Specyika leczenia implantoprotetycznego pacjentów naświetlanych z powodu nowotworów głowy i szyi

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Specyika leczenia implantoprotetycznego pacjentów naświetlanych z powodu nowotworów głowy i szyi"

Transkrypt

1 _terapie złożone Specyika leczenia implantoprotetycznego pacjentów naświetlanych z powodu nowotworów głowy i szyi Dental in irradiated head and neck cancer patients Autorzy_ Elżbieta Mierzwińska-Nastalska, Dariusz Rolski, Dariusz Mateńko, Jerzy Gładkowski, Robert Nieborak, Mariusz Cierech, Stanisław Starościak Streszczenie: Rehabilitacja implantoprotetyczna pacjentów po operacjach usunięcia nowotworu w obrębie części twarzowej czaszki jest trudna, często wymaga indywidualnego postępowania kliniczno-laboratoryjnego. Duże znaczenie ma fakt, że u większości pacjentów stosowane jest także leczenie uzupełniające radio- i/lub chemioterapia, które dodatkowo komplikują leczenie. W pracy przedstawiono specyikę leczenia protetycznego z zastosowaniem wszczepów śródkostnych u pacjentów naświetlanych z powodu nowotworów głowy i szyi. Summary: Dental implant rehabilitation of patients after surgical removal of the craniofacial cancer is dificult, often require individual clinical and laboratory procedures. It is of great importance, that the majority of patients is used complementary radio and/or chemotherapy, which further complicates the treatment. The paper presents the speciicity of prosthetic treatment using intraosseous in patients irradiated for the head and neck cancer. Słowa kluczowe: wszczepy zębowe, radioterapia, osteointegracja, nowotwory głowy i szyi. Key words: dental, radiotherapy, osseointegration, head and neck cancer. _Leczenie protetyczne z zastosowaniem wszczepów śródkostnych u pacjentów leczonych z powodu nowotworów w obrębie twarzowej części czaszki jest trudne, wymaga często skomplikowanego i napotykającego wiele problemów postępowania klinicznego. Ogromne znaczenie ma fakt, że większość nowotworów spotykanych w tej lokalizacji to zmiany o charakterze guzów złośliwych wymagające leczenia uzupełniającego w postaci energii promienistej lub chemioterapii. Wszczepy zębowe są coraz częściej wykorzystywane w celu rekonstrukcji protetycznej u pacjentów po operacjach nowotworów części twarzowej czaszki, szczególnie przy przeciwwskazaniach do konwencjonalnych uzupełnień z powodu braku możliwości uzyskania ich stabilizacji i retencji oraz ubocznych efektów radioterapii. 1-4 Należy jednak mieć na uwadze, że promieniowanie także wykazuje negatywne oddziaływania, do których należy zwiększone ryzyko utraty implantów. W badaniach własnych stwierdzono, że radioterapia może mieć negatywny wpływ na wyniki leczenia implantoprotetycznego. Sumaryczny stopień przetrwania implantów w poddanej obserwacji grupie pacjentów po 5 latach wyniósł 88,47% i jest niższy niż w grupie pacjentów zdrowych. 5 Wyniki badań innych autorów w dłuższym okresie obserwacji wskazują na jeszcze niższy stopień przeżycia implantów wśród tych chorych. W badaniach Vischa i wsp. 6 implanty osadzone w naświetlanych tkankach w szczęce i żuchwie wykazały istotne różnice przeżycia (59% i 85% retrospektywnie), a sumaryczny stopień przetrwania wszczepów u pacjentów naświetlanych wyniósł 78% w 10-letnich obserwacjach. Jeszcze mniej korzystne wyniki uzyskali Nelson i wsp. 7 w badaniach, w których stopień przetrwania implantów po 10 latach wynosił 69%. Podobne wyniki zostały opisane w innych badaniach z różnymi implantami. 8 Wyższy odsetek przetrwania implantów w żuchwie w porównaniu do szczęki może być związany z wysoką gęstością kości żuchwy, która może zapewnić lepszą pierwotną stabilizację implantów. Odcinek żuchwy pomiędzy otworami bródkowymi charakteryzuje się lepszymi właściwości przebudowy kostnej z powodu zaopatrzenia naczyniowego z tętnicy twarzowej. 9, _2015

2 _terapie złożone Promieniowanie jonizujące powoduje destrukcję komórek przez niszczące oddziaływanie na ich DNA. Stopień przetrwania implantów w kości zależy od wyników komórkowej odbudowy i zaawansowania zwłóknienia naczyń. Wraz z upływem czasu może dochodzić do wzrostu ibrozy i degeneracji tłuszczowej naczyń. 4,11-13 Najczęstszymi ubocznymi efektami radioterapii są stany zapalne błony śluzowej jamy ustnej, języka, gardła i kości, krwawienia, dolegliwości bólowe, zmiany w biocenozie jamy ustnej. U pacjentów napromienianych występują duże zaburzenia wydzielania gruczołów ślinowych (kserostomia) z powodu nieodwracalnych zmian w tkance gruczołowej w postaci zwłóknień i zaników. Uboczne oddziaływanie radioterapii może powodować utrudnione gojenie, powstawanie próchnicy poradiacyjnej i późne ryzyko rozwoju popromiennej martwicy kości. Leczenie energią jonizującą może być także przyczyną stanów zapalnych mięśni żucia i ich degeneracji, uszkodzeń struktur stawów skroniowo-żuchwowych, powodując zesztywnienie, szczękościsk i występowanie dysfunkcji narządu żucia. 1,14,15 Osteoradionekroza szczęk stanowi najpoważniejsze powikłanie, w którym ma miejsce uszkodzenie systemu remodulującego kość oraz naczyń krwionośnych. Z upływem czasu szpik kostny jest uboższy w komórki, a naczynia krwionośne ulegają coraz większemu zwłóknieniu i degeneracji tłuszczowej. 11,13,16 Osteonekroza kości może być przyczyną silnych dolegliwości bólowych, powstawania przetok i złamań kości. Zaobserwowano, że ryzyko powstania i zaawansowanie martwicy kości zależy od dawki radiacji i objętości naświetlanej tkanki. Stwierdzono także, że ryzyko to zwiększa się po ekstrakcji zębów u pacjentów otrzymujących naświetlania w przypadku hiperfrakcjonowania, natomiast zmniejsza się w przypadku redukcji dawki. 17,18 Powstałe po chirurgicznym usunięciu guza oraz po radioterapii warunki kliniczne, stan uzębienia, zmiany w budowie morfologicznej tkanki kostnej, ograniczenia w mechanice stawów skroniowo-żuchwowych i całego aparatu mięśniowego mogą utrudniać i ograniczać leczenie implantoprotetyczne. Na wyniki leczenia protetycznego tych chorych może mieć wpływ wiele potencjalnych czynników, zależnych od stosowanej radioterapii, charakterystyki implantów zębowych i czynników zależnych od samego pacjenta prognozy onkologicznej, stanu psychicznego, higieny jamy ustnej, palenia tytoniu, parafunkcjonalnych nawyków, warunków okluzji czy jakości kości i zdolności gojenia. 17,18 W przypadku stosowania radioterapii, istotna jest jej całkowita dawka i sposób podawania, łączenie z chemioterapią, ewentualna terapia tlenem hiperbarycznym. 19,20 Dla wyników terapii implantologicznej znaczenie ma również okolica anatomiczna umiejscowienia implantu i dawka naświetlenia dla łoża implantu. Wskazane byłoby, aby informacje o dystrybucji dawki były przekazywane przez współpracującego lekarza onkologa, co pozwoliłoby określić rzeczywisty wpływ dawki naświetlania na przeżycie wszczepu. Pacjenci z nowotworami złośliwymi w obrębie głowy i szyi zwykle otrzymują dawkę leczniczą Gy. W większości przypadków dawki są dzielone przez 5-7 tygodni, 1 raz dziennie, 5 razy w tygodniu. Niepowodzenia implantologiczne są częstsze u pacjentów otrzymujących dawki przekraczające 65 Gy. 17,19,20 W celu poprawienia zdolności organizmu do regeneracji tkanek zniszczonych przez naświetlanie może być stosowana hiperbaryczna terapia tlenowa (HBO). Leczenie to polega na zwiększeniu ciśnienia tlenu w napromienionej, niedokrwionej kości, wpływając w ten sposób na tworzenie nowych naczyń krwionośnych i formowanie kości. Hiperbaryczna terapia tlenowa zapobiega martwicy kości i wpływa na lepsze gojenie tkanek w łożu implantu. Niedogodnością jest utrudniony dostęp do tej metody oraz przeciwwskazania do zastosowania HBO. 17 Zabieg wprowadzenia wszczepów jest możliwy przed radioterapią po chirurgicznym usunięciu guza lub po radioterapii (wtórna implantacja). 21 Pierwotną implantację stosuje się w celu uzyskania osteointegracji przed wystąpieniem urazu powodowanego radioterapią i uniknięcia dodatkowego zabiegu. Redukuje to koszty, jednak może być zastosowane jedynie w wybranych przypadkach, zależnych od stopnia zaawansowania procesu nowotworowego. Wtórne wprowadzenie implantów jest częściej stosowane, pozwala bowiem na lepsze prognozowanie poprzez ocenę zdrowia pacjenta po operacji, zarówno funkcjonalnego, jak i psychicznego. Istnieje wtedy także możliwość podjęcia decyzji co do rozległości procedur stomatologicznych i wyboru rodzaju leczenia protetycznego. _Sugerowane zalecenia Na podstawie oceny wyników zastosowanego leczenia implantoprotetycznego u pacjentów 1_

3 _terapie złożone leczonych z powodu nowotworów części twarzowej czaszki, prześledzonych w toku badań własnych, sformułowano sugerowane zalecenia terapeutyczne i kliniczne w postępowaniu chirurgicznym poprzedzającym długoczasową odbudowę protetyczną. Należy mieć na uwadze fakt, że pacjenci, którzy przeszli zabieg operacyjny usunięcia zmiany nowotworowej są często w złej kondycji izycznej i psychicznej. Efekty uboczne radioterapii mogą wpływać na jakość ich życia, upośledzając czynność mowy, przełykania, funkcję żucia i zdolność odbioru bodźców czuciowych. Ogromne znaczenie mają czynniki estetyczne i stopień oszpecenia twarzy. Może się zdarzyć, że pacjenci ci mogą być niechętni do dalszego planowanego skomplikowanego leczenia stomatologicznego. Przed rozpoczęciem leczenia musi zostać oceniony izyczny i psychologiczny poziom tolerancji pacjenta. 21 Decyzja o możliwości rozpoczęcia i celowości leczenia implantoprotetycznego powinna być zawsze podejmowana po wnikliwym badaniu i w porozumieniu z lekarzem prowadzącym leczenie onkologiczne. Bardzo ważna jest również informacja dla pacjenta o możliwościach leczenia i przewidywanych jego efektach oraz rozpoznanie potrzeb i oczekiwań pacjenta. W przypadku zastosowania leczenia uzupełniającego energią promienistą, okres od chwili zakończenia naświetlań do rozpoczęcia etapu chirurgicznego wszczepienia implantów powinien wynosić min. 12 miesięcy. Jest to czas pozwalający na przebudowę kości, proces gojenia tkanki kostnej i mięśni, niezbędny do wstępnej rehabilitacji narządu żucia, początkowej poprawy parametrów klinicznych i morfologicznych. Pierwsze 12 miesięcy po leczeniu guza jest zwykle okresem podwyższonego ryzyka dla nawrotu choroby lub rozwinięcia przerzutu, jednakże i w późniejszym okresie mogą wystąpić komplikacje. 12,22 Doświadczenia własne wskazują, że okres 1 roku powinien być także wykorzystany na zastosowanie terapii wspomagającej mioterapii, izykoterapii, psychoterapii oraz poprawę stanu ogólnego chorego, co pozwoli na bezpieczniejsze prowadzenie planowanego leczenia implantoprotetycznego. Bezwzględnym warunkiem przystąpienia do zabiegu chirurgicznego usunięcia guza jest wykonanie sanacji jamy ustnej i jej kontynuowanie po radioterapii przed planowanym leczeniem implantoprotetycznym, we współpracy z chirurgią stomatologiczną, stomatologią zachowawczą i periodontologią, w celu zapobiegania powstawaniu potencjalnych ognisk infekcji. 23 Zabiegi implantacji muszą być wykonywane w osłonie antybiotykowej. Przyjęty schemat postępowania w badaniach własnych to rozpoczęcie podawania antybiotyku 1 tydzień przed zabiegiem i jego kontynuacja przez kolejne 2 tygodnie po zabiegu. Najczęściej stosowane są antybiotyki z grupy betalaktamowych. W pierwszej kolejności jest to grupa penicylin syntetycznych z zawartością kwasu klawulanowego, co pozwala na poszerzenie spektrum działania o bakterie beztlenowe. W przypadku nadwrażliwości na penicylinę, należy podawać w okresie okołozabiegowym antybiotyki z grupy klindamycyn. Szczególną uwagę należy zwrócić na przyjmowanie przez pacjentów leków działających osłonowo na błonę śluzową żołądka oraz skuteczny dobór leków przeciwbólowych ze względu na obniżony próg bólu oraz zastosowanie diety wysokobiałkowej, szczególnie w okresie 2 tygodni po zabiegu. Przed przystąpieniem do zabiegu chirurgicznego należy bardzo szczegółowo przygotować plan leczenia, wykonać dokumentację radiologiczną z wykorzystaniem tomograii o wiązce stożkowej (CBCT) ze względu na trudne najczęściej warunki do implantacji, przygotować na tej podstawie szablony chirurgiczne, znacznie ułatwiające precyzyjne wprowadzenie wszczepu. Komputerowo wspomagane planowanie rozmieszczenia implantów może być pomocne w określeniu najlepszej ich lokalizacji. U pacjentów po rozległych zabiegach chirurgicznych należy liczyć się z zaburzeniami symetrii tkanek, zmianami anatomicznymi, artefaktami, obecnością płyt metalowych i tytanowych czy śrub stabilizujących płyty. Wszystkie te elementy mogą być przyczyną trudności w przeprowadzeniu zabiegu i występowania ewentualnych powikłań po zabiegu. W postępowaniu chirurgicznym należy pamiętać o zasadach, które z jednej strony zmniejszą możliwość powikłań, z drugiej pozwolą pacjentowi na komfortowe i bezpieczne użytkowanie protez opartych na wszczepach. W miarę możliwości należy dążyć do stosowania metody bezpłatowej w czasie wprowadzania wszczepów śródkostnych, z wykorzystaniem szablonów chirurgicznych lub nawigacji, co umożliwi ograniczenie do minimum zaburzeń w ukrwieniu i przyśpieszy gojenie tkanek. W celu zminimalizowania traumatyzacji tkanek, należy rozważyć ograniczenie liczby instalowanych terapeutycznie wszczepów do minimum. Dla zapewnienia prawidłowych relacji biomechanicznych należy uwzględniać wprowadzenie wszczepów w miarę możliwości symetrycznie, co najczęściej jest trudne. W przypadku znacznej utraty części zę- 26 1_2015

4 _magazine 1_

5 _terapie złożone _autorzy bodołowej żuchwy, optymalnym rozwiązaniem jest wprowadzenie 2 wszczepów obustronnie lub nawet 1 wszczepu centralnie. Należy pamiętać o zasadzie wprowadzenia wszczepów w odległości min. 10 mm od granicy cięcia chirurgicznego w obrębie tkanki kostnej, wykonanego w trakcie zabiegu resekcji szczęki lub żuchwy z powodów onkologicznych. Należy unikać stosowania zabiegów sterowanej regeneracji kości, zabiegów odtwórczych, wykorzystywania preparatów ksenogennych, podnoszenia dna zatoki szczękowej. Powinny być one podejmowane wyjątkowo, ponieważ często stwarzają u pacjentów po leczeniu energią jonizującą wysokie ryzyko powikłań i zwiększają zakres zabiegów, co w ocenie autorów pracy, u pacjentów po okaleczających i wyniszczających zabiegach onkologicznych nie ma klinicznego uzasadnienia. W grupie chorych, u których zastosowano w zabiegach rekonstrukcyjnych płaty skórne i płaty złożone, należy przed leczeniem implantoprotetycznym dokładnie przeanalizować ich parametry kliniczne w celu optymalizacji efektu terapeutycznego. Śródzabiegowo należy planować plastykę miejscową w obrębie takich płatów, uwzględniać ich grubość, stopień ukrwienia i braki okostnej. Wszystkie te elementy mogą sprawiać problemy przy odbudowie protetycznej, nawet przy prawidłowo wprowadzonych wszczepach i mogą być przyczyną niesprzyjających warunków do leczenia protetycznego ze względu na występowanie masywnych miękkich tkanek. Elżbieta Mierzwińska-Nastalska, Dariusz Rolski, Jerzy Gładkowski, Robert Nieborak, Mariusz Cierech Warszawski Uniwersytet Medyczny Katedra Protetyki Stomatologicznej Kierownik: prof. dr hab. E. Mierzwińska-Nastalska Dariusz Mateńko Warszawski Uniwersytet Medyczny, Zakład Chirurgii Stomatologicznej Kierownik: prof. dr hab. A. Wojtowicz Stanisław Starościak Centrum Onkologii im. M. Curie-Skłodowskiej w Warszawie Klinika Nowotworów Głowy i Szyi Kierownik: prof. dr hab. A. Kawecki Kontakt: Warszawski Uniwersytet Medyczny ul. Nowogrodzka 59, Warszawa Ważne są także parametry stosowanych implantów. Zalecane jest używanie implantów samogwintujących, o takiej długości, aby ograniczyć do minimum traumatyczne obciążenia dla naświetlonej tkanki. W żuchwie, ze względu na jakość kości, należy nawet w przypadku implantów samogwintujących, planować gwintowanie łoża kostnego w celu minimalizacji jej obciążenia. Wydaje się zasadne użycie implantów o średnicy najwyżej 4 mm. Wynika to także z konieczności ochrony tkanki kostnej przed powikłaniami, w tym zapaleniem kości. U pacjentów po operacjach nowotworów części twarzowej czaszki poddanych radioterapii należy wydłużyć okres osteointegracji w porównaniu z pacjentami zdrowymi, rozważyć w zależności od indywidualnego przypadku, sposób obciążenia wszczepów oraz zaplanować szczegółowo rodzaj konstrukcji protetycznej. Dla osiągnięcia powodzenia w leczeniu implantoprotetycznym tych pacjentów powinien być utrzymany prawidłowy status periodontologiczny i stale kontrolowane czynniki ryzyka dla utraty implantów. _Implikacje kliniczne Podczas planowania terapii implantoprotetycznej u pacjentów poddawanych naświetlaniu energią jonizującą z powodu nowotworów głowy i szyi należy rozważyć wiele aspektów tego procesu. Radioterapia może mieć negatywny wpływ na wyniki leczenia implantologicznego, a korzyści z zastosowania implantów muszą przewyższać ryzyko związane z brakiem stabilizacji konwencjonalnych uzupełnień protetycznych. Bezwzględnie konieczna jest dobra współpraca z lekarzem onkologiem. _Podsumowanie Przy ostrożnym doborze pacjentów, znajomości efektów ubocznych radioterapii i możliwościach ich ograniczania oraz przestrzeganiu wytycznych do bezpiecznego stosowania implantów u pacjentów naświetlanych, terapia implantologiczna w rehabilitacji protetycznej jamy ustnej u pacjentów obciążonych chorobą nowotworową w obrębie części twarzowej czaszki może być skuteczna, przyczyniając się istotnie do poprawy jakości ich życia._ Piśmiennictwo dostępne u wydawcy. Praca zrealizowana w ramach projektu badawczego N N , inansowanego ze środków Narodowego Centrum Nauki. 28 1_2015

KATEDRA CHIRURGII STOMATOLOGICZNEJ I SZCZĘKOWO- TWARZOWEJ ZAKŁAD CHIRURGII STOMATOLOGICZNEJ

KATEDRA CHIRURGII STOMATOLOGICZNEJ I SZCZĘKOWO- TWARZOWEJ ZAKŁAD CHIRURGII STOMATOLOGICZNEJ DLA STUDENTÓW III ROKU ODDZIAŁU STOMATOLOGII SEMESTR VI (LETNI) 1. Zapoznanie z organizacją Katedry, w szczególności z organizacją Zakładu Chirurgii Stomatologicznej. Powiązania chirurgii stomatologicznej

Bardziej szczegółowo

Aneks I Wnioski naukowe i podstawy zmiany warunków pozwoleń na dopuszczenie do obrotu

Aneks I Wnioski naukowe i podstawy zmiany warunków pozwoleń na dopuszczenie do obrotu Aneks I Wnioski naukowe i podstawy zmiany warunków pozwoleń na dopuszczenie do obrotu Wnioski naukowe Uwzględniając sprawozdanie oceniające PRAC w sprawie okresowych raportów o bezpieczeństwie (PSUR) dotyczących

Bardziej szczegółowo

Ocena przetrwania wszczepów u pacjentów poddanych radioterapii z powodu nowotworów części twarzowej czaszki

Ocena przetrwania wszczepów u pacjentów poddanych radioterapii z powodu nowotworów części twarzowej czaszki Ocena przetrwania wszczepów u pacjentów poddanych radioterapii z powodu nowotworów części twarzowej czaszki A evaluation of in irradiated head and neck cancer patients Autorzy_ Elżbieta Mierzwińska-Nastalska,

Bardziej szczegółowo

DZIENNIK PRAKTYK PRAKTYCZNE NAUCZANIE KLINICZNE KIERUNEK LEKARSKO-DENTYSTYCZNY

DZIENNIK PRAKTYK PRAKTYCZNE NAUCZANIE KLINICZNE KIERUNEK LEKARSKO-DENTYSTYCZNY DZIENNIK PRKTYK PRKTYCZNE NUCZNIE KLINICZNE KIERUNEK LEKRSKO-DENTYSTYCZNY DZIENNIK PRKTYK kierunek lekarsko-dentystyczny Imię i nazwisko studenta PESEL Numer albumu zdjęcie Nazwa uczelni Data wystawienia

Bardziej szczegółowo

NARODOWY PROGRAM ZWALCZANIA CHORÓB NOWOTWOROWYCH

NARODOWY PROGRAM ZWALCZANIA CHORÓB NOWOTWOROWYCH Załącznik nr 1 opis programu MINISTERSTWO ZDROWIA DEPARTAMENT POLITYKI ZDROWOTNEJ Nazwa programu: NARODOWY PROGRAM ZWALCZANIA CHORÓB NOWOTWOROWYCH Nazwa zadania: OGRANICZENIE NIEPEŁNOSPRAWNOŚCI U DZIECI

Bardziej szczegółowo

Implantologia stomatologiczna jest dziedziną stomatologii

Implantologia stomatologiczna jest dziedziną stomatologii Zastosowanie tomografii stożkowej w implantologii stomatologicznej dr Tomasz Śmigiel, tech. radiolog Jakub Baran Implantologia stomatologiczna jest dziedziną stomatologii zajmującą się odbudową uzębienia

Bardziej szczegółowo

Radioterapia w leczeniu raka pęcherza moczowego - zalecenia

Radioterapia w leczeniu raka pęcherza moczowego - zalecenia Radioterapia w leczeniu raka pęcherza moczowego - zalecenia Radioterapia w leczeniu raka pęcherza moczowego może być stosowana łącznie z leczeniem operacyjnym chemioterapią. Na podstawie literatury anglojęzycznej

Bardziej szczegółowo

STOMATOLOGIA ZACHOWAWCZA

STOMATOLOGIA ZACHOWAWCZA STOMATOLOGIA ZACHOWAWCZA Stomatologia zachowawcza- zajmuje się metodami zachowania naturalnych właściwości zębów, które zostały utracone na skutek działania bodźców zewnętrznych. Najgroźniejszym z nich

Bardziej szczegółowo

Skojarzone leczenie ortodontyczne i implantoprotetyczne jako rehabilitacja hipodoncji i mikrodoncji

Skojarzone leczenie ortodontyczne i implantoprotetyczne jako rehabilitacja hipodoncji i mikrodoncji Skojarzone leczenie ortodontyczne i implantoprotetyczne jako rehabilitacja hipodoncji i mikrodoncji Autorzy _ Jan Pietruski i Małgorzata Pietruska Ryc. 1 Ryc. 2 _Wrodzone wady zębów, dotyczące ich liczby

Bardziej szczegółowo

1.weekend, Implantologia w teorii i praktyce, radiologia. lek. stom. B. Kalmuk, dr n.med. A. Zawada

1.weekend, Implantologia w teorii i praktyce, radiologia. lek. stom. B. Kalmuk, dr n.med. A. Zawada 1.weekend, Implantologia w teorii i praktyce, radiologia. lek. stom. B. Kalmuk, dr n.med. A. Zawada Podstawowe definicje i prawa w implantologii stomatologicznej. Wskazania i przeciwwskazania do zabiegu

Bardziej szczegółowo

Leczenie implantoprotetyczne atroicznej żuchwy z użyciem implantów Straumann NNC oraz SP

Leczenie implantoprotetyczne atroicznej żuchwy z użyciem implantów Straumann NNC oraz SP Leczenie implantoprotetyczne atroicznej żuchwy z użyciem implantów Straumann NNC oraz SP Implantoprosthetic treatment of an atrophic mandibla with Straumann NNC and SP Autor_ Janusz Goch Streszczenie:

Bardziej szczegółowo

S T R E S Z C Z E N I E

S T R E S Z C Z E N I E STRESZCZENIE Cel pracy: Celem pracy jest ocena wyników leczenia napromienianiem chorych z rozpoznaniem raka szyjki macicy w Świętokrzyskim Centrum Onkologii, porównanie wyników leczenia chorych napromienianych

Bardziej szczegółowo

O MNIE. Warszawa (22) 883 24 24 Łódź - (42) 688 35 53

O MNIE. Warszawa (22) 883 24 24 Łódź - (42) 688 35 53 O MNIE Nazywam się Jacek Popiński. Jestem lekarzem dentystą, absolwentem Wojskowej Akademii Medycznej w Łodzi. Uzyskałem I i II stopień specjalizacji w dziedzinie chirurgia stomatologiczna (kolejno w 1995

Bardziej szczegółowo

3. Zapalenia tkanek miękkich i kości części twarzowej czaszki Stanisława Z. Grabowska, Robert M. Balicki... 112

3. Zapalenia tkanek miękkich i kości części twarzowej czaszki Stanisława Z. Grabowska, Robert M. Balicki... 112 Spis treści Wstęp Leszek Kryst.................. 15 1. Postępowanie okołooperacyjne i w niektórych stanach nagłych Ewa Mayzner-Zawadzka, Marcin Kołacz.......... 17 Postępowanie przedoperacyjne.................

Bardziej szczegółowo

WSPÓŁORGANIZATOR TARGI W KRAKOWIE SP. Z O.O.

WSPÓŁORGANIZATOR TARGI W KRAKOWIE SP. Z O.O. WSPÓŁORGANIZATOR TARGI W KRAKOWIE SP. Z O.O. prof. (NYU) dr Ady Palti (Niemcy) prof. dr Hubertus Nentwig (Niemcy) prof. dr Joachim Zöller (Niemcy) prof. dr Marcel Wainwright (Niemcy) prof. dr Gilberto

Bardziej szczegółowo

Silna kość dla pięknych zębów

Silna kość dla pięknych zębów INFORMACJA DLA PACJENTA Rekonstrukcja kości z zastosowaniem preparatów Bio-Oss oraz Bio-Gide Silna kość dla pięknych zębów 1 Spis treści Uśmiech to najlepszy sposób na pokazanie własnych zębów 3 Jakie

Bardziej szczegółowo

Specjalistyczna Lecznica Stomatologiczna

Specjalistyczna Lecznica Stomatologiczna Specjalistyczna Lecznica Stomatologiczna Specjalistyczna Lecznica Stomatologiczna Lecznica posiada dwie siedziby, tj.: 41-902 Bytom, pl. Akademicki 17, tel.2827942, fax.2827775, e-mail: sls@sls.bytom.pl

Bardziej szczegółowo

Szanowny Pan Aleksander Sopliński Podsekretarz Stanu Ministerstwo Zdrowia w Warszawie

Szanowny Pan Aleksander Sopliński Podsekretarz Stanu Ministerstwo Zdrowia w Warszawie KONSULTANT KRAJOWY W DZIEDZINIE PROTETYKI STOMATOLOGICZNEJ Instytut Stomatologii Uniwersytetu Jagiellońskiego 31-155 Kraków, ul. Montelupich 4, tel./fax 012/424-54-24, mail: sekretariat@uks.com.pl Kraków,

Bardziej szczegółowo

WSKAZANIA DO LECZENIA CHIRURGICZNEGO W CHOROBACH ZAPALNYCH JELIT. Zuzanna Kaszycka Klinika Chirurgii Gastroenterologicznej i Transplantologii

WSKAZANIA DO LECZENIA CHIRURGICZNEGO W CHOROBACH ZAPALNYCH JELIT. Zuzanna Kaszycka Klinika Chirurgii Gastroenterologicznej i Transplantologii WSKAZANIA DO LECZENIA CHIRURGICZNEGO W CHOROBACH ZAPALNYCH JELIT Zuzanna Kaszycka Klinika Chirurgii Gastroenterologicznej i Transplantologii Choroba Crohna Zapalenie przewodu pokarmowego w chorobie Crohna

Bardziej szczegółowo

Ramowy program zajęć praktycznych dla kierunku lekarsko-dentystycznego. 1. Cel praktycznego nauczania

Ramowy program zajęć praktycznych dla kierunku lekarsko-dentystycznego. 1. Cel praktycznego nauczania Załącznik nr 2 Ramowy program zajęć praktycznych dla kierunku lekarsko-dentystycznego 1. Cel praktycznego nauczania Celem praktycznego nauczania jest pogłębienie wiedzy teoretycznej oraz doskonalenie i

Bardziej szczegółowo

Prof. dr hab. med. Jan Zapała. Nowotwory złośliwe głowy i szyitrudności

Prof. dr hab. med. Jan Zapała. Nowotwory złośliwe głowy i szyitrudności Prof. dr hab. med. Jan Zapała Nowotwory złośliwe głowy i szyitrudności diagnastyczne Katedra i Klinika Chirurgii Czaszkowo - Szczękowo Twarzowej, Onkologicznej i Rekonstrukcyjnej Instytutu Stomatologii

Bardziej szczegółowo

Rehabilitacja protetyczna z zastosowaniem protezy całkowitej typu overdenture wspartej o pojedynczy implant w żuchwie opis przypadku

Rehabilitacja protetyczna z zastosowaniem protezy całkowitej typu overdenture wspartej o pojedynczy implant w żuchwie opis przypadku Rehabilitacja protetyczna z zastosowaniem protezy całkowitej typu overdenture wspartej o pojedynczy implant w żuchwie opis przypadku Single-implant retained mandibular overdenture case report Autorzy_

Bardziej szczegółowo

Urologiczne leczenie paliatywne zaawansowanych raków nerki. Dr n. med. Roman Sosnowski Klinika Nowotworów Układu Moczowego, COI, Warszawa

Urologiczne leczenie paliatywne zaawansowanych raków nerki. Dr n. med. Roman Sosnowski Klinika Nowotworów Układu Moczowego, COI, Warszawa Urologiczne leczenie paliatywne zaawansowanych raków nerki Dr n. med. Roman Sosnowski Klinika Nowotworów Układu Moczowego, COI, Warszawa Nefrektomia Nefrektomia jest metodą umożliwiającą całkowite wyleczenie

Bardziej szczegółowo

Gdańsk, ul. Stajenna 5, 80-842

Gdańsk, ul. Stajenna 5, 80-842 STOMATOLOGIA ZACHOWAWCZA STOMATOLOGIA ESTETYCZNA ENDODONCJA STOMATOLOGIA DZIECIĘCA PROTETYKA PERIODONTOLOGIA PROFILAKTYKA I HIGIENA ORTODONCJA CHIRURGIA STOMATOLOGICZNA RTG CHIRURGIA SZCZĘKOWO TWARZOWA

Bardziej szczegółowo

2 RAMOWY PROGRAM STAŻU PODYPLOMOWEGO LEKARZA DENTYSTY

2 RAMOWY PROGRAM STAŻU PODYPLOMOWEGO LEKARZA DENTYSTY Załącznik nr 2 RAMOWY PROGRAM STAŻU PODYPLOMOWEGO LEKARZA DENTYSTY Cel stażu: pogłębienie wiedzy teoretycznej oraz doskonalenie i utrwalenie praktycznych umiejętności z zakresu promocji zdrowia oraz zapobiegania,

Bardziej szczegółowo

Program specjalizacji w ORTODONCJI

Program specjalizacji w ORTODONCJI CENTRUM MEDYCZNE KSZTAŁCENIA PODYPLOMOWEGO Program specjalizacji w ORTODONCJI Dla lekarzy stomatologów posiadających specjalizację I stopnia w chirurgii stomatologicznej Warszawa 1999 (c) Copyrigth by

Bardziej szczegółowo

Implantprosthetic reconstructions with BEGO Semados implant system several years observations

Implantprosthetic reconstructions with BEGO Semados implant system several years observations Przypadki rekonstrukcji implantoprotetycznej systemem BEGO Semados obserwacje kilkuletnie Implantprosthetic reconstructions with BEGO Semados implant system several years observations Autor _ Paweł Frączak

Bardziej szczegółowo

WARSZAWSCY LEKARZE ZASTOSOWALI NOWĄ METODĘ LECZENIA RAKA JAJNIKA

WARSZAWSCY LEKARZE ZASTOSOWALI NOWĄ METODĘ LECZENIA RAKA JAJNIKA WARSZAWSCY LEKARZE ZASTOSOWALI NOWĄ METODĘ LECZENIA RAKA JAJNIKA..,WWW.MONEY.PL ( 00:00:00) www.money.pl/archiwum/wiadomosci_agencyjne/pap/artykul/warszawscy;lekarze;zastosowali;nowa;metode;leczenia;raka;j

Bardziej szczegółowo

Działania niepożądane radioterapii

Działania niepożądane radioterapii Działania niepożądane radioterapii Powikłania po radioterapii dzielimy na wczesne i późne. Powikłania wczesne ostre występują w trakcie leczenia i do 3 miesięcy po jego zakończeniu. Ostry odczyn popromienny

Bardziej szczegółowo

Dokumentacja zabiegów implantologicznych Curriculum

Dokumentacja zabiegów implantologicznych Curriculum Dokumentacja zabiegów implantologicznych Curriculum OSIS EDI 2012/2013 lek. dent. Krzysztof Zieliński Specjalista Protetyki Stomatologicznej 1 PACJENT I Pacjentka J.J. lat zgłosiła się z powodu braku d.15

Bardziej szczegółowo

Leczenie protetyczne po zabiegu resekcji żuchwy i rekonstrukcji płatem skórno-mięśniowym z mięśnia piersiowego większego*

Leczenie protetyczne po zabiegu resekcji żuchwy i rekonstrukcji płatem skórno-mięśniowym z mięśnia piersiowego większego* PROTET. STOMATOL., 2009, LIX, 5, 327-333 Leczenie protetyczne po zabiegu resekcji żuchwy i rekonstrukcji płatem skórno-mięśniowym z mięśnia piersiowego większego* Prosthetic treatment after mandibular

Bardziej szczegółowo

Problemy kostne u chorych ze szpiczakiem mnogim doświadczenia własne

Problemy kostne u chorych ze szpiczakiem mnogim doświadczenia własne Problemy kostne u chorych ze szpiczakiem mnogim doświadczenia własne dr n.med. Piotr Wojciechowski Szpiczak Mnogi Szpiczak Mnogi (MM) jest najczęstszą przyczyną pierwotnych nowotworów kości u dorosłych.

Bardziej szczegółowo

Informacje o leczeniu implantologicznym

Informacje o leczeniu implantologicznym Gabinet Stomatologiczny dr Jerzy Brydak & dr Jacek Wojciechowski ul. Bagno 2 m.75, 00-112 Warszawa, Tel +48 22 624 86 35 - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -

Bardziej szczegółowo

Zaawansowany. Zaliczenie pierwszego semestru z anatomii i z patologii

Zaawansowany. Zaliczenie pierwszego semestru z anatomii i z patologii 1 Kierunek: PILĘGNIARSTWO Nazwa przedmiotu Chirurgia i pielęgniarstwo chirurgiczne Kod przedmiotu Poziom przedmiotu Rok studiów Semestr Liczba punktów Metody nauczania Język wykładowy Imię i nazwisko wykładowcy

Bardziej szczegółowo

RADIO TERA PIA. informacje dla lekarzy. Opracowanie: dr hab. n. med. Iwona Gisterek prof. nadzw.

RADIO TERA PIA. informacje dla lekarzy. Opracowanie: dr hab. n. med. Iwona Gisterek prof. nadzw. RADIO TERA PIA RT informacje dla lekarzy Opracowanie: dr hab. n. med. Iwona Gisterek prof. nadzw. Spis treści 4 Radioterapia zasada działania 5 Rodzaje radioterapii 6 Wskazania do radioterapii 7 Przygotowanie

Bardziej szczegółowo

Radioterapia radykalna i paliatywna w szpiczaku plazmocytowym. Dr n. med. Katarzyna Pudełek

Radioterapia radykalna i paliatywna w szpiczaku plazmocytowym. Dr n. med. Katarzyna Pudełek Radioterapia radykalna i paliatywna w szpiczaku plazmocytowym Dr n. med. Katarzyna Pudełek Rola radioterapii w szpiczaku plazmocytowym Radykalna radioterapia szpiczaka odosobnionego kostnego i pozakostnego

Bardziej szczegółowo

Katar, bóle głowy i zębów, ból w okolicy oczodołów

Katar, bóle głowy i zębów, ból w okolicy oczodołów Wpływ zębów na zatoki lek. stom. Barbara Urbanowicz-Śmigiel, tech. radiolog Jakub Baran, inż. fizyki medycznej, tech. radiolog Rozalia Kołodziej Katar, bóle głowy i zębów, ból w okolicy oczodołów mogą

Bardziej szczegółowo

Propozycja ujednoliconego programu nauczania onkologii w Polsce. Katedra Onkologii Akademii Medycznej we Wrocławiu

Propozycja ujednoliconego programu nauczania onkologii w Polsce. Katedra Onkologii Akademii Medycznej we Wrocławiu Propozycja ujednoliconego programu nauczania onkologii w Polsce Katedra Onkologii Akademii Medycznej we Wrocławiu Wytyczne: POLANICA 1998 POZNAŃ 1999 KRAKÓW 2000 Wrocław 2006 Rozporządzenie ministra edukacji

Bardziej szczegółowo

Szpiczak mnogi możliwości leczenia chirurgicznego

Szpiczak mnogi możliwości leczenia chirurgicznego Szpiczak mnogi możliwości leczenia chirurgicznego Adam Pala Oddział Schorzeń i Urazów Kręgosłupa Wojewódzki Szpital Chirurgii Urazowej Piekary Śląskie MOŻLIWOŚCI TERAPEUTYCZNE W SZPICZAKU MNOGIM - radioterapia,

Bardziej szczegółowo

1 Biologia i filozofia łoża implantu w zabiegach augmentacyjnych. I. I Wprowadzenie 2 1.2 Komórki metabolizmu kostnego 2

1 Biologia i filozofia łoża implantu w zabiegach augmentacyjnych. I. I Wprowadzenie 2 1.2 Komórki metabolizmu kostnego 2 Spis treści 1 Biologia i filozofia łoża implantu w zabiegach augmentacyjnych I I. I Wprowadzenie 2 1.2 Komórki metabolizmu kostnego 2 1.2.1 Osteoblasty 2 1.2.2 Osteoklasty 4 1.3 Kaskada przebudowy kości

Bardziej szczegółowo

WARSZAWSKI UNIWERSYTET MEDYCZNY

WARSZAWSKI UNIWERSYTET MEDYCZNY WARSZAWSKI UNIWERSYTET MEDYCZNY WYDZIAŁ LEKARSKO-DENTYSTYCZNY KATEDRA PROTETYKI STOMATOLOGICZNEJ ANALIZA ZMIAN WARTOŚCI SIŁY RETENCJI W TRÓJELEMENTOWYCH UKŁADACH KORON TELESKOPOWYCH Rozprawa na stopień

Bardziej szczegółowo

ZNIECZULENIE WYPEŁNIENIE WYPEŁNIENIE MOD - odbudowa trójpowierzchniowa

ZNIECZULENIE WYPEŁNIENIE WYPEŁNIENIE MOD - odbudowa trójpowierzchniowa PROFILAKTYKA BADANIE JAMY USTNEJ, WIZYTA ADAPTACYJNA, WIZYTA KONTROLNA USUNIĘCIE KAMIENIA NAZĘBNEGO (SCALING - jedna wizyta) USUNIĘCIE OSADU NAZĘBNEGO (PIASKOWANIE - jedna wizyta) LAKOWANIE BRUZD (cena

Bardziej szczegółowo

Program specjalizacji w CHIRURGII STOMATOLOGICZNEJ

Program specjalizacji w CHIRURGII STOMATOLOGICZNEJ Strona 1 z 10 CENTRUM MEDYCZNE KSZTAŁCENIA PODYPLOMOWEGO Program specjalizacji w CHIRURGII STOMATOLOGICZNEJ Warszawa 2001 (c) Copyright by Centrum Medyczne Kształcenia Podyplomowego, Warszawa 2001 Program

Bardziej szczegółowo

Program specjalizacji w CHIRURGII SZCZĘKOWO-TWARZOWEJ

Program specjalizacji w CHIRURGII SZCZĘKOWO-TWARZOWEJ CENTRUM MEDYCZNE KSZTAŁCENIA PODYPLOMOWEGO Program specjalizacji w CHIRURGII SZCZĘKOWO-TWARZOWEJ Program dla lekarzy posiadających specjalizację I stopnia w chirurgii ogólnej Warszawa 2001 (c) Copyright

Bardziej szczegółowo

Protetyka. Koncepcja terapeutyczna kątowej implantacji w odcinkach bocznych fast&fixed. dniu o godz. Natychmiastowy most

Protetyka. Koncepcja terapeutyczna kątowej implantacji w odcinkach bocznych fast&fixed. dniu o godz. Natychmiastowy most fast & fixed Protetyka Koncepcja terapeutyczna kątowej implantacji w odcinkach bocznych fast&fixed Możliwość użycia wszczepów w celu stabilizacji protezy bez zastosowania leczenia augumentacyjnego wymaga

Bardziej szczegółowo

Zachowaj zęby na więcej niż 20 lat z Straumann Emdogain

Zachowaj zęby na więcej niż 20 lat z Straumann Emdogain Informacja dla pacjenta na temat leczenia chorób przyzębia Zachowaj zęby na więcej niż 20 lat z Straumann Emdogain Ponad 2 miliony leczonych pacjentów Co wiesz na temat choroby dziąseł i przyzębia? Choroby

Bardziej szczegółowo

Rekonstrukcja implantoprotetyczna bezzębnych wyrostków zębodołowych z zastosowaniem uzupełnień stałych

Rekonstrukcja implantoprotetyczna bezzębnych wyrostków zębodołowych z zastosowaniem uzupełnień stałych Z C O D Z I E N N E J P R A K T Y K I lek. stom. Michał Sypień Współpraca: dr n. med. lek. stom. Katarzyna Bindek-Sypień, lek. stom. Tomasz Sypień Rekonstrukcja implantoprotetyczna bezzębnych wyrostków

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 1 do Zarządzenia nr 63/2007/DSOZ Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 20 września 2007 r.

Załącznik nr 1 do Zarządzenia nr 63/2007/DSOZ Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia 20 września 2007 r. OPIS PROGRAMU ORTODONTYCZNEJ OPIEKI NAD DZIEĆMI Z WRODZONYMI WADAMI CZĘŚCI TWARZOWEJ CZASZKI Warszawa, 2007 rok 1 1. Uzasadnienie celowości wdrożenia programu Opis problemu Częstość występowania rozszczepów

Bardziej szczegółowo

ANNALES UNIVERSITATIS MARIAE CURIE-SKŁODOWSKA LUBLIN - POLONIA VOL.LX, SUPPL. XVI, 339 SECTIO D 2005

ANNALES UNIVERSITATIS MARIAE CURIE-SKŁODOWSKA LUBLIN - POLONIA VOL.LX, SUPPL. XVI, 339 SECTIO D 2005 ANNALES UNIVERSITATIS MARIAE CURIE-SKŁODOWSKA LUBLIN - POLONIA VOL.LX, SUPPL. XVI, 339 SECTIO D 5 Zakład Pielęgniarstwa Chirurgicznego WP i NoZ AM w Lublinie, p.o. kierownika Zakładu: Prof. dr hab. n.

Bardziej szczegółowo

TERAPIA ZABURZEŃ CZYNNOŚCI SYSTEMU ŻUCHWOWO-GNYKOWO-CZASZKOWEGO PROGRAM KURSU

TERAPIA ZABURZEŃ CZYNNOŚCI SYSTEMU ŻUCHWOWO-GNYKOWO-CZASZKOWEGO PROGRAM KURSU TERAPIA ZABURZEŃ CZYNNOŚCI SYSTEMU ŻUCHWOWO-GNYKOWO-CZASZKOWEGO PROGRAM KURSU Dla stomatologów, foniatrów, laryngologów, okulistów i fizjoterapeutów WERSJA 2014.2 20 godzin akademickich zrealizowanych

Bardziej szczegółowo

Stosowanie preparatu BioCardine900 u chorych. z chorobą wieńcową leczonych angioplastyką naczyń

Stosowanie preparatu BioCardine900 u chorych. z chorobą wieńcową leczonych angioplastyką naczyń Jan Z. Peruga, Stosowanie preparatu BioCardine900 u chorych z chorobą wieńcową leczonych angioplastyką naczyń wieńcowych II Katedra Kardiologii Klinika Kardiologii Uniwersytetu Medycznego w Łodzi 1 Jednym

Bardziej szczegółowo

RAK JAMY USTNEJ, WARG I JĘZYKA (Carcinomas of the Lip and Oral Cavity) Józef Kobos

RAK JAMY USTNEJ, WARG I JĘZYKA (Carcinomas of the Lip and Oral Cavity) Józef Kobos RAK JAMY USTNEJ, WARG I JĘZYKA (Carcinomas of the Lip and Oral Cavity) Józef Kobos 1. Opis umiejscowienia materiału (wycinka) Otrzymano Materiał świeŝy (nieutrwalony) Materiał utrwalony w formalinie Nieokreślono

Bardziej szczegółowo

Powodzenie leczenia kanałowego definiują najczęściej

Powodzenie leczenia kanałowego definiują najczęściej ENDODONCJA W PRAKTYCE CBCT w diagnostyce powikłań jatrogennych i przyczyn niepowodzeń terapeutycznych CBCT in the diagnosis of iatrogenic complications and causes of therapeutic failures lek. dent. Monika

Bardziej szczegółowo

LADDEC STERYLNY HETEROGENNY SUBSTYTUT KOŚCI POCHODZENIA BYDLĘCEGO. INFORMACJE TECHNICZNE ORAZ INSTRUKCJA UŻYCIA.

LADDEC STERYLNY HETEROGENNY SUBSTYTUT KOŚCI POCHODZENIA BYDLĘCEGO. INFORMACJE TECHNICZNE ORAZ INSTRUKCJA UŻYCIA. LADDEC STERYLNY HETEROGENNY SUBSTYTUT KOŚCI POCHODZENIA BYDLĘCEGO. INFORMACJE TECHNICZNE ORAZ INSTRUKCJA UŻYCIA. DOSTĘPNE POSTACIE Laddec jest dostępny pod różnymi postaciami: bloki lub granulat o średniej

Bardziej szczegółowo

Interdyscyplinarne leczenie pacjenta po resekcji dna jamy ustnej z zastosowaniem przeszczepu z przedramienia*

Interdyscyplinarne leczenie pacjenta po resekcji dna jamy ustnej z zastosowaniem przeszczepu z przedramienia* PROTET. STOMATOL., 2007, LVII, 2, 119-123 Interdyscyplinarne leczenie pacjenta po resekcji dna jamy ustnej z zastosowaniem przeszczepu z przedramienia* A multidisciplinary treatment of a patient after

Bardziej szczegółowo

WCZESNE OBJAWY CHOROBY NOWOTWOROWEJ U DZIECI

WCZESNE OBJAWY CHOROBY NOWOTWOROWEJ U DZIECI WCZESNE OBJAWY CHOROBY NOWOTWOROWEJ U DZIECI Elżbieta Adamkiewicz-Drożyńska Katedra i Klinika Pediatrii, Hematologii i Onkologii Początki choroby nowotworowej u dzieci Kumulacja wielu zmian genetycznych

Bardziej szczegółowo

Ochrona przed promieniowaniem jonizującym. Źródła promieniowania jonizującego. Naturalne promieniowanie tła. dr n. med.

Ochrona przed promieniowaniem jonizującym. Źródła promieniowania jonizującego. Naturalne promieniowanie tła. dr n. med. Ochrona przed promieniowaniem jonizującym dr n. med. Jolanta Meller Źródła promieniowania jonizującego Promieniowanie stosowane w celach medycznych Zastosowania w przemyśle Promieniowanie związane z badaniami

Bardziej szczegółowo

W okresie od 1 stycznia 2010 roku do 31 grudnia 2010 roku Zarząd Oddziału PTS w Zamościu zorganizował: 1. 9 spotkań szkoleniowych 2.

W okresie od 1 stycznia 2010 roku do 31 grudnia 2010 roku Zarząd Oddziału PTS w Zamościu zorganizował: 1. 9 spotkań szkoleniowych 2. W okresie od 1 stycznia 2010 roku do 31 grudnia 2010 roku Zarząd Oddziału PTS w Zamościu zorganizował: 1. 9 spotkań szkoleniowych 2. 1 kurs medyczny Dodatkowo Zarząd Oddziału uczestniczył w organizacji

Bardziej szczegółowo

STOMATOLOGIA ZACHOWAWCZA

STOMATOLOGIA ZACHOWAWCZA STOMATOLOGIA ZACHOWAWCZA Badanie stomatologiczne Wypełnienie zęba ze znieczuleniem Wypełnienie MOD Ubytek klinowy przydziąsłowy Wypełnienie tymczasowe Rekonstrukcja zęba po endodoncji Znieczulenie komputerowe

Bardziej szczegółowo

Imię nazwisko pacjenta... Lekarz nadzorujący Rozpoznanie. Nazwa operacji:..

Imię nazwisko pacjenta... Lekarz nadzorujący Rozpoznanie. Nazwa operacji:.. Drenaż wentylacyjny To operacja przeprowadzana głównie u dzieci, rzadziej u dorosłych, z wysiękowym zapaleniem ucha środkowego i niedosłuchem. Polega na umieszczeniu w błonie bębenkowej szpulki (drenika

Bardziej szczegółowo

Stomatologia zachowawcza

Stomatologia zachowawcza Stomatologia zachowawcza Przegląd bez pisemnego planu leczenia bezpłatny Przegląd z pisemnym planem leczenia Wizyta adaptacyjna dla dzieci do lat 5 50 zł Porada 50 zł Wydanie orzeczenia lekarskiego do

Bardziej szczegółowo

Opis programu Leczenie radioizotopowe

Opis programu Leczenie radioizotopowe Opis programu Leczenie radioizotopowe I. Leczenie radioizotopowe z zastosowaniem 131-I Leczenie dotyczy schorzeń tarczycy (choroby Graves-Basedowa, wola guzowatego, guzów autonomicznych). Polega ono na

Bardziej szczegółowo

Program specjalizacji w CHIRURGII SZCZĘKOWO- TWARZOWEJ

Program specjalizacji w CHIRURGII SZCZĘKOWO- TWARZOWEJ Strona 1 z 11 CENTRUM MEDYCZNE KSZTAŁCENIA PODYPLOMOWEGO Program specjalizacji w CHIRURGII SZCZĘKOWO- TWARZOWEJ Dla lekarzy stomatologów posiadających specjalizację I stopnia w chirurgii stomatologicznej

Bardziej szczegółowo

Technika zabiegu sinuslift metodą otwartą polega na stworzeniu dostępu poprzez wykonanie okna w bocznej ścianie zatoki szczękowej, podniesieniu błony

Technika zabiegu sinuslift metodą otwartą polega na stworzeniu dostępu poprzez wykonanie okna w bocznej ścianie zatoki szczękowej, podniesieniu błony Technika zabiegu sinuslift metodą otwartą polega na stworzeniu dostępu poprzez wykonanie okna w bocznej ścianie zatoki szczękowej, podniesieniu błony Schneidera i umieszczeniu pod nią biomateriału. Zestaw

Bardziej szczegółowo

Cykl kształcenia 2013-2016

Cykl kształcenia 2013-2016 203-206 SYLABUS Nazwa Fizjoterapia kliniczna w chirurgii, onkologii i medycynie paliatywnej. Nazwa jednostki prowadzącej przedmiot Wydział Medyczny, Instytut Fizjoterapii Kod Studia Kierunek studiów Poziom

Bardziej szczegółowo

Warszawa 01.08.2012 r.

Warszawa 01.08.2012 r. Warszawa 01.08.2012 r. Uwagi do Projektu rozporządzenia Ministra Zdrowia zmieniającego rozporządzenie w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu leczenia stomatologicznego /MZ-MD-L- 0212-2800-4/EHM/12

Bardziej szczegółowo

www.ceia.pl Dr hab. n. med. Piotr Majewski

www.ceia.pl Dr hab. n. med. Piotr Majewski W tym roku organizujemy spotkanie, które ma być inspiracją dla wszystkich lekarzy, na każdym stopniu zaawansowania zajmujących się leczeniem implantoprotetycznym. Różnorodność doniesień naukowych oraz

Bardziej szczegółowo

PROGRAM PRAKTYK ZAWODOWYCH W WYBRANYCH SPECJALIZACJIACH KLINICZNYCH

PROGRAM PRAKTYK ZAWODOWYCH W WYBRANYCH SPECJALIZACJIACH KLINICZNYCH PROGRAM PRAKTYK ZAWODOWYCH W WYBRANYCH SPECJALIZACJIACH KLINICZNYCH Student w ramach realizacji praktyki klinicznej w danej specjalizacji dostępnej w wybranej placówce medycznej, powinien odbywać ją w

Bardziej szczegółowo

S YL AB US MODUŁ U ( PRZEDMIOTU) I nforma cje ogólne. Radiologia ogólna i stomatologiczna

S YL AB US MODUŁ U ( PRZEDMIOTU) I nforma cje ogólne. Radiologia ogólna i stomatologiczna S YL AB US MODUŁ U ( PRZEDMIOTU) I nforma cje ogólne Kod modułu Rodzaj modułu Wydział PUM Kierunek studiów Specjalność Poziom studiów Nazwa modułu Radiologia ogólna i stomatologiczna Obowiązkowy Lekarsko-Stomatologiczny

Bardziej szczegółowo

Radioterapia protonowa w leczeniu nowotworów oka. Klinika Okulistyki i Onkologii Okulistycznej Katedra Okulistyki UJ CM

Radioterapia protonowa w leczeniu nowotworów oka. Klinika Okulistyki i Onkologii Okulistycznej Katedra Okulistyki UJ CM Radioterapia protonowa w leczeniu nowotworów oka Klinika Okulistyki i Onkologii Okulistycznej Katedra Okulistyki UJ CM Epidemiologia czerniaka błony naczyniowej Częstość występowania zależy od rasy (u

Bardziej szczegółowo

dr Przemysław Bury Centrum Stomatologii Uniwersytetu Medycznego im. K. Marcinkowskiego w Poznaniu

dr Przemysław Bury Centrum Stomatologii Uniwersytetu Medycznego im. K. Marcinkowskiego w Poznaniu Projekt badań profilaktycznych z zakresu zdrowia jamy ustnej, skierowany do dzieci uczęszczających w roku szkolnym 2010/2011 do klas I i VI szkół podstawowych prowadzonych przez Gminę Śrem Opracowanie:

Bardziej szczegółowo

Stomatologia. Chirurgia szczękowa

Stomatologia. Chirurgia szczękowa WU Stomatologia. Chirurgia szczękowa WU 1-49 Wydawnictwa informacyjne i ogólne WU 50-95 Etyka. Praktyka zawodowa i personel. Dokumentacja WU 100-113.7 Anatomia. Fizjologia. Higiena WU 140-166 Choroby.

Bardziej szczegółowo

Leczenie implantologiczne znacznego zaniku części zębodołowej żuchwy

Leczenie implantologiczne znacznego zaniku części zębodołowej żuchwy Leczenie implantologiczne znacznego zaniku części zębodołowej żuchwy The implantological treatment of severely atrophic alveolar part of the mandible Autor_ Damian Dudek, Oliwia Segiet, Edyta Reichman-Warmusz,

Bardziej szczegółowo

Leczenie i przeżycia 5-letnie dolnośląskich kobiet chorych na nowotwory złośliwe piersi z lat 2004-2008

Leczenie i przeżycia 5-letnie dolnośląskich kobiet chorych na nowotwory złośliwe piersi z lat 2004-2008 Leczenie i przeżycia 5-letnie dolnośląskich kobiet chorych na nowotwory złośliwe piersi z lat 2004-2008 W latach 2004-2008 w Dolnośląskim Rejestrze Nowotworów zarejestrowaliśmy 6.125 zachorowań na inwazyjne

Bardziej szczegółowo

S YL AB US MODUŁ U ( PRZEDMIOTU) I nforma cje ogólne. Ortodoncja

S YL AB US MODUŁ U ( PRZEDMIOTU) I nforma cje ogólne. Ortodoncja S YL AB US MODUŁ U ( PRZEDMIOTU) I nforma cje ogólne Kod modułu Rodzaj modułu/przedmiotu Kod modułu/przedmiotu Wydział PUM Kierunek studiów Specjalność Poziom studiów Forma studiów Rok studiów Semestr

Bardziej szczegółowo

Kraków. Wykładowcy: Prof. dr hab. Roberto Cocchetto Prof. dr hab. Tiziano Testori Dr n. med. Piotr Majewski

Kraków. Wykładowcy: Prof. dr hab. Roberto Cocchetto Prof. dr hab. Tiziano Testori Dr n. med. Piotr Majewski Wykładowcy: Prof. dr hab. Roberto Cocchetto Prof. dr hab. Tiziano Testori Dr n. med. Piotr Majewski Kraków Patronat Naukowy: Dr n. med. Piotr Majewski Szanowni Państwo, Serdecznie zapraszam Wszystkich

Bardziej szczegółowo

Dobór transferów i metod wyciskowych na przykładzie systemu implantologicznego Osteoplant. Część II. Opis przypadków klinicznych

Dobór transferów i metod wyciskowych na przykładzie systemu implantologicznego Osteoplant. Część II. Opis przypadków klinicznych PROTET. STOMATOL., 2010, LX, 4, 280-284 Dobór transferów i metod wyciskowych na przykładzie systemu implantologicznego Osteoplant. Część II. Opis przypadków klinicznych Selection of impression copings

Bardziej szczegółowo

ACOUSTIC WAVE THEAPY X-WAVE TERAPIA FALAMI AKUSTYCZNYMI

ACOUSTIC WAVE THEAPY X-WAVE TERAPIA FALAMI AKUSTYCZNYMI ACOUSTIC WAVE THEAPY X-WAVE TERAPIA FALAMI AKUSTYCZNYMI TERAPIA FALAMI AKUSTYCZNYMI zaawansowane, nieinwazyjne leczenie cellulitu pomagające uzyskać gładką skórę w miejscach, gdzie zazwyczaj występują

Bardziej szczegółowo

Wydłużenie życia chorych z rakiem płuca - nowe możliwości

Wydłużenie życia chorych z rakiem płuca - nowe możliwości Wydłużenie życia chorych z rakiem płuca - nowe możliwości Pulmonologia 2015, PAP, Warszawa, 26 maja 2015 1 Epidemiologia raka płuca w Polsce Pierwszy nowotwór w Polsce pod względem umieralności. Tendencja

Bardziej szczegółowo

Karta implantologiczna

Karta implantologiczna REGULAMIN PRODUKTU Karta implantologiczna Wariant 3000/5000/10000 1. Definicje. Terminy użyte w niniejszym Regulaminie, otrzymują następujące znaczenie: Medicover, ORGANIZATOR Medicover Sp. z o.o. z siedzibą

Bardziej szczegółowo

Implanty IS-II active

Implanty IS-II active 2014. 01 Ver.2 Implanty Większa przewaga konkurencyjna dla Twojej kliniki! Więcej korzyści dla Pacjentów! Przedstawiamy naszą innowacyjną koncepcję: AnyTime Loading Wysokiej jakości zabiegi implantologiczne

Bardziej szczegółowo

Lublin, 26 maja, 2015 roku

Lublin, 26 maja, 2015 roku Lublin, 26 maja, 2015 roku Recenzja pracy doktorskiej lek. Iwony Kubickiej- Mendak pt. Ocena przyczyn niepowodzenia leczenia i ryzyka późnych powikłań brachyterapii LDR i HDR chorych na raka szyjki macicy

Bardziej szczegółowo

S YL AB US MODUŁ U ( PRZEDMIOTU) I nforma cje ogólne. Propedeutyka onkologii

S YL AB US MODUŁ U ( PRZEDMIOTU) I nforma cje ogólne. Propedeutyka onkologii S YL AB US MODUŁ U ( PRZEDMIOTU) I nforma cje ogólne Kod modułu Rodzaj modułu Wydział PUM Kierunek studiów Specjalność Poziom studiów Nazwa modułu Propedeutyka onkologii Obowiązkowy Lekarsko-Stomatologiczny

Bardziej szczegółowo

Pakiet onkologiczny. w podstawowej opiece zdrowotnej

Pakiet onkologiczny. w podstawowej opiece zdrowotnej Pakiet onkologiczny w podstawowej opiece zdrowotnej Agnieszka Jankowska-Zduńczyk Specjalista medycyny rodzinnej Konsultant krajowy w dziedzinie medycyny rodzinnej Profilaktyka chorób nowotworowych Pakiet

Bardziej szczegółowo

RADIOTERAPIA NAJWIĘKSZA INWESTYCJA W HISTORII SZPITALA PRZY SZASERÓW

RADIOTERAPIA NAJWIĘKSZA INWESTYCJA W HISTORII SZPITALA PRZY SZASERÓW RADIOTERAPIA NAJWIĘKSZA INWESTYCJA W HISTORII SZPITALA PRZY SZASERÓW Wojskowy Instytut Medyczny - Centralny Szpital Kliniczny Ministerstwa Obrony Narodowej Czy na Mazowszu jest zapotrzebowanie na radioterapię?

Bardziej szczegółowo

Wytyczne postępowania dla lekarzy POZ i lekarzy medycyny pracy w zakresie raka nerki, pęcherza moczowego i prostaty 2011

Wytyczne postępowania dla lekarzy POZ i lekarzy medycyny pracy w zakresie raka nerki, pęcherza moczowego i prostaty 2011 Wytyczne postępowania dla lekarzy POZ i lekarzy medycyny pracy w zakresie raka nerki, pęcherza moczowego i prostaty 2011 Wytyczne postępowania dla lekarzy POZ i lekarzy medycyny pracy w zakresie raka nerki,

Bardziej szczegółowo

VII. ŚWIADCZENIA MEDYCYNY NUKLEARNEJ. LP. Nazwa świadczenia gwarantowanego Warunki realizacji świadczeń

VII. ŚWIADCZENIA MEDYCYNY NUKLEARNEJ. LP. Nazwa świadczenia gwarantowanego Warunki realizacji świadczeń VII. ŚWIADCZENIA MEDYCYNY NUKLEARNEJ LP. Nazwa świadczenia gwarantowanego Warunki realizacji świadczeń 1. Scyntygrafia i radioizotopowe badanie czynnościowe tarczycy 1) gamma kamera planarna lub scyntygraf;

Bardziej szczegółowo

Zakresy świadczeń. chirurgia naczyniowa - drugi poziom referencyjny. chirurgia szczękowo-twarzowa. dermatologia i wenerologia

Zakresy świadczeń. chirurgia naczyniowa - drugi poziom referencyjny. chirurgia szczękowo-twarzowa. dermatologia i wenerologia Zakresy świadczeń Tryb realizacji świadczeń Lp. Kod produktu Nazwa świadczenia Uwagi 1 2 3 4 6 7 1 5.52.01.0000029 Hospitalizacja przed przekazaniem do ośrodka o wyższym poziomie referencyjnym 5 12 X X

Bardziej szczegółowo

Tomograia stożkowa innowacyjny system obrazowania

Tomograia stożkowa innowacyjny system obrazowania Tomograia stożkowa innowacyjny system obrazowania Cone-beam computed tomography innovative imaging system Autor_ Jakub Baran Streszczenie: Artykuł traktuje o zastosowaniu tomograii wolumetrycznej CBCT.

Bardziej szczegółowo

Program dotyczy wyłącznie kontynuacji leczenia pacjentów włączonych do programu do dnia 30.03.2008.

Program dotyczy wyłącznie kontynuacji leczenia pacjentów włączonych do programu do dnia 30.03.2008. załącznik nr 7 do zarządzenia Nr 36/2008/DGL Prezesa NFZ z dnia 19 czerwca 2008 r. Program dotyczy wyłącznie kontynuacji leczenia pacjentów włączonych do programu do dnia 30.03.2008. 1. Nazwa programu:

Bardziej szczegółowo

Badanie: Badanie stomatologiczne

Badanie: Badanie stomatologiczne Badanie: Badanie stomatologiczne Lek.dent. Katarzyna Zawadzka Gabinet stomatologiczny Gratis Konsultacja protetyczna (wliczona w cenę leczenia) Konsultacja implantologiczna (wliczona w cenę leczenia) 100

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI CZĘŚĆ I PODSTAWY TEORETYCZNE... 1. ROZDZIAŁ 1 Protetyka stomatologiczna jako dziedzina współczesnej nauki i praktyki medycznej...

SPIS TREŚCI CZĘŚĆ I PODSTAWY TEORETYCZNE... 1. ROZDZIAŁ 1 Protetyka stomatologiczna jako dziedzina współczesnej nauki i praktyki medycznej... SPIS TREŚCI Notka biograficzna.............................. xi Wykaz podręczników akademickich i monografii książkowych autorstwa lub współautorstwa prof. Stanisława Majewskiego..........................

Bardziej szczegółowo

Nowotwory złośliwe skóry. Katedra Onkologii AM w Poznaniu

Nowotwory złośliwe skóry. Katedra Onkologii AM w Poznaniu Nowotwory złośliwe skóry Katedra Onkologii AM w Poznaniu Nowotwory złośliwe skóry Raki: rak podstawnokomórkowy rak kolczystokomórkowy rak płakonabłonkowy Czerniak Nowotwory złośliwe skóryrak podstawnokomórkowy

Bardziej szczegółowo

DEKA SMARTLIPO - LASER LIPOLISI - ADIPOCYTOLIZA LASEROWA IMIĘ I NAZWISKO PACJENTA. Osoba kontaktowa TEL. TEL. KOM.

DEKA SMARTLIPO - LASER LIPOLISI - ADIPOCYTOLIZA LASEROWA IMIĘ I NAZWISKO PACJENTA. Osoba kontaktowa TEL. TEL. KOM. DEKA SMARTLIPO - LASER LIPOLISI - ADIPOCYTOLIZA LASEROWA IMIĘ I NAZWISKO PACJENTA Data urodzenia Wiek Waga kg Wzrost cm Leczony obszar.. Wymiary dotyczące obszaru- obwód.. Osoba kontaktowa Zawód ADRES

Bardziej szczegółowo

Profilaktyka próchnicy u kobiet ciężarnych zalecenia dla lekarzy stomatologów

Profilaktyka próchnicy u kobiet ciężarnych zalecenia dla lekarzy stomatologów Profilaktyka próchnicy u kobiet ciężarnych zalecenia dla lekarzy stomatologów W 2014 roku, z inicjatywy Polskiego Towarzystwa Stomatologii Dziecięcej i firmy Colgate powołany został Polski Oddział Sojuszu

Bardziej szczegółowo

Wyższa skuteczność Lepsze wyniki Minimalne działania niepożądane Leczenie bez konieczności zmiany stylu życia

Wyższa skuteczność Lepsze wyniki Minimalne działania niepożądane Leczenie bez konieczności zmiany stylu życia Najlepsze dla życia. Terapia protonowa - Skuteczniejsza metoda w leczeniu chorób nowotworowych Wyższa skuteczność Lepsze wyniki Minimalne działania niepożądane Leczenie bez konieczności zmiany stylu życia

Bardziej szczegółowo

PTC Czech. To nejlepší pro život. Najlepsza dla życia.

PTC Czech. To nejlepší pro život. Najlepsza dla życia. PTC Czech Głównym celem radioterapii jest nieodwracalne uszkodzenie komórek nowotworowych, uszkadzając przy tym komórki zdrowych tkanek jedynie w sposób odwracalny lub wcale. Obecnie terapia protonowa

Bardziej szczegółowo

KONSULTACJE: DIAGNOSTYKA

KONSULTACJE: DIAGNOSTYKA KONSULTACJE: stomatologiczna 100 + cena zdjęcia implantologiczna/protetyczna * plan leczenia, modele diagnostyczne (własne zdjęcia RTG) 250 * z pełną diagnostyką (tomografia komputerowa, zdjęcie pantomograficzne),

Bardziej szczegółowo

Leczenie implantoprotetyczne bezzębnej szczęki i żuchwy opis przypadków

Leczenie implantoprotetyczne bezzębnej szczęki i żuchwy opis przypadków Leczenie implantoprotetyczne bezzębnej szczęki i żuchwy opis przypadków Implantoprosthetic treatment of edentulous maxilla and mandible case report Autorzy_ Katarzyna Zaklika-Mrukwa i Marek Mrukwa Streszczenie:

Bardziej szczegółowo

Sylabus na rok 2014-2015

Sylabus na rok 2014-2015 Sylabus na rok 04-05 () Nazwa przedmiotu Propedeutyka stomatologiczna w pracy położnej () Nazwa jednostki prowadzącej Instytut Położnictwa i Ratownictwa Medycznego przedmiot Katedra: Położnictwa (3) Kod

Bardziej szczegółowo