracy, tom IV Wdrażanie i certyfikacja systemu zarządzania BHP wg. OHSAS i PN-N-18001, Praca Zbiorowa, Kraków 2003, S. 94, Por: PN-N , Systemy zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy. Wymagania. styczeń 2004, S.14 12

13 3.3. Gotowość i reagowanie na wypadki przy pracy i poważne awarie Przy tworzeniu systemu zarządzania jakością jednostka organizacyjna powinna opracować i utrzymywać procedury, które dotyczyłyby identyfikowania potencjalnych wypadków i sytuacji awaryjnych oraz reagowania na awarie. Rozwiązania w tym zakresie powinny być dopasowane do wielkości charakteru działalności organizacji. Powinny one: - gwarantować niezbędne informacje, komunikację wewnętrzną oraz koordynację w celu ochrony wszystkich pracowników i innych osób przebywających na terenie organicji w przypadku wystąpienia wypadku przy pracy lub poważnej awarii w miejscu pracy - zapewnić dostarczenie informacji oraz komunikowanie się min. ze służbami ratowniczymi - zapewnić pierwszą pomoc i pomoc medyczną, realizację akcji przeciwpożarowych oraz ewakuację wszystkich pracowników z miejsc pracy, - zapewnić informacje i szkolenia pracownikom z uwzględnieniem regularnych ćwiczeń w zakresie procedur zapobiegania, gotowości i reagowania na wypadki przy pracy i poważne awarie Monitorowanie W celu analizy stopnia zgodności systemu zarządzania BHP z przyjętą polityką i celami ogólnymi i szczegółowymi systemu zarządzania BHP należy określić sposób dokonywania monitorowania i pomiarów przyjętych wcześniej wskaźników. Monitorowanie zapewnia informację zwrotną na temat stanu bezpieczeństwa i higieny pracy oraz umożliwia ustalenie, czy i na ile skutecznie funkcjonują rozwiązania organizacyjne w zakresie identyfikacji zagrożeń oraz zapobiegania i ograniczania ryzyka zawodowego. Metody te powinny obejmować monitorowanie zarówno pro-jak i reaktywne. Monitoring powinien obejmować 14 : proaktywne miary funkcjonowania Systemu Zarządzania Bezpieczeństwem i Higieną Pracy, reaktywne miary funkcjonowania, które monitorują wypadki, sytuacje niebezpieczne, choroby, incydenty. 13 : PN-N , Systemy zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy. Wymagania. styczeń 2004, S Zarządzanie Bezpieczeństwem i Higieną Pracy, tom IV Wdrażanie i certyfikacja systemu zarządzania BHP wg. OHSAS i PN-N-18001, Praca Zbiorowa, Kraków 2003, S. 101, Por: PN-N , Systemy zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy. Wymagania. styczeń 2004, S.17 13

14 Monitorowanie proaktywne powinno obejmować: - świadomość i zrozumiałość polityki BHP wśród pracowników organizacji, - stopień realizacji planów i osiągania celów w zakresie BHP, - systematyczną kontrolę metod pracy, terenu zajmowanego przez organizację, zakładów oraz wyposażenia, - nadzorowanie warunków środowiska pracy, w tym organizacji pracy, - stosowanie środków ochrony indywidualnej przez pracowników, - kontrolę zdrowia pracowników, obejmującą okresowe lub kontrolne badania pracowników, - wykorzystywanie danych z monitorowania do wczesnego wykrywania zaburzeń i objawów chorobowych i określenia skuteczności środków zapobiegawczych i ochronnych, - przestrzeganie obowiązujących krajowych przepisów prawnych, układów zbiorowych i innych wymagań, których organizacja zobowiązała się przestrzegać. Monitorowanie reaktywne powinno obejmować: - wypadki przy pracy, - zdarzenia potencjalnie wypadkowe oraz choroby zawodowe i inne, - absencja chorobowa, powodowana chorobami zawodowymi i innymi przyczynami związanymi z wykonywaną pracą, - zły stan bezpieczeństwa i higieny pracy oraz nieprawidłowości w systemie zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy, - decyzje, nakazy i zalecenia wydawane przez organy nadzoru nad warunkami pracy i działania w nich wynikające, - programy rehabilitacji i poprawy stanu zdrowia pracowników Niezgodności, działania korygujące i zapobiegawcze Zgodnie z normą organizacja jest zobowiązana do opracowania procedur dotyczących realizacji działań korygujących i zapobiegawczych wynikających z monitorowania, auditowania i przeglądów zarządzania. Procedury powinny powstać w celu określenia odpowiedzialności i uprawnień w zakresie postępowania z niezgodnościami, badania ich przyczyn oraz podejmowania działań mających na celu zmniejszanie jakiegokolwiek ryzyka z tym związanego oraz inicjowania i przeprowadzania działań korygujących i zapobiegawczych. 15 Zarządzanie Bezpieczeństwem i Higieną Pracy, tom IV Wdrażanie i certyfikacja systemu zarządzania BHP wg. OHSAS i PN-N-18001, Praca Zbiorowa, Kraków 2003, S. 102, Por: PN-N , Systemy zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy. Wymagania. styczeń 2004, S.17 14

15 LITERATURA PRZEDMIOTU 1. Norma PN-N 18001: Systemy zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy. Wymagania. 2. Norma PN-N 18004: Systemy zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy. Wytyczne. 3. Norma PN-N 18002: Systemy zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy. Ogólne wytyczne do oceny ryzyka zawodowego. 4. Norma PN-EN ISO 9001: Systemy zarządzania jakością. Wymagania. 5. Norma PN-EN ISO 9004: Systemy zarządzania jakością. Wytyczne doskonalenia funkcjonowania. 6. Norma PN-EN ISO 9000: Systemy zarządzania jakością. Podstawy i terminologia. 7. Dyrcz B., Truś S., Dokumentacja systemu zapewnienia jakości. Opracowywanie i wdrażanie, [w:] Zarządzanie jakością, tom I, praca zbiorowa, Wyd. Politechniki Krakowskiej, Kraków Karczewski J., Chowaniec K., Kontrola podwykonawców w zakresie bezpieczeństwa pracy i ochrony środowiska. 9. Karczewski J.T., System zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy, ODDK Gdańsk Karczewski J.T., Porównanie definicji - Atest nr 8/2002.[6] Koradecka D., Bezpieczeństwo pracy i ergonomia. Warszawa Łańcucki J., Podstawy kompleksowego zarządzania jakością. Akademia Ekonomiczna, Poznań Mac S., Leowski I., Bezpieczeństwo i higiena pracy. 13. Pawłowska Z., Systemy zarządzania bezpieczeństwem i higienąpracy, CIOP-PIB, Warszawa Podgórski D., Wytyczne integracji systemów zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy z systemami TQM, CIOP, Warszawa Seria ISO 9000: nowoczesne zarządzanie jakością, praca zbiorowa pod red. Alicji Gach, Wydawnictwo Verlag Dashófer, Warszawa Pawłowska Z., Podstawowe zasady oceny ryzyka zawodowego, CIOP, Warszawa Materiały konferencji naukowej Bezpieczeństwo pracy, środowisko, edukacja", Wyższa Szkoła Zarządzania Ochroną Pracy, Katowice Praktyczny poradnik specjalisty BHP, Weka Smoliński D., Ocena ryzyka zawodowego, Gdańsk System zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy, materiały informacyjne Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości, Tabor A., Zając J., Rączka M. i in.. Zarządzanie jakością, praca zbiorowa, Kraków

14. Sprawdzanie funkcjonowania systemu zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy

14. Sprawdzanie funkcjonowania systemu zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy 14. Sprawdzanie funkcjonowania systemu zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy 14.1. Co to jest monitorowanie bezpieczeństwa i higieny pracy? Funkcjonowanie systemu zarządzania bezpieczeństwem i higieną

Bardziej szczegółowo

PODSTAWY ERGONOMII i BHP. - System zarządzania. bezpieczeństwem i higieną pracy

PODSTAWY ERGONOMII i BHP. - System zarządzania. bezpieczeństwem i higieną pracy PODSTAWY ERGONOMII i BHP - System zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy Ciągłe doskonalenie Przegląd zarządzania ZaangaŜowanie kierownictwa oraz polityka BHP Planowanie Sprawdzanie oraz działania

Bardziej szczegółowo

ZINTEGROWANY SYSTEM ZARZĄDZANIA DOKUMENT NADZOROWANY W WERSJI ELEKTRONICZNEJ Wydanie 07 Urząd Miasta Płocka. Księga środowiskowa

ZINTEGROWANY SYSTEM ZARZĄDZANIA DOKUMENT NADZOROWANY W WERSJI ELEKTRONICZNEJ Wydanie 07 Urząd Miasta Płocka. Księga środowiskowa Strona 1 1. Księga Środowiskowa Księga Środowiskowa to podstawowy dokument opisujący strukturę i funkcjonowanie wdrożonego w Urzędzie Systemu Zarządzania Środowiskowego zgodnego z wymaganiami normy PN-EN

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie bezpieczeństwem i higieną pracy

Zarządzanie bezpieczeństwem i higieną pracy Ewa Górska Zarządzanie bezpieczeństwem i higieną pracy EWOLUCJA POGLĄDÓW NA ZAGADNIENIA BEZPIECZEŃSTWA PRACY Hand from root of finger to fingertip Hand frim wist to fingertip Arm from elbow to fingertip

Bardziej szczegółowo

7. Struktura, odpowiedzialność i uprawnienia w systemie zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy

7. Struktura, odpowiedzialność i uprawnienia w systemie zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy 7. Struktura, odpowiedzialność i uprawnienia w systemie zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy 7.1. Jakie wymagania i wytyczne dotyczące określenia struktur odpowiedzialności i uprawnień w systemie

Bardziej szczegółowo

Księga Zintegrowanego Systemu Zarządzania ODPOWIEDZIALNOŚĆ KIEROWNICTWA

Księga Zintegrowanego Systemu Zarządzania ODPOWIEDZIALNOŚĆ KIEROWNICTWA Strona: 1 z 6 1. Zaangażowanie kierownictwa Najwyższe kierownictwo SZPZLO Warszawa Ochota przejęło pełną odpowiedzialność za rozwój i ciągłe doskonalenie ustanowionego i wdrożonego zintegrowanego systemu

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie Jakością. System jakości jako narzędzie zarządzania przedsiębiorstwem. Dr Mariusz Maciejczak

Zarządzanie Jakością. System jakości jako narzędzie zarządzania przedsiębiorstwem. Dr Mariusz Maciejczak Zarządzanie Jakością System jakości jako narzędzie zarządzania przedsiębiorstwem Dr Mariusz Maciejczak SYSTEM System to zespół powiązanych ze sobą elementów, które stanowią pewną całość. Istotną cechą

Bardziej szczegółowo

5. Planowanie działań w systemie zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy

5. Planowanie działań w systemie zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy 5. Planowanie działań w systemie zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy 5.1. Jakie znaczenie ma planowanie działań w systemie zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy? Planowanie jest ważnym elementem

Bardziej szczegółowo

8. Kompetencje i szkolenie pracowników w systemie zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy

8. Kompetencje i szkolenie pracowników w systemie zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy 8. Kompetencje i szkolenie pracowników w systemie zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy 8.1. Jakie wymagania i zalecenia dotyczące kompetencji i szkoleń sformułowano w normach serii PN-N-18001? Zgodnie

Bardziej szczegółowo

3. Polityka w systemie zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy

3. Polityka w systemie zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy 3. Polityka w systemie zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy 3.1. Co to jest polityka bezpieczeństwa i higieny pracy? Przystępując do wdrażania systemu zarządzania, kierownictwo wyraża swoje zaangażowanie

Bardziej szczegółowo

V Ogólnopolska Konferencja nt. Systemów Zarządzania w Energetyce. Forum ISO 14000 INEM Polska. Polskie Forum ISO 14000 INEM Polska

V Ogólnopolska Konferencja nt. Systemów Zarządzania w Energetyce. Forum ISO 14000 INEM Polska. Polskie Forum ISO 14000 INEM Polska Forum ISO 14000 INEM Polska Polskie Forum ISO 14000 INEM Polska Wymagania norm: ISO 9001, ISO 14001 oraz PN-N-18001 dotyczące dostawców i podwykonawców. Szczyrk, 24 27. 09. 2006r. Maciej Kostrzanowski

Bardziej szczegółowo

Wymagania wobec dostawców: jakościowe, środowiskowe, bhp i etyczne

Wymagania wobec dostawców: jakościowe, środowiskowe, bhp i etyczne VI Konferencja nt. systemów zarządzania w energetyce Nowe Czarnowo Świnoujście, 21-23 X 2008 Wymagania wobec dostawców: jakościowe, środowiskowe, bhp i etyczne Grzegorz Ścibisz Łańcuch dostaw DOSTAWCA

Bardziej szczegółowo

Kwestionariusz dla przedstawiciela kadry kierowniczej lub specjalisty ds. bhp

Kwestionariusz dla przedstawiciela kadry kierowniczej lub specjalisty ds. bhp Kwestionariusz dla przedstawiciela kadry kierowniczej lub specjalisty ds. bhp Podstawowe informacje o przedsiębiorstwie Rodzaj działalności:. Liczba pracowników w jednostce lokalnej:. Wdrożony system zarządzania

Bardziej szczegółowo

Zarządzenie Nr 14/2009 Burmistrza Miasta Czeladź. z dnia 28 stycznia 2009. w sprawie: wprowadzenia procedury nadzoru nad dokumentami i zapisami.

Zarządzenie Nr 14/2009 Burmistrza Miasta Czeladź. z dnia 28 stycznia 2009. w sprawie: wprowadzenia procedury nadzoru nad dokumentami i zapisami. Zarządzenie Nr 14/2009 Burmistrza Miasta Czeladź z dnia 28 stycznia 2009 w sprawie: wprowadzenia procedury nadzoru nad dokumentami i zapisami. Na podstawie art. 31 oraz art. 33 ust.1, 3 i 5 ustawy z dnia

Bardziej szczegółowo

Szkolenie Stowarzyszenia Polskie Forum ISO 14000 Zmiany w normie ISO 14001 i ich konsekwencje dla organizacji Warszawa, 16.04.2015

Szkolenie Stowarzyszenia Polskie Forum ISO 14000 Zmiany w normie ISO 14001 i ich konsekwencje dla organizacji Warszawa, 16.04.2015 Wykorzystanie elementów systemu EMAS w SZŚ według ISO 14001:2015 dr hab. inż. Alina Matuszak-Flejszman, prof. nadzw. UEP Agenda Elementy SZŚ według EMAS (Rozporządzenie UE 1221/2009) i odpowiadające im

Bardziej szczegółowo

KLIENCI KIENCI. Wprowadzenie normy ZADOWOLE NIE WYRÓB. Pomiary analiza i doskonalenie. Odpowiedzialnoś ć kierownictwa. Zarządzanie zasobami

KLIENCI KIENCI. Wprowadzenie normy ZADOWOLE NIE WYRÓB. Pomiary analiza i doskonalenie. Odpowiedzialnoś ć kierownictwa. Zarządzanie zasobami SYSTEM ZARZĄDZANIA JAKOŚCIĄ ISO Jakość samą w sobie trudno jest zdefiniować, tak naprawdę pod tym pojęciem kryje się wszystko to co ma związek z pewnymi cechami - wyrobu lub usługi - mającymi wpływ na

Bardziej szczegółowo

ISO 14000 w przedsiębiorstwie

ISO 14000 w przedsiębiorstwie ISO 14000 w przedsiębiorstwie Rodzina norm ISO 14000 TC 207 ZARZADZANIE ŚRODOWISKOWE SC1 System zarządzania środowiskowego SC2 Audity środowiskowe SC3 Ekoetykietowanie SC4 Ocena wyników ekologicznych SC5

Bardziej szczegółowo

Zmiany w standardzie ISO dr inż. Ilona Błaszczyk Politechnika Łódzka

Zmiany w standardzie ISO dr inż. Ilona Błaszczyk Politechnika Łódzka Zmiany w standardzie ISO 9001 dr inż. Ilona Błaszczyk Politechnika Łódzka 1 W prezentacji przedstawiono zmiany w normie ISO 9001 w oparciu o projekt komitetu. 2 3 4 5 6 Zmiany w zakresie terminów używanych

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie jakością wg norm serii ISO 9000:2000 cz.1 system, kierownictwo i zasoby

Zarządzanie jakością wg norm serii ISO 9000:2000 cz.1 system, kierownictwo i zasoby Jakub Wierciak Zagadnienia jakości i niezawodności w projektowaniu Zarządzanie jakością wg norm serii ISO 9000:2000 cz.1 system, kierownictwo i zasoby System zarządzania jakością (ISO 9000:2000) System

Bardziej szczegółowo

Zarządzenie Nr 90/2008 Burmistrza Miasta Czeladź. z dnia 09.05. 2008

Zarządzenie Nr 90/2008 Burmistrza Miasta Czeladź. z dnia 09.05. 2008 Zarządzenie Nr 90/2008 Burmistrza Miasta Czeladź z dnia 09.05. 2008 w sprawie : wprowadzenia procedury Identyfikacji zagrożeń oraz oceny ryzyka zawodowego na stanowiskach pracy w Urzędzie Miasta Czeladź

Bardziej szczegółowo

OHSAS 18001:2007 OHSAS 18001:2007 1

OHSAS 18001:2007 OHSAS 18001:2007 1 Doskonalenie SZBiHP w oparciu o wymagania nowej normy OHSAS 18001:2007 Systemy Zarządzania Bezpieczeństwem i Higieną Pracy Wymagania OHSAS 18001:2007 1 Biuro Usług Doskonalenia Zarządzania i Organizacji

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 4 do Zarządzenia Dyrektora nr 15/2010 z dnia 8 marca 2010 r.

Załącznik nr 4 do Zarządzenia Dyrektora nr 15/2010 z dnia 8 marca 2010 r. Załącznik nr 4 do Zarządzenia Dyrektora nr 15/2010 z dnia 8 marca 2010 r. Instrukcja dokonywania samooceny oraz sporządzania oświadczenia o stanie kontroli zarządczej w Szkole Podstawowej nr 4 im. Kawalerów

Bardziej szczegółowo

Zmiany wymagań normy ISO 14001

Zmiany wymagań normy ISO 14001 Zmiany wymagań normy ISO 14001 Międzynarodowa Organizacja Normalizacyjna (ISO) opublikowała 15 listopada br. zweryfikowane i poprawione wersje norm ISO 14001 i ISO 14004. Od tego dnia są one wersjami obowiązującymi.

Bardziej szczegółowo

10. Dokumentacja systemu zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy

10. Dokumentacja systemu zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy 10. Dokumentacja systemu zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy 10.1. Co to są dokumenty i zapisy w systemie zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy? W każdym systemie zarządzania dokumentacja

Bardziej szczegółowo

Szkolenia DQS Polska 2006

Szkolenia DQS Polska 2006 AW Auditor wewnętrzny DQS I edycja szkolenia 20-22.02.2006 II edycja szkolenia 02-04.10.2006 Szkolenie skierowane jest do kandydatów na auditorów wewnętrznych oraz dla auditorów wewnętrznych systemu zarządzania

Bardziej szczegółowo

SYSTEMY ZARZĄDZANIA JAKOŚCIĄ WEDŁUG

SYSTEMY ZARZĄDZANIA JAKOŚCIĄ WEDŁUG Wykład 10. SYSTEMY ZARZĄDZANIA JAKOŚCIĄ WEDŁUG NORM ISO 9000 1 1. Rodzina norm ISO 9000: Normy ISO 9000 są od 1987r., a trzecia rodzina norm ISO 9000 z 2000 r. (doskonalona w kolejnych latach) składa się

Bardziej szczegółowo

Powody wdraŝania i korzyści z funkcjonowania Systemu Zarządzania Jakością wg ISO 9001. Mariola Witek

Powody wdraŝania i korzyści z funkcjonowania Systemu Zarządzania Jakością wg ISO 9001. Mariola Witek Powody wdraŝania i korzyści z funkcjonowania Systemu Zarządzania Jakością wg ISO 9001 Mariola Witek Przedmiot wykładu 1.Rozwój systemów zarządzania jakością (SZJ) 2.Potrzeba posiadania formalnych SZJ 3.Korzyści

Bardziej szczegółowo

SZKOLENIE 2. Projektu: Propagowanie wzorców produkcji i konsumpcji sprzyjających promocji zasad trwałego i zrównoważonego rozwoju.

SZKOLENIE 2. Projektu: Propagowanie wzorców produkcji i konsumpcji sprzyjających promocji zasad trwałego i zrównoważonego rozwoju. SZKOLENIE 2 Projektu: Propagowanie wzorców produkcji i konsumpcji sprzyjających promocji zasad trwałego i zrównoważonego rozwoju. FAMED Żywiec S.A. Dokumentacja Systemu Zarządzania zgodnego z PN-EN ISO

Bardziej szczegółowo

Charakterystyka systemu zarządzania jakością zgodnego z wymaganiami normy ISO serii 9000

Charakterystyka systemu zarządzania jakością zgodnego z wymaganiami normy ISO serii 9000 Charakterystyka systemu zarządzania jakością zgodnego z wymaganiami normy ISO serii 9000 Normy ISO serii 9000 Zostały uznane za podstawę wyznaczania standardów zarządzania jakością Opublikowane po raz

Bardziej szczegółowo

Budowanie skutecznych systemów zarządzania opartych na normach ISO

Budowanie skutecznych systemów zarządzania opartych na normach ISO UKatalog Szkoleń: Budowanie skutecznych systemów zarządzania opartych na normach ISO UBlok I Podejście procesowe: Zarządzanie procesowe (2 dni) Definicje procesu, zarządzanie procesami, podział i identyfikowanie

Bardziej szczegółowo

Zysk, czy zbędny koszt?

Zysk, czy zbędny koszt? System Zarządzania Bezpieczeństwem i Higieną Pracy (SZBHP) Zysk, czy zbędny koszt? Roman Burghardt Starszy inspektor pracy specjalista Okręgowy Inspektorat Pracy w Zielonej Górze SZBHP podstawa certyfikacji

Bardziej szczegółowo

Normy ISO serii 9000. www.greber.com.pl. Normy ISO serii 9000. Tomasz Greber (www.greber.com.pl) dr inż. Tomasz Greber. www.greber.com.

Normy ISO serii 9000. www.greber.com.pl. Normy ISO serii 9000. Tomasz Greber (www.greber.com.pl) dr inż. Tomasz Greber. www.greber.com. Normy ISO serii 9000 dr inż. Tomasz Greber www.greber.com.pl www.greber.com.pl 1 Droga do jakości ISO 9001 Organizacja tradycyjna TQM/PNJ KAIZEN Organizacja jakościowa SIX SIGMA Ewolucja systemów jakości

Bardziej szczegółowo

Normy środowiskowe w zarządzaniu firmą. dr Adam Jabłoński

Normy środowiskowe w zarządzaniu firmą. dr Adam Jabłoński 2012 Normy środowiskowe w zarządzaniu firmą dr Adam Jabłoński GENEZA POWSTANIA SYSTEMÓW ZARZĄDZANIA ŚRODOWISKOWEGO Konferencja w Rio de Janeiro 1992 r. 27 Zasad Zrównoważonego Rozwoju Karta Biznesu Zrównoważonego

Bardziej szczegółowo

PEŁNOMOCNIK I AUDYTOR WEWNĘTRZNY SYSTEMU ZARZĄDZANIA BEZPIECZEŃSTWEM I HIGIENĄ PRACY wg OHSAS 18001 i PN-N 18001

PEŁNOMOCNIK I AUDYTOR WEWNĘTRZNY SYSTEMU ZARZĄDZANIA BEZPIECZEŃSTWEM I HIGIENĄ PRACY wg OHSAS 18001 i PN-N 18001 INFORMACJE SZCZEGÓŁOWE NA TEMAT SZKOLENIA OTWARTEGO: PEŁNOMOCNIK I AUDYTOR WEWNĘTRZNY SYSTEMU ZARZĄDZANIA BEZPIECZEŃSTWEM I HIGIENĄ PRACY wg OHSAS 18001 i PN-N 18001 S t r o n a 2 z 5 Serdecznie zapraszamy

Bardziej szczegółowo

Norma to dokument przyjęty na zasadzie konsensu i zatwierdzony do powszechnego stosowania przez

Norma to dokument przyjęty na zasadzie konsensu i zatwierdzony do powszechnego stosowania przez KONCEPCJA SYSTEMU JAKOŚCI zgodnie z wymaganiami norm ISO serii 9000 dr Lesław Lisak Co to jest norma? Norma to dokument przyjęty na zasadzie konsensu i zatwierdzony do powszechnego stosowania przez upoważnioną

Bardziej szczegółowo

Urząd Miasta i Gminy w Skokach KSIĘGA JAKOŚCI DLA SYSTEMU ZARZĄDZANIA JAKOŚCIĄ ZGODNEGO Z NORMĄ PN-EN ISO 9001:2009. Skoki, 12 kwietnia 2010 r.

Urząd Miasta i Gminy w Skokach KSIĘGA JAKOŚCI DLA SYSTEMU ZARZĄDZANIA JAKOŚCIĄ ZGODNEGO Z NORMĄ PN-EN ISO 9001:2009. Skoki, 12 kwietnia 2010 r. Urząd Miasta i Gminy w Skokach KSIĘGA JAKOŚCI DLA SYSTEMU ZARZĄDZANIA JAKOŚCIĄ ZGODNEGO Z NORMĄ PN-EN ISO 9001:2009 Skoki, 12 kwietnia 2010 r. Spis treści: 1. DANE ADRESOWE URZĘDU...3 2. CHARAKTERYSTYKA

Bardziej szczegółowo

Pierwszy w Polsce System Zarządzania Energią (SZE) w oparciu o normę PN-EN ISO 50001 w Dzierżoniowie. Warszawa 8 maja 2013 r.

Pierwszy w Polsce System Zarządzania Energią (SZE) w oparciu o normę PN-EN ISO 50001 w Dzierżoniowie. Warszawa 8 maja 2013 r. Pierwszy w Polsce System Zarządzania Energią (SZE) w oparciu o normę PN-EN ISO 50001 w Dzierżoniowie Warszawa 8 maja 2013 r. Efektywne zarządzanie energią jest jednym z warunków krytycznych do osiągnięcia

Bardziej szczegółowo

Korzyści wynikające z wdrożenia systemu zarządzania jakością w usługach medycznych.

Korzyści wynikające z wdrożenia systemu zarządzania jakością w usługach medycznych. Norma PN-EN ISO 9001:2009 System Zarządzania Jakością w usługach medycznych Korzyści wynikające z wdrożenia systemu zarządzania jakością w usługach medycznych. www.isomed.pl Grzegorz Dobrakowski Uwarunkowania

Bardziej szczegółowo

ISO 9001 ISO 14001 OHSAS 18001

ISO 9001 ISO 14001 OHSAS 18001 ISO 9001 ISO 14001 OHSAS 18001 ZINTEGROWANY SYSTEM ZARZĄDZANIA W TRAKCJA PRKiI S.A. Warszawa, maj 2015 SYSTEM ZARZĄDZANIA JAKOŚCIĄ Od 1999 roku Trakcja PRKiI S.A. mając na uwadze satysfakcję Klienta i

Bardziej szczegółowo

NORMA ŚRODOWISKOWA DIN EN ISO 14001. PORÓWNANIE WYDAŃ Z 1996r. I Z 2005r.

NORMA ŚRODOWISKOWA DIN EN ISO 14001. PORÓWNANIE WYDAŃ Z 1996r. I Z 2005r. PL0800189 NORMA ŚRODOWISKOWA DIN EN ISO 14001. PORÓWNANIE WYDAŃ Z 1996r. I Z 2005r. MAREK MUCHA TUV Rheinland Polska Sp. z o. o., Warszawa W referacie omówiono europejską normą środowiskową i porównano

Bardziej szczegółowo

Systemy zarządzania jakością

Systemy zarządzania jakością Systemy zarządzania jakością cechy, funkcje, etapy wdrażania systemu Prezentacja na spotkanie 3 System zarządzania jakością - czym jest a czym nie jest? System zarządzania jakością jest: zbiorem reguł,

Bardziej szczegółowo

Doświadczenia w wdrażaniu systemu zarządzania bezpieczeństwem informacji zgodnego z normą ISO 27001

Doświadczenia w wdrażaniu systemu zarządzania bezpieczeństwem informacji zgodnego z normą ISO 27001 Doświadczenia w wdrażaniu systemu zarządzania bezpieczeństwem informacji zgodnego z normą ISO 27001 na przykładzie Urzędu Miejskiego w Bielsku-Białej Gliwice, dn. 13.03.2014r. System Zarządzania Bezpieczeństwem

Bardziej szczegółowo

Regulamin organizacji i zasad funkcjonowania kontroli zarządczej w Powiatowym Urzędzie Pracy w Tarnobrzegu

Regulamin organizacji i zasad funkcjonowania kontroli zarządczej w Powiatowym Urzędzie Pracy w Tarnobrzegu Regulamin organizacji i zasad funkcjonowania kontroli zarządczej w Powiatowym Urzędzie Pracy w Tarnobrzegu Postanowienia ogólne 1 1. Kontrolę zarządczą w PUP stanowi ogół działań podejmowanych dla zapewnienia

Bardziej szczegółowo

CEL SZKOLENIA: DO KOGO SKIEROWANE JEST SZKOLENIE:

CEL SZKOLENIA: DO KOGO SKIEROWANE JEST SZKOLENIE: Audytor Wewnętrzny systemu HACCP oraz standardów IFS w wersji 6 (International Food Standard version 6) i BRC w nowej wersji 7 (Global Standard for Food Safety issue 7) - AWIFSBRC CEL SZKOLENIA: zrozumienie

Bardziej szczegółowo

NS-01 Procedura auditów wewnętrznych systemu zarządzania jakością

NS-01 Procedura auditów wewnętrznych systemu zarządzania jakością Załącznik nr 1 do zarządzenia Burmistrza Miasta Środa Wielkopolska Nr 19/2010 z dnia 22 lutego 2010 r. NS-01 Procedura auditów wewnętrznych systemu zarządzania jakością 1. Cel procedury Celem procedury

Bardziej szczegółowo

Omówienie podstawowych systemów zarządzania środowiskiem

Omówienie podstawowych systemów zarządzania środowiskiem Omówienie podstawowych systemów zarządzania środowiskiem Do najbardziej znanych systemów zarządzania środowiskiem należą: europejski EMAS światowy ISO 14000 Normy ISO serii 14000 1991 rok -Mędzynarodowa

Bardziej szczegółowo

SKZ System Kontroli Zarządczej

SKZ System Kontroli Zarządczej SKZ System Kontroli Zarządczej KOMUNIKAT Nr 23 MINISTRA FINANSÓW z dnia 16 grudnia 2009 r. w sprawie standardów kontroli zarządczej dla sektora finansów publicznych Na podstawie art. 69 ust. 3 ustawy z

Bardziej szczegółowo

Wykłady z przedmiotu Bezpieczeństwo Pracy i Ergonomia

Wykłady z przedmiotu Bezpieczeństwo Pracy i Ergonomia Wykłady z przedmiotu Bezpieczeństwo Pracy i Ergonomia STUDIA STACJONARNE SEMESTR I Wydział Górnictwa i Geoinżynierii Katedra Górnictwa Podziemnego Pracownia Bezpieczeństwa Pracy i Ergonomii w Górnictwie

Bardziej szczegółowo

SYSTEMY ZARZĄDZANIA ŚRODOWISKOWEGO

SYSTEMY ZARZĄDZANIA ŚRODOWISKOWEGO Auditor wewnętrzny Systemu Zarządzania Środowiskowego 26 27.11.2012 Szczecin SYSTEMY ZARZĄDZANIA ŚRODOWISKOWEGO 1 Co to jest System Zarządzania Środowiskowego (SZŚ)? 2 Zarządzanie: - sposób realizacji

Bardziej szczegółowo

Przegląd systemu zarządzania jakością

Przegląd systemu zarządzania jakością LOGO Nazwa i adres FIRMY PROCEDURA Systemowa P01.01 wyd. [data wydania] str. 1 / stron 5 ilość załączników: 4 Tytuł: Przegląd systemu zarządzania jakością egz. nr:... Spis treści 1. Cel... 2 2. Przedmiot

Bardziej szczegółowo

SAMOOCENA SYSTEMU KONTROLI ZARZĄDCZEJ

SAMOOCENA SYSTEMU KONTROLI ZARZĄDCZEJ Załącznik Nr 3 Do Zarządzenia Nr 56/10 STAROSTY KOSZALIŃSKIEGO z dnia 1 października 2010 r. SAMOOCENA SYSTEMU KONTROLI ZARZĄDCZEJ W STAROSTWIE POWIATOWYM W KOSZALINIE Do sporządzenia samooceny wykorzystano

Bardziej szczegółowo

System Zarządzania Energią według wymagań normy ISO 50001

System Zarządzania Energią według wymagań normy ISO 50001 System Zarządzania Energią według wymagań normy ISO 50001 Informacje ogólne ISO 50001 to standard umożliwiający ustanowienie systemu i procesów niezbędnych do osiągnięcia poprawy efektywności energetycznej.

Bardziej szczegółowo

Zarządzenie Nr 119/2008 Burmistrza Miasta Czeladź. z dnia 29 maja 2008r

Zarządzenie Nr 119/2008 Burmistrza Miasta Czeladź. z dnia 29 maja 2008r Zarządzenie Nr 119/2008 w sprawie : wprowadzenia procedury Działań Korygujących i Zapobiegawczych w Urzędzie Miasta Czeladź Na podstawie art. 31 oraz art. 33 ust.1, 3 i 5 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o

Bardziej szczegółowo

11. Ocena ryzyka w systemie zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy

11. Ocena ryzyka w systemie zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy 11. Ocena ryzyka w systemie zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy 11.1. Co to jest ryzyko zawodowe? Ryzyko towarzyszy każdej działalności człowieka i w powszechnym rozumieniu wiąże się z możliwością

Bardziej szczegółowo

EUROPEJSKI.* * NARODOWA STRATEGIA SPÓJNOŚCI FUNDUSZ SPOŁECZNY * **

EUROPEJSKI.* * NARODOWA STRATEGIA SPÓJNOŚCI FUNDUSZ SPOŁECZNY * ** 1 * 1 UNZA EUROPEJSKA KAPITAŁ LUDZKI.* * FUNDUSZ SPOŁECZNY * ** administracji samorządowej", Poddziałanie 5.2.1 Modernizacja zarządzania w administracji samorządowej" W PIHZ l.dane Klienta: RAPORT Z AUDITU

Bardziej szczegółowo

Zadanie: Ocena polityki jakości

Zadanie: Ocena polityki jakości Przedmiot: Zarządzanie Jakością Forma zajęć: Ćwiczenia Blok tematyczny: Polityka jakości Zadanie: polityki jakości. Napisać politykę jakości na przykładzie wybranego przedsiębiorstwa zgodnie z wymaganiami

Bardziej szczegółowo

HACCP- zapewnienie bezpieczeństwa zdrowotnego żywności Strona 1

HACCP- zapewnienie bezpieczeństwa zdrowotnego żywności Strona 1 CO TO JEST HACCP? HACCP ANALIZA ZAGROŻEŃ I KRYTYCZNE PUNKTY KONTROLI HAZARD ryzyko, niebezpieczeństwo, potencjalne zagrożenie przez wyroby dla zdrowia konsumenta ANALYSIS ocena, analiza, kontrola zagrożenia

Bardziej szczegółowo

ZINTEGROWANY SYSTEM ZARZĄDZANIA JAKOŚCIĄ

ZINTEGROWANY SYSTEM ZARZĄDZANIA JAKOŚCIĄ Janusz Bronisław Berdowski EUROPEJSKA UCZELNIA INFORMATYCZNO-EKONOMICZNA W WARSZAWIE ZINTEGROWANY SYSTEM ZARZĄDZANIA JAKOŚCIĄ Od jakości nie ma odwrotu, gdyż na rynku globalnym nie walczy się tylko ceną

Bardziej szczegółowo

Wykłady z przedmiotu Bezpieczeństwo Pracy i Ergonomia

Wykłady z przedmiotu Bezpieczeństwo Pracy i Ergonomia Wykłady z przedmiotu Bezpieczeństwo Pracy i Ergonomia STUDIA STACJONARNE SEMESTR I Wydział Górnictwa i Geoinżynierii Katedra Górnictwa Podziemnego Pracownia Bezpieczeństwa Pracy i Ergonomii w Górnictwie

Bardziej szczegółowo

Etapy wdrażania systemu zarządzania bezpieczeństwem żywności (SZBŻ) wg ISO 22000

Etapy wdrażania systemu zarządzania bezpieczeństwem żywności (SZBŻ) wg ISO 22000 BIURO USŁUG DOSKONALENIA ZARZĄDZANIA I ORGANIZACJI SYSTEM SP.J. ul. Faradaya 53 lok. 44, 42-200 Częstochowa tel.: 34-321 43 80 e-mail: sekretariat@biuro-system.com www.biuro-system.com Etapy wdrażania

Bardziej szczegółowo

2.3 Jakie procesy zarządzanie bezpieczeństwem i higieną pracy można zidentyfikować i opisać w przedsiębiorstwie?

2.3 Jakie procesy zarządzanie bezpieczeństwem i higieną pracy można zidentyfikować i opisać w przedsiębiorstwie? 2.3 Jakie procesy zarządzanie bezpieczeństwem i higieną pracy można zidentyfikować i opisać w przedsiębiorstwie? Zastosowanie podejścia procesowego sprowadza się do trzech podstawowych etapów (Rys. 5),

Bardziej szczegółowo

Systemy zarządzania jakością w ochronie radiologicznej

Systemy zarządzania jakością w ochronie radiologicznej DOZYMETRIA Systemy zarządzania jakością w ochronie radiologicznej Jakub Ośko System zarządzania jakością zespół systematycznie planowanych i wykonywanych działań, koniecznych dla wystarczającego zapewnienia,

Bardziej szczegółowo

Wdrożenie systemu zarządzania energią wg norm PN-EN 16001 i ISO 50001 na przykładzie Koksowni Przyjaźń Sp. z o.o.

Wdrożenie systemu zarządzania energią wg norm PN-EN 16001 i ISO 50001 na przykładzie Koksowni Przyjaźń Sp. z o.o. Wdrożenie systemu zarządzania energią wg norm PN-EN 16001 i ISO 50001 na przykładzie Koksowni Przyjaźń Sp. z o.o. Konferencja Klubu Polskie Forum ISO 14000 Warszawa, 17-18 kwietnia 2012 Krzysztof Lebdowicz

Bardziej szczegółowo

Certyfikowany system zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy. Wartość dodana czy zbędny koszt?

Certyfikowany system zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy. Wartość dodana czy zbędny koszt? Anna Krawczyk Katedra Zarządzania Jakością Wydział Zarządzania UŁ Certyfikowany system zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy. Wartość dodana czy zbędny koszt? ? Korzyści > = < Nakłady Plan prezentacji

Bardziej szczegółowo

Certyfikacja systemu zarządzania jakością w laboratorium

Certyfikacja systemu zarządzania jakością w laboratorium INSTYTUT MATERIAŁÓW BUDOWLANYCH I TECHNOLOGII BETONU STANDARD CERTYFIKACJI SQ-2010/LB-001 Certyfikacja systemu zarządzania jakością w laboratorium Copyright by IMBiTB Wszelkie prawa autorskie zastrzeżone

Bardziej szczegółowo

Zarządzenie Nr 71/2010 Burmistrza Miasta Czeladź. z dnia 28 kwietnia 2010r.

Zarządzenie Nr 71/2010 Burmistrza Miasta Czeladź. z dnia 28 kwietnia 2010r. Zarządzenie Nr 71/2010 Burmistrza Miasta Czeladź z dnia 28 kwietnia 2010r. w sprawie : wprowadzenia procedury Identyfikacji zagroŝeń oraz oceny ryzyka zawodowego na stanowiskach pracy w Urzędzie Miasta

Bardziej szczegółowo

Księga Zintegrowanego Systemu Zarządzania ZINTEGROWANY SYSTEM ZARZĄDZANIA

Księga Zintegrowanego Systemu Zarządzania ZINTEGROWANY SYSTEM ZARZĄDZANIA Strona: 1 z 5 1. Opis systemu zintegrowanego systemu zarządzania 1.1. Postanowienia ogólne i zakres obowiązywania W Samodzielnym Zespole Publicznych Zakładów Lecznictwa Otwartego Warszawa Ochota jest ustanowiony,

Bardziej szczegółowo

System Kontroli Wewnętrznej w Banku BPH S.A.

System Kontroli Wewnętrznej w Banku BPH S.A. System Kontroli Wewnętrznej w Banku BPH S.A. Cel i elementy systemu kontroli wewnętrznej 1. System kontroli wewnętrznej umożliwia sprawowanie nadzoru nad działalnością Banku. System kontroli wewnętrznej

Bardziej szczegółowo

PEŁNOMOCNIK I AUDYTOR WEWNĘTRZNY ZINTEGROWANEGO SYSTEMU ZARZĄDZANIA JAKOŚCIĄ I BHP WG NORM ISO 9001:2015 I OHSAS/PN-N 18001.

PEŁNOMOCNIK I AUDYTOR WEWNĘTRZNY ZINTEGROWANEGO SYSTEMU ZARZĄDZANIA JAKOŚCIĄ I BHP WG NORM ISO 9001:2015 I OHSAS/PN-N 18001. INFORMACJE SZCZEGÓŁOWE NA TEMAT SZKOLENIA OTWARTEGO: PEŁNOMOCNIK I AUDYTOR WEWNĘTRZNY ZINTEGROWANEGO SYSTEMU ZARZĄDZANIA JAKOŚCIĄ I BHP WG NORM ISO 9001:2015 I OHSAS/PN-N 18001. S t r o n a 2 z 5 Serdecznie

Bardziej szczegółowo

WZ PW Norma ISO/IEC 27001:2013 najnowsze zmiany w systemach zarzadzania bezpieczeństwem informacji IT security trends

WZ PW Norma ISO/IEC 27001:2013 najnowsze zmiany w systemach zarzadzania bezpieczeństwem informacji IT security trends Norma ISO/IEC 27001:2013 najnowsze zmiany w systemach zarzadzania bezpieczeństwem informacji dr inż. Bolesław Szomański Wydział Zarządzania Politechnika Warszawska b.szomański@wz.pw.edu.pl Plan Prezentacji

Bardziej szczegółowo

TÜV SUMMER TIME. Sierpniowe szkolenia TÜV Akademia Polska. TÜV Akademia Polska Sp. z o.o.

TÜV SUMMER TIME. Sierpniowe szkolenia TÜV Akademia Polska. TÜV Akademia Polska Sp. z o.o. Firma szkoleniowa TÜV Akademia Polska Sp. z o.o. należąca do międzynarodowego koncernu TÜV Rheinland światowego lidera w dziedzinie usług dla przedsiębiorstw, zaprasza Państwa na cykl szkoleń: TÜV SUMMER

Bardziej szczegółowo

Dobre praktyki integracji systemów zarządzania w administracji rządowej, na przykładzie Ministerstwa Gospodarki. Warszawa, 25 lutego 2015 r.

Dobre praktyki integracji systemów zarządzania w administracji rządowej, na przykładzie Ministerstwa Gospodarki. Warszawa, 25 lutego 2015 r. Dobre praktyki integracji systemów zarządzania w administracji rządowej, na przykładzie Ministerstwa Gospodarki Warszawa, 25 lutego 2015 r. 2 W celu zapewnienia, jak również ciągłego doskonalenia jakości,

Bardziej szczegółowo

DZIENNIK URZĘDOWY MINISTRA KULTURY I DZIEDZICTWA NARODOWEGO. Warszawa, dnia 29 września 2014 r. Pozycja 38

DZIENNIK URZĘDOWY MINISTRA KULTURY I DZIEDZICTWA NARODOWEGO. Warszawa, dnia 29 września 2014 r. Pozycja 38 DZIENNIK URZĘDOWY MINISTRA KULTURY I DZIEDZICTWA NARODOWEGO Warszawa, dnia 29 września 2014 r. Pozycja 38 ZARZĄDZENIE MINISTRA KULTURY I DZIEDZICTWA NARODOWEGO 1) z dnia 29 września 2014 r. w sprawie Karty

Bardziej szczegółowo

Akredytacja laboratoriów wg PN-EN ISO/IEC 17025:2005

Akredytacja laboratoriów wg PN-EN ISO/IEC 17025:2005 Akredytacja laboratoriów wg PN-EN ISO/IEC 17025:2005 Marek Misztal ENERGOPOMIAR Sp. z o.o. Biuro Systemów Zarządzania i Ocen Nowe Brzesko, 26 września 2006 r. Czy systemy zarządzania są nadal dobrowolne?

Bardziej szczegółowo

SYSTEM ZARZĄDZANIA RYZYKIEM W DZIAŁALNOŚCI POLITECHNIKI WARSZAWSKIEJ FILII w PŁOCKU

SYSTEM ZARZĄDZANIA RYZYKIEM W DZIAŁALNOŚCI POLITECHNIKI WARSZAWSKIEJ FILII w PŁOCKU P OLITECHNIK A W AR S Z AWSKA FILIA W PŁOCKU ul. Łukasiewicza 17, 09-400 Płock SYSTEM ZARZĄDZANIA RYZYKIEM W DZIAŁALNOŚCI POLITECHNIKI WARSZAWSKIEJ FILII w PŁOCKU Opracowano na podstawie załącznika do

Bardziej szczegółowo

CERTIOS Centrum Edukacji Przedsiębiorcy

CERTIOS Centrum Edukacji Przedsiębiorcy S t r o n a 1 S t r o n a 2 Serdecznie zapraszamy Państwa na szkolenie pt. Pełnomocnik i Audytor Wewnętrzny Systemu Zarządzania Bezpieczeństwem i Higieną Pracy wg OHSAS/PN-N 18001! Celem szkolenia jest:

Bardziej szczegółowo

Procedura auditów wewnętrznych i działań korygujących

Procedura auditów wewnętrznych i działań korygujących 1/14 TYTUŁ PROCEURY Opracował: Zatwierdził: Pełnomocnik ds. SZJ Mariusz Oliwa 18 marca 2010r.... podpis Starosta Bolesławiecki Cezary Przybylski... podpis PROCEURA OBOWIĄZUJE O NIA: 25 czerwca 2010r. 18

Bardziej szczegółowo

DCT/ISO/SC/1.02 Podręcznika Zintegrowanego Systemu Zarządzania w DCT Gdańsk S.A. Informacja dla Klientów 2016-04-08

DCT/ISO/SC/1.02 Podręcznika Zintegrowanego Systemu Zarządzania w DCT Gdańsk S.A. Informacja dla Klientów 2016-04-08 DCT/ISO/SC/1.02 Podręcznika Zintegrowanego Systemu Zarządzania w DCT Gdańsk S.A. Informacja dla Klientów 2016-04-08 2 ELEMENTY KSIĘGI JAKOŚCI 1. Terminologia 2. Informacja o Firmie 3. Podejście procesowe

Bardziej szczegółowo

4. Zaangażowanie kierownictwa i współudział

4. Zaangażowanie kierownictwa i współudział 4. Zaangażowanie kierownictwa i współudział pracowników - podstawowe warunki skutecznego wdrażania polityki bezpieczeństwa i higieny pracy 4.1. Jakie działania świadczą o zaangażowaniu kierownictwa we

Bardziej szczegółowo

Zmiany w normie ISO 14001 i ich konsekwencje dla organizacji Warszawa, 2015-04-16

Zmiany w normie ISO 14001 i ich konsekwencje dla organizacji Warszawa, 2015-04-16 Zmiany w istniejących systemach zarządzania środowiskowego zbudowanych wg normy ISO 14001:2004, wynikające z nowego wydania ISO 14001 (wybrane przykłady) Grzegorz Ścibisz Warszawa, 16. kwietnia 2015 Niniejsza

Bardziej szczegółowo

Oświadczenie o stanie kontroli zarządczej. Dyrektora Poradni Psychologiczno-Pedagogicznej nr 1 w Bydgoszczy. za rok 2012

Oświadczenie o stanie kontroli zarządczej. Dyrektora Poradni Psychologiczno-Pedagogicznej nr 1 w Bydgoszczy. za rok 2012 Oświadczenie o stanie kontroli zarządczej Dyrektora Poradni Psychologiczno-Pedagogicznej nr 1 w Bydgoszczy za rok 2012 Dział I Jako osoba odpowiedzialna za zapewnienie funkcjonowania adekwatnej, skutecznej

Bardziej szczegółowo

PEŁNOMOCNIK I AUDYTOR WEWNĘTRZNY ZINTEGROWANEGO SYSTEMU ZARZĄDZANIA JAKOŚCIĄ I ŚRODOWISKOWEGO wg ISO 9001 oraz ISO 14001

PEŁNOMOCNIK I AUDYTOR WEWNĘTRZNY ZINTEGROWANEGO SYSTEMU ZARZĄDZANIA JAKOŚCIĄ I ŚRODOWISKOWEGO wg ISO 9001 oraz ISO 14001 INFORMACJE SZCZEGÓŁOWE NA TEMAT SZKOLENIA OTWARTEGO: PEŁNOMOCNIK I AUDYTOR WEWNĘTRZNY ZINTEGROWANEGO SYSTEMU ZARZĄDZANIA JAKOŚCIĄ I ŚRODOWISKOWEGO wg ISO 9001 oraz ISO 14001 S t r o n a 2 z 5 Serdecznie

Bardziej szczegółowo

Zarządzenie Nr 18/2011 Rektora Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w Koninie z dnia 29 marca 2011 r.

Zarządzenie Nr 18/2011 Rektora Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w Koninie z dnia 29 marca 2011 r. Zarządzenie Nr 18/2011 Rektora Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w Koninie z dnia 29 marca 2011 r. w sprawie ustanowienia Polityki zarządzania ryzykiem w Państwowej Wyższej Szkole Zawodowej w Koninie

Bardziej szczegółowo

Zarządzenie Nr OR.0050.40. 2012.OR Burmistrza Gminy i Miasta Lwówek Śląski z dnia 30 lipca 2012r.

Zarządzenie Nr OR.0050.40. 2012.OR Burmistrza Gminy i Miasta Lwówek Śląski z dnia 30 lipca 2012r. Zarządzenie Nr OR.0050.40. 2012.OR Burmistrza Gminy i Miasta Lwówek Śląski z dnia 30 lipca 2012r. w sprawie organizacji i funkcjonowania kontroli zarządczej w Urzędzie Gminy i Miasta Lwówek Śląski. Na

Bardziej szczegółowo

Normalizacja dla bezpieczeństwa informacyjnego

Normalizacja dla bezpieczeństwa informacyjnego Normalizacja dla bezpieczeństwa informacyjnego J. Krawiec, G. Ożarek Kwiecień, 2010 Plan wystąpienia Ogólny model bezpieczeństwa Jak należy przygotować organizację do wdrożenia systemu zarządzania bezpieczeństwem

Bardziej szczegółowo

Procedura PSZ 4.11_4.12 DZIAŁANIA KORYGUJĄCE I ZAPOBIEGAWCZE

Procedura PSZ 4.11_4.12 DZIAŁANIA KORYGUJĄCE I ZAPOBIEGAWCZE ZACHODNIOPOMORSKI UNIWERSYTET TECHNOLOGICZNY w SZCZECINIE SYSTEM ZARZĄDZANIA ZESPOŁEM LABORATORIÓW BADAWCZYCH (SZZLB) Zgodny z wymaganiami PN-EN ISO/IEC 17025:2005 Procedura PSZ 4.11_4.12 DZIAŁANIA KORYGUJĄCE

Bardziej szczegółowo

DCT/ISO/SC/1.01 Księga Jakości DCT Gdańsk S.A. Informacja dla Klientów 2014-04-29

DCT/ISO/SC/1.01 Księga Jakości DCT Gdańsk S.A. Informacja dla Klientów 2014-04-29 DCT/ISO/SC/1.01 Księga Jakości DCT Gdańsk S.A. Informacja dla Klientów 2014-04-29 2 ELEMENTY KSIĘGI JAKOŚCI 1. Terminologia 2. Informacja o Firmie 3. Podejście procesowe 4. Zakres Systemu Zarządzania Jakością

Bardziej szczegółowo

Wdrożony i certyfikowany Zintegrowany System Zarządzania zgodny z normami: ISO 9001, ISO 14001, PN-N-18001.

Wdrożony i certyfikowany Zintegrowany System Zarządzania zgodny z normami: ISO 9001, ISO 14001, PN-N-18001. Systemy zarządzania Dobrze zaprojektowane i spójne procesy zarządcze i operacyjne Grupy Kapitałowej ukierunkowane są na zagwarantowanie oczekiwanej jakości oferowanych przez nas produktów i usług, ochronę

Bardziej szczegółowo

System zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy wg normy PN-N 18001:2004 (SZBHP)

System zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy wg normy PN-N 18001:2004 (SZBHP) Barbara Piaskowska Luty 2007 System zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy wg normy PN-N 18001:2004 (SZBHP) PN-N 18001:2004 Systemy zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy. Wymagania. System Zarządzania

Bardziej szczegółowo

Szkoła Podstawowa nr 336 im. Janka Bytnara Rudego - Ursynów

Szkoła Podstawowa nr 336 im. Janka Bytnara Rudego - Ursynów RAPORT OCENA KONTROLI ZARZĄDCZEJ Szkoła Podstawowa nr 336 im. Janka Bytnara Rudego - Ursynów raport za rok: 2015 Strona 1 z 12 I. WSTĘP: Kontrolę zarządczą w jednostkach sektora finansów publicznych stanowi

Bardziej szczegółowo

Zasady funkcjonowania systemu kontroli zarządczej w Urzędzie Miasta Lublin i jednostkach organizacyjnych miasta Lublin

Zasady funkcjonowania systemu kontroli zarządczej w Urzędzie Miasta Lublin i jednostkach organizacyjnych miasta Lublin zasad funkcjonowania systemu kontroli zarządczej w Urzędzie Miasta Lublin i jednostkach organizacyjnych miasta Lublin Zasady funkcjonowania systemu kontroli zarządczej w Urzędzie Miasta Lublin i jednostkach

Bardziej szczegółowo

SYSTEM ZARZĄDZANIA ENERGIĄ (SZE) W DZIERŻONIOWIE

SYSTEM ZARZĄDZANIA ENERGIĄ (SZE) W DZIERŻONIOWIE SYSTEM ZARZĄDZANIA ENERGIĄ (SZE) W DZIERŻONIOWIE Na podstawie Normy PN-EN ISO 50001 Dzierżoniów kwiecień 2013 r. 4.1 Wymagania ogólne System Zarządzania Energią (SZE) wprowadza się na terenie Gminy Miejskiej

Bardziej szczegółowo

Zalecenie nr 197 dotyczące struktur promujących bezpieczeństwo i higienę pracy

Zalecenie nr 197 dotyczące struktur promujących bezpieczeństwo i higienę pracy Zalecenie nr 197 dotyczące struktur promujących bezpieczeństwo i higienę pracy Konferencja Ogólna Międzynarodowej Organizacji Pracy, zwołana do Genewy przez Radę Administracyjną Międzynarodowego Biura

Bardziej szczegółowo

Strategia identyfikacji, pomiaru, monitorowania i kontroli ryzyka w Domu Maklerskim Capital Partners SA

Strategia identyfikacji, pomiaru, monitorowania i kontroli ryzyka w Domu Maklerskim Capital Partners SA Strategia identyfikacji, pomiaru, monitorowania i kontroli ryzyka zatwierdzona przez Zarząd dnia 14 czerwca 2010 roku zmieniona przez Zarząd dnia 28 października 2010r. (Uchwała nr 3/X/2010) Tekst jednolity

Bardziej szczegółowo

ZARZĄDZENIE NR 17/2014R. KIEROWNIKA GMINNEGO OŚRODKA POMOCY SPOŁECZNEJ W POSTOMINIE

ZARZĄDZENIE NR 17/2014R. KIEROWNIKA GMINNEGO OŚRODKA POMOCY SPOŁECZNEJ W POSTOMINIE ZARZĄDZENIE NR 17/2014R. KIEROWNIKA GMINNEGO OŚRODKA POMOCY SPOŁECZNEJ W POSTOMINIE Z DNIA 29 GRUDNIA 2014R. w sprawie określenia procedur samooceny funkcjonowania systemu kontroli zarządczej w Gminnym

Bardziej szczegółowo

Karta audytu Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach

Karta audytu Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach Załącznik do zarządzenia Rektora UŚ nr 38 z dnia 28 lutego 2012 r. Uniwersytet Śląski w Katowicach Zatwierdzam: Rektor Uniwersytetu Śląskiego Karta audytu Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach Katowice,

Bardziej szczegółowo

SZKOLENIA W TÜV AKADEMIA

SZKOLENIA W TÜV AKADEMIA Firma szkoleniowa TÜV Akademia Polska Sp. z o.o. należąca do międzynarodowego koncernu TÜV Rheinland światowego lidera w dziedzinie usług dla przedsiębiorstw, zaprasza Państwa na cykl szkoleń: TÜV SUMMER

Bardziej szczegółowo

2. Planowanie wdrażania systemu zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy

2. Planowanie wdrażania systemu zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy 2. Planowanie wdrażania systemu zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy 2.1. Co to jest system zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy? Rozumienie systemu bywa różne. Na ogół przyjmuje się, że

Bardziej szczegółowo