Zarz dzanie jako ci w przemy le spo ywczym Quality management in the food industry

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Zarz dzanie jako ci w przemy le spo ywczym Quality management in the food industry"

Transkrypt

1 Zeszyty Naukowe UNIWERSYTETU PRZYRODNICZO-HUMANISTYCZNEGO w SIEDLCACH Nr 95 Seria: Administracja i Zarz dzanie 2012 prof. nzw. dr hab. Janusz Toru ski Uniwersytetu Przyrodniczo-Humanistyczny w Siedlcach Zarz dzanie jako ci w przemy le spo ywczym Quality management in the food industry Streszczenie: Jako ywno ci w XXI wieku zajmuje kluczowe miejsce. Zarz dzania jako ci ywno ci jest w obecnych czasach nieodzownym elementem, na którym przemys spo ywczy opiera swoje dzia ania. Podstawowym instrumentem w d eniu do wysokiej jako ci ywno ci jest system HACCP (Hazard Analysis and Critical Control Point) uznany powszechnie za najbardziej skuteczny sposób zapewnienia bezpiecze stwa zdrowotnego ywno ci. Skuteczno wdro enia i funkcjonowania systemu HACCP uwarunkowana jest w a ciwym zaprojektowaniem samego przedsi wzi cia, z uwzgl dnieniem szeroko rozumianych zasad zarz dzania jako ci w ka dym obszarze dzia ania przedsi biorstwa. W artykule podj to prób oceny procesu wdra- ania systemu HACCP w zak adzie mleczarskim. Do realizacji przyj tego celu zastosowano metod sonda u diagnostycznego oraz analiz dokumentów ród owych. S owa kluczowe: bezpiecze stwo ywno ci, Dobra Praktyka Produkcyjna, Dobra Praktyka Higieniczna, Analiza Zagro e i Krytycznych Punktów Kontroli. Abstract: The quality of food in the twenty-first century is a key factor. Food quality management is an essential element of the present time, and the base for the activities of the food industry. The main instrument in the pursuit of high-quality food is the system of HACCP (Hazard Analysis and Critical Control Point) widely recognized as the most effective way to ensure food safety. The effectiveness of the implementation and operation of the HACCP system is dependent on the appropriate design of the project, taking into account the wider quality management principles in every area of the company. This article attempts to assess the implementation of the HACCP system in the dairy plant. For attainment of the purpose, the method of diagnostic survey and the analysis of source documents were used. Key words: Food Safety, Good Manufacturing Practice, Good Hygiene Practice, Hazard Analysis and Critical Control Points Wst p W ostatnich latach problematyka ywno ci zdominowana zosta a przez zagadnienia zwi zane z bezpieczn ywno ci o wysokich walorach ywieniowych i od ywczych. To sprawi o, e coraz wi cej polskich producentów artyku ów spo ywczych wdra a i utrzymuje nowoczesne systemy zarz dzania jako ci. Gwarantowane bezpiecze stwo ywno ci jako podstawowa w a ciwo produktu staje si standardem, norm, która decyduje o jako ci yw-

2 120 J. Toru ski no ci oraz cenie, któr konsument mo e i chce zap aci czyli decyduje o powodzeniu ekonomicznym ca ego a cucha ywno ciowego. Na przestrzeni lat poj cie jako by o ró nie definiowane i dlatego w licznych opracowaniach posiada ono wiele interpretacji i definicji. Ale bez w tpienia jest to zwi zek wielu atrybutów, które wspomagaj produkt w sensie jego doskona o ci smaku, warto ci ywieniowej, barwy, tekstury i wygody przygotowania do spo ycia. Nieod cznymi atrybutami jako ci ywno ci s : bezpiecze stwo, dba o o zdrowie oraz bezpiecze stwo ekonomiczne konsumenta. Zazwyczaj konsument nabywca produktów spo ywczych ocenia ich jako i bezpiecze stwo poprzez doznania sensoryczne i estetyczne oraz informacj zawart na opakowaniu produktu oraz relacj ceny do oferowanej jako ci. Niektóre z cech jako ci produktu, w szczególno ci dotycz ce bezpiecze stwa, mog by dla konsumenta niewidoczne ukryte. Do tych cech nale zanieczyszczenia mikrobiologiczne czy chemiczne, jak równie takie cechy jako ciowe, które ujawniaj si np. po przygotowaniu produktu do spo ycia 1. Jednym z najwi kszych wyzwa dzisiejszych czasów jest zapewnienie, e produkowana i dostarczana na rynek ywno jest bezpieczna. W ostatnich latach wzros a nasza wiadomo istniej cych i potencjalnych róde zanieczyszczenia, dlatego obecnie podejmuje si coraz wi cej kroków w celu zapewnienia, e ywno, któr spo ywamy, jest pod ci g ym nadzorem i kontrol. Zagwarantowanie bezpiecze stwa, eliminowanie ryzyka zwi zanego z zanieczyszczeniami produktów spo ywczych i zagro eniem zdrowia ludzi jest obecnie tematem g ównym. W wielu krajach powstaj, oparte na ustawodawstwie i wymaganiach prawnych, ró norodne systemy kontroli surowców, dodatków do ywno ci, wyrobów i ich produkcji. Ponadto w takich krajach, jak np. Dania, Holandia, Irlandia, Australia opracowane zosta y systemy zarz dzania bezpiecze stwem ywno ci. Systemy te, obowi zuj ce w ró nych pa stwach, nie s jednakowe; spe nienie ich wymaga przez dostawców z ró nych krajów mo e by trudne do realizacji, a dodatkowo mo e w niewielkich przypadkach dezorientowa 2. Podstawowymi systemami zarz dzania jako ci zdrowotn ywno ci, maj cymi zastosowanie w przetwórstwie ywno ci, s : Dobra Praktyka Produkcyjna (GMP), Dobra Praktyka Higieniczna (GHP) oraz Analiza Zagro e i Krytycznych Punktów kontroli (HACCP), z tym e system HACCP obejmuje obszar zarz dzania bezpiecze stwem zdrowotnym ywno ci. Nale y zatem podkre li, e system HACCP to samodzielny system zarz dzania bezpiecze stwem zdrowotnym ywno ci, który jest specyficzny w sektorze ywno- ciowym. Wdro enie systemu HACCP w zak adach produkcyjnych, przetwarzaj cych i wprowadzaj cych ywno do obrotu, powinno by poprzedzone wprowadzeniem zasad zarówno GMP, jak i GHP. Umo liwia to uporz dko- 1 M. Zadernowski, Audyt wewn trzny GMP, GHP, HACCP, ODDK, Gda sk 2004, s A. Kurzy ska, Systemy zapewniania bezpiecze stwa ywno ci ISO 9001, HACCP i co dalej, Przegl d Mleczarski nr 1/2001, s.17. Seria: Administracja i Zarz dzanie (22)2012 ZN nr 95

3 Zarz dzanie jako ci w przemy le spo ywczym 121 wanie wszystkich spraw zwi zanych z systemem higienizacj zak adu i przestrzegania podstawowych warunków produkcji ywno ci 3. W wietle regulacji prawnych UE, jak i nowego polskiego prawa ywno ciowego, pe n odpowiedzialno za bezpiecze stwo zdrowotne ywno- ci ponosi jej wytwórca lub wprowadzaj cy do obrotu, czyli kierownictwo jak pracownicy zatrudnieni w takim przedsi biorstwie. St d te na osobach zwi zanych z produkcj ywno ci spoczywa ogromna odpowiedzialno. W a ciwa praca wszystkich pracowników zwi zana jest z systematycznym podnoszeniem ich kwalifikacji w tym zakresie i stosowaniem prawid owych, nowoczesnych praktyk i technologii. W zwi zku z powy szym wytwarzanie ywno ci jest nieod cznie zwi zane z ponoszeniem przez wytwórc tzw. Odpowiedzialno ci za wyrób, co zobowi zuje go do wynagrodzenia ewentualnych strat wynikaj cych z obra e cia a, zniszczenia mienia lub innej szkody spowodowanej przez rodek spo ywczy. Oznacza to, e produkt ywno ci ma obowi zek dostarczy konsumentowi produkt o w a ciwej jako ci zdrowotnej. Podstawowym dokumentem, w którym s podane zasady HACCP i etapy jego wdra ania, jest Codex Alimentarius (Kodeks ywno ciowy). Kodeks ywno ciowy jest zbiorem zaakceptowanych w skali mi dzynarodowej i przedstawionych w jednolitej formie standardów ywno ciowych dla podstawowych rodków spo ywczych, pó produktów i surowców. Zawiera ustalenia i kryteria dotycz ce szeregu istotnych problemów zwi zanych z produkcj i obrotem ywno ci, jak m.in. wymagania sanitarno-higieniczne, ska enia i zanieczyszczenia, stosowanie substancji dodatkowych. Norma ISO jej rola i znaczenie w zarz dzaniu przedsi biorstwem ywno ci w Polsce i w UE ISO System Zarz dzania Bezpiecze stwem ywno ci. Mi dzynarodowa norma definiuj ca wymagania w zakresie systemów zarz dzania bezpiecze stwem ywno ci stosowana przez przedsi biorstwa zajmuj ce miejsca w ca ym a cuchu dostaw, np. producenci opakowa, rodków czyszcz cych, dodatków spo ywczych itp. które chc zaprezentowa zgodno stosowanych procedur z mi dzynarodowymi wymaganiami oraz przepisami w zakresie bezpiecze stwa ywno ci 4. Norma ta czy w sobie zasady systemu HACCP (zgodnego z Codex Alimentarius) oraz Dobrych Praktyk GMP/ GHP). Wdro enie normy ISO oznacza dla przedsi biorstwa automatyczne wprowadzenie systemu HACCP. System ten jest równie zintegrowany z norm ISO W celu ujednolicenia wymaga dotycz cych systemu zarz dzania bezpiecze stwem ywno ci w przemy le spo ywczym i dzia alno ci zwi zanej z produkcj i dystrybucj ywno ci na poziomie mi dzynarodowym zo- 3 J. Kijowski, T. Sikora, Zarz dzanie jako ci i bezpiecze stwem ywno ci integracja i informatyzacja systemów, Wyd. Naukowo-Techniczne, Warszawa K. Mokrsi ska, Rozwój rodziny norm ISO 2200:2005, Przemys Spo ywczy nr 8/2006, s. 8. ZN nr 95 Seria: Administracja i Zarz dzanie (22)2012

4 122 J. Toru ski sta a opracowana norma ISO 22000:2005, która wesz a w ycie 1 wrze nia 2005 roku. Nowy standard ma by stosowany w kompletnym a cuchu dostaw poczynaj c od producentów na ostatecznej dystrybucji ko cz c. Nowo ci jest dedykowanie tego standardu dla organizacji zwi zanych po rednio z produkcj ywno ci takich jak producenci wyposa enia produkcyjnego, producenci opakowa, producenci rodków myj cych itp. 5. Funkcjonalno normy ISO 22000: W normie ISO 22000:2005 uwzgl dniono wszystkie zalecenia odnosz ce si do systemu HACCP zawarte w przewodniku Komisji Kodeksu ywno ciowego WHO, uwzgl dniaj c równie wymagania dla tzw. Dobrej Praktyki Produkcyjnej/Dobrej Praktyki Higienicznej. Norma zawiera równie wymagania dotycz ce systemowego zarz dzania organizacj. 2. Jako norma wydana przez International Organization for Standardization (ISO) jest uznawana za wiatowy standard, który wykorzystany jako podstawa wdro enia i certyfikacji u atwi uczestnictwo we wspó pracy i handlu mi dzynarodowym. 3. Korelacja struktury nowej normy z normami ISO9001:2008 i ISO 14001:2004 umo liwi skuteczn integracj systemu zarz dzania bezpiecze stwem ywno ci z systemami zarz dzania jako ci oraz zarz dzania rodowiskiem. 4. W celu zapewnienia harmonizacji mi dzynarodowych standardów w ramach prac nad norm ISO 22000:2005 uwazgl dniono postulaty ekspertów z 23 pa stw oraz organizacji, takich jak Confederation of the Food and Drink Industries of the European Union (CIAA), Codex Alimentarius Commission, International Hotel and Restaurant Association, CIES/Global Food Safety Initiative, and World Food Safety Organization (WFSO). 5. Nowy standard stanie si narz dziem oceny nie tylko dla organizacji przetwarzaj cych lub dostarczaj cych produkty ywno ciowe, ale i organizacji zwi zanych po rednio z przemys em spo ywczym np. producentów opakowa lub urz dze dla przemys u spo- ywczego. 6. Wdra anie mi dzynarodowych standardów zarz dzania bezpiecze stwem ywno ci umo liwia firmom korzystanie z najlepszych praktyk zarz dzania w bran y, w po czeniu z popraw swojego wizerunku na rynku równie z punktu widzenia legislacji krajowej jak i prawa Unii Europejskiej dotycz cych zasad higieny produktów ywno ciowych. Wdro ony system uruchamia mechanizmy doskonalenia, posiada wi c istotne elementy konkurencyjno ci rynkowej. 5 PN-EN ISO 22000:2005 Systemy Zarz dzania Bezpiecze stwem ywno ci - wymagania dla ka dej organizacji nale cej do a cucha ywieniowego, PKN, Warszawa Seria: Administracja i Zarz dzanie (22)2012 ZN nr 95

5 Zarz dzanie jako ci w przemy le spo ywczym 123 Mi dzynarodowe standardy zarz dzania HACCP, ISO pozwalaj : wdro y efektywn komunikacj z wszystkimi stronami a cucha ywno ciowego, usystematyzowa dzia ania zwi zane z produkcj bezpiecznej ywno ci, oszacowa i oceni wymagania konsumentów, podwy szy bezpiecze stwo ywno ci, zmniejszy koszty zwi zane ze tzw. z ym wyrobem, stara si o uzyskanie powszechnie uznawanego na wiecie certyfikatu. Znacz ca wi kszo organizacji które stanowi elementy a cucha ywno ciowego dostrzega konieczno prowadzenia i wykazywania zapisów kontroli warunków, które w ró nym stopniu maj wp yw na bezpiecze stwo produkowanej jak i wprowadzanej na rynek ywno ci. Istotne jest rozpoznanie w a ciwej roli i pozycji organizacji w a cuchu ywno ciowym, poniewa pozwala to zapewni efektywn, interaktywn komunikacj przez ca y a cuch, wymian istotnych danych i informacji w ród uczestników 6. Ocena procesu wdra ania systemu HACCP w zak adzie mleczarskim X Nadrz dnym celem dzia alno ci zak adu mleczarskiego jest spe nienie wszystkich potrzeb konsumentów. Wchodz c naprzeciw rosn cym wymogom klientów opracowano i wdro ono, wci udoskonalany system Analizy Zagro e w Krytycznych Punktach Kontrolnych HACCP, które gwarantuj bezpiecze stwo wyprodukowanych przez zak ad produktów. W styczniu 1999 roku powo ano zespó ds. HACCP-u, którego celem by o opracowanie i wdro enie go w zak adzie. W czerwcu system ju zosta wdro ony w ca ym zak adzie. Nadzór nad systemem sprawuje powiatowy lekarz weterynarii. System HACCP zosta opracowany i wdro ony zgodnie z wytycznymi zawartymi w Codex Alimentarius. Do realizacji celów Polityki HACCP zak ad Polser w Siemiatyczach stosuje procedury zgodne z zasadami Dobrej Praktyki Produkcyjnej oraz zasadami Dobrej Praktyki Laboratoryjnej. Ca y personel pracuj cy zosta przeszkolony i aktywnie wspó dzia a na rzecz zagwarantowania bezpiecze stwa oraz wysokiej jako ci ywno ci. Prace nad systemem realizowano etapowo, zwracaj c szczególn uwag na spe nienie wymaga zawartych w Zak adach HACCP. Prezes Zarz du wyda zarz dzenie powo uj ce zespó ds. HACCP i wyznaczy osoby odpowiedzialne za opracowanie i koordynowanie planu wdra anie systemu. W sk ad zespo u HACCP weszli specjali ci z wszelkich dziedzin, legitymuj cy si do wiadczeniem i fachowo ci tzn.: 6 J. Kijowski (red.), Kontrola zagro e ywno ci auditowanym i certyfikowanym systemem ISO 22000/HACCP. Wyd. Uniwersytetu Przyrodniczego w Poznaniu, Pozna 2008, s ZN nr 95 Seria: Administracja i Zarz dzanie (22)2012

6 124 J. Toru ski kierownik produkcji, kierownik laboratorium, g ówny technolog, inspektor BHP, g ówny technik. Ponadto wszyscy cz onkowie Zespo u zostali przeszkoleni w zakresie systemów zabezpieczenia jako ci w produkcji i us ugach oraz w zakresie systemu Analizy Zagro e. Za dzia alno Zespo u bezpo redni odpowiedzialno ponosi kierownik Zespo u HACCP, podlegaj cy bezpo rednio wiceprezesowi Zarz du ds. produkcji. Zdefiniowano zakres stosowania HACCP. Analiza Zagro e w Krytycznych Punktach Kontrolnych (HACCP) obejmuje produkcj : serów dojrzewaj cych typu Gouda i Ementaler, Mozzarella, Carregio, mas o, serki typu wie ego, serki ple niowe. System HACCP zosta opracowany od momentu skupu i zakupu surowca poprzez zak ad do dystrybucji produktu gotowego. System nie obejmuje producentów mleka. Producenci mleka maj wdro one zasady Dobrej Praktyki Produkcyjnej. Opracowany System HACCP uwzgl dnia zagro enia mikrobiologiczne, chemiczne i fizyczne mog ce wp yn na zdrowie konsumenta. W opisie produktu podano krótk charakterystyk produktu, oraz: sk adniki z uwzgl dnieniem zawarto ci wody t uszczu, bia ka, laktozy i popio u, przeznaczenie z okre leniem grup konsumenckich, które nie mog spo ywa produktu, trwa o produktu przy zachowaniu warunków przechowywania, ze szczególnym uwzgl dnieniem parametrów: temperatury i wilgotno ci, krótki opis procesu technologicznego z podaniem podstawowych zabiegów i czynno ci technologicznych, informacje dotycz ce sposobu pakowania i rodzaju materia u opakowanego, sposobu etykietowania zgodnie z rozrz dzeniem Ministra Rolnictwa i Gospodarki ywno ciowej z dnia 15 lipca 1994 roku i dodatkowymi wymaganiami odbiorcy, warunki dystrybucji z podaniem wymaga, jakim powinny odpowiada rodki transportowe i sposób ich kontroli, kryteria oceny ko cowej z uwzgl dnieniem wymaga norm dla poszczególnych produktów, warunki konsumpcji z podaniem sposobu u ycia produktów. Kolejnym etapem prac nad systemem HACCP by o opracowanie, a nast pnie zweryfikowanie, schematów technologicznych produkcji. Seria: Administracja i Zarz dzanie (22)2012 ZN nr 95

7 Zarz dzanie jako ci w przemy le spo ywczym 125 Dokonano opisu wszystkich mo liwych zagro e mikrobiologicznych, chemicznych i fizycznych le cych po stronie surowców, materia ów pomocniczych i poszczególnych etapów procesu oraz rodki umo liwiaj ce ich kontrol. Korzystaj c z drzewa decyzyjnego. Zespó HACCP zidentyfikowa wszystkie punkty w procesach technologicznych, które zosta y obj te szczegó ow kontrol. Ustalono nast puj ce Krytyczne Punkty Kontroli (CCP): CCP 1 zagro enie: obecno ci antybiotyków w mleku, CCP 2 zagro enie: mo liwo ci prze ycia pasteryzacji przez mikroflor chorobotwórcz, CCP 3 zagro enie: wzrost i rozwój mikroflory chorobotwórczej, CCP 4 zagro enie: mo liwo prze ycia pasteryzacji mietany przez mikroflor chorobotwórcz, CCP 5 zagro enie: kawa ki metalu w produkcie. Procedury monitorowania CCP w systemie HACCP: I. Monitoring CCP1: 1. Badanie mleka z ka dej cysterny w celu wykrycia pozosta o ci antybiotyków metod Delvo-X-Press. 2. W przypadku wyniku w tpliwego lub stwierdzenia obecno ci (+) antybiotyków jest wykonywane badanie mleka metod Eclopse Otrzymanie wyniku (+) obecne metod Eclipse 50 dyskwalifikuje mleko, w tym przypadku podejmowane s dzia ania naprawcze uj te w odpowiedniej procedurze. II. Monitoring CCP2: 1. Ci g a rejestracja warto ci temperatury repasteryzacji mleka w pasteryzatorze na wykresie graficznym. 2. Zapis temperatury repasteryzacji mleka przez aparatowego trzykrotnie w czasie procesu. III. Monitoring CCP3: 1. Zapis temperatury w dojrzewalniach przez brygadzist lub kierownika zmianowego wed ug odpowiedniej procedury. 2. Cz stotliwo rejestracji: 2 razy w ci gu 8 godzin (co 4 godziny). IV. Monitoring CCP4: 1. Ci g a rejestracja graficzna warto ci temperatury pasteryzacji mietanki. 2. Rejestracja temperatury pasteryzacji mietanki wykonywana trzykrotnie w ci gu procesu przez operatora. V. Monitoring CCP5: 1. Ka de opakowanie sera jest podawane kontroli na obecno metali wykrywacz metali. 2. Opakowanie z serem zakwestionowaniem przez wykrywacz metali jest poddanie ponownej kontroli, potwierdzenie dyskwalifikuje to opakowanie z serem przed przeznaczeniem do dalszego etapu produkcji przechowywania. ZN nr 95 Seria: Administracja i Zarz dzanie (22)2012

8 126 J. Toru ski Wprowadzono odpowiednie instrukcje stanowiskowe, co pozwoli o zapanowa nad zagro eniami i monitorowanie prawid owo ci procesów technologicznych. Dla zidentyfikowanych Krytycznych Punktów Kontroli ustalono: VI. poziomy docelowe, VII. granice krytyczne, VIII. procedury monitoringu, IX. cz stotliwo monitoringu, X. dzia ania koryguj ce, XI. osoby odpowiedzialne. Dokumentacj systemu HACCP w zak adzie Polser stanowi dokumentacja w sk ad, której wchodz : XII. Ksi ga HACCP, XIII. Ksi ga Procedur, XIV. Ksi ga Instrukcji Monitorowania CCP, XV. Ksi ga Mycia i Dezynfekcji, XVI. Ksi ga Instrukcji Technologicznych, oraz XVII. Ksi ga Specyfikacji Produktów. Ponadto w sk ad Dokumentacji HACCP wchodz ró nego rodzaju zapisy. S to Dzienniki Bada Laboratoryjnych, wype nione formularze np.: arkusz monitorowania procesu pasteryzacji, oraz protoko y z kontroli i zebra zespo u ds. HACCP. System HACCP podlega ci g ej weryfikacji pod wzgl dem efektywno- ci, dzia ania i zgodno ci z za o eniami zapisanymi w polityce bezpiecze stwa zdrowotnego ywno ci. W przypadku stwierdzenia niezgodno ci lub zmian norm dotycz cych bezpiecze stwa zdrowotnego ywno ci dokonuje si modyfikacji systemu tak, aby spe ni wymagania. Weryfikacji systemu dokonuje si poprzez przeprowadzenie w zak adzie auditów wewn trznych. Audit przeprowadzaj pi cioosobowy zespó w sk ad, którego wchodz osoby odpowiedzialni za polityk jako ci, osoby odpowiedzialne za wydzia produkcji, kierownik zmianowy auditowanego wydzia u i dwóch pracowników (1 z auditowanego wydzia u i 1 z innego wydzia u). Audity wewn trzne s organizowane przez kierownika ds. jako ci, przeprowadzane s raz w miesi cu ka dym dziale produkcyjnym. Po przeprowadzeniu takiego auditu, sporz dzane jest sprawozdanie. W przypadku stwierdzenia niezgodno ci, proponowane s dzia ania koryguj ce, oraz wyznaczany jest czas na usuni cie nieprawid owo ci. Kopi sprawozdania z auditu przekazywane s dyrektorowi zak adu, kierownikowi eksploatacji, kierownikom poszczególnych dzia ów i kierownikom zmianowym. Jedna z kopii zostaje wywieszona w audytowanym wydziale produkcji. Podsumowanie W obecnych czasach wyznacznikiem post pu i sukcesu jest szeroko poj ta jako dotycz ca wszystkich dziedzin ycia. Przedsi biorstwa dbaj - Seria: Administracja i Zarz dzanie (22)2012 ZN nr 95

9 Zarz dzanie jako ci w przemy le spo ywczym 127 ce o przysz o zapewniaj sobie d ugotrwa y sukces, wdra aj c powszechnie i udokumentowane systemy zarz dzania jako ci. Obecnie, wobec globalnej nadprodukcji ywno ci, g ównym problemem XXI wieku staje si sprawiedliwy podzia ywno ci oraz zapewnienia spo ecze stwu bezpiecznej, czyli zdrowej ywno ci. Konieczne jest zapewnienie bezpiecze stwa ywno ciowego nie tylko na poziomie globalnym, narodowym, ale i regionalnym. Z tych wzgl dów niezwykle istotnym krokiem jest wdro enie efektywnego i skutecznego systemu zapewniaj cego dostosowanie do zmieniaj cych si wymogów konsumentów i warunków otoczenia rynkowego. Ponadto wymagania rynku zmieniaj si po wej ciu Polski do Unii Europejskiej, gdzie spe nienie wymogów HACCP jest konieczno ci. Wprowadzenie systemu HACCP jest niezb dnym warunkiem, aby zak ad móg produkowa ywno bezpieczn dla zdrowia i ycia konsumentów. Najwa niejszym czynnikiem decyduj cym o poprawno ci funkcjonowania systemu HACCP jest czynnik ludzki, gdy zale y to od poszczególnych pracowników, ich rzetelnie wykonywanej pracy czy za o enia zapisane w systemie Analizy Zagro e i Krytycznych Punktów Kontrolnych b d przestrzegane i realizowane. System HACCP nie mo e by wprowadzony raz na zawsze, lecz musi ulega ci g ym modyfikacjom, aby sprosta zmieniaj cym si warunkom produkcji i przepisów prawnych dotycz cych bezpiecze stwa zdrowotnego ywno ci. Wysoka jako wyrobów mo liwa jest dzi ki odpowiednio wyszkolonej, umotywowanej i zaanga owanej za odze. Wyrazem troski o swojego klienta jest wprowadzenie prewencyjnego systemu HACCP, stanowi cego usystematyzowany sposób post powania, dzia aj cego poprzez analiz potencjalnych zagro e dla bezpiecze stwa zdrowotnego konsumenta i przez to produkowanie w pe ni bezpiecznych wyrobów. Bibliografia Kijowski J. (red.), Kontrola zagro e ywno ci auditowanym i certyfikowanym systemem ISO 22000/HACCP. Wyd. Uniwersytetu Przyrodniczego w Poznaniu, Pozna Kijowski J., Sikora T., Zarz dzanie jako ci i bezpiecze stwem ywno ci integracja i informatyzacja systemów, Wyd. Naukowo-Techniczne, Warszawa Kurzy ska A., Systemy zapewniania bezpiecze stwa ywno ci ISO 9001, HACCP i co dalej, Przegl d Mleczarski, nr 1/2001. Mokrsi ska K., Rozwój rodziny norm ISO 2200:2005, Przemys Spo ywczy 8/2006. PN-EN ISO 22000:2005 Systemy Zarz dzania Bezpiecze stwem ywno ciwymagania dla ka dej organizacji nale cej do a cucha ywieniowego, PKN, Warszawa Zadernowski M., Audyt wewn trzny GMP, GHP, HACCP, ODDK, Gda sk ZN nr 95 Seria: Administracja i Zarz dzanie (22)2012

10 128 J. Toru ski Seria: Administracja i Zarz dzanie (22)2012 ZN nr 95

Zakład Certyfikacji 03-042 Warszawa, ul. Kupiecka 4 Sekcja Ceramiki i Szkła ul. Postępu 9 02-676 Warszawa PROGRAM CERTYFIKACJI

Zakład Certyfikacji 03-042 Warszawa, ul. Kupiecka 4 Sekcja Ceramiki i Szkła ul. Postępu 9 02-676 Warszawa PROGRAM CERTYFIKACJI Zakład Certyfikacji 03-042 Warszawa, ul. Kupiecka 4 Sekcja Ceramiki i Szkła ul. Postępu 9 02-676 Warszawa PC-05 PROGRAM Certyfikacja zgodności z Kryteriami Grupowymi certyfikacja dobrowolna Warszawa, PROGRAM

Bardziej szczegółowo

Zarządzenie Nr 32/2011 Dyrektora Dziecięcego Szpitala Klinicznego w Lublinie z dnia 17.03.2011 r.

Zarządzenie Nr 32/2011 Dyrektora Dziecięcego Szpitala Klinicznego w Lublinie z dnia 17.03.2011 r. Zarządzenie Nr 32/2011 Dyrektora Dziecięcego Szpitala Klinicznego w Lublinie z dnia 17.03.2011 r. w sprawie: Aneksu do Regulaminu Organizacyjno - Porządkowego Dziecięcego Szpitala Klinicznego im. prof.

Bardziej szczegółowo

Z RZĄ Z DZA Z NIE I J A J KOŚ O CIĄ I

Z RZĄ Z DZA Z NIE I J A J KOŚ O CIĄ I Wykład 13. ZARZĄDZANIE JAKOŚCIĄ W WYBRANYCH SEKTORACH 1 1. Zarządzanie jakością w sektorze spożywczym i gastronomicznym: Jakość produktów żywnościowych dotyczy całego łańcucha żywnościowego, tj. produkcji

Bardziej szczegółowo

Regulamin organizacyjny spó ki pod firm Siódmy Narodowy Fundusz Inwestycyjny im. Kazimierza. Wielkiego Spó ka Akcyjna z siedzib w Warszawie.

Regulamin organizacyjny spó ki pod firm Siódmy Narodowy Fundusz Inwestycyjny im. Kazimierza. Wielkiego Spó ka Akcyjna z siedzib w Warszawie. Regulamin organizacyjny spó ki pod firm Siódmy Narodowy Fundusz Inwestycyjny im. Kazimierza Wielkiego Spó ka Akcyjna z siedzib w Warszawie Definicje: Ilekro w niniejszym Regulaminie jest mowa o: a) Funduszu

Bardziej szczegółowo

z dnia 6 lutego 2009 r.

z dnia 6 lutego 2009 r. Pieczęć podłuŝna o treści Burmistrz Lądka Zdroju ZARZĄDZENIE NR 19 /09 Burmistrza Lądka Zdroju z dnia 6 lutego 2009 r. w sprawie ustalenia programu przeprowadzania szkoleń pracowników Urzędu Miasta i Gminy

Bardziej szczegółowo

1. Proszę krótko scharakteryzować firmę którą założyła Pani/Pana podgrupa, w zakresie: a) nazwa, status prawny, siedziba, zasady zarządzania (5 pkt.

1. Proszę krótko scharakteryzować firmę którą założyła Pani/Pana podgrupa, w zakresie: a) nazwa, status prawny, siedziba, zasady zarządzania (5 pkt. 1. Proszę krótko scharakteryzować firmę którą założyła Pani/Pana podgrupa, w zakresie: a) nazwa, status prawny, siedziba, zasady zarządzania (5 pkt.) b) produkt i najważniejsze parametry oraz metodyki

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ROLNICTWA I ROZWOJU WSI 1) z dnia..2008 r.

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ROLNICTWA I ROZWOJU WSI 1) z dnia..2008 r. ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ROLNICTWA I ROZWOJU WSI 1) z dnia..2008 r. PROJEKT w sprawie sposobu prowadzenia dokumentacji obrotu detalicznego produktami leczniczymi weterynaryjnymi i wzoru tej dokumentacji

Bardziej szczegółowo

WYMOGI PRAWNE W PRODUKCJI I OBROCIE ŻYWNOŚCI TRADYCYJNEJ I REGIONALNEJ. Produkty regionalne i tradycyjne w świetle wspólnotowego prawa żywnościowego"

WYMOGI PRAWNE W PRODUKCJI I OBROCIE ŻYWNOŚCI TRADYCYJNEJ I REGIONALNEJ. Produkty regionalne i tradycyjne w świetle wspólnotowego prawa żywnościowego WYMOGI PRAWNE W PRODUKCJI I OBROCIE ŻYWNOŚCI TRADYCYJNEJ I REGIONALNEJ Produkty regionalne i tradycyjne w świetle wspólnotowego prawa żywnościowego" Zgłoszenie wniosku o rejestracjędo Powiatowego Inspektoratu

Bardziej szczegółowo

DZIENNIK UCZESTNIKA PRAKTYK ZAWODOWYCH. realizowanych dla nauczycieli i instruktorów kształcących w zawodzie TECHNIKA LOGISTYKA

DZIENNIK UCZESTNIKA PRAKTYK ZAWODOWYCH. realizowanych dla nauczycieli i instruktorów kształcących w zawodzie TECHNIKA LOGISTYKA DZIENNIK UCZESTNIKA PRAKTYK ZAWODOWYCH realizowanych dla nauczycieli i instruktorów kształcących w zawodzie TECHNIKA LOGISTYKA HANDEL I REKLAMA W PRAKTYCE PILOTAŻOWY PROGRAM DOSKONALENIA NAUCZYCIELI KSZTAŁCENIA

Bardziej szczegółowo

PORADNIKI Dobrej Praktyki Higienicznej (GHP), Dobrej Praktyki Produkcyjnej (GMP) i wdrażania zasad systemu HACCP

PORADNIKI Dobrej Praktyki Higienicznej (GHP), Dobrej Praktyki Produkcyjnej (GMP) i wdrażania zasad systemu HACCP PORADNIKI Dobrej Praktyki Higienicznej (GHP), Dobrej Praktyki Produkcyjnej (GMP) i wdrażania zasad systemu HACCP Z inicjatywy Głównego Inspektora Sanitarnego zostały opublikowane bezpłatnie przez Fundację

Bardziej szczegółowo

PLAN DZIAŁANIA KT 35 ds. Mleka i Przetworów Mlecznych

PLAN DZIAŁANIA KT 35 ds. Mleka i Przetworów Mlecznych Strona 1 PLAN DZIAŁANIA KT 35 ds. Mleka i Przetworów Mlecznych STRESZCZENIE Przemysł mleczarski jest jednym z ważniejszych sektorów w przemyśle spożywczym, stale rozwijającym się zwłaszcza w segmentach

Bardziej szczegółowo

Kontrola na miejscu realizacji projektu Procedury i zarządzanie projektem Archiwizacja

Kontrola na miejscu realizacji projektu Procedury i zarządzanie projektem Archiwizacja 1 Program Operacyjny Infrastruktura i Środowisko 2007-2013 Kontrola na miejscu realizacji projektu Procedury i zarządzanie projektem Archiwizacja 2 Procedury, do których posiadania i stosowania Beneficjent

Bardziej szczegółowo

ZAGADNIENIA PODATKOWE W BRANŻY ENERGETYCZNEJ - VAT

ZAGADNIENIA PODATKOWE W BRANŻY ENERGETYCZNEJ - VAT ZAGADNIENIA PODATKOWE W BRANŻY ENERGETYCZNEJ - VAT Szanowni Państwo! Prowadzenie działalności w branży energetycznej wiąże się ze specyficznymi problemami podatkowymi, występującymi w tym sektorze gospodarki.

Bardziej szczegółowo

KOMISJA WSPÓLNOT EUROPEJSKICH. Wniosek DECYZJA RADY

KOMISJA WSPÓLNOT EUROPEJSKICH. Wniosek DECYZJA RADY KOMISJA WSPÓLNOT EUROPEJSKICH Bruksela, dnia 13.12.2006 KOM(2006) 796 wersja ostateczna Wniosek DECYZJA RADY w sprawie przedłużenia okresu stosowania decyzji 2000/91/WE upoważniającej Królestwo Danii i

Bardziej szczegółowo

Nadzór nad systemami zarządzania w transporcie kolejowym

Nadzór nad systemami zarządzania w transporcie kolejowym Nadzór nad systemami zarządzania w transporcie kolejowym W ciągu ostatnich lat Prezes Urzędu Transportu Kolejowego zintensyfikował działania nadzorcze w zakresie bezpieczeństwa ruchu kolejowego w Polsce,

Bardziej szczegółowo

Tychy, 17.03.2015 r. ZAPYTANIE OFERTOWE

Tychy, 17.03.2015 r. ZAPYTANIE OFERTOWE Tychy, 17.03.2015 r. ZAPYTANIE OFERTOWE Miejskie Centrum Kultury w Tychach zaprasza do złożenia na sukcesywne świadczenie usług Inspektora Bezpieczeństwa i Higieny Pracy oraz Ochrony Przeciwpożarowej zgodnie

Bardziej szczegółowo

Odpowiedzi na pytania zadane do zapytania ofertowego nr EFS/2012/05/01

Odpowiedzi na pytania zadane do zapytania ofertowego nr EFS/2012/05/01 Odpowiedzi na pytania zadane do zapytania ofertowego nr EFS/2012/05/01 1 Pytanie nr 1: Czy oferta powinna zawierać informację o ewentualnych podwykonawcach usług czy też obowiązek uzyskania od Państwa

Bardziej szczegółowo

Zamawiający potwierdza, że zapis ten należy rozumieć jako przeprowadzenie audytu z usług Inżyniera.

Zamawiający potwierdza, że zapis ten należy rozumieć jako przeprowadzenie audytu z usług Inżyniera. Pytanie nr 1 Bardzo prosimy o wyjaśnienie jak postrzegają Państwo możliwość przeliczenia walut obcych na PLN przez Oferenta, który będzie składał ofertę i chciał mieć pewność, iż spełnia warunki dopuszczające

Bardziej szczegółowo

PROGRAM ZAPEWNIENIA I POPRAWY JAKOŚCI AUDYTU WEWNĘTRZNEGO

PROGRAM ZAPEWNIENIA I POPRAWY JAKOŚCI AUDYTU WEWNĘTRZNEGO Załącznik nr 4 do Zarządzenia Nr 103/2012 Burmistrza Miasta i Gminy Skawina z dnia 19 czerwca 2012 r. PROGRAM ZAPEWNIENIA I POPRAWY JAKOŚCI AUDYTU WEWNĘTRZNEGO MÓDL SIĘ TAK, JAKBY WSZYSTKO ZALEśAŁO OD

Bardziej szczegółowo

DZIENNICZEK STAŻU. Nazwisko i imię ucznia... Klasa :... Specjalizacja... Rok szkolny... adres... nr telefonu.., email:.. Miejsce odbywania praktyki..

DZIENNICZEK STAŻU. Nazwisko i imię ucznia... Klasa :... Specjalizacja... Rok szkolny... adres... nr telefonu.., email:.. Miejsce odbywania praktyki.. Załącznik nr 1 do umowy DZIENNICZEK STAŻU I. DANE OSOBOWE STAŻYSTY Nazwisko i imię ucznia... Klasa :....... Specjalizacja... Rok szkolny......... adres..... nr telefonu.., email:.. Miejsce odbywania praktyki..

Bardziej szczegółowo

1.5. Program szkolenia wstępnego. Lp. Temat szkolenia Liczba godzin

1.5. Program szkolenia wstępnego. Lp. Temat szkolenia Liczba godzin Załącznik Nr 7 do Zarządzenia Nr 101/2014 Burmistrza Ornety z dnia 26.08.2014 r. PROGRAM SZKOLENIA WSTĘPNEGO I INSTRUKTAśU STANOWISKOWEGO dla pracowników Urzędu Miejskiego w Ornecie opracowany na podstawie

Bardziej szczegółowo

PROCEDURA OCENY RYZYKA ZAWODOWEGO. w Urzędzie Gminy Mściwojów

PROCEDURA OCENY RYZYKA ZAWODOWEGO. w Urzędzie Gminy Mściwojów I. Postanowienia ogólne 1.Cel PROCEDURA OCENY RYZYKA ZAWODOWEGO w Urzędzie Gminy Mściwojów Przeprowadzenie oceny ryzyka zawodowego ma na celu: Załącznik A Zarządzenia oceny ryzyka zawodowego monitorowanie

Bardziej szczegółowo

KOMISJA WSPÓLNOT EUROPEJSKICH, uwzględniając Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską, ROZDZIAŁ 1

KOMISJA WSPÓLNOT EUROPEJSKICH, uwzględniając Traktat ustanawiający Wspólnotę Europejską, ROZDZIAŁ 1 ROZPORZĄDZENIE KOMISJI (WE) NR 1217/2003 z dnia 4 lipca 2003 r. ustanawiające powszechne specyfikacje dla krajowych programów kontroli jakości w zakresie ochrony lotnictwa cywilnego (Tekst mający znaczenie

Bardziej szczegółowo

Propozycja szkolenia z zakresu: Supra Brokers sp. z o.o.

Propozycja szkolenia z zakresu: Supra Brokers sp. z o.o. z zakresu: Dokumentacja medyczna w świetle nowych przepisów prawa 1 Szanowni Państwo, jako wiodący broker i doradca ubezpieczeniowy sektora medycznego, reprezentujący interesy ponad 200 szpitali w całej

Bardziej szczegółowo

DZIENNIK URZĘDOWY MINISTRA CYFRYZACJI

DZIENNIK URZĘDOWY MINISTRA CYFRYZACJI DZIENNIK URZĘDOWY MINISTRA CYFRYZACJI Warszawa, dnia 7 kwietnia 2016 r. Poz. 9 ZARZĄDZENIE NR 9 MINISTRA CYFRYZACJI 1) z dnia 5 kwietnia 2016 r. w sprawie Karty Audytu Wewnętrznego w Ministerstwie Cyfryzacji

Bardziej szczegółowo

Prawa i obowiązki pracownika oraz pracodawcy w zakresie BHP

Prawa i obowiązki pracownika oraz pracodawcy w zakresie BHP Prawa i obowiązki pracownika oraz pracodawcy w zakresie BHP Cele wykładu Poznanie: - poznanie obowiązków pracodawcy w zakresie BHP i ich źródło. - poznanie praw i obowiązków pracownika w zakresie BHP i

Bardziej szczegółowo

ZAKRES OBOWIĄZKÓW I UPRAWNIEŃ PRACODAWCY, PRACOWNIKÓW ORAZ POSZCZEGÓLNYCH JEDNOSTEK ORGANIZACYJNYCH ZAKŁADU PRACY

ZAKRES OBOWIĄZKÓW I UPRAWNIEŃ PRACODAWCY, PRACOWNIKÓW ORAZ POSZCZEGÓLNYCH JEDNOSTEK ORGANIZACYJNYCH ZAKŁADU PRACY ZAKRES OBOWIĄZKÓW I UPRAWNIEŃ PRACODAWCY, PRACOWNIKÓW ORAZ POSZCZEGÓLNYCH JEDNOSTEK ORGANIZACYJNYCH ZAKŁADU PRACY Szkolenia bhp w firmie szkolenie wstępne ogólne 8 Obowiązki pracodawcy Podstawowy obowiązek

Bardziej szczegółowo

Efektywna strategia sprzedaży

Efektywna strategia sprzedaży Efektywna strategia sprzedaży F irmy wciąż poszukują metod budowania przewagi rynkowej. Jednym z kluczowych obszarów takiej przewagi jest efektywne zarządzanie siłami sprzedaży. Jak pokazują wyniki badania

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE KOMISJI (UE) NR

ROZPORZĄDZENIE KOMISJI (UE) NR L 160/8 Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 21.6.2012 ROZPORZĄDZENIA ROZPORZĄDZENIE KOMISJI (UE) NR 523/2012 z dnia 20 czerwca 2012 r. zmieniające rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr

Bardziej szczegółowo

Wniosek ROZPORZĄDZENIE RADY

Wniosek ROZPORZĄDZENIE RADY KOMISJA EUROPEJSKA Bruksela, dnia 19.5.2014 r. COM(2014) 283 final 2014/0148 (NLE) Wniosek ROZPORZĄDZENIE RADY zmieniające rozporządzenie (UE) nr 1387/2013 zawieszające cła autonomiczne wspólnej taryfy

Bardziej szczegółowo

Procedura uzyskiwania awansu zawodowego na stopień nauczyciela mianowanego przez nauczycieli szkół i placówek

Procedura uzyskiwania awansu zawodowego na stopień nauczyciela mianowanego przez nauczycieli szkół i placówek Data publikacji : 10.01.2011 Procedura uzyskiwania awansu zawodowego na stopień nauczyciela mianowanego przez nauczycieli szkół i placówek Procedura uzyskiwania awansu zawodowego na stopień nauczyciela

Bardziej szczegółowo

BIUR I LABORATORIÓW PRACOWNIKÓW W POLSCE W POLSCE GLOBALNY SERWIS W 140 KRAJACH LOKALNA WIEDZA OD 1878 NA ŚWIECIE OD 1929 W POLSCE

BIUR I LABORATORIÓW PRACOWNIKÓW W POLSCE W POLSCE GLOBALNY SERWIS W 140 KRAJACH LOKALNA WIEDZA OD 1878 NA ŚWIECIE OD 1929 W POLSCE 80 000 PRACOWNIKÓW 500 W POLSCE OD 1878 NA ŚWIECIE OD 1929 W POLSCE 1 650 BIUR I LABORATORIÓW 30 W POLSCE GLOBALNY SERWIS W 140 KRAJACH LOKALNA WIEDZA 1 SGS Systems & Services Certification Projekty wg

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA 1)

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA 1) Dz.U.05.73.645 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA 1) z dnia 20 kwietnia 2005 r. w sprawie badań i pomiarów czynników szkodliwych dla zdrowia w środowisku pracy (Dz. U. z dnia 28 kwietnia 2005 r.) Na podstawie

Bardziej szczegółowo

PLACÓWKI OPIEKI NAD DZIEĆMI

PLACÓWKI OPIEKI NAD DZIEĆMI PLACÓWKI OPIEKI NAD DZIEĆMI KROK PO KROKU SPIS TREŚCI: Przepisy prawne Formalności z udziałem Państwowej Inspekcji Sanitarnej Wymagania dotyczące lokalu Wymagania dotyczące wyposażenia lokalu Projektowanie

Bardziej szczegółowo

Rodzaje i metody kalkulacji

Rodzaje i metody kalkulacji Opracowały: mgr Lilla Nawrocka - nauczycielka przedmiotów ekonomicznych w Zespole Szkół Rolniczych Centrum Kształcenia Praktycznego w Miętnem mgr Maria Rybacka - nauczycielka przedmiotów ekonomicznych

Bardziej szczegółowo

profil ogólnoakademicki studia II stopnia

profil ogólnoakademicki studia II stopnia Opis efektów na kierunku TECHNOLOGIA ŻYWNOŚCI I ŻYWIENIE CZŁOWIEKA z odniesieniem do efektów oraz efektów prowadzących do specjalności: - technologia żywności - żywienie człowieka - zarządzanie jakością

Bardziej szczegółowo

Procedura działania Punktu Potwierdzającego Profile Zaufane epuap Urzędzie Gminy w Ułężu

Procedura działania Punktu Potwierdzającego Profile Zaufane epuap Urzędzie Gminy w Ułężu Załącznik nr 1 do Zarządzenia Wójta Gminy Ułęż nr 21 z dnia 14 maja 2014r. Procedura działania Punktu Potwierdzającego Profile Zaufane epuap Urzędzie Gminy w Ułężu Spis treści Użyte pojęcia i skróty...

Bardziej szczegółowo

współadministrator danych osobowych, pytania i indywidualne konsultacje.

współadministrator danych osobowych, pytania i indywidualne konsultacje. Szkolenie ABI, ADO - Administrator Bezpieczeństwa Informacji, Administrator Danych Osobowych kurs oraz warsztaty wraz z umiejętnością przeprowadzania audytów bezpieczeństwa informacji. Moduł I 8 godz.

Bardziej szczegółowo

PROGRAM SZKOLENIA W ZAKRESIE BEZPIECZEŃSTWA I HIGIENY PRACY

PROGRAM SZKOLENIA W ZAKRESIE BEZPIECZEŃSTWA I HIGIENY PRACY Załącznik Nr do Regulaminu Pracy Urzędu Gminy Stromiec PROGRAM SZKOLENIA W ZAKRESIE BEZPIECZEŃSTWA I HIGIENY PRACY. Szkolenie w dziedzinie bezpieczeństwa i higieny pracy prowadzone jest jako: / szkolenie

Bardziej szczegółowo

PROGRAM ZAPEWNIENIA I POPRAWY JAKOŚCI AUDYTU WEWNĘTRZNEGO

PROGRAM ZAPEWNIENIA I POPRAWY JAKOŚCI AUDYTU WEWNĘTRZNEGO Załącznik Nr 3 do Zarządzenia Nr 59/2012 Starosty Lipnowskiego z dnia 31 grudnia 2012 r. PROGRAM ZAPEWNIENIA I POPRAWY JAKOŚCI AUDYTU WEWNĘTRZNEGO PROWADZONEGO W STAROSTWIE POWIATOWYM W LIPNIE I JEDNOSTKACH

Bardziej szczegółowo

TABELA ZGODNOŚCI. W aktualnym stanie prawnym pracodawca, który przez okres 36 miesięcy zatrudni osoby. l. Pornoc na rekompensatę dodatkowych

TABELA ZGODNOŚCI. W aktualnym stanie prawnym pracodawca, który przez okres 36 miesięcy zatrudni osoby. l. Pornoc na rekompensatę dodatkowych -...~.. TABELA ZGODNOŚCI Rozporządzenie Komisji (UE) nr 651/2014 z dnia 17 czerwca 2014 r. uznające niektóre rodzaje pomocy za zgodne z rynkiem wewnętrznym w zastosowaniu art. 107 i 108 Traktatu (Dz. Urz.

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA. Opolskiego Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii

INSTRUKCJA. Opolskiego Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii Załącznik do Zarządzenia nr 44 Opolskiego Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii INSTRUKCJA Opolskiego Wojewódzkiego Lekarza Weterynarii z dnia 19 listopada 2012 r. w sprawie wyznaczania na czas określony lekarzy

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE DELEGOWANE KOMISJI (UE) / z dnia 15.12.2015 r.

ROZPORZĄDZENIE DELEGOWANE KOMISJI (UE) / z dnia 15.12.2015 r. KOMISJA EUROPEJSKA Bruksela, dnia 15.12.2015 r. C(2015) 8948 final ROZPORZĄDZENIE DELEGOWANE KOMISJI (UE) / z dnia 15.12.2015 r. uzupełniające rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1308/2013

Bardziej szczegółowo

Kontrola na zakończenie realizacji projektu. Trwałość projektu

Kontrola na zakończenie realizacji projektu. Trwałość projektu UNIA EUROPEJSKA Program Operacyjny Infrastruktura i Środowisko Kontrola na zakończenie realizacji projektu. Trwałość projektu Agnieszka Tomaszewska Ewa Sikora 21-23.10.2013r. Elbląg Kontrola na zakończenie

Bardziej szczegółowo

Zarządzenie Nr W.0050.23.2015 Wójta Gminy Siedlce z dnia 1 kwietnia 2015 roku. w sprawie powołania Gminnego Zespołu Zarządzania Kryzysowego.

Zarządzenie Nr W.0050.23.2015 Wójta Gminy Siedlce z dnia 1 kwietnia 2015 roku. w sprawie powołania Gminnego Zespołu Zarządzania Kryzysowego. Zarządzenie Nr W.0050.23.2015 w sprawie powołania Gminnego Zespołu Zarządzania Kryzysowego. Na podstawie art. 19 ust. 4 ustawy z dnia 26 kwietnia 2007 roku o zarządzaniu kryzysowym (tekst jednolity: Dz.

Bardziej szczegółowo

SZKOLENIE RBDO: OCHRONA DANYCH OSOBOWYCH 2016 PRZEPISY I OBOWIĄZKI ORAZ PERSPEKTYWY ZMIAN UE

SZKOLENIE RBDO: OCHRONA DANYCH OSOBOWYCH 2016 PRZEPISY I OBOWIĄZKI ORAZ PERSPEKTYWY ZMIAN UE SZKOLENIE RBDO: OCHRONA DANYCH OSOBOWYCH 2016 PRZEPISY I OBOWIĄZKI ORAZ PERSPEKTYWY ZMIAN UE Szkolenie dla pracowników lub przedstawicieli jednostek terenowych obejmujące: 1. Przegląd i omówienie obowiązujących

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie projektami. wykład 1 dr inż. Agata Klaus-Rosińska

Zarządzanie projektami. wykład 1 dr inż. Agata Klaus-Rosińska Zarządzanie projektami wykład 1 dr inż. Agata Klaus-Rosińska 1 DEFINICJA PROJEKTU Zbiór działań podejmowanych dla zrealizowania określonego celu i uzyskania konkretnego, wymiernego rezultatu produkt projektu

Bardziej szczegółowo

Jakie są te obowiązki wg MSR 41 i MSR 1, a jakie są w tym względzie wymagania ustawy o rachunkowości?

Jakie są te obowiązki wg MSR 41 i MSR 1, a jakie są w tym względzie wymagania ustawy o rachunkowości? Jakie są te obowiązki wg MSR 41 i MSR 1, a jakie są w tym względzie wymagania ustawy o rachunkowości? Obowiązki sprawozdawcze według ustawy o rachunkowości i MSR 41 Przepisy ustawy o rachunkowości w zakresie

Bardziej szczegółowo

REMONT POMIESZCZEŃ SĄDU REJONOWEGO POZNAŃ STARE MIASTO PRZY UL. DOŻYNKOWEJ 9H W POZNANIU. IV. INFORMACJA BIOZ

REMONT POMIESZCZEŃ SĄDU REJONOWEGO POZNAŃ STARE MIASTO PRZY UL. DOŻYNKOWEJ 9H W POZNANIU. IV. INFORMACJA BIOZ IV. INFORMACJA BIOZ Inwestor: SĄD REJONOWY POZNAŃ STARE MIASTO ul. Młyńska 1a 61-729 Poznań Projekt budowy dla inwestycji : REMONT POMIESZCZEŃ SĄDU REJONOWEGO POZNAŃ STARE MIASTO PRZY UL. DOŻYNKOWEJ 9H

Bardziej szczegółowo

Informacja o wynikach kontroli

Informacja o wynikach kontroli Informacja o wynikach kontroli Na podstawie Rozporządzenia Komisji Europejskiej Nr 438/2001 z dnia 2 marca 2001 r. oraz art. 30 Rozporzadzenia Rady nr 1260/1999 z dnia 21 czerwca 1999 r. ustanawiającego

Bardziej szczegółowo

Lokalne kryteria wyboru operacji polegającej na rozwoju działalności gospodarczej

Lokalne kryteria wyboru operacji polegającej na rozwoju działalności gospodarczej polegającej na rozwoju działalności gospodarczej Lp. 1. 2. 3. 4. Nazwa kryterium Liczba miejsc pracy utworzonych w ramach operacji i planowanych do utrzymania przez okres nie krótszy niż 3 lata w przeliczeniu

Bardziej szczegółowo

Kancelaria Radcy Prawnego

Kancelaria Radcy Prawnego Białystok, dnia 30.03.2007 r. OPINIA PRAWNA sporządzona na zlecenie Stowarzyszenia Forum Recyklingu Samochodów w Warszawie I. Pytania: 1. Czy zakaz ponownego użycia przedmiotów wyposażenia i części, ujętych

Bardziej szczegółowo

1 Jeżeli od momentu złożenia w ARR, odpisu z KRS lub zaświadczenia o wpisie do ewidencji działalności

1 Jeżeli od momentu złożenia w ARR, odpisu z KRS lub zaświadczenia o wpisie do ewidencji działalności Załącznik nr 2 Zasady przyznawania autoryzacji dla zakładów produkcyjnych (przetwórczych) i zakładów konfekcjonujących oraz autoryzacji receptury produktów pośrednich 1. Autoryzację w ramach niniejszego

Bardziej szczegółowo

SUBSTANCJE DODATKOWE DO śywności (zmiany przepisów)

SUBSTANCJE DODATKOWE DO śywności (zmiany przepisów) SUBSTANCJE DODATKOWE DO śywności (zmiany przepisów) W Unii Europejskiej trwają prace dotyczące zmian przepisów w zakresie substancji dodatkowych w Ŝywności. Obecnie, w okresie przejściowym, obowiązują

Bardziej szczegółowo

PROCEDURA SYSTEMU ZARZĄDZANIA JAKOŚCIĄ OCENA ZADOWOLENIA KLIENTA

PROCEDURA SYSTEMU ZARZĄDZANIA JAKOŚCIĄ OCENA ZADOWOLENIA KLIENTA PW-.3. /6 Opracował: (imię i nazwisko, podpis) Wojciech Lorek Data: 26 wrzesień 2007r. Obowiązuje od:2 listopada 2007r. Zatwierdził: (imię i nazwisko, podpis) Marek Fryźlewicz Data: 26 września2007r. Nr

Bardziej szczegółowo

R O Z P O R ZĄDZENIE M I N I S T R A N A U K I I S Z K O L N I C T WA W YŻSZEGO 1) z dnia... 2015 r.

R O Z P O R ZĄDZENIE M I N I S T R A N A U K I I S Z K O L N I C T WA W YŻSZEGO 1) z dnia... 2015 r. R O Z P O R ZĄDZENIE Projekt 02.06.2015 r. M I N I S T R A N A U K I I S Z K O L N I C T WA W YŻSZEGO 1) z dnia... 2015 r. w sprawie szczegółowych kryteriów i trybu przyznawania oraz rozliczania środków

Bardziej szczegółowo

Waldemar Szuchta Naczelnik Urzędu Skarbowego Wrocław Fabryczna we Wrocławiu

Waldemar Szuchta Naczelnik Urzędu Skarbowego Wrocław Fabryczna we Wrocławiu 1 P/08/139 LWR 41022-1/2008 Pan Wrocław, dnia 5 5 września 2008r. Waldemar Szuchta Naczelnik Urzędu Skarbowego Wrocław Fabryczna we Wrocławiu WYSTĄPIENIE POKONTROLNE Na podstawie art. 2 ust. 1 ustawy z

Bardziej szczegółowo

NAJWYśSZA IZBA KONTROLI DELEGATURA W GDAŃSKU

NAJWYśSZA IZBA KONTROLI DELEGATURA W GDAŃSKU NAJWYśSZA IZBA KONTROLI DELEGATURA W GDAŃSKU ul. Wały Jagiellońskie 36, 80-853 Gdańsk tel. (058) 301-82-11 fax (058) 301-13-14 NIP 583-25-68-765 Regon 000000081 P/08/063 Gdańsk, dnia 09 czerwca 2008 roku.

Bardziej szczegółowo

Oświadczenie o stanie kontroli zarz ądczej Starosty Powiatu Radomszcza ńskiego za rok 2014

Oświadczenie o stanie kontroli zarz ądczej Starosty Powiatu Radomszcza ńskiego za rok 2014 Oświadczenie o stanie kontroli zarz ądczej Starosty Powiatu Radomszcza ńskiego za rok 2014 (rok, za który sk ładane jest o świadczenie) DzialI Jako osoba odpowiedzialna za zapewnienie funkcjonowania adekwatnej,

Bardziej szczegółowo

PROJEKTOWANIE PROCESÓW PRODUKCYJNYCH

PROJEKTOWANIE PROCESÓW PRODUKCYJNYCH PROJEKTOWANIE PROCESÓW PRODUKCYJNYCH Do celów projektowania naleŝy ustalić model procesu wytwórczego: Zakłócenia i warunki otoczenia Wpływ na otoczenie WEJŚCIE materiały i półprodukty wyposaŝenie produkcyjne

Bardziej szczegółowo

GENERALNY INSPEKTOR OCHRONY DANYCH OSOBOWYCH

GENERALNY INSPEKTOR OCHRONY DANYCH OSOBOWYCH GENERALNY INSPEKTOR OCHRONY DANYCH OSOBOWYCH Michał Serzycki Warszawa, dnia 3 grudnia 2009 r. DIS/DEC 1207/44995/09 dot. DIS-K-421/130/09 D E C Y Z J A Na podstawie art. 104 1 i art. 105 1 ustawy z dnia

Bardziej szczegółowo

GENERALNY INSPEKTOR OCHRONY DANYCH OSOBOWYCH

GENERALNY INSPEKTOR OCHRONY DANYCH OSOBOWYCH GENERALNY INSPEKTOR OCHRONY DANYCH OSOBOWYCH dr Wojciech R. Wiewiórowski Warszawa, dnia 18 czerwca 2014 r. DOLiS-035-1239 /14 Prezes Zarządu Spółdzielnia Mieszkaniowa w związku z uzyskaniem przez Generalnego

Bardziej szczegółowo

PROCEDURA P-I-01. Iwona Łabaziewicz Michał Kaczmarczyk

PROCEDURA P-I-01. Iwona Łabaziewicz Michał Kaczmarczyk Urząd Miasta SZCZECIN P R O C E D U R A Zasady opracowywania, uaktualniania i wydawania procedur i instrukcji SZJ PN-EN ISO 9001:2009 Nr procedury P I-01 Wydanie 7 1.0. CEL Celem niniejszej procedury jest

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 23 lipca 2013 r. Poz. 832

Warszawa, dnia 23 lipca 2013 r. Poz. 832 Warszawa, dnia 23 lipca 2013 r. Poz. 832 OBWIESZCZENIE MINISTRA KULTURY I DZIEDZICTWA NARODOWEGO z dnia 2 kwietnia 2013 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia Ministra Kultury i Dziedzictwa

Bardziej szczegółowo

KARTA OCENY ZGODNOŚCI OPERACJI z Lokalną Strategią Rozwoju Obszarów Rybackich. Wniosek dotyczy działania : Ocena kryteriów zgodności z LSROR

KARTA OCENY ZGODNOŚCI OPERACJI z Lokalną Strategią Rozwoju Obszarów Rybackich. Wniosek dotyczy działania : Ocena kryteriów zgodności z LSROR NADNOTECKA GRUPA RYBACKA Kryteria wyboru operacji przez NGR określone w LSROR. KARTA OCENY ZGODNOŚCI OPERACJI z Lokalną Strategią Rozwoju Obszarów Rybackich Instrukcja: należy wybrać odpowiedź i zaznaczyć

Bardziej szczegółowo

FORMULARZ ZGŁOSZENIOWY DO UDZIAŁU W PROJEKCIE AKADEMIA LIDERA HANDLU. I. Informacje Podstawowe:

FORMULARZ ZGŁOSZENIOWY DO UDZIAŁU W PROJEKCIE AKADEMIA LIDERA HANDLU. I. Informacje Podstawowe: Załącznik nr 1 FORMULARZ ZGŁOSZENIOWY DO UDZIAŁU W PROJEKCIE AKADEMIA LIDERA HANDLU Nazwa przedsiębiorstwa (pełna nazwa przedsiębiorstwa zgodna z dokumentem rejestrowym) Forma organizacyjna.. Imię i nazwisko

Bardziej szczegółowo

1) Dziekan lub wyznaczony przez niego prodziekan - jako Przewodniczący;

1) Dziekan lub wyznaczony przez niego prodziekan - jako Przewodniczący; Wydział Prawa, Prawa Kanonicznego i Administracji KUL Wydziałowa Komisja ds. Jakości Kształcenia Al. Racławickie 14, 20-950 Lublin, tel. +48 81 445 37 31; fax. +48 81 445 37 26, e-mail: wydzial.prawa@kul.pl

Bardziej szczegółowo

Regulamin konkursu Konkurs z Lokatą HAPPY II edycja

Regulamin konkursu Konkurs z Lokatą HAPPY II edycja Regulamin konkursu Konkurs z Lokatą HAPPY II edycja I. Postanowienia ogólne: 1. Konkurs pod nazwą Konkurs z Lokatą HAPPY II edycja (zwany dalej: Konkursem ), organizowany jest przez spółkę pod firmą: Grupa

Bardziej szczegółowo

DZENIE RADY MINISTRÓW

DZENIE RADY MINISTRÓW Dz. U. 2007 Nr 210, poz. 1522 ROZPORZĄDZENIE RADY MINISTRÓW z dnia 31 października 2007 r. w sprawie udzielania pomocy de minimis na uzyskanie certyfikatu wyrobu wymaganego na rynkach zagranicznych Na

Bardziej szczegółowo

Korzy ci wynikaj ce ze standaryzacji procesów w organizacjach publicznych a zarz dzanie jako ci

Korzy ci wynikaj ce ze standaryzacji procesów w organizacjach publicznych a zarz dzanie jako ci Roman Batko Korzy ci wynikaj ce ze standaryzacji procesów w organizacjach publicznych a zarz dzanie jako ci Uniwersytet Jagiello ski wypracowanie i upowszechnienie najbardziej skutecznej i efektywnej dobrej

Bardziej szczegółowo

Wprowadzam w Urzędzie Marszałkowskim Województwa Małopolskiego Kartę Audytu Wewnętrznego, stanowiącą załącznik do niniejszego Zarządzenia.

Wprowadzam w Urzędzie Marszałkowskim Województwa Małopolskiego Kartę Audytu Wewnętrznego, stanowiącą załącznik do niniejszego Zarządzenia. ZARZĄDZENIE Nr 44 /05 MARSZAŁKA WOJEWÓDZTWA MAŁOPOLSKIEGO z dnia 5 maja 2005 r. w sprawie wprowadzenia w Urzędzie Marszałkowskim Województwa Małopolskiego w Krakowie Karty Audytu Wewnętrznego Data utworzenia

Bardziej szczegółowo

Wymiana nawierzchni chodników oraz dróg dojazdowych wokół budynku, rozbiórka i ponowny montaż prefabrykowanego muru oporowego

Wymiana nawierzchni chodników oraz dróg dojazdowych wokół budynku, rozbiórka i ponowny montaż prefabrykowanego muru oporowego Istotne postanowienia umowy ------------------------------------------------- W dniu. r w Jastrzębiu Zdroju pomiędzy ZLO dla Dzieci BETLEJEM zwanym dalej Zamawiającym w imieniu którego działa s. Jadwiga

Bardziej szczegółowo

Regulamin organizacji przetwarzania i ochrony danych osobowych w Powiatowym Centrum Kształcenia Zawodowego im. Komisji Edukacji Narodowej w Jaworze

Regulamin organizacji przetwarzania i ochrony danych osobowych w Powiatowym Centrum Kształcenia Zawodowego im. Komisji Edukacji Narodowej w Jaworze Załącznik nr 1 do zarządzenia nr 9/11/12 dyrektora PCKZ w Jaworze z dnia 30 marca 2012 r. Regulamin organizacji przetwarzania i ochrony danych osobowych w Powiatowym Centrum Kształcenia Zawodowego im.

Bardziej szczegółowo

Biuro Certyfikacji Wyrobów Instytutu Górnictwa Naftowego i Gazownictwa. http://www.igng.krakow.pl/crf/pc.html IRENA LUBINIECKA IRENA LUBINIECKA

Biuro Certyfikacji Wyrobów Instytutu Górnictwa Naftowego i Gazownictwa. http://www.igng.krakow.pl/crf/pc.html IRENA LUBINIECKA IRENA LUBINIECKA Przepisy prawne dotyczące urządzeń gazowych po przystąpieniu Polski do Unii Europejskiej i związane z nimi zmiany w procedurach Biura Certyfikacji Wyrobów IGNiG Biuro Certyfikacji Wyrobów Instytutu Górnictwa

Bardziej szczegółowo

Ewidencjonowanie nieruchomości. W Sejmie oceniają działania starostów i prezydentów

Ewidencjonowanie nieruchomości. W Sejmie oceniają działania starostów i prezydentów Posłowie sejmowej Komisji do Spraw Kontroli Państwowej wysłuchali NIK-owców, którzy kontrolowali proces aktualizacji opłat rocznych z tytułu użytkowania wieczystego nieruchomości skarbu państwa. Podstawą

Bardziej szczegółowo

Procedura działania Punktu Potwierdzającego Profile Zaufane epuap w Urzędzie Miejskim w Łabiszynie

Procedura działania Punktu Potwierdzającego Profile Zaufane epuap w Urzędzie Miejskim w Łabiszynie Załącznik do Zarządzenia Nr 120.16.2014 Burmistrza Łabiszyna z dnia 25 kwietnia 2014 r. Procedura działania Punktu Potwierdzającego Profile Zaufane epuap w Urzędzie Miejskim w Łabiszynie ""BSES Spis treści

Bardziej szczegółowo

ENETOSH Standard kompetencji dla instruktorów i trenerów ds. bezpieczeństwa i ochrony zdrowia

ENETOSH Standard kompetencji dla instruktorów i trenerów ds. bezpieczeństwa i ochrony zdrowia ENETOSH Standard kompetencji dla instruktorów i trenerów ds. bezpieczeństwa i ochrony zdrowia Pole kompetencji Bezpieczeństwo i higiena pracy Level: 6 Credit: Umiejętności Wiedza 1 Stawia pytania odnośnie

Bardziej szczegółowo

Problemy w realizacji umów o dofinansowanie SPO WKP 2.3, 2.2.1, Dzia anie 4.4 PO IG

Problemy w realizacji umów o dofinansowanie SPO WKP 2.3, 2.2.1, Dzia anie 4.4 PO IG 2009 Problemy w realizacji umów o dofinansowanie SPO WKP 2.3, 2.2.1, Dzia anie 4.4 PO IG Jakub Moskal Warszawa, 30 czerwca 2009 r. Kontrola realizacji wska ników produktu Wska niki produktu musz zosta

Bardziej szczegółowo

TWORZENIE I NADZOROWANIE DOKUMENTÓW SYSTEMOWYCH (PROCEDUR, KSIĘGI JAKOŚCI I KART USŁUG) SJ.0142.1.2013 Data: 23.10.

TWORZENIE I NADZOROWANIE DOKUMENTÓW SYSTEMOWYCH (PROCEDUR, KSIĘGI JAKOŚCI I KART USŁUG) SJ.0142.1.2013 Data: 23.10. SJ.0142.1.2013 Data: 23.10.2013 Strona 1 z 5 1. Cel i zakres 1.1. Cel Celem niniejszej procedury jest zapewnienie, że dokumentacja Systemu Zarządzania Jakością stosowana w Starostwie Powiatowym w Wałbrzychu

Bardziej szczegółowo

Zeszyty Naukowe UNIWERSYTETU PRZYRODNICZO-HUMANISTYCZNEGO w SIEDLCACH Nr 87 Seria: Administracja i Zarz dzanie 2010

Zeszyty Naukowe UNIWERSYTETU PRZYRODNICZO-HUMANISTYCZNEGO w SIEDLCACH Nr 87 Seria: Administracja i Zarz dzanie 2010 Zeszyty Naukowe UNIWERSYTETU PRZYRODNICZO-HUMANISTYCZNEGO w SIEDLCACH Nr 87 Seria: Administracja i Zarz dzanie 2010 dr Aneta Wysoki ska-senkus Uniwersytet Przyrodniczy w Poznaniu Proces wdra ania i funkcjonowania

Bardziej szczegółowo

Polskie Centrum Badań i Certyfikacji S.A. Zakładowa kontrola produkcji wyrobów budowlanych Wymagania DGW-12

Polskie Centrum Badań i Certyfikacji S.A. Zakładowa kontrola produkcji wyrobów budowlanych Wymagania DGW-12 Oddział Badań i Certyfikacji w Gdańsku Zakładowa kontrola produkcji wyrobów budowlanych Wymagania Czynność Imię i nazwisko Data Podpis Opracowała: Jolanta Ochnik 22.02.2010 Sprawdził: Michał Przymanowski

Bardziej szczegółowo

13. Subsydiowanie zatrudnienia jako alternatywy wobec zwolnień grupowych.

13. Subsydiowanie zatrudnienia jako alternatywy wobec zwolnień grupowych. 13. Subsydiowanie zatrudnienia jako alternatywy wobec zwolnień grupowych. Przyjęte w ustawie o łagodzeniu skutków kryzysu ekonomicznego dla pracowników i przedsiębiorców rozwiązania uwzględniły fakt, że

Bardziej szczegółowo

Załącznik do Uchwały 66 Komitetu Monitorującego PROW 2007-2013 z dnia 16 grudnia 2011 r. Lp. Dotyczy działania Obecny tekst Tekst po zmianie

Załącznik do Uchwały 66 Komitetu Monitorującego PROW 2007-2013 z dnia 16 grudnia 2011 r. Lp. Dotyczy działania Obecny tekst Tekst po zmianie Załącznik do Uchwały 66 Komitetu Monitorującego PROW 2007-2013 z dnia 16 grudnia 2011 r. Lp. Dotyczy działania Obecny tekst Tekst po zmianie 1. 5.3.4 Oś 4 Leader Poziom wsparcia Usunięcie zapisu. Maksymalny

Bardziej szczegółowo

SZCZEGÓŁOWY PROGRAM SZKOLENIA OKRESOWEGO. pracodawców i innych osób kierujących pracownikami. w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy

SZCZEGÓŁOWY PROGRAM SZKOLENIA OKRESOWEGO. pracodawców i innych osób kierujących pracownikami. w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy SZCZEGÓŁOWY PROGRAM SZKOLENIA OKRESOWEGO pracodawców i innych osób kierujących pracownikami w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 27 lipca

Bardziej szczegółowo

Zespó Szkó Samochodowych

Zespó Szkó Samochodowych Program sta owy w ramach projektu S t a i n w e s t y c j w p r z y s z o Zespó Szkó Samochodowych Rodzaj zaj : Sta e zawodowe dla uczniów Imi i nazwisko nauczyciela: Mariusz Rakowicz Liczba uczniów w

Bardziej szczegółowo

Procedura działania Punktu Potwierdzającego Profile Zaufane epuap w Urzędzie Miejskim w Gdańsku

Procedura działania Punktu Potwierdzającego Profile Zaufane epuap w Urzędzie Miejskim w Gdańsku Załącznik nr 1 do Zarządzenia Nr 517/13 Prezydenta Miasta Gdańska z dnia 25 kwietnia 2013r. w sprawie utworzenia i zasad działania Punktu Potwierdzającego Profile Zaufane elektronicznej Platformy Usług

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN KONTROLI ZARZĄDCZEJ W MIEJSKO-GMINNYM OŚRODKU POMOCY SPOŁECZNEJ W TOLKMICKU. Postanowienia ogólne

REGULAMIN KONTROLI ZARZĄDCZEJ W MIEJSKO-GMINNYM OŚRODKU POMOCY SPOŁECZNEJ W TOLKMICKU. Postanowienia ogólne Załącznik Nr 1 do Zarządzenie Nr4/2011 Kierownika Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Tolkmicku z dnia 20 maja 2011r. REGULAMIN KONTROLI ZARZĄDCZEJ W MIEJSKO-GMINNYM OŚRODKU POMOCY SPOŁECZNEJ

Bardziej szczegółowo

Zarządzenie Nr 339/2011 Prezydenta Miasta Nowego Sącza z dnia 17 października 2011r.

Zarządzenie Nr 339/2011 Prezydenta Miasta Nowego Sącza z dnia 17 października 2011r. Zarządzenie Nr 339/2011 Prezydenta Miasta Nowego Sącza z dnia 17 października 2011r. w sprawie: ustalenia instrukcji dotyczącej sposobu i trybu przetwarzania informacji niejawnych oznaczonych klauzulą

Bardziej szczegółowo

HAŚKO I SOLIŃSKA SPÓŁKA PARTNERSKA ADWOKATÓW ul. Nowa 2a lok. 15, 50-082 Wrocław tel. (71) 330 55 55 fax (71) 345 51 11 e-mail: kancelaria@mhbs.

HAŚKO I SOLIŃSKA SPÓŁKA PARTNERSKA ADWOKATÓW ul. Nowa 2a lok. 15, 50-082 Wrocław tel. (71) 330 55 55 fax (71) 345 51 11 e-mail: kancelaria@mhbs. HAŚKO I SOLIŃSKA SPÓŁKA PARTNERSKA ADWOKATÓW ul. Nowa 2a lok. 15, 50-082 Wrocław tel. (71) 330 55 55 fax (71) 345 51 11 e-mail: kancelaria@mhbs.pl Wrocław, dnia 22.06.2015 r. OPINIA przedmiot data Praktyczne

Bardziej szczegółowo

Projekt i etapy jego realizacji*

Projekt i etapy jego realizacji* dr Ewa Lasecka-Wesołowska esołowska,, MGPiPS Projekt i etapy jego realizacji* *Na podstawie materiałó łów w Programu Aktywizacji Obszarów Wiejskich (Lemtech Consulting/RTI) Co to jest projekt Projekt -

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR VI/133//15 SEJMIKU WOJEWÓDZTWA ŚWIĘTOKRZYSKIEGO z dnia 23 marca 2015r.

UCHWAŁA NR VI/133//15 SEJMIKU WOJEWÓDZTWA ŚWIĘTOKRZYSKIEGO z dnia 23 marca 2015r. UCHWAŁA NR VI/133//15 SEJMIKU WOJEWÓDZTWA ŚWIĘTOKRZYSKIEGO z dnia 23 marca 2015r. w sprawie określenia zadań Samorządu Województwa Świętokrzyskiego, które mogą być finansowane w 2015r. ze środków Państwowego

Bardziej szczegółowo

Ogólnopolska konferencja Świadectwa charakterystyki energetycznej dla budynków komunalnych. Oświetlenie publiczne. Kraków, 27 września 2010 r.

Ogólnopolska konferencja Świadectwa charakterystyki energetycznej dla budynków komunalnych. Oświetlenie publiczne. Kraków, 27 września 2010 r. w sprawie charakterystyki energetycznej budynków oraz postanowienia przekształconej dyrektywy w sprawie charakterystyki energetycznej budynków Ogólnopolska konferencja Świadectwa charakterystyki energetycznej

Bardziej szczegółowo

PROGRAM WSPÓŁPRACY GMINY STASZÓW Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI ORAZ PODMIOTAMI PROWADZĄCYMI DZIAŁALNOŚĆ POśYTKU PUBLICZNEGO NA ROK 2009

PROGRAM WSPÓŁPRACY GMINY STASZÓW Z ORGANIZACJAMI POZARZĄDOWYMI ORAZ PODMIOTAMI PROWADZĄCYMI DZIAŁALNOŚĆ POśYTKU PUBLICZNEGO NA ROK 2009 Załącznik Nr 1 do uchwały Nr XLIII/356/08 Rady Miejskiej w Staszowie z dnia 23. 12.2008r sprawie przyjęcia Programu współpracy Gminy Staszów z organizacjami pozarządowymi oraz podmiotami prowadzącymi działalność

Bardziej szczegółowo

ROZDZIAŁ I POSTANOWIENIA OGÓLNE

ROZDZIAŁ I POSTANOWIENIA OGÓLNE ZASADY PRZYZNAWANIA REFUNDACJI CZĘŚCI KOSZTÓW PONIESIONYCH NA WYNAGRODZENIA, NAGRODY ORAZ SKŁADKI NA UBEZPIECZENIA SPOŁECZNE SKIEROWANYCH BEZROBOTNYCH DO 30 ROKU ŻYCIA PRZEZ POWIATOWY URZĄD PRACY W JAWORZE

Bardziej szczegółowo

WYBRANE ASPEKTY ZINTEGROWANEGO SYSTEMU ZARZĄDZANIA PRZEDSIĘBIORSTWA HUTNICZEGO

WYBRANE ASPEKTY ZINTEGROWANEGO SYSTEMU ZARZĄDZANIA PRZEDSIĘBIORSTWA HUTNICZEGO WYBRANE ASPEKTY ZINTEGROWANEGO SYSTEMU ZARZĄDZANIA PRZEDSIĘBIORSTWA HUTNICZEGO Beata NONAS, Ewa STANIEWSKA, Rafał PRUSAK Streszczenie: W pracy przedstawiono zagadnienia dotyczące możliwości integracji

Bardziej szczegółowo

Tomice, dnia 15 lutego 2012 r.

Tomice, dnia 15 lutego 2012 r. WSPÓLNA METODA OCENY CAF 2006 W URZĘDZIE GMINY TOMICE PLAN DOSKONALENIA Sporządził: Ryszard Góralczyk Koordynator CAF Cel dokumentu: Przekazanie pracownikom i klientom Urzędu informacji o przyjętym planie

Bardziej szczegółowo

Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego ZAPYTANIE OFERTOWE

Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego ZAPYTANIE OFERTOWE Legnica, dnia 22.05.2015r. ZAPYTANIE OFERTOWE na przeprowadzenie audytu zewnętrznego projektu wraz z opracowaniem raportu końcowego audytu w ramach projektu, współfinansowanego ze środków Unii Europejskiej

Bardziej szczegółowo

TEST dla stanowisk robotniczych sprawdzający wiedzę z zakresu bhp

TEST dla stanowisk robotniczych sprawdzający wiedzę z zakresu bhp TEST dla stanowisk robotniczych sprawdzający wiedzę z zakresu bhp 1. Informacja o pracownikach wyznaczonych do udzielania pierwszej pomocy oraz o pracownikach wyznaczonych do wykonywania działań w zakresie

Bardziej szczegółowo