Materiały metalowe. Odkształcenie plastyczne i rekrystalizacja metali. Copyright by L.A. Dobrzaski, IMIiB, Gliwice

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Materiały metalowe. Odkształcenie plastyczne i rekrystalizacja metali. Copyright by L.A. Dobrzaski, IMIiB, Gliwice"

Transkrypt

1 Stale szybkotnce to takie stale stopowe, które maj zastosowanie na narzdzia tnce do obróbki skrawaniem, na narzdzia wykrojnikowe, a take na narzdzia do obróbki plastycznej na zimno i na gorco. Stale te posiadaj du twardo w wysokiej temperaturze (ok.600 C)

2 Od materiałów stosowanych na narzdzia skrawajce wymagana jest odporno na odkształcenia plastyczne na gorco i na zimno oraz odporno na zuycie szczególnie cierne i adhezyjne.

3 Stale szybkotnce charakteryzuj si du zawartoci wgla i pierwiastków stopowych takich jak V, Mo, W, Cr, chtnie tworzcych wgliki. Skład chemiczny stali szybkotncych moe zmienia si w zakresie: C 0,7-1,6%, Cr 3,5-5%, W 0-20%, Mo 0-10%, V 1-5%, Co 0-15%

4 Stale szybkotnce wytapiane s na ogół w piecach łukowych lub indukcyjnych wielkiej czstotliwoci. Jednak w ostatnich latach zaczto wytwarza stale szybkotnce nowoczesn metod metalurgii proszków.

5 Najpowszechniejszym sposobem wytwarzania spieków półwyrobów ze stali szybkotncych jest metoda ASEA- STORA. Półwyroby o masie ok.15 ton s wytwarzane przez izostatyczne prasowanie na gorco (HIP) z proszku otrzymanego przez rozpylenie gazem. Spiekane stale szybkotnce odznaczaj si lepszymi parametrami od tych wytwarzanych metod konwencjonaln.

6 OBRÓBKA CIEPLNA STALI NARZDZIOWYCH STOPOWYCH SZYBKOTNCYCH Stale szybkotnce charakteryzuj si mał przewodnoci ciepln, stwarzajc niebezpieczestwo pkni, dlatego te podczas hartowania stosowane jest stopniowe podgrzewanie narzdzi do temp. austenityzowania w kpielach solnych, z wygrzewaniem w temperaturze ok. 550 i 850 C. Czas wygrzewania zaley od wielkoci wsadu. Podczas obróbki cieplnej stali szybkotncych wane jest zastosowanie odpowiedniej temperatury austenityzowania, zwykle ok C niszej od temperatury solidusu dla danego gatunku stali, co umoliwia rozpuszczenie si wglików w osnowie austenitycznej.

7 Wpływ temperatury odpuszczania na twardo wybranych stali szybkotncych [2]

8 Przy prawidłowo dobranej temperaturze austenityzowania do roztworu wprowadzona zostaje taka ilo wglików, aby pozostałe uniemoliwiły nadmierny rozrost ziarn austenitu. Zbyt wysoka temperatura austenityzowania powoduje wyrany wzrost wielkoci ziarna austenitu pierwotnego, sprzyjajc zwikszeniu iloci austenitu szcztkowego po hartowaniu, a przez to obnienie twardoci stali, a niekiedy powstawaniu lokalnych nadtopie. Zbyt niska temperatura austenityzowania, nie zapewnia natomiast prawidłowego rozpuszczenia wglików w osnowie, co powoduje mniejsz twardo stali po odpuszczaniu. W praktyce czas austenityzowania, zapewniajcy wymagan struktur i własnoci przy prawidłowo dobranej temperaturze austenityzowania, wynosi s i jest niezaleny od wielkoci wsadu i jego masy.

9 Grupa stali Znak stali C rednie stenie pierwiastków 1), % Cr W Mo V Co Hartowania Temperatura, C Odpuszczania Minimalna twardo po obróbce cieplnej, HRC HS ,81 4,2-4, HS ,9 4 1,1 4, HS ,99 4,2 2,9 2,7 2, HS ,82 4 1,7 8,5 1, Bezkobaltowe HS2-9-2 HS ,78 4 4,2 1,8 18 8,7-2 1, HS ,84 4,2 6,3 5 1, HS ,05 4,2 6,3 6 2, HS ,2 4,2 6, HS ,33 4,2 5,6 4, Bezkobaltowe o zwikszonym steniu C HS6-5-2C HS6-5-3C 0,9 1,29 4,2 4,2 6,3 6, , Kobaltowe HS HS ,91 1,1 4,2 4 6,3 1,6 5 9,5 1,9 1,1 4, Kobaltowe o zwikszonym steniu C HS HS ,28 1,27 4,2 4,2 6,3 9,5 5 3,6 3 3,3 8, ) P 0,03, S 0.03, Mn 0,4, Si 0,45-0,7.

10 Chłodzenie z temperatury austenityzowania odbywa si stopniowo w kpieli solnej o temperaturze C z wytrzymaniem do 10 min. i nastpnie w spokojnym powietrzu lub w oleju. W wyniku hartowania w optymalnych warunkach uzyskuje si struktur stali w postaci martenzytu listwowego i w ok. 20% austenitu szcztkowego oraz wgliki nie rozpuszczone w roztworze stałym podczas austenityzowania. Optymalne własnoci w stanie odpuszczonym wykazuj stale szybkotnce zahartowane tak, aby wskanik wielkoci ziarn austenitu pierwotnego miecił si w zakresie od 10 do 14 wg. Snydera-Graffa.

11 Schemat redniotemperaturowego solnego pieca wannowego trójelektrodowego firmy Fulmnia [1]

12 W wyniku odpuszczania wykonanego w temperaturze od ok. 550 do 600 C w czasie wygrzewania w stali zachodz procesy wydzielania dyspersyjnych wglików, najczciej M4C3, a niekiedy take M2C, oraz przemiana martenzytyczna austenitu szcztkowego w faz, zachodzca podczas chłodzenia z temperatury odpuszczania. Odpuszczanie odbywa si bezporednio po hartowaniu, zwykle dwukrotnie z kadorazowym wygrzewaniem przez 2 h. Najkorzystniejsza temperatura odpuszczania jest o C wysza od zapewniajcej maksymaln twardo wtórn. Po prawidłowo wykonanej obróbce cieplnej twardo jest o 2-3 HRC wysza od uzyskanej po hartowaniu. Tak dobrana temperatura odpuszczania zapewnia uzyskanie korzystniejszej cigliwoci z zachowaniem odpowiedniej twardoci.

13 ODPR ANIE C TEMPERATURA Wstpna obróbka skrawaniem Wolne chłodzenie z piecem Wykaczajca obróbka skrawaniem CZAS

14 HARTOWANIE Temperatura austenityzowania d s ewentualnie III podgrzewanie 1050 C / 15 min olej TEMPERATURA II podrzewanie 850 C / 15 min b c e powietrze e f a I podgrzewanie 550 C /15 min chodzenie w kpieli solnej 560 C / 5 min 80 C CZAS

15 ODPUSZCZANIE TEMPERATURA I odpuszczanie C Chłodzenie w powietrzu II odpuszczanie + ewentualnie nastepne C h j h j Chłodzenie w powietrzu Kocowe szlifowanie CZAS

16 PRZYKŁADY STRUKTUR WYBRANYCH STALI SZYBKOTNCYCH

17 10µm Struktura stali ASP23 z ujawnionymi ziarnami austenitu pierwotnego, austenityzowanej w temperaturze 1120 C

18 10µm Struktura stali ASP23 z ujawnionymi ziarnami austenitu pierwotnego, austenityzowanej w temperaturze 1150 C

19 10µm Struktura stali ASP23 z ujawnionymi ziarnami austenitu pierwotnego, austenityzowanej w temperaturze 1180 C

20 10µm Struktura stali ASP23 z ujawnionymi ziarnami austenitu pierwotnego, austenityzowanej w temperaturze 1210 C

21 10µm Struktura stali ASP23 z ujawnionymi ziarnami austenitu pierwotnego, austenityzowanej w temperaturze 1240 C

22 C D

23 10µm Struktura stali szybkotncej HS6-5-2 konwencjonalnie odlewanej segregacja pasmowa wglików pierwotnych

24 10µm 10µm Struktura stali szybkotncej HS konwencjonalnie odlewanej segregacja pasmowa wglików pierwotnych Widoczna dysproporcja rozmiaru wglików pierwotnych

25 10µm 10µm Struktura stali szybkotncej HS6-5-2 konwencjonalnie odlewanej skupiska wglików pierwotnych

26 10µm Rozkład powierzchniowy wglików pierwotnych w stali szybkotncej wytwarzanej metod formowania niskocinieniowego gstwy polimerowo-proszkowej na bazie proszku stali typu HS6-5-2

27 10µm Rozkład powierzchniowy wglików pierwotnych w stali szybkotncej spiekanej metod ASEA-STORA typu ASP23, austenityzowanej w temperaturze 1180 o C

28 a) Fe Struktura stali szybkotncej W-Mo-V typu ASP23 austenityzowanej w temperaturze 1240 o C i zahartowanej (a) oraz rozkład powierzchniowy poszczególnych pierwiastków [4]

29 V W Struktura stali szybkotncej W-Mo-V typu ASP23 austenityzowanej w temperaturze 1240 o C i zahartowanej oraz rozkład powierzchniowy poszczególnych pierwiastków [4]

30 Mo Cr Struktura stali szybkotncej W-Mo-V typu ASP23 austenityzowanej w temperaturze 1240 o C i zahartowanej oraz rozkład powierzchniowy poszczególnych pierwiastków [4]

31 a) Fe Struktura stali szybkotncej W-Mo-V typu (obraz kompozycyjny) austenityzowanej w temperaturze 1240oC przez 100 s i zahartowanej (a) oraz rozkład powierzchniowy pierwiastków [4]

32 V W Struktura stali szybkotncej W-Mo-V typu (obraz kompozycyjny) austenityzowanej w temperaturze 1240oC przez 100 s i zahartowanej oraz rozkład powierzchniowy pierwiastków [4]

33 Mo Cr Struktura stali szybkotncej W-Mo-V typu (obraz kompozycyjny) austenityzowanej w temperaturze 1240oC przez 100 s i zahartowanej oraz rozkład powierzchniowy pierwiastków [4]

34 PRZYKŁDY ZASTOSOWA STALI STOPOWYCH SZYBKOTNCYCH

35 FREZY DO OBRÓBKI METALU

36 NOE TOKARSKIE

37 MATRYCE I STEMPLE DO TŁOCZENIA NA ZIMNO

38 WIERTŁA KRTE

39 WIERTŁA STOKOWE, ROZWIERTAKI, GWINTOWNIKI

40 NAYNKI I ROZWIRTAKI

41 Narzdzie skrawajce: wiertło krte długie z chwytem walcowym do eliwa i stali wykonane ze stali szybkotncej HS6-5-2

42 Narzdzie skrawajce frez trzpieniowy walcowo czołowy z chwytem walcowym wykonany ze stali szybkotncej HS18-0-1

43 Narzdzie skrawajce: wiertło krte z chwytem stokowym Morse a do eliwa i stali wykonane ze stali szybkotncej HS6-5-2

Stosowane s na narzdzia nie przekraczajce w czasie pracy temperatury wyszej ni 200 C.

Stosowane s na narzdzia nie przekraczajce w czasie pracy temperatury wyszej ni 200 C. Stosowane s na narzdzia nie przekraczajce w czasie pracy temperatury wyszej ni 200 C. Narzdzia do pracy na zimno mona pogrupowa na narzdzia skrawajce, tnce stosowane do obróbki rónych tworzyw oraz narzdzia

Bardziej szczegółowo

Stale narzdziowe do pracy na gorco s przeznaczone na narzdzia pracujce w zakresie temp C.

Stale narzdziowe do pracy na gorco s przeznaczone na narzdzia pracujce w zakresie temp C. Stale narzdziowe do pracy na gorco s przeznaczone na narzdzia pracujce w zakresie temp. 250-1000 C. Stale te stosowane s m.in. na matryce, przebijaki, trzpienie, formy odlewnicze i narzdzia do wyciskania,

Bardziej szczegółowo

Wysza twardo to wzrost czasu uytkowania narzdzia

Wysza twardo to wzrost czasu uytkowania narzdzia Wysza twardo to wzrost czasu uytkowania narzdzia Sporód wielu czynników, które najbardziej redukuj koszty produkcji wyrónia si najwaniejsze wymienione poniej: czas pracy narzdzia niskie stałe koszty produkcji

Bardziej szczegółowo

Materiały metalowe. Wpływ składu chemicznego na struktur i własnoci stali. Wpływ składu chemicznego na struktur stali niestopowych i niskostopowych

Materiały metalowe. Wpływ składu chemicznego na struktur i własnoci stali. Wpływ składu chemicznego na struktur stali niestopowych i niskostopowych i własnoci stali Prezentacja ta ma na celu zaprezentowanie oraz przyblienie wiadomoci o wpływie pierwiastków stopowych na struktur stali, przygotowaniu zgładów metalograficznych oraz obserwacji struktur

Bardziej szczegółowo

4. Charakterystyka stali niestopowych. I. Stale niestopowe konstrukcyjne, maszynowe i na urzdzenia cinieniowe. Stal jest łatwospawalna gdy:

4. Charakterystyka stali niestopowych. I. Stale niestopowe konstrukcyjne, maszynowe i na urzdzenia cinieniowe. Stal jest łatwospawalna gdy: 4. Charakterystyka stali niestopowych I. Stale niestopowe konstrukcyjne, maszynowe i na urzdzenia cinieniowe 1. Stale niestopowe konstrukcyjne i maszynowe (PN-EN 1025:2002U) Wymagania: Łatwa spawalno Stal

Bardziej szczegółowo

Stale narzędziowe. Publikacja współfinansowana ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego

Stale narzędziowe. Publikacja współfinansowana ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego Stale narzędziowe Publikacja współfinansowana ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego Stale narzędziowe stopy przeznaczone na narzędzia tj. przedmioty służące do rozdzielania

Bardziej szczegółowo

STAL NARZĘDZIOWA DO PRACY NA GORĄCO

STAL NARZĘDZIOWA DO PRACY NA GORĄCO STAL NARZĘDZIOWA DO PRACY NA GORĄCO Stal BÖHLER W360 ISOBLOC jest stalą narzędziową na matryce i stemple do kucia na zimno i na gorąco. Stal ta może mieć szerokie zastosowanie, gdzie wymagane są wysoka

Bardziej szczegółowo

Struktura i własnoci mechaniczne elementów kutych o zrónicowanej hartownoci ze stali mikrostopowych metod obróbki cieplno-mechanicznej

Struktura i własnoci mechaniczne elementów kutych o zrónicowanej hartownoci ze stali mikrostopowych metod obróbki cieplno-mechanicznej AMME 2003 12th Struktura i własnoci mechaniczne elementów kutych o zrónicowanej hartownoci ze stali mikrostopowych metod obróbki cieplno-mechanicznej J. Adamczyk, M. Opiela, A. Grajcar Zakład Inynierii

Bardziej szczegółowo

STAL NARZĘDZIOWA DO PRACY NA ZIMNO

STAL NARZĘDZIOWA DO PRACY NA ZIMNO STAL NARZĘDZIOWA DO PRACY NA ZIMNO Jakościowe porównanie głównych własności stali Tabela daje jedynie wskazówki, by ułatwić dobór stali. Nie uwzględniono tu charakteru obciążenia narzędzia wynikającego

Bardziej szczegółowo

Hartowno i odpuszczalno stali

Hartowno i odpuszczalno stali Hartowno stali Podatno stali na hartowanie, zwana hartownoci, jest wyraana zalenoci przyrostu twardoci w wyniku hartowania od temperatury austenityzowania i szybkoci chłodzenia. O hartownoci stali współdecyduje:

Bardziej szczegółowo

PODSTAWY OBRÓBKI CIEPLNEJ

PODSTAWY OBRÓBKI CIEPLNEJ PODSTAWY OBRÓBKI CIEPLNEJ STOPÓW ŻELAZA WYŻARZANIE Publikacja współfinansowana ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego 1. POJĘCIA PODSTAWOWE 2. PRZEMIANY PRZY NAGRZEWANIU

Bardziej szczegółowo

STALE NARZĘDZIOWE (opracowanie dr Maria Głowacka) I. Ogólna charakterystyka Wysoka twardość Odporność na zużycie ścierne Odpowiednia hartowność

STALE NARZĘDZIOWE (opracowanie dr Maria Głowacka) I. Ogólna charakterystyka Wysoka twardość Odporność na zużycie ścierne Odpowiednia hartowność STALE NARZĘDZIOWE (opracowanie dr Maria Głowacka) I. Ogólna charakterystyka Stale narzędziowe są stopami przeznaczonymi na narzędzia tj. przedmioty służące do rozdzielania i rozdrabniania materiałów bądź

Bardziej szczegółowo

STAL NARZĘDZIOWA DO PRACY NA ZIMNO

STAL NARZĘDZIOWA DO PRACY NA ZIMNO STAL NARZĘDZIOWA DO PRACY NA ZIMNO Jakościowe porównanie głównych własności stali Tabela daje jedynie wskazówki, by ułatwić dobór stali. Nie uwzględniono tu charakteru obciążenia narzędzia wynikającego

Bardziej szczegółowo

STALE NARZĘDZIOWE DO PRACY NA GORĄCO

STALE NARZĘDZIOWE DO PRACY NA GORĄCO Ćwiczenie 9 Stale narzędziowe STALE NARZĘDZIOWE DO PRACY NA ZIMNO DO PRACY NA GORĄCO SZYBKOTNĄCE NIESTOPOWE STOPOWE Rysunek 1. Klasyfikacja stali narzędziowej. Ze stali narzędziowej wykonuje się narzędzia

Bardziej szczegółowo

Wpływ wanadu na przemiany przy odpuszczaniu stali o małej zawartoci innych pierwiastków

Wpływ wanadu na przemiany przy odpuszczaniu stali o małej zawartoci innych pierwiastków AMME 2003 12th Wpływ wanadu na przemiany przy odpuszczaniu stali o małej zawartoci innych pierwiastków J. Pacyna, R. Dbrowski Wydział Metalurgii i Inynierii Materiałowej, Akademia Górniczo-Hutnicza Al.

Bardziej szczegółowo

Technologia obróbki cieplnej. Grzanie i ośrodki grzejne

Technologia obróbki cieplnej. Grzanie i ośrodki grzejne Technologia obróbki cieplnej Grzanie i ośrodki grzejne Grzanie: nagrzewanie i wygrzewanie Dobór czasu grzania Rodzaje ośrodków grzejnych Powietrze Ośrodki gazowe Złoża fluidalne Kąpiele solne: sole chlorkowe

Bardziej szczegółowo

PODSTAWY OBRÓBKI CIEPLNEJ STOPÓW ŻELAZA WYŻARZANIE 1. POJĘCIA PODSTAWOWE 2. PRZEMIANY PRZY NAGRZEWANIU I POWOLNYM CHŁODZENIU STALI 3.

PODSTAWY OBRÓBKI CIEPLNEJ STOPÓW ŻELAZA WYŻARZANIE 1. POJĘCIA PODSTAWOWE 2. PRZEMIANY PRZY NAGRZEWANIU I POWOLNYM CHŁODZENIU STALI 3. PODSTAWY OBRÓBKI CIEPLNEJ STOPÓW ŻELAZA WYŻARZANIE 1. POJĘCIA PODSTAWOWE 2. PRZEMIANY PRZY NAGRZEWANIU I POWOLNYM CHŁODZENIU STALI 3. WYŻARZANIE 1. POJĘCIA PODSTAWOWE Definicja obróbki cieplnej Dziedzina

Bardziej szczegółowo

Obróbka cieplna stali

Obróbka cieplna stali Obróbka cieplna stali Obróbka cieplna stopów: zabiegi cieplne, które mają na celu nadanie im pożądanych cech mechanicznych, fizycznych lub chemicznych przez zmianę struktury stopu. Podstawowe etapy obróbki

Bardziej szczegółowo

STABILNOŚĆ STRUKTURALNA STALI P92 W KSZTAŁTOWANYCH PLASTYCZNIE ELEMENTACH RUROCIĄGÓW KOTŁÓW ENERGETYCZNYCH ANDRZEJ TOKARZ, WŁADYSŁAW ZALECKI

STABILNOŚĆ STRUKTURALNA STALI P92 W KSZTAŁTOWANYCH PLASTYCZNIE ELEMENTACH RUROCIĄGÓW KOTŁÓW ENERGETYCZNYCH ANDRZEJ TOKARZ, WŁADYSŁAW ZALECKI PL0400058 STABILNOŚĆ STRUKTURALNA STALI P92 W KSZTAŁTOWANYCH PLASTYCZNIE ELEMENTACH RUROCIĄGÓW KOTŁÓW ENERGETYCZNYCH ANDRZEJ TOKARZ, WŁADYSŁAW ZALECKI Instytut Metalurgii Żelaza im. S. Staszica, Gliwice

Bardziej szczegółowo

OBRÓBKA CIEPLNA STOPÓW ŻELAZA. Cz. I. Wyżarzanie

OBRÓBKA CIEPLNA STOPÓW ŻELAZA. Cz. I. Wyżarzanie OBRÓBKA CIEPLNA STOPÓW ŻELAZA Cz. I. Wyżarzanie Przemiany przy nagrzewaniu i powolnym chłodzeniu stali A 3 A cm A 1 Przykład nagrzewania stali eutektoidalnej (~0,8 % C) Po przekroczeniu temperatury A 1

Bardziej szczegółowo

MATERIAŁY SPIEKANE (SPIEKI)

MATERIAŁY SPIEKANE (SPIEKI) MATERIAŁY SPIEKANE (SPIEKI) Metalurgia proszków jest dziedziną techniki, obejmującą metody wytwarzania proszków metali lub ich mieszanin z proszkami niemetali oraz otrzymywania wyrobów z tych proszków

Bardziej szczegółowo

Wykład 8. Przemiany zachodzące w stopach żelaza z węglem. Przemiany zachodzące podczas nagrzewania

Wykład 8. Przemiany zachodzące w stopach żelaza z węglem. Przemiany zachodzące podczas nagrzewania Wykład 8 Przemiany zachodzące w stopach żelaza z węglem Przemiany zachodzące podczas nagrzewania Nagrzewanie stopów żelaza powyżej temperatury 723 O C powoduje rozpoczęcie przemiany perlitu w austenit

Bardziej szczegółowo

STAL NARZĘDZIOWA DO PRACY NA ZIMNO

STAL NARZĘDZIOWA DO PRACY NA ZIMNO STAL NARZĘDZIOWA DO PRACY NA ZIMNO BÖHLER K340 ISODUR jest uniwersalną stalą narzędziową do pracy na zimno, przy pomocy której zarobicie pieniądze i nie tylko podczas wycinania monet, lecz również podczas

Bardziej szczegółowo

KLASYFIKACJA STALI NARZĘDZIOWYCH

KLASYFIKACJA STALI NARZĘDZIOWYCH KLASYFIKACJA STALI NARZĘDZIOWYCH STAL NARZĘDZIOWA STAL NARZĘDZIOWA DO PRACY NA ZIMNO STAL NARZĘDZIOWA DO PRACY NA GORĄCO STAL SZYBKOTNĄCA NIESTOPOWE STOPOWE - niskostopowe, - średniostopowe, - wysokostopowe,

Bardziej szczegółowo

STAL NARZĘDZIOWA DO PRACY NA GORĄCO

STAL NARZĘDZIOWA DO PRACY NA GORĄCO STAL NARZĘDZIOWA DO PRACY NA GORĄCO Jakościowe porównanie najważniejszych własności stali 1) Stal Maraging (temperatura maraging ok. 480 C); w tym stanie nie porównywalna ze stalami do ulepszania cieplnego.

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie 6 HARTOWNOŚĆ STALI. 1. Cel ćwiczenia. 2. Wprowadzenie

Ćwiczenie 6 HARTOWNOŚĆ STALI. 1. Cel ćwiczenia. 2. Wprowadzenie Ćwiczenie 6 HARTOWNOŚĆ STALI 1. Cel ćwiczenia Ćwiczenie ma na celu zaznajomienie studentów ze metodami wyznaczania hartowności stali, a w szczególności z metodą obliczeniową. W ramach ćwiczenia studenci

Bardziej szczegółowo

Technologie Materiałowe II Wykład 3 Technologia hartowania stali

Technologie Materiałowe II Wykład 3 Technologia hartowania stali KATEDRA INŻYNIERII MATERIAŁOWEJ I SPAJANIA ZAKŁAD INŻYNIERII SPAJANIA Technologie Materiałowe II Wykład 3 Technologia hartowania stali dr hab. inż. Jerzy Łabanowski, prof.nadzw. PG Kierunek studiów: Inżynieria

Bardziej szczegółowo

STAL PROSZKOWA NARZĘDZIOWA DO PRACY NA ZIMNO

STAL PROSZKOWA NARZĘDZIOWA DO PRACY NA ZIMNO STAL PROSZKOWA NARZĘDZIOWA DO PRACY NA ZIMNO Elementy gięte BÖHLER K390 MICROCLEAN jest stalą proszkową do pracy na zimno posiadającą najlepsze właściwości oferowane do chwili obecnej w zastosowaniach

Bardziej szczegółowo

LABORATORIUM NAUKI O MATERIAŁACH

LABORATORIUM NAUKI O MATERIAŁACH Politechnika Łódzka Wydział Mechaniczny Instytut Inżynierii Materiałowej LABORATORIUM NAUKI O MATERIAŁACH Ćwiczenie nr 6 Temat: Stale w stanie ulepszonym cieplnie Łódź 2010 Cel ćwiczenia Zapoznanie się

Bardziej szczegółowo

STALE STOPOWE KONSTRUKCYJNE

STALE STOPOWE KONSTRUKCYJNE STALE STOPOWE KONSTRUKCYJNE Podział stali stopowych ze względu na zastosowanie: stale konstrukcyjne stale narzędziowe stale o szczególnych właściwościach STALE STOPOWE KONSTRUKCYJNE Ważniejsze grupy stali:

Bardziej szczegółowo

Stale narzędziowe - stopy przeznaczone na narzędzia tj. przedmioty służące do: rozdzielania i rozdrabniania materiałów nadawania kształtu przez

Stale narzędziowe - stopy przeznaczone na narzędzia tj. przedmioty służące do: rozdzielania i rozdrabniania materiałów nadawania kształtu przez STALE NARZĘDZIOWE Stale narzędziowe - stopy przeznaczone na narzędzia tj. przedmioty służące do: rozdzielania i rozdrabniania materiałów nadawania kształtu przez obróbkę skrawaniem lub przez przeróbkę

Bardziej szczegółowo

KONSTRUKCJE METALOWE - LABORATORIUM. Produkcja i budowa stali

KONSTRUKCJE METALOWE - LABORATORIUM. Produkcja i budowa stali KONSTRUKCJE METALOWE - LABORATORIUM Produkcja i budowa stali Produkcja stali ŻELAZO (Fe) - pierwiastek chemiczny, w stanie czystym miękki i plastyczny metal o niezbyt dużej wytrzymałości STAL - stop żelaza

Bardziej szczegółowo

Wykład 9 Obróbka cieplna zwykła

Wykład 9 Obróbka cieplna zwykła Wykład 9 Obróbka cieplna zwykła Rozróżniamy 3 rodzaje obróbki cieplnej: Obróbka cieplna zwykła, którą realizujemy stosując 2 parametry: t, τ Obróbka cieplno-chemiczna, którą realizujemy stosując parametry:

Bardziej szczegółowo

Akademia Morska w Szczecinie Instytut InŜynierii Transportu Zakład Techniki Transportu. Materiałoznawstwo i Nauka o materiałach

Akademia Morska w Szczecinie Instytut InŜynierii Transportu Zakład Techniki Transportu. Materiałoznawstwo i Nauka o materiałach Akademia Morska w Szczecinie Instytut InŜynierii Transportu Zakład Techniki Transportu Instrukcja do ćwiczeń laboratoryjnych z przedmiotów Materiałoznawstwo i Nauka o materiałach Wpływ róŝnych rodzajów

Bardziej szczegółowo

SPRAWOZDANIE Z MATERIAŁOZNAWSTWA - LABORATORIUM OBRÓBKA CIEPLNA STALI

SPRAWOZDANIE Z MATERIAŁOZNAWSTWA - LABORATORIUM OBRÓBKA CIEPLNA STALI SPRAWOZDANIE Z MATERIAŁOZNAWSTWA - LABORATORIUM OBRÓBKA CIEPLNA STALI Obróbką cieplną nazywa sie zabiegi technologiczne umożliwiające dzięki grzaniu i chłodzeniu zmianę mikrostruktury, a przez to własności

Bardziej szczegółowo

HOTVAR. Hot work tool steel

HOTVAR. Hot work tool steel Hot work tool steel Ogólne dane HOTVAR jest molibdenowowanadową stalą narzędziową do pracy na gorąco cechującą się: Bardzo dobrą odpornością na wysokie temperatury Bardzo dobrymi właściwościami w wysokich

Bardziej szczegółowo

Struktura i własnoci mechaniczne elementów kutych metod obróbki cieplno-mechanicznej ze stali mikrostopowych

Struktura i własnoci mechaniczne elementów kutych metod obróbki cieplno-mechanicznej ze stali mikrostopowych AMME 2002 11th Struktura i własnoci mechaniczne elementów kutych metod obróbki cieplno-mechanicznej ze stali mikrostopowych J. Adamczyk, M. Opiela, A. Grajcar Zakład Inynierii Materiałów Konstrukcyjnych

Bardziej szczegółowo

MIKROSKOPIA METALOGRAFICZNA

MIKROSKOPIA METALOGRAFICZNA MIKROSKOPIA METALOGRAFICZNA WYKŁAD 4 Żeliwa. Stale wysokostopowe dr inż. Michał Szociński Spis zagadnień Ogólna charakterystyka żeliw o o o Żeliwo szare Żeliwo sferoidalne Żeliwo białe Grafityzacja żeliwa

Bardziej szczegółowo

Wpływ obróbki cieplnej na morfologi ledeburytu przenienionego w stopach podeutektycznych

Wpływ obróbki cieplnej na morfologi ledeburytu przenienionego w stopach podeutektycznych AMME 2001 10th JUBILEE INTERNATIONAL SC IENTIFIC CONFERENCE Wpływ obróbki cieplnej na morfologi ledeburytu przenienionego w stopach podeutektycznych J. Pacyna, J. Krawczyk Wydział Metalurgii i Inynierii

Bardziej szczegółowo

Obróbka cieplno-mechaniczna blach ze stali konstrukcyjnej mikrostopowej o strukturze ferrytyczno-martenzytycznej*

Obróbka cieplno-mechaniczna blach ze stali konstrukcyjnej mikrostopowej o strukturze ferrytyczno-martenzytycznej* AMME 22 11th Obróbka cieplno-mechaniczna blach ze stali konstrukcyjnej mikrostopowej o strukturze ferrytyczno-martenzytycznej* J. Adamczyk, A. Grajcar Zakład Inynierii Materiałów Konstrukcyjnych i Specjalnych,

Bardziej szczegółowo

Inżynieria materiałowa : stal / Marek Blicharski. wyd. 2 zm. i rozsz. - 1 dodr. (PWN). Warszawa, Spis treści. Wstęp 11

Inżynieria materiałowa : stal / Marek Blicharski. wyd. 2 zm. i rozsz. - 1 dodr. (PWN). Warszawa, Spis treści. Wstęp 11 Inżynieria materiałowa : stal / Marek Blicharski. wyd. 2 zm. i rozsz. - 1 dodr. (PWN). Warszawa, 2017 Spis treści Wstęp 11 1. Wytwarzanie stali 13 1.1. Wstęp 13 1.2. Wsad do wielkiego pieca 15 1.3. Wytwarzanie

Bardziej szczegółowo

STALE STOPOWE KONSTRUKCYJNE. Publikacja współfinansowana ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego

STALE STOPOWE KONSTRUKCYJNE. Publikacja współfinansowana ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego STALE STOPOWE KONSTRUKCYJNE Publikacja współfinansowana ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego STALE STOPOWE KONSTRUKCYJNE Ważniejsze grupy stali: stale spawalne o podwyższonej

Bardziej szczegółowo

6. OBRÓBKA CIEPLNO - PLASTYCZNA

6. OBRÓBKA CIEPLNO - PLASTYCZNA 6. OBRÓBKA CIEPLNO - PLASTYCZNA 6.1. Cel ćwiczenia Zapoznanie się z rodzajami obróbki cieplno plastycznej i ich wpływem na własności metali. 6.2. Wprowadzenie Obróbką cieplno-plastyczną, zwaną potocznie

Bardziej szczegółowo

ĆWICZENIE Nr 7. Laboratorium Inżynierii Materiałowej. Akceptował: Kierownik Katedry prof. dr hab. B. Surowska. Opracował: dr inż.

ĆWICZENIE Nr 7. Laboratorium Inżynierii Materiałowej. Akceptował: Kierownik Katedry prof. dr hab. B. Surowska. Opracował: dr inż. POLITECHNIKA LUBELSKA WYDZIAŁ MECHANICZNY KATEDRA INŻYNIERII MATERIAŁOWEJ Akceptował: Kierownik Katedry prof. dr hab. B. Surowska Laboratorium Inżynierii Materiałowej ĆWICZENIE Nr 7 Opracował: dr inż.

Bardziej szczegółowo

Wpływ warunków obróbki cieplnej na własnoci stopu AlMg1Si1*

Wpływ warunków obróbki cieplnej na własnoci stopu AlMg1Si1* AMME 2001 10th JUBILEE INTERNATIONAL SC IENTIFIC CONFERENCE Wpływ warunków obróbki cieplnej na własnoci stopu AlMg1Si1* S. Tkaczyk, M. Kciuk Zakład Zarzdzania Jakoci, Instytut Materiałów Inynierskich i

Bardziej szczegółowo

WPŁYW OBRÓBKI CIEPLNEJ NA WYBRANE WŁASNOŚCI STALIWA CHROMOWEGO ODPORNEGO NA ŚCIERANIE

WPŁYW OBRÓBKI CIEPLNEJ NA WYBRANE WŁASNOŚCI STALIWA CHROMOWEGO ODPORNEGO NA ŚCIERANIE 59/22 Archives of Foundry, Year 2006, Volume 6, 22 Archiwum Odlewnictwa, Rok 2006, Rocznik 6, Nr 22 PAN Katowice PL ISSN 1642-5308 WPŁYW OBRÓBKI CIEPLNEJ NA WYBRANE WŁASNOŚCI STALIWA CHROMOWEGO ODPORNEGO

Bardziej szczegółowo

7. Symulacje komputerowe z wykorzystaniem opracowanych modeli

7. Symulacje komputerowe z wykorzystaniem opracowanych modeli Opracowane w ramach wykonanych bada modele sieci neuronowych pozwalaj na przeprowadzanie symulacji komputerowych, w tym dotycz cych m.in.: zmian twardo ci stali szybkotn cych w zale no ci od zmieniaj cej

Bardziej szczegółowo

LABORATORIUM NAUKI O MATERIAŁACH

LABORATORIUM NAUKI O MATERIAŁACH Politechnika Łódzka Wydział Mechaniczny Instytut Inżynierii Materiałowej LABORATORIUM NAUKI O MATERIAŁACH Ćwiczenie nr 6 Temat: Hartowność. Próba Jominy`ego Łódź 2010 WSTĘP TEORETYCZNY Pojęcie hartowności

Bardziej szczegółowo

Technologie wytwarzania metali. Odlewanie Metalurgia proszków Otrzymywanie monokryształów Otrzymywanie materiałów superczystych Techniki próżniowe

Technologie wytwarzania metali. Odlewanie Metalurgia proszków Otrzymywanie monokryształów Otrzymywanie materiałów superczystych Techniki próżniowe Technologie wytwarzania metali Odlewanie Metalurgia proszków Otrzymywanie monokryształów Otrzymywanie materiałów superczystych Techniki próżniowe KRYSTALIZACJA METALI I STOPÓW Krzepnięcie - przemiana fazy

Bardziej szczegółowo

Technologie wytwarzania metali. Odlewanie Metalurgia proszków Otrzymywanie monokryształów Otrzymywanie materiałów superczystych Techniki próżniowe

Technologie wytwarzania metali. Odlewanie Metalurgia proszków Otrzymywanie monokryształów Otrzymywanie materiałów superczystych Techniki próżniowe Technologie wytwarzania metali Odlewanie Metalurgia proszków Otrzymywanie monokryształów Otrzymywanie materiałów superczystych Techniki próżniowe KRYSTALIZACJA METALI I STOPÓW Krzepnięcie - przemiana fazy

Bardziej szczegółowo

Rysunek 6.1 Klasyfikacja obróbki cieplnej zwykłej.

Rysunek 6.1 Klasyfikacja obróbki cieplnej zwykłej. Obróbka cieplna stali Obróbka cieplna jest dziedziną technologii obejmującą zespół zabiegów wywołujących polepszenie własności mechanicznych i fizyczno-chemicznych metali i stopów, powodowane zmianami

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie nr 2 Temat: Umocnienie wydzieleniowe stopu Al z Cu + umocnienie stali

Ćwiczenie nr 2 Temat: Umocnienie wydzieleniowe stopu Al z Cu + umocnienie stali S t r o n a 1 Przedmiot: Badanie własności mechanicznych materiałów Autor opracowania: dr inż. Magdalena Rozmus-Górnikowska Ćwiczenie nr 2 Temat: Umocnienie wydzieleniowe stopu Al z Cu + umocnienie stali

Bardziej szczegółowo

STAL NARZĘDZIOWA DO PRACY NA GORĄCO

STAL NARZĘDZIOWA DO PRACY NA GORĄCO STAL NARZĘDZIOWA DO PRACY NA GORĄCO Żywotność narzędzi wzrasta wraz ze wzrostem twardości roboczej Najważniejszymi czynnikami, pomiędzy innymi, które mogą skutkować zmniejszeniem kosztów produkcji są długi

Bardziej szczegółowo

PRELIMINARY BROCHURE CORRAX. A stainless precipitation hardening steel

PRELIMINARY BROCHURE CORRAX. A stainless precipitation hardening steel PRELIMINARY BROCHURE CORRAX A stainless precipitation hardening steel Ogólne dane Właściwości W porównaniu do konwencjonalnych narzędziowych odpornych na korozję, CORRAX posiada następujące zalety: Szeroki

Bardziej szczegółowo

Technologie wytwarzania. Opracował Dr inż. Stanisław Rymkiewicz KIM WM PG

Technologie wytwarzania. Opracował Dr inż. Stanisław Rymkiewicz KIM WM PG Technologie wytwarzania Opracował Dr inż. Stanisław Rymkiewicz KIM WM PG Technologie wytwarzania Odlewanie Metalurgia proszków Otrzymywanie monokryształów Otrzymywanie materiałów superczystych Techniki

Bardziej szczegółowo

Walcowanie blach o strukturze wielofazowej metod obróbki cieplno - mechanicznej ze stali konstrukcyjnej z mikrododatkami Nb i Ti #

Walcowanie blach o strukturze wielofazowej metod obróbki cieplno - mechanicznej ze stali konstrukcyjnej z mikrododatkami Nb i Ti # AMME 23 12th Walcowanie blach o strukturze wielofazowej metod obróbki cieplno - mechanicznej ze stali konstrukcyjnej z mikrododatkami Nb i Ti # J. Adamczyk, A. Grajcar Zakład Inynierii Materiałów Konstrukcyjnych

Bardziej szczegółowo

Zakres tematyczny. Podział stali specjalnych, ze względu na warunki pracy:

Zakres tematyczny. Podział stali specjalnych, ze względu na warunki pracy: STAL O SPECJALNYCH WŁAŚCIWOŚCIACH FIZYCZNYCH I CHEMICZNYCH Zakres tematyczny 1 Podział stali specjalnych, ze względu na warunki pracy: - odporne na korozję, - do pracy w obniżonej temperaturze, - do pracy

Bardziej szczegółowo

ZAGADNIENIA EGZAMINACYJNE

ZAGADNIENIA EGZAMINACYJNE ZAGADNIENIA EGZAMINACYJNE - zagadnienia, na które należy zwrócić szczególną uwagę 1. Omówić budowę atomu. 2. Co to jest masa atomowa? 3. Omówić budowę układu okresowego pierwiastków. 4. Wyjaśnić strukturę

Bardziej szczegółowo

Stale niestopowe jakościowe Stale niestopowe specjalne

Stale niestopowe jakościowe Stale niestopowe specjalne Ćwiczenie 5 1. Wstęp. Do stali specjalnych zaliczane są m.in. stale o szczególnych własnościach fizycznych i chemicznych. Są to stale odporne na różne typy korozji: chemiczną, elektrochemiczną, gazową

Bardziej szczegółowo

WPŁYW OBRÓBKI KRIOGENICZNEJ PO HARTOWANIU NA PRZEMIANY ZACHODZCE PODCZAS ODPUSZCZANIA WYBRANYCH STALI NARZDZIOWYCH. BADANIA DYLATOMETRYCZNE I DTA

WPŁYW OBRÓBKI KRIOGENICZNEJ PO HARTOWANIU NA PRZEMIANY ZACHODZCE PODCZAS ODPUSZCZANIA WYBRANYCH STALI NARZDZIOWYCH. BADANIA DYLATOMETRYCZNE I DTA Obróbka Plastyczna Metali Nr 1, 2005 Materiałoznawstwo i obróbka cieplna Dr. hab. in. Ignacy Wierszyłłowski 1), dr Ludwik Szczeniak 2) 1) Instytut Obróbki Plastycznej, Pozna, 2) Instytut Fizyki Molekularnej

Bardziej szczegółowo

Ogólne dane. Właściwości. Zastosowania SLEIPNER

Ogólne dane. Właściwości. Zastosowania SLEIPNER UDDEHOLM SLEIPNER Ogólne dane SLEIPNER jest chromowomolibdenowowanadową stopową stalą narzędziową charakteryzującą się: dobrą odpornością na zużycie dobrą odpornością na wykruszanie dobrą wytrzymałością

Bardziej szczegółowo

Stopy tytanu. Stopy tytanu i niklu 1

Stopy tytanu. Stopy tytanu i niklu 1 Stopy tytanu Stopy tytanu i niklu 1 Tytan i jego stopy Al Ti Cu Ni liczba at. 13 22 29 28 struktura kryst. A1 αa3/βa2 A1 A1 ρ, kg m -3 2700 4500 8930 8900 T t, C 660 1668 1085 1453 α, 10-6 K -1 18 8,4

Bardziej szczegółowo

POLITECHNIKA CZĘSTOCHOWSKA

POLITECHNIKA CZĘSTOCHOWSKA POLITECHNIKA CZĘSTOCHOWSKA Instytut Inżynierii Materiałowej Stale narzędziowe do pracy na zimno CEL ĆWICZENIA Celem ćwiczenia jest zapoznanie się ze składem chemicznym, mikrostrukturą, właściwościami mechanicznymi

Bardziej szczegółowo

Obróbka cieplna stali

Obróbka cieplna stali OBRÓBKA CIEPLNA Obróbka cieplna stali Powstawanie austenitu podczas nagrzewania Ujednorodnianie austenitu Zmiany wielkości ziarna Przemiany w stali podczas chłodzenia Martenzytyczna Bainityczna Perlityczna

Bardziej szczegółowo

EN 450B. EN 14700: E Z Fe3. zasadowa

EN 450B. EN 14700: E Z Fe3. zasadowa EN 450B EN 14700: E Z Fe3 Grubootulona elektroda do regeneracji zużytych części maszyn o wymaganej twardości napawanej powierzchni w stanie surowym minimum 40 HRC. UDT C Si Mn Mo 0,06 0,40 0,75 0,50 Twardość

Bardziej szczegółowo

Ewolucja we frezowaniu trochoidalnym

Ewolucja we frezowaniu trochoidalnym New Nowe Lipiec 2016 produkty dla techników obróbki skrawaniem Ewolucja we frezowaniu trochoidalnym Frezy trzpieniowe CircularLine skracają czas obróbki i wydłużają żywotność TOTAL TOOLING = JAKOŚĆ x SERWIS

Bardziej szczegółowo

SPIEKANIE STALI SZYBKOTN

SPIEKANIE STALI SZYBKOTN SPIS TREŚCI SPIS TREŚCI WPROWADZENIE...5 1. KOMPOZYTY...7 1.1 Ogólna charakterystyka kompozytów...7 1.2 Kompozyty na osnowie stali szybkotnących umacniane cząstkami...9 1.2.1 Kompozyty o zwiększonej odporności

Bardziej szczegółowo

STAL NARZĘDZIOWA DO PRACY NA ZIMNO

STAL NARZĘDZIOWA DO PRACY NA ZIMNO STAL NARZĘDZIOWA DO PRACY NA ZIMNO Nowa stal BÖHLER K360 ISODUR jest kolejnym rozwinięciem 8% stali chromowych i została stworzona, aby sprostać oczekiwaniom naszych klientów, teraz bardziej niż kiedykolwiek.

Bardziej szczegółowo

Definicja OC

Definicja OC OBRÓBKA CIEPLNA Podstawy teoretyczne Zakres tematyczny 1 Definicja OC Obróbka cieplna jest to zespół zabiegów wywołujących polepszenie właściwości mechanicznych oraz fizyko-chemicznych metali i stopów,

Bardziej szczegółowo

Stale Leksykon materia oznawstwa

Stale Leksykon materia oznawstwa Stale Leksykon materiaoznawstwa PN-EN 10084:2008 Stal stopowa do nawglania Cz 2, rozdzia 2, podrozdzia 2, str. 1 Stal 20MnCrS5 1.7149 Data opracowania: 16.02.2009 r. Skad chemiczny, stenie masowe pierwiastka,

Bardziej szczegółowo

27/36 BADANIE PROCESÓW ODPUSZCZANIA STALI SW7.M PO HARTOWANIU LASEROWYM

27/36 BADANIE PROCESÓW ODPUSZCZANIA STALI SW7.M PO HARTOWANIU LASEROWYM 27/36 Solidificatin o f Metais and Alloys,no.27. 1996 Krzepniecie Metali i Stopów, Nr 27, 1996 P AN - Oddział Katowice PL ISSN 0208-9386 BADANIE PROCESÓW ODPUSZCZANIA STALI SW7.M PO HARTOWANIU LASEROWYM

Bardziej szczegółowo

ORVAR 2 Microdized. Hot work tool steel

ORVAR 2 Microdized. Hot work tool steel Hot work tool steel Ogólne dane ORVAR 2 Microdized jest chromowomolibdenowowanadową stalą stopową cechującą się: Dobrą odpornością na ścieranie zarówno w niskich jak i wysokich temperaturach Doskonałą

Bardziej szczegółowo

(12) OPIS PATENTOWY (19) PL (11) 185228

(12) OPIS PATENTOWY (19) PL (11) 185228 RZECZPOSPOLITA POLSKA (12) OPIS PATENTOWY (19) PL (11) 185228 (21) Numer zgłoszenia: 331212 ( 13) B1 Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej (22) Data zgłoszenia: 04.07.1997 (86) Data i numer zgłoszenia

Bardziej szczegółowo

POLITECHNIKA WARSZAWSKA WYDZIAŁ INŻYNIERII MATERIAŁOWEJ PRACA DYPLOMOWA INŻYNIERSKA. Autor: Piotr Dziewit

POLITECHNIKA WARSZAWSKA WYDZIAŁ INŻYNIERII MATERIAŁOWEJ PRACA DYPLOMOWA INŻYNIERSKA. Autor: Piotr Dziewit POLITECHNIKA WARSZAWSKA WYDZIAŁ INŻYNIERII MATERIAŁOWEJ PRACA DYPLOMOWA INŻYNIERSKA Autor: Piotr Dziewit "Kształtowanie struktury i właściwości stali narzędziowej NCMS metodą hartowania z przystankiem

Bardziej szczegółowo

Zespół Szkół Samochodowych

Zespół Szkół Samochodowych Zespół Szkół Samochodowych Podstawy Konstrukcji Maszyn Materiały Konstrukcyjne i Eksploatacyjne Temat: OTRZYMYWANIE STOPÓW ŻELAZA Z WĘGLEM. 2016-01-24 1 1. Stopy metali. 2. Odmiany alotropowe żelaza. 3.

Bardziej szczegółowo

STALE ODPORNE NA KOROZJ

STALE ODPORNE NA KOROZJ STALE ODPORNE NA KOROZJ OGÓLNA KLASYFIKACJA STALI ODPORNYCH NA KOROZJ - kryterium podziału ODPORNO NA KOROZJ stale trudno rdzewiejce stale odporne na korozj OGÓLNA KLASYFIKACJA STALI ODPORNYCH NA KOROZJ

Bardziej szczegółowo

LABORATORIUM NAUKI O MATERIAŁACH

LABORATORIUM NAUKI O MATERIAŁACH Imię i Nazwisko Grupa dziekańska Indeks Ocena (kol.wejściowe) Ocena (sprawozdanie)........................................................... Ćwiczenie: MISW1 Podpis prowadzącego Politechnika Łódzka Wydział

Bardziej szczegółowo

UDDEHOLM ELMAX SUPERCLEAN 3

UDDEHOLM ELMAX SUPERCLEAN 3 UDDEHOLM ELMAX SUPERCLEAN 3 Ogólne dane ELMAX jest chromowowanadowomolibdenową stalą stopową charakteryzującą się: Dobrą odpornością na zużycie Dobrą wytrzymałością na ściskanie Odpornością na korozję

Bardziej szczegółowo

Obróbka cieplna stali

Obróbka cieplna stali OBRÓBKA CIEPLNA Obróbka cieplna stali Powstawanie austenitu podczas nagrzewania Ujednorodnianie austenitu Zmiany wielkości ziarna Przemiany w stali podczas chłodzenia Martenzytyczna Bainityczna Perlityczna

Bardziej szczegółowo

PIERWIASTKI STOPOWE W STALACH. Publikacja współfinansowana ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego

PIERWIASTKI STOPOWE W STALACH. Publikacja współfinansowana ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego PIERWIASTKI STOPOWE W STALACH Publikacja współfinansowana ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego Stal stopowa stop żelaza z węglem, zawierający do ok. 2% węgla i pierwiastki

Bardziej szczegółowo

Technologie Materiałowe II Wykład 2 Technologia wyżarzania stali

Technologie Materiałowe II Wykład 2 Technologia wyżarzania stali KATEDRA INŻYNIERII MATERIAŁOWEJ I SPAJANIA ZAKŁAD INŻYNIERII SPAJANIA Technologie Materiałowe II Wykład 2 Technologia wyżarzania stali dr hab. inż. Jerzy Łabanowski, prof.nadzw. PG Kierunek studiów: Inżynieria

Bardziej szczegółowo

SVERKER 3. Cold work tool steel

SVERKER 3. Cold work tool steel Cold work tool steel Ogólne dane SVERKER 3 jest wysokowęglową i wysokochromową stalą narzędziową z domieszką wolframu charakteryzującą się: Bardzo dobrą odpornością na zużycie Wysoką wytrzymałością na

Bardziej szczegółowo

5. Podsumowanie i wnioski

5. Podsumowanie i wnioski Open Access Library Volume 7 (13) 2012 5. Podsumowanie i wnioski Przedstawiona koncepcja po czenia in ynierii powierzchni jako dyscypliny wiedzy i technologii metalurgii proszków jest uzasadniona, czego

Bardziej szczegółowo

LABORATORIUM Ceramika Narzdziowa ANALIZA WYBRANYCH UKŁADÓW RÓWNOWAGI FAZOWEJ

LABORATORIUM Ceramika Narzdziowa ANALIZA WYBRANYCH UKŁADÓW RÓWNOWAGI FAZOWEJ wiczenie 1 ANALIZA WYBRANYCH UKŁADÓW RÓWNOWAGI FAZOWEJ Cel Zapoznanie si z podwójnymi i pseudopodwójnymi układami równowagi fazowej, w obrbie których wytwarzane s ceramiczne materiały narzdziowe oraz materiały

Bardziej szczegółowo

NOWE GATUNKI: ELIWA NI-RESIST ORAZ STOPÓW ALUMINIUM

NOWE GATUNKI: ELIWA NI-RESIST ORAZ STOPÓW ALUMINIUM 4/21 ARCHIWUM ODLEWNICTWA Rok 2006, Rocznik 6, Nr 21(1/2) ARCHIVES OF FOUNDARY Year 2006, Volume 6, Nº 21 (1/2) PAN Katowice PL ISSN 1642-5308 NOWE GATUNKI: ELIWA NI-RESIST ORAZ STOPÓW ALUMINIUM S. PIETROWSKI

Bardziej szczegółowo

Wydajność w obszarze HSS

Wydajność w obszarze HSS New czerwiec 2017 Nowe produkty dla techników obróbki skrawaniem Wydajność w obszarze HSS Nowe wiertło HSS-E-PM UNI wypełnia lukę pomiędzy HSS a VHM TOTAL TOOLING = JAKOŚĆ x SERWIS 2 WNT Polska Sp. z o.o.

Bardziej szczegółowo

12 Frezy HSS 12. Wiertła HSS. Wiertła VHM. Wiertła z płytkami wymiennymi. Rozwiertaki i pogłębiacze. Gwintowniki HSS. Frezy cyrkulacyjne do gwintów

12 Frezy HSS 12. Wiertła HSS. Wiertła VHM. Wiertła z płytkami wymiennymi. Rozwiertaki i pogłębiacze. Gwintowniki HSS. Frezy cyrkulacyjne do gwintów 1 Wiertła HSS Wiercenie 2 3 Wiertła VHM Wiertła z płytkami wymiennymi 4 5 Rozwiertaki i pogłębiacze Gwintowniki HSS Gwint 6 Frezy cyrkulacyjne do gwintów 7 8 Płytki do toczenia gwintów Narzędzia tokarskie

Bardziej szczegółowo

UDDEHOLM IMPAX SUPREME

UDDEHOLM IMPAX SUPREME UDDEHOLM IMPAX SUPREME Ogólne dane IMPAX SUPREME jest wysokogatunkową chromowoniklowomolibdenową stopową stalą dostarczaną w stanie po zahartowaniu i odpuszczeniu oferującą następujące korzyści: Brak problemów

Bardziej szczegółowo

PROCESY PRODUKCYJNE WYTWARZANIA METALI I WYROBÓW METALOWYCH

PROCESY PRODUKCYJNE WYTWARZANIA METALI I WYROBÓW METALOWYCH Wyższa Szkoła Ekonomii i Administracji w Bytomiu Wilhelm Gorecki PROCESY PRODUKCYJNE WYTWARZANIA METALI I WYROBÓW METALOWYCH Podręcznik akademicki Bytom 2011 1. Wstęp...9 2. Cel podręcznika...11 3. Wstęp

Bardziej szczegółowo

Nauka o materiałach. Temat 4. Metody umacniania metali. Definicja

Nauka o materiałach. Temat 4. Metody umacniania metali. Definicja Temat 4 Nauka o materiałach Metody umacniania metali Definicja Obróbka cieplna polega na nagrzaniu wygrzaniu i ostudzeniu stali w celu wprowadzenia zmian strukturalnych skutkujących zmianą właściwości

Bardziej szczegółowo

PODSTAWY OBRÓBKI CIEPLNEJ

PODSTAWY OBRÓBKI CIEPLNEJ PODSTAWY OBRÓBKI CIEPLNEJ STOPÓW ŻELAZA HARTOWANIE I ODPUSZCZANIE Publikacja współfinansowana ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego 1. WPŁYW CHŁODZENIA NA PRZEMIANY AUSTENITU

Bardziej szczegółowo

KRYSTALIZACJA METALI I STOPÓW. Publikacja współfinansowana ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego

KRYSTALIZACJA METALI I STOPÓW. Publikacja współfinansowana ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego KRYSTALIZACJA METALI I STOPÓW Publikacja współfinansowana ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego Krzepnięcie przemiana fazy ciekłej w fazę stałą Krystalizacja przemiana

Bardziej szczegółowo

Stal - definicja Stal

Stal - definicja Stal \ Stal - definicja Stal stop żelaza z węglem,plastycznie obrobiony i obrabialny cieplnie o zawartości węgla nieprzekraczającej 2,11% co odpowiada granicznej rozpuszczalności węgla w żelazie (dla stali

Bardziej szczegółowo

Materiały metalowe. Wpływ warunków nagrzewania i chłodzenia na struktury stopów metali

Materiały metalowe. Wpływ warunków nagrzewania i chłodzenia na struktury stopów metali We współczesnym metaloznawstwie oraz technice maszynowej obróbka cieplna stosowana dla metali i ich stopów ma olbrzymie znaczenie. Przez obróbk ciepln mona zmienia własnoci w bardzo szerokich granicach,

Bardziej szczegółowo

PIERWIASTKI STOPOWE W STALACH

PIERWIASTKI STOPOWE W STALACH PIERWIASTKI STOPOWE W STALACH Stal stopowa - stop żelaza z węglem, zawierający do ok. 2 % węgla i pierwiastki (dodatki stopowe) wprowadzone celowo dla nadania stali wymaganych właściwości, otrzymany w

Bardziej szczegółowo

WPŁYW TEMPERATURY WYŻARZANIA NA WIELKOŚĆ ZIARNA

WPŁYW TEMPERATURY WYŻARZANIA NA WIELKOŚĆ ZIARNA WPŁYW TEMPERATURY WYŻARZANIA NA WIELKOŚĆ ZIARNA AUSTENITU W STALI HARDOX 450 Katarzyna Pawlak 1,* 1 Politechnika Wrocławska, Wydział Mechaniczny, Katedra Materiałoznawstwa, Wytrzymałości i Spawalnictwa,

Bardziej szczegółowo

Badanie wytwarzania korpusów granatów kumulacyjno-odłamkowych metodą wyciskania na gorąco

Badanie wytwarzania korpusów granatów kumulacyjno-odłamkowych metodą wyciskania na gorąco BIULETYN WAT VOL. LVII, NR 3, 2008 Badanie wytwarzania korpusów granatów kumulacyjno-odłamkowych metodą wyciskania na gorąco JERZY STĘPIEŃ, JAN MATERNIAK*, ZDZISŁAW KACZMAREK**, DARIUSZ SZAŁATA** Instytut

Bardziej szczegółowo

7. Spiekane materia y ceramiczne i ceramiczno-w glikowe

7. Spiekane materia y ceramiczne i ceramiczno-w glikowe 7. Spiekane materia y ceramiczne i ceramiczno-w glikowe 7.1. Ogólna charakterystyka spiekanych materia ów ceramicznych i ceramiczno-w glikowych PORÓWNANIE SPIEKANYCH MATERIA ÓW CERAMICZNYCH I CERAMICZNO-W

Bardziej szczegółowo

ROZPRAWA DOKTORSKA. Wpływ parametrów obróbki cieplno plastycznej na mikrostrukturę. i wybrane własności spiekanej stali Fe-0,85Mo-0,65Si-1,4C

ROZPRAWA DOKTORSKA. Wpływ parametrów obróbki cieplno plastycznej na mikrostrukturę. i wybrane własności spiekanej stali Fe-0,85Mo-0,65Si-1,4C AKADEMIA GÓRNICZO-HUTNICZA im. Stanisława Staszica w Krakowie Wydział Inżynierii Metali i Informatyki Przemysłowej Katedra Plastycznej Przeróbki Metali ROZPRAWA DOKTORSKA Wpływ parametrów obróbki cieplno

Bardziej szczegółowo

Poradnik narzędziowca / Eugeniusz Górski. wyd. 5 popr. i uzup. - 2 dodr. Warszawa, Spis treści

Poradnik narzędziowca / Eugeniusz Górski. wyd. 5 popr. i uzup. - 2 dodr. Warszawa, Spis treści Poradnik narzędziowca / Eugeniusz Górski. wyd. 5 popr. i uzup. - 2 dodr. Warszawa, 2015 Spis treści ROZDZIAŁ I Materiały i półfabrykaty stosowane na narzędzia skrawające 11 1. Materiały narzędziowe 11

Bardziej szczegółowo